Φόβοι για λαθρεμπόριο οργάνων από τους τζιχαντιστές

Η οργά­νωση Ισλα­μικό Κράτος έχει εγκρί­νει τη συγκο­μιδή ανθρω­πί­νων οργάνων, βάσει μιας άγνω­στης μέχρι σήμερα γνω­μο­δό­τη­σης των λογίων της, γεγονός που εγείρει φόβους ότι οι τζι­χα­ντι­στές ενδέ­χε­ται να επι­δί­δο­νται σε λαθρε­μπό­ριο οργάνων.

Η γνω­μο­δό­τηση αυτή, που περιέ­χε­ται σε ένα έγγραφο με ημε­ρο­μη­νία 31η Ιανουα­ρίου 2015, το οποίο περι­ήλθε σε γνώση του πρα­κτο­ρείου ειδή­σεων Ρόιτερς, ανα­φέ­ρει πως η αφαί­ρεση οργάνων από οποιον­δή­ποτε ζωντανό αιχ­μά­λωτο για να σωθεί η ζωή ενός μου­σουλ­μά­νου, ακόμη κι αν είναι μοιραία για τον δότη, επι­τρέ­πε­ται. Μια επίσημη μετά­φραση του εγγρά­φου από τις υπη­ρε­σίες της αμε­ρι­κα­νι­κής κυβέρ­νη­σης έχει αναρ­τη­θεί από το πρα­κτο­ρείο στο Δια­δί­κτυο (http://graphics.thomsonreuters.com/doc/document.pdf).

Το Ρόιτερς σημειώ­νει ότι δεν είναι σε θέση να επι­βε­βαιώ­σει την αυθε­ντι­κό­τητα του εγγρά­φου. Στελέχη της κυβέρ­νη­σης των ΗΠΑ λένε ότι βρι­σκό­ταν ανάμεσα σε έναν τερά­στιο όγκο εγγρά­φων και πλη­ρο­φο­ριών που απέ­σπα­σαν άνδρες των Ειδικών Δυνά­μεων του αμε­ρι­κά­νι­κου στρατού σε επι­δρομή που έκαναν τον Μάιο στην ανα­το­λική Συρία.

«Η ζωή και τα όργανα του απο­στάτη δεν απαι­τεί­ται να τυγ­χά­νουν σεβα­σμού και μπορούν να αφαι­ρού­νται ατι­μω­ρητί», ανα­φέ­ρει το έγγραφο, που είναι γραμ­μένο με τη μορφή φετφά, επί­ση­μης γνω­μο­δό­τη­σης ή ερμη­νείας από μουφτή ή από ιμάμη σχε­τι­κής με θρη­σκευ­τικά ή νομικά ζητή­ματα του ιερού μου­σουλ­μα­νι­κού δικαίου. Το κείμενο έχει συντα­χθεί από την Επι­τροπή Έρευνας και Φετ­φά­δων του Ισλα­μι­κού Κράτους.

«Όργανα που τερ­μα­τί­ζουν τη ζωή του αιχ­μα­λώ­του εάν αφαι­ρε­θούν: Η αφαί­ρεση τους επίσης δεν απα­γο­ρεύ­ε­ται», ανα­φέ­ρει ο Φετφάς Αρ. 68, σύμφωνα με την επίσημη μετά­φρασή του.

Αφ’ εαυτού το κείμενο δεν απο­τε­λεί από­δειξη πως το ΙΚ πράγ­ματι επι­δί­δε­ται σε συγκο­μιδή και λαθρε­μπό­ριο ανθρω­πί­νων οργάνων. Ωστόσο, το έγγραφο αυτό δίνει από θρη­σκευ­τική άποψη την έγκριση για μια τέτοια δρα­στη­ριό­τητα, με βάση την ακραία ερμη­νεία του ισλα­μι­κού νόμου από μέρους της οργά­νω­σης — την οποία απορ­ρί­πτουν οι περισ­σό­τε­ροι μου­σουλ­μά­νοι.

