Θα φτιάξει ο ΣΥΡΙΖΑ μια νέα «Αμυγδαλέζα» στην Κω;

Ο Βαγ­γέ­λης και η Δήμητρα έχουν κατά­στημα με του­ρι­στικά είδη στο κέντρο της Κω, πολύ κοντά στο λιμάνι. Δου­λεύ­ουν από αρχές Απρι­λίου το πολύ ως τα τέλη Οκτω­βρίου. Το μαγαζί λει­τουρ­γεί από τις 09.00 το πρωί ως τα μεσά­νυ­χτα. Επτά μέρες την εβδο­μάδα. Τα παιδιά του ζευ­γα­ριού βρί­σκο­νται κάθε πρωί στον παιδικό σταθμό -στα του­ρι­στικά μέρη οι παι­δι­κοί σταθμοί λει­τουρ­γούν και τον Αύγου­στο. Το από­γευμα, όπως συμ­βαί­νει στη μέση ελλη­νική οικο­γέ­νεια, τα κρατάει η γιαγιά. Το ζευγάρι δου­λεύει αστα­μά­τητα επτά μήνες και κάθεται τους υπό­λοι­πους πέντε. Αν η σεζόν πάει καλά, βγαί­νουν και τα έξοδα για όλο το χρόνο.

Το περσινό καλο­καίρι δεν ήταν καλό για το κατά­στημα και τους ιδιο­κτή­τες του. Το κέντρο της Κω είχε μετα­τρα­πεί σε καταυ­λι­σμό προ­σφύ­γων. Αυτό ήταν υπέροχο για τα μεγάλα ξενο­δο­χεία, αλλά τραγικό για πολλά κατα­στή­ματα της πόλης. Οι του­ρί­στες έμεναν γύρω από την πισίνα και απέ­φευ­γαν τις βόλτες στο λιμάνι και στην πόλη της Κω. Δεν ήταν επι­κίν­δυνο. Ηταν, απλώς, θλιβερό. Πώς μπορεί κάποιος να κάνει τη βόλτα του μπροστά από ανθρώ­πους που κοι­μού­νται στον δρόμο, χωρίς να δια­θέ­τουν τα βασικά; Η έλλειψη συν­θη­κών υγιει­νής και ατο­μι­κής καθα­ριό­τη­τας έκανε το πρό­βλημα μεγα­λύ­τερο, με τη χαρα­κτη­ρι­στική μυρωδιά να απλώ­νε­ται σε κεντρικά σημεία της Κω. Ο Βαγ­γέ­λης και η Δήμητρα υπέ­στη­σαν μείωση τζίρου κατά 30%. Δηλώ­νουν ευχα­ρι­στη­μέ­νοι αφού τα πράγ­ματα θα μπο­ρού­σαν να είναι χει­ρό­τερα. Οι εστιά­το­ρες της παρα­λίας απλώς έχασαν τη χρονιά. Κάποιοι υπο­χρε­ώ­θη­καν να κλεί­σουν τα μαγαζιά, να μην πλη­ρώ­νουν ρεύμα και προ­σω­πικό. Πολι­τικά το ζευγάρι ανήκει σε αυτό που ονο­μά­ζουμε «προ­ο­δευ­τικό τόξο». Σε καμία περί­πτωση δεν εκδη­λώ­νει αντι­δρα­στικά αντα­να­κλα­στικά απέ­να­ντι στους πρό­σφυ­γες, όμως δεν θα ήθελε να τους ξανα­βρεί μπροστά του το καλο­καίρι. Για αυτό και στη­ρί­ζει τη δημιουρ­γία hot spot στο νησί. «Ούτως ή άλλως οι πρό­σφυ­γες θα αρχί­σουν να έρχο­νται και πάλι μόλις φτιάξει ο καιρός. Είναι καλύ­τερο για όλους να υπάρχει ένα σημείο συγκέ­ντρω­σης και φιλο­ξε­νίας προ­κει­μέ­νου αυτοί οι άνθρω­ποι να μη ζουν στα πάρκα και στα πεζο­δρό­μια της πόλης.» Σε αυτό δεν συμ­φω­νούν όλοι στο νησί. Για την ακρί­βεια, δεν είναι σίγου­ροι πού συμ­φω­νούν και πού δια­φω­νούν. Και για αυτό ευθύ­νε­ται απο­κλει­στικά η κυβέρ­νηση και οι θολές επι­χει­ρη­σια­κές προ­θέ­σεις της.

Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα κανένας δεν ξέρει πώς θα λει­τουρ­γούν τα hot spot στα νησιά. Υπάρχει, βέβαια, ένα γενικό περί­γραμμα, σύμφωνα με το οποίο θα κατα­γρά­φουν και θα δια­χω­ρί­ζουν τους πρό­σφυ­γες από τους παρά­νο­μους μετα­νά­στες. Οι πρό­σφυ­γες θα διο­χε­τεύ­ο­νται προς την Ευρώπη, ενώ οι μετα­νά­στες θα επα­να­προ­ω­θού­νται στην Τουρκία ή στις χώρες προ­έ­λευ­σης. Ομως μέχρι να φύγουν από τη χώρα, θα παρα­μέ­νουν υπό έλεγχο και σίγουρα δεν θα μπορούν να μετα­κι­νη­θούν από το νησί. Ποιο θα είναι το καθε­στώς ελέγχου; Εδώ, βρί­σκε­ται και η μαύρη τρύπα μέσα από την οποία βγαί­νουν οι αντι­δρά­σεις κατοί­κων. Θα υπάρ­χουν κέντρα φιλο­ξε­νίας με ελεύ­θερη είσοδο και έξοδο ή θα δημιουρ­γη­θούν συν­θή­κες Αμυ­γδα­λέ­ζας; Είτε στη μία, είτε στην άλλη περί­πτωση, η αντί­δραση στη δημιουρ­γία hot spot εκπο­ρεύ­ε­ται από την ανη­συ­χία για το ενδε­χό­μενο εγκλω­βι­σμού χιλιά­δων ανθρώ­πων, προ­σφύ­γων ή μετα­να­στών, σε ένα νησί.

Ο δήμαρ­χος της Κω, για παρά­δειγμα, υπο­τί­θε­ται ότι δεν δια­φω­νεί ακριβώς με τη δημιουρ­γία κέντρου υπο­δο­χής. Δια­φω­νεί με τη διαμονή των ανθρώ­πων στο νησί του. Θέλει να φεύγουν από την Κω το συντο­μό­τερο δυνατό για αυτό και επι­μέ­νει στη δημιουρ­γία μικρού κέντρου. Αυτό, βέβαια, είναι ανέ­φι­κτο. Και να φύγουν, πού θα πάνε; Σε κάποιο διπλανό νησί; Υπάρ­χουν δημό­σιοι παρά­γο­ντες στην Κω που, για να πετά­ξουν το πρό­βλημα από πάνω τους, λένε ότι η κυβέρ­νηση θα πρέπει να ρίξει τον φράχτη στον Εβρο και να δημιουρ­γή­σει εκεί υπο­δο­μές ελέγχου. «Ούτε οι άνθρω­ποι θα πνί­γο­νται, ούτε τα νησιά θα επι­βα­ρύ­νο­νται». Ως επι­χεί­ρημα δεν ευστα­θεί. Αν πέσει ο φράχτης στον Εβρο, θα σηκωθεί ανθρώ­πινο κύμα από το Μπα­γκλα­ντές ως την Ελλάδα. Επίσης η δια­χεί­ριση του προ­σφυ­γι­κού ρεύ­μα­τος δεν διε­γεί­ρει τα ίδια αντα­να­κλα­στικά σε όλη τη χώρα. Στην Κω ριγούν με τη μείωση των κρα­τή­σεων, αλλά, στη Λέσβο έχουν ανα­σά­νει οικο­νο­μικά σε βαθμό που υπο­δέ­χθη­καν και εσω­τε­ρική μετα­νά­στευση για μερο­κά­ματο. Στα Διαβατά, στη Θεσ­σα­λο­νίκη, αντι­δρούν έντονα. Ετσι γίνεται πάντα. Στα νησιά δεν μπορούν να κάνουν και αλλιώς, χρειά­ζο­νται τα hot spots. Στην ηπει­ρω­τική χώρα, όμως, θα δούμε αντι­δρά­σεις που δεν θα υπο­στη­ρί­ζουν τα περί υπο­ψη­φιό­τη­τας για Νομπέλ…

Πέρα από υπο­χρέ­ωση της χώρας, τα hot spots, απο­τε­λούν και μονα­δική επι­χει­ρη­σιακή επιλογή για τη δια­χεί­ριση των ροών από τα ανα­το­λικά. Αρκεί να γίνουν. Παρά­γο­ντες διεθνών οργα­νι­σμών που βρί­σκο­νται στα ελλη­νικά νησιά, στοι­χη­μα­τί­ζουν τον παχυλό μισθό τους στην αδυ­να­μία της ελλη­νι­κής διοί­κη­σης να δημιουρ­γή­σει hot spots εντός της χρο­νι­κής προ­θε­σμίας που έδωσε η Ευρώπη. Εχοντας δει από κοντά την ελλη­νική επι­χει­ρη­σιακή ανε­πάρ­κεια, αλλά και το μέγεθος του προ­βλή­μα­τος, θεωρούν ότι η κατά­σταση είναι πάνω από τα όρια της χώρας και κρίνουν απα­ραί­τητη την εμπλοκή της Ευρώπης στο μεγα­λύ­τερο δυνατό βαθμό. Μένει βέβαια ο συμ­βι­βα­σμός της κυβέρ­νη­σης όχι μόνο με τις τοπικές κοι­νω­νίες, αλλά και με το εσω­τε­ρικό της. Η Ευρώπη το δηλώνει ξεκά­θαρα. Απαιτεί κέντρα κρά­τη­σης αν και κάτι τέτοιο, τεχνικά, είναι παρά­νομο. Θα φτιάξει ο ΣΥΡΙΖΑ νέες «Αμυ­γδα­λέ­ζες»; Και αν το κάνει, τότε πώς θα δικαιο­λο­γή­σει το κλεί­σιμο της πρώτης; Αλλά εδώ έχει δικαιο­λο­γή­σει τόσα άλλα…

Κώστας Γιαν­να­κί­δης