Κρυφό «χαράτσι» για εκατομμύρια πολίτες από τεκμήρια και πλαστικό χρήμα

Tον κίν­δυ­νο να χρε­ω­θούν άδικα με υπέ­ρο­γκους φό­ρους επί ανύ­παρ­κτων ει­σο­δη­μά­των θα αντι­με­τω­πί­σουν το 2018 εκα­τομ­μύ­ρια μι­σθω­τοί, συ­ντα­ξιού­χοι, αγρό­τες, άνερ­γοι, πε­ρι­στα­σια­κά απα­σχο­λού­με­νοι, ακόμη και άπο­ροι πο­λί­τες, λόγω του τρό­που με τον οποίο οι ηγε­σί­ες του υπουρ­γεί­ου Οι­κο­νο­μι­κών και της Ανε­ξάρ­τη­της Αρχής Δη­μο­σί­ων Εσό­δων απο­φά­σι­σαν να εφαρ­μό­σουν τις δια­τά­ξεις του νόμου 4446/2016 που προ­βλέ­πουν την υπο­χρέ­ω­ση των φο­ρο­λο­γου­μέ­νων να κα­λύ­πτουν με δα­πά­νες εξο­φλη­θεί­σες είτε διά «πλα­στι­κού» ή «ηλε­κτρο­νι­κού» χρή­μα­τος είτε τοις με­τρη­τοίς πο­σο­στά από 10% έως και 18,75% του ετή­σιου ει­σο­δή­μα­τός τους.

Σύμ­φω­να με τα όσα προ­βλέ­πουν οι δια­τά­ξεις αυτές και με βάση τα όσα διευ­κρί­νι­σε ο διοι­κη­τής ΑΑΔΕ Γ. Πι­τσι­λής σε εγκύ­κλιο που εξέ­δω­σε στις 12 Απρι­λί­ου, το συ­νο­λι­κό ετή­σιο ει­σό­δη­μα το οποίο θα λαμ­βά­νε­ται υπόψη για τον προσ­διο­ρι­σμό του ποσού δα­πά­νης που πρέ­πει να κα­λύ­πτε­ται με ηλε­κτρο­νι­κές πλη­ρω­μές ή με «χάρ­τι­νες» απο­δεί­ξεις μπο­ρεί να είναι με­γα­λύ­τε­ρο από το πραγ­μα­τι­κά απο­κτη­θέν, αν τα τεκ­μή­ρια προσ­διο­ρί­ζουν το ύψος του σε υψη­λό­τε­ρο επί­πε­δο.

Οπως είναι γνω­στό, με τις δια­τά­ξεις του άρ­θρου 16 του Κώ­δι­κα Φο­ρο­λο­γί­ας Ει­σο­δή­μα­τος (ν. 4172/2013) προ­βλέ­πε­ται ότι από το φόρο που ανα­λο­γεί στο ει­σό­δη­μα από μι­σθω­τή ερ­γα­σία εκ­πί­πτει ποσό που φθά­νει μέχρι τα επί­πε­δα των 1.900 έως 2.100 ευρώ ανά­λο­γα με την οι­κο­γε­νεια­κή κα­τά­στα­ση του φο­ρο­λο­γού­με­νου και ανά­λο­γα με το ύψος του ει­σο­δή­μα­τος αυτού. Επί­σης με τις δια­τά­ξεις του άρ­θρου 29 του ΚΦΕ προ­βλέ­πε­ται το ίδιο δι­καί­ω­μα και για το ει­σό­δη­μα από αγρο­τι­κές δρα­στη­ριό­τη­τες εφό­σον αυτό απο­κτά­ται από κατά κύριο επάγ­γελ­μα αγρό­τη.

