Μάρτιο και βλέπουμε, λένε οι Βρυξέλλες

Η ολο­κλή­ρω­ση της αξιο­λό­γη­σης φαί­νε­ται πιο μα­κριά από ποτέ. Πλέον, Ευ­ρω­παί­οι αξιω­μα­τού­χοι μι­λούν ανοι­χτά για ολο­κλή­ρω­σή της τον Μάρ­τιο, «στην κα­λύ­τε­ρη των πε­ρι­πτώ­σε­ων», όπως λένε χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά. Και ακόμη και αν η ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση πάρει το «πρά­σι­νο φως» για τις πα­ρο­χές που εξήγ­γει­λε ο Ελ­λη­νας πρω­θυ­πουρ­γός, το βα­σι­κό πρό­βλη­μα του πώς θα λυθεί η εξί­σω­ση ανά­με­σα σε Γερ­μα­νούς, ΔΝΤ και Ελ­λά­δα δεν έχει ακόμη λυθεί, ενώ η επι­πλο­κή που δη­μιουρ­γή­θη­κε από τις εξαγ­γε­λί­ες την πε­ρα­σμέ­νη εβδο­μά­δα απλώς πρό­σθε­σε άλλον έναν «πο­νο­κέ­φα­λο».

Οι προη­γού­με­νες ημέ­ρες θύ­μι­ζαν σε έντα­ση τους πρώ­τους μήνες του 2015, όταν είχε ξε­κι­νή­σει τη δια­πραγ­μά­τευ­ση η νέα τότε κυ­βέρ­νη­ση Τσί­πρα. Οι βα­σι­κοί πρω­τα­γω­νι­στές του ελ­λη­νι­κού προ­γράμ­μα­τος δή­λω­ναν απο­λύ­τως αιφ­νι­δια­σμέ­νοι όταν έμα­θαν την πε­ρα­σμέ­νη Πέμ­πτη το βράδυ τις εξαγ­γε­λί­ες του κ. Τσί­πρα για επι­δό­μα­τα σε χα­μη­λο­συ­ντα­ξιού­χους και μεί­ω­ση του ΦΠΑ σε ορι­σμέ­να νησιά. Δεν είχαν ενη­με­ρω­θεί προη­γου­μέ­νως για μία τέ­τοια κί­νη­ση, πα­ρό­λο που από τον Σε­πτέμ­βριο το θέμα είχε ανα­φερ­θεί, λέει Ευ­ρω­παί­ος αξιω­μα­τού­χος στην «Κ».

Τότε η ελ­λη­νι­κή πλευ­ρά είχε εκ­φρά­σει την επι­θυ­μία ότι θα ήθελε να χρη­σι­μο­ποι­ή­σει το πλε­ό­να­σμα –που δια­φαι­νό­ταν ότι υπάρ­χει σο­βα­ρή πι­θα­νό­τη­τα να βρί­σκε­ται στα τα­μεία στο τέλος του έτους– αλλά συ­ζή­τη­ση δεν είχε ξα­να­γί­νει. Οπως πε­ρι­γρά­φει ο ίδιος αξιω­μα­τού­χος, η ελ­λη­νι­κή πλευ­ρά γνώ­ρι­ζε πολύ καλά τη δια­δι­κα­σία που έπρε­πε να ακο­λου­θη­θεί και απλά επέ­λε­ξε να μην το κάνει και να πα­ρα­βιά­σει τη συμ­φω­νία. «Δεν μπο­ρού­με να κα­τα­λά­βου­με αν αυτή η κί­νη­ση ήταν μέρος μιας στρα­τη­γι­κής εκ­βια­σμού, ασκώ­ντας πε­ραι­τέ­ρω πίεση με σκοπό να απο­μα­κρυν­θεί ακόμα πε­ρισ­σό­τε­ρο από το ΔΝΤ, ή υπήρ­χε κά­ποιος άλλος στό­χος», λέει προ­βλη­μα­τι­σμέ­νος Ευ­ρω­παί­ος αξιω­μα­τού­χος στην «Κ», ένας από τους πολ­λούς που προ­σπα­θούν να εξη­γή­σουν τις τε­λευ­ταί­ες «από­το­μες» κι­νή­σεις του Ελ­λη­να πρω­θυ­πουρ­γού.

Προ­σε­κτι­κή έκ­θε­ση

Οι θε­σμοί συ­νέ­τα­ξαν μια ιδιαί­τε­ρα προ­σε­κτι­κή έκ­θε­ση για το εάν οι εξαγ­γε­λί­ες του βρί­σκο­νται σε αντί­θε­ση με τις δε­σμεύ­σεις του μνη­μο­νί­ου χωρίς να παίρ­νουν ξε­κά­θα­ρη θέση, «πε­τώ­ντας έτσι το μπα­λά­κι» στα κράτη-μέλη που θα κλη­θούν αυτή την εβδο­μά­δα να απο­φα­σί­σουν κατά πόσον «πα­γώ­νουν» τα βρα­χυ­πρό­θε­σμα μέτρα για το χρέος. Ομως ακόμα και να δώ­σουν το «πρά­σι­νο φως» για τα μέτρα, το βα­σι­κό πρό­βλη­μα πα­ρα­μέ­νει και είναι το κλεί­σι­μο της αξιο­λό­γη­σης.