Τι ισχύ­ει

Σύμ­φω­να με τις δια­τά­ξεις του άρ­θρου 68 του ν. 4446/2016, που ισχύ­ουν από την 1η Ια­νουα­ρί­ου του τρέ­χο­ντος έτους και με την υπ’ αριθ­μόν ΠΟΛ. 1062/2017 διευ­κρι­νι­στι­κή εγκύ­κλιο που εξέ­δω­σε στις 12 Απρι­λί­ου η ΑΑΔΕ:

1 Οι φο­ρο­λο­γού­με­νοι οι οποί­οι απο­κτούν ει­σο­δή­μα­τα από μι­σθούς ή συ­ντά­ξεις και οι κατά κύριο επάγ­γελ­μα αγρό­τες, για να δι­καιού­νται της ετή­σιας έκ­πτω­σης φόρου, υπο­χρε­ού­νται να πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν δα­πά­νες συ­νο­λι­κού ύψους από 10% έως και 18,75% του συ­νο­λι­κού ετή­σιου φο­ρο­λο­γη­τέ­ου ει­σο­δή­μα­τος του έτους 2017 με πλα­στι­κό χρήμα ή με άλλα ηλε­κτρο­νι­κά μέσα πλη­ρω­μής. Ει­δι­κό­τε­ρα:

* Κάθε φο­ρο­λο­γού­με­νος (μι­σθω­τός, συ­ντα­ξιού­χος, κύριο επάγ­γελ­μα αγρό­της) με ετή­σιο φο­ρο­λο­γη­τέο ει­σό­δη­μα μέχρι 10.000 ευρώ πρέ­πει να κα­λύ­πτει το 10% του ει­σο­δή­μα­τός του αυτού με δα­πά­νες αγο­ράς αγα­θών και πα­ρο­χής υπη­ρε­σιών εξο­φλη­θεί­σες μέσω χρε­ω­στι­κών ή πι­στω­τι­κών καρ­τών ή άλλων με­θό­δων ηλε­κτρο­νι­κών συ­ναλ­λα­γών για να δι­καιού­ται την έκ­πτω­ση φόρου των 1.900-2.100 ευρώ.

* Κάθε φο­ρο­λο­γού­με­νος με ετή­σιο φο­ρο­λο­γη­τέο ει­σό­δη­μα από 10.001 έως 30.000 ευρώ πρέ­πει να κα­λύ­πτει πο­σο­στό 10% του τμή­μα­τος του ει­σο­δή­μα­τός του μέχρι τις 10.000 ευρώ και πο­σο­στό 15% του τμή­μα­τος του ει­σο­δή­μα­τός του πάνω από τις 10.000 ευρώ με δα­πά­νες αγο­ράς αγα­θών και πα­ρο­χής υπη­ρε­σιών εξο­φλη­θεί­σες μέσω χρε­ω­στι­κών ή πι­στω­τι­κών καρ­τών ή με άλλου εί­δους ηλε­κτρο­νι­κά μέσα πλη­ρω­μής για να δι­καιού­ται την έκ­πτω­ση φόρου μέχρι ποσού 1.900-2.100 ευρώ.

* Κάθε φο­ρο­λο­γού­με­νος (μι­σθω­τός, συ­ντα­ξιού­χος, κύριο επάγ­γελ­μα αγρό­της) με ετή­σιο φο­ρο­λο­γη­τέο ει­σό­δη­μα άνω των 30.000 ευρώ πρέ­πει να κα­λύ­πτει πο­σο­στό 10% του τμή­μα­τος ει­σο­δή­μα­τός του μέχρι τις 10.000 ευρώ, πο­σο­στό 15% του τμή­μα­τος του ει­σο­δή­μα­τός του πάνω από τις 10.000 και έως τις 30.000 ευρώ και πο­σο­στό 20% του τμή­μα­τος του ει­σο­δή­μα­τός του πάνω από τις 30.000 ευρώ με δα­πά­νες αγο­ράς αγα­θών και πα­ρο­χής υπη­ρε­σιών εξο­φλη­θεί­σες μέσω χρε­ω­στι­κών ή πι­στω­τι­κών καρ­τών ή άλλων ηλε­κτρο­νι­κών με­θό­δων πλη­ρω­μής για να κα­το­χυ­ρώ­σει έκ­πτω­ση φόρου που φθά­νει μέχρι τα επί­πε­δα των 1.800-2.000 ευρώ.

2 Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση μη κά­λυ­ψης του απαι­τού­με­νου ποσού δα­πά­νης με τέ­τοιου εί­δους μέσα πλη­ρω­μής, ο φο­ρο­λο­γού­με­νος θα επι­βα­ρύ­νε­ται με επι­πλέ­ον φόρο 22% επί του «ακά­λυ­πτου» ποσού.