Ολο το θέμα των εξαγ­γε­λιών δεν ήταν τί­πο­τε πα­ρα­πά­νω από άλλη μία επι­πλο­κή που ακόμα και να λυθεί θα έχει αφή­σει μια σειρά από ερω­τή­μα­τα ως προς τις προ­θέ­σεις και την αξιο­πι­στία της ελ­λη­νι­κής κυ­βέρ­νη­σης. Ευ­ρω­παί­ος αξιω­μα­τού­χος έλεγε στην «Κ» ότι μπο­ρεί να κα­τα­λά­βει το πο­λι­τι­κό όφε­λος μιας τέ­τοιας κί­νη­σης, από πλευ­ράς Τσί­πρα, αλλά το κό­στος που θα κλη­θεί να πλη­ρώ­σει είναι πως «τέ­θη­καν υπό αμ­φι­σβή­τη­ση οι δε­σμεύ­σεις της ελ­λη­νι­κής κυ­βέρ­νη­σης» και απέ­κτη­σαν πάλι επι­χει­ρή­μα­τα «οι κα­κό­βου­λοι», αυτοί δη­λα­δή που υπο­στη­ρί­ζουν πως μόλις η Ελ­λά­δα βγει από την πολύ στενή επι­τή­ρη­ση «θα επι­στρέ­ψει αμέ­σως στις πρα­κτι­κές της κα­κο­δια­χεί­ρι­σης του πα­ρελ­θό­ντος»…

Απο­στά­σεις

Εν τω με­τα­ξύ, το χάσμα ανά­με­σα στους θε­σμούς δεν γε­φυ­ρώ­νε­ται παρά το γε­γο­νός ότι οι επι­κε­φα­λής βρί­σκο­νταν στην Αθήνα την προη­γού­με­νη εβδο­μά­δα, αλλά κα­τα­γρά­φη­κε ελά­χι­στη πρό­ο­δος. Η βα­σι­κή εξί­σω­ση πα­ρα­μέ­νει ότι οι Γερ­μα­νοί χρειά­ζο­νται το ΔΝΤ στο πρό­γραμ­μα και από την άλλη το Τα­μείο δεν δέ­χε­ται να μπει σε ένα πρό­γραμ­μα με ανέ­φι­κτα πλε­ο­νά­σμα­τα –όπως κρί­νει τον στόχο του 3,5% του ΑΕΠ για το 2018 και με­σο­πρό­θε­σμα– χωρίς να πάρει η ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση προ­λη­πτι­κά μέτρα τώρα, που θα τε­θούν σε ισχύ το 2019-2020, σε πε­ρί­πτω­ση που δεν επι­τευ­χθούν οι στό­χοι.

Ευ­ρω­παί­ος αξιω­μα­τού­χος εξη­γού­σε στην «Κ» ότι το σε­νά­ριο να συ­νε­χί­σει το ΔΝΤ ως τε­χνι­κός σύμ­βου­λος και όχι με και­νούρ­γιο πρό­γραμ­μα δεν θα ήταν εφι­κτό, καθώς αυτό θα σή­μαι­νε αλ­λα­γή στο πρό­γραμ­μα του ESM, που έχει συμ­φω­νη­θεί με την Ελ­λά­δα και το οποίο προ­βλέ­πει τη συμ­με­το­χή του ΔΝΤ όποτε είναι δυ­να­τή.

Για τους Γερ­μα­νούς, συ­νέ­χι­ση του προ­γράμ­μα­τος χωρίς το Τα­μείο θα σή­μαι­νε και­νούρ­γιο πρό­γραμ­μα και ψή­φι­σή του από την ολο­μέ­λεια της γερ­μα­νι­κής Βου­λής, κάτι το οποίο πο­λι­τι­κά θα είναι ανέ­φι­κτο ιδιαί­τε­ρα με το νέο έτος, οπότε η Γερ­μα­νία ει­σέρ­χε­ται σε προ­ε­κλο­γι­κή τρο­χιά.

Ετσι το αδιέ­ξο­δο πα­ρα­μέ­νει άλυτο και το πρό­βλη­μα με­τα­φέ­ρε­ται στους επό­με­νους μήνες, που το ευ­ρω­παϊ­κό κάδρο μπο­ρεί να αλ­λά­ξει τε­λεί­ως με τις εκλο­γές στα πιο ισχυ­ρά κράτη-μέλη. Συγ­χρό­νως, το ΔΝΤ ανα­μέ­νει την ορ­κω­μο­σία του Ντό­ναλντ Τραμπ στην προ­ε­δρία των ΗΠΑ και τη στάση που θα κρα­τή­σει όσον αφορά το Τα­μείο.

Αξιω­μα­τού­χοι δεν απο­κλεί­ουν πως μέσα από το ελ­λη­νι­κό πρό­γραμ­μα, ο κ. Τραμπ θα στεί­λει ένα σαφές μή­νυ­μα στην Ευ­ρώ­πη ότι «ήρθε ή ώρα να πλη­ρώ­σε­τε μόνοι σας τον λο­γα­ρια­σμό» και να οδη­γή­σει σε πε­ραι­τέ­ρω κα­θυ­στε­ρή­σεις ή έξοδο του ΔΝΤ από το πρό­γραμ­μα, τη στιγ­μή που η πλειο­νό­τη­τα των τε­χνι­κών στε­λε­χών του ορ­γα­νι­σμού έχει ήδη σο­βα­ρές επι­φυ­λά­ξεις για τη δια­τή­ρη­ση της συμ­με­το­χής του στο ελ­λη­νι­κό πρό­γραμ­μα.