3 Εξαι­ρού­νται από την υπο­χρέ­ω­ση πλη­ρω­μής των δα­πα­νών με «πλα­στι­κό χρήμα» ή με άλλα ηλε­κτρο­νι­κά μέσα οι συ­ντα­ξιού­χοι ηλι­κί­ας 70 ετών ή με­γα­λύ­τε­ρης, καθώς και οι ανά­πη­ροι κατά πο­σο­στό 80% και άνω. Ομως κι αυτές οι κα­τη­γο­ρί­ες φο­ρο­λο­γου­μέ­νων υπο­χρε­ού­νται να κα­λύ­πτουν τα πα­ρα­πά­νω πο­σο­στά του ετή­σιου ει­σο­δή­μα­τός τους με δα­πά­νες πλη­ρω­θεί­σες με με­τρη­τά, προ­σκο­μί­ζο­ντας και τις σχε­τι­κές απο­δεί­ξεις λια­νι­κών συ­ναλ­λα­γών!

Το… με­γα­λύ­τε­ρο

Συ­νε­πώς, με βάση τα προ­α­να­φερ­θέ­ντα, ως «ετή­σιο φο­ρο­λο­γη­τέο ει­σό­δη­μα» για τον υπο­λο­γι­σμό του απαι­τού­με­νου ποσού δα­πα­νών το οποίο θα πρέ­πει να κα­λυ­φθεί είτε με πλη­ρω­μές σε «πλα­στι­κό» ή «ηλε­κτρο­νι­κό» χρήμα είτε με πλη­ρω­μές σε με­τρη­τά (βάσει προ­σκο­μι­ζό­με­νων απο­δεί­ξε­ων) θα λαμ­βά­νε­ται υπόψη από τις υπη­ρε­σί­ες της Ανε­ξάρ­τη­της Αρχής Δη­μο­σί­ων Εσό­δων το με­γα­λύ­τε­ρο ποσό με­τα­ξύ:

* του συ­νο­λι­κού δη­λού­με­νου «ετή­σιου ει­σο­δή­μα­τος» και

* του προσ­διο­ρι­ζό­με­νου βάσει τεκ­μη­ρί­ων «ετή­σιου ει­σο­δή­μα­τος», το οποίο φο­ρο­λο­γεί­ται επί­σης με βάση την κλί­μα­κα φο­ρο­λο­γί­ας των μι­σθω­τών και των συ­ντα­ξιού­χων.

Με την κλί­μα­κα μι­σθω­τών

Και στις δύο πε­ρι­πτώ­σεις ο υπο­λο­γι­σμός του φόρου θα γί­νε­ται με έκ­πτω­ση, από τον ανα­λο­γού­ντα φόρο, 1.900 – 2.100 ευρώ. Η έκ­πτω­ση θα υπο­λο­γί­ζε­ται όμως μόνο υπό την προ­ϋ­πό­θε­ση της κά­λυ­ψης του απαι­τού­με­νου πο­σο­στού «ετή­σιου φο­ρο­λο­γη­τέ­ου ει­σο­δή­μα­τος» με δα­πά­νες εξο­φλη­θεί­σες είτε με ηλε­κτρο­νι­κά μέσα πλη­ρω­μής είτε με με­τρη­τά.

Επι­πλέ­ον, σύμ­φω­να με τις δια­τά­ξεις της πα­ρα­γρά­φου 1 του άρ­θρου 34 και της πα­ρα­γρά­φου 35Α του άρ­θρου 72 του Κώ­δι­κα Φο­ρο­λο­γί­ας Ει­σο­δή­μα­τος και με τα όσα ανα­φέ­ρει η εγκύ­κλιος Πι­τσι­λή, με βάση την κλί­μα­κα φο­ρο­λο­γί­ας των μι­σθω­τών και των συ­ντα­ξιού­χων της πα­ρα­γρά­φου 1 του άρ­θρου 15 του ΚΦΕ υπο­λο­γί­ζε­ται ο φόρος επί του τεκ­μαρ­τού ει­σο­δή­μα­τος που προ­κύ­πτει στις πε­ρι­πτώ­σεις:

* από­ρων πο­λι­τών, με μη­δε­νι­κό πραγ­μα­τι­κό ει­σό­δη­μα,

* φο­ρο­λο­γου­μέ­νων με ει­σό­δη­μα μόνο από κε­φά­λαιο (από τό­κους, ακί­νη­τα κ.λπ.) ή/και από υπε­ρα­ξία με­τα­βί­βα­σης κε­φα­λαί­ου, εφό­σον το τεκ­μαρ­τό ει­σό­δη­μα δεν υπερ­βαί­νει το ποσό των 9.500 ευρώ,

* ανέρ­γων πο­λι­τών που είναι εγ­γε­γραμ­μέ­νοι στο μη­τρώο του ΟΑΕΔ,

* φο­ρο­λο­γου­μέ­νων με ετή­σιο πραγ­μα­τι­κό ει­σό­δη­μα κάτω των 6.000 ευρώ από πε­ρι­στα­σια­κή απα­σχό­λη­ση (άνερ­γοι, φοι­τη­τές, νοι­κο­κυ­ρές κ.λπ.) και ετή­σιο τεκ­μαρ­τό ει­σό­δη­μα κάτω των 9.500 ευρώ.

Προ­σο­χή…

Σε όλες λοι­πόν τις πε­ρι­πτώ­σεις φο­ρο­λο­γου­μέ­νων μι­σθω­τών, συ­ντα­ξιού­χων, κατά κύριο επάγ­γελ­μα αγρο­τών και ει­σο­δη­μα­τιών με πάρα πολύ χα­μη­λά ει­σο­δή­μα­τα, καθώς και στις πε­ρι­πτώ­σεις ανέρ­γων, από­ρων και πε­ρι­στα­σια­κά απα­σχο­λού­με­νων, κατά τις οποί­ες το πραγ­μα­τι­κό ει­σό­δη­μα είναι πάρα πολύ χα­μη­λό και προ­κύ­πτει πολύ πιο υψηλό τεκ­μαρ­τό ει­σό­δη­μα, το ποσό των δα­πα­νών που θα πρέ­πει να έχει εξο­φλη­θεί με «πλα­στι­κό χρήμα» ή με άλλα ηλε­κτρο­νι­κά μέσα πλη­ρω­μής θα υπο­λο­γί­ζε­ται με βάση το τεκ­μαρ­τό ει­σό­δη­μα. Οι φο­ρο­λο­γού­με­νοι αυτών των πε­ρι­πτώ­σε­ων θα πρέ­πει, συ­νε­πώς, να με­ρι­μνή­σουν ώστε να εξο­φλή­σουν με χρε­ω­στι­κές ή πι­στω­τι­κές κάρ­τες ή με άλλα ηλε­κτρο­νι­κά μέσα πλη­ρω­μής προ­σω­πι­κές δα­πά­νες συ­νο­λι­κής αξίας από 10% έως και 18,75% επί του υψη­λό­τε­ρου τεκ­μαρ­τού κι όχι του χα­μη­λό­τε­ρου πραγ­μα­τι­κού φο­ρο­λο­γη­τέ­ου ει­σο­δή­μα­τός τους, για να κα­το­χυ­ρώ­σουν την έκ­πτω­ση φόρου και να απο­φύ­γουν την πλη­ρω­μή του «πέ­ναλ­τι» του 22%.

Πα­ρα­δείγ­μα­τα

1) Αγα­μος με μη­νιαίο μισθό 300 ευρώ δια­μέ­νει σε ιδιό­κτη­το ή δω­ρε­άν πα­ρα­χω­ρού­με­νο ή ενοι­κια­ζό­με­νο δια­μέ­ρι­σμα 80 τε­τρα­γω­νι­κών μέ­τρων και κα­τέ­χει κι ένα παλιό Ι.Χ. αυ­το­κί­νη­το 1.300 κυ­βι­κών εκα­το­στών 15ετίας. Το πραγ­μα­τι­κό «ετή­σιο ει­σό­δη­μά» του ανέρ­χε­ται σε μόλις 4.200 ευρώ (300 ευρώ x 14 = 4.200 ευρώ).

Η εφο­ρία όμως θα του κα­τα­λο­γί­σει τεκ­μαρ­τό ει­σό­δη­μα συ­νο­λι­κού ύψους 8.500 ευρώ. Το ει­σό­δη­μα αυτό θα προ­κύ­ψει βάσει του ελά­χι­στου τεκ­μη­ρί­ου δια­βί­ω­σης των 3.000 ευρώ που προ­βλέ­πε­ται για τον άγαμο, του τεκ­μη­ρί­ου δια­βί­ω­σης για τη χρήση κα­τοι­κί­ας, το οποίο ανέρ­χε­ται σε 3.200 ευρώ, και του τεκ­μη­ρί­ου δια­βί­ω­σης του Ι.Χ., το οποίο ανέρ­χε­ται σε 2.300 ευρώ (3.000 ευρώ + 3.200 ευρώ + 2.300 ευρώ = 8.500 ευρώ).

Συ­νε­πώς, το πραγ­μα­τι­κό ποσό ετή­σιας δα­πά­νης που θα απαι­τη­θεί να κα­λύ­ψει ο συ­γκε­κρι­μέ­νος χα­μη­λό­μι­σθος δεν θα είναι μόνο 420 ευρώ (το 10% του πραγ­μα­τι­κού ει­σο­δή­μα­τος των 4.200 ευρώ), αλλά 850 ευρώ (το 10% του τεκ­μαρ­τού ει­σο­δή­μα­τος των 8.500 ευρώ, που είναι με­γα­λύ­τε­ρο). Αν ο φο­ρο­λο­γού­με­νος κα­λύ­ψει μόνο τα 420 ευρώ, τότε θα κλη­θεί να πλη­ρώ­σει επι­πλέ­ον φόρο ει­σο­δή­μα­τος 94,60 ευρώ, που αντι­στοι­χεί στο 22% του ακά­λυ­πτου ποσού των 430 ευρώ (στο 22% επί της δια­φο­ράς με­τα­ξύ 850 και 420 ευρώ).

2) Ενας άπο­ρος, άγα­μος, με μη­δε­νι­κό ει­σό­δη­μα, ο οποί­ος δια­μέ­νει σε δω­ρε­άν πα­ρα­χω­ρη­θέν δια­μέ­ρι­σμα 60 τ.μ. (όχι ως «φι­λο­ξε­νού­με­νος») μπο­ρεί να θε­ω­ρή­σει ότι το 2017 δεν χρειά­ζε­ται να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει καμία δα­πά­νη με «πλα­στι­κό» ή «ηλε­κτρο­νι­κό» χρήμα, αφού δεν έχει ει­σό­δη­μα. Ομως στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα θα χρεια­στεί να πραγ­μα­το­ποι­ή­σει δα­πά­νες με «πλα­στι­κό» ή «ηλε­κτρο­νι­κό» χρήμα συ­νο­λι­κού ύψους 540 ευρώ, καθώς η εφο­ρία θα του προσ­διο­ρί­σει για το 2017 ετή­σιο τεκ­μαρ­τό ει­σό­δη­μα 5.400 ευρώ! Το ει­σό­δη­μα αυτό θα προ­κύ­ψει με βάση το ελά­χι­στο τεκ­μή­ριο των 3.000 ευρώ που προ­βλέ­πε­ται για τον άγαμο, καθώς επί­σης και με βάση το τεκ­μή­ριο του σπι­τιού το οποίο ανέρ­χε­ται σε 2.400 ευρώ. Συ­νε­πώς, αν δεν λάβει υπόψη του το τεκ­μαρ­τό ει­σό­δη­μα των 5.400 ευρώ ο συ­γκε­κρι­μέ­νος φο­ρο­λο­γού­με­νος θα κλη­θεί να πλη­ρώ­σει φόρο ει­σο­δή­μα­τος 118,80 ευρώ, ο οποί­ος θα αντι­στοι­χεί στο 22% του «ακά­λυ­πτου» ποσού των 540 ευρώ.

 

 

Γιώρ­γος Πα­λαι­τσά­κης-Ελεύ­θε­ρος Τύπος