Η κυβέρ­νηση του Ιράκ έχει κατη­γο­ρή­σει επα­νει­λημ­μένα το ΙΚ ότι αφαιρεί και συγκε­ντρώ­νει ανθρώ­πινα όργανα τα οποία στη συνέ­χεια εμπο­ρεύ­ε­ται για να εξα­σφα­λί­ζει έσοδα.

Στο έγγραφο δεν προσ­διο­ρί­ζε­ται ποιος θεω­ρεί­ται «απο­στά­της» από το ΙΚ, το οποίο δολο­φο­νεί και φυλα­κί­ζει τόσο πιστούς άλλων θρη­σκειών, όπως χρι­στια­νούς, όσο και σιίτες μου­σουλ­μά­νους, όπως και σου­νί­τες που δεν ακο­λου­θούν τη δική του, ακραιφνή ερμη­νεία του κορα­νι­κού νόμου.

Αξιω­μα­τού­χοι της κυβέρ­νη­σης των ΗΠΑ δήλωσαν ότι τα αρχεία που απο­σπά­στη­καν προ­σέ­φε­ραν στην Ουά­σινγ­κτον βαθύ­τερη γνώση για τον τρόπο που το Ισλα­μικό Κράτος οργα­νώ­νε­ται, συγκε­ντρώ­νει κεφά­λαια και καταρ­τί­ζει νόμους και κανόνες για τους οπαδούς της και τους ανθρώ­πους που ζουν στα εδάφη που κατέχει.

Ο πρε­σβευ­τής του Ιράκ στα Ηνωμένα Έθνη, Μοχά­μεντ Αλί Αλχακίμ, δήλωσε στο Ρόιτερς πως τα έγγραφα αυτά πρέπει να εξε­τα­στούν από το Συμ­βού­λιο Ασφα­λείας του ΟΗΕ, κρί­νο­ντας πως απο­τε­λούν απο­δει­κτικά στοι­χεία ότι το ΙΚ ενδέ­χε­ται να επι­δί­δε­ται σε λαθρε­μπό­ριο ανθρω­πί­νων οργάνων για τη συγκέ­ντρωση ρευστού.

Η έφοδος του Μαΐου στη Συρία, που είχε απο­τέ­λε­σμα να σκο­τω­θεί το κορυ­φαίο στέ­λε­χος του Ισλα­μι­κού Κράτους σε ό,τι αφορά τα οικο­νο­μικά των τζι­χα­ντι­στών, ο Αμπού Σαγιάφ, να συλ­λη­φθεί η σύζυγός του και να απο­σπα­στούν επτά τερα­μπάιτ δεδο­μέ­νων—σκληροί δίσκοι, φορητοί δίσκοι USB, CD, DVD και έγγραφα, όπως ανέφερε ο Μπρετ Μακ­γκέρκ, ειδικός επι­τε­τραμ­μέ­νος του προ­έ­δρου Μπαράκ Ομπάμα στον παγκό­σμιο συνα­σπι­σμό για την αντι­με­τώ­πιση του ΙΚ, σε συνέ­ντευξή του στο Ρόιτερς. Ο Αμπού Σαγιάφ, Τυνή­σιος υπήκοος, ονο­μα­ζό­ταν στην πραγ­μα­τι­κό­τητα Φάθι μπεν Αούν μπεν Τζίλντι Μουράντ αλ Τουνίζι.

Αμε­ρι­κα­νοί αξιω­μα­τού­χοι είχαν ανα­φερ­θεί στο πρό­σφατο παρελ­θόν στην έφοδο με στόχο τον Αμπού Σαγιάφ και στα έγγραφα που είχαν κατα­σχε­θεί. Αλλά μέχρι τώρα κανένα από τα έγγραφα αυτά δεν είχε δημο­σιο­ποι­η­θεί, πέρα από υλικά που απε­δεί­κνυαν το γεγονός πως το ΙΚ κάνει λαθρε­μπό­ριο αρχαιο­τή­των, τα οποία είχαν παρου­σια­στεί σε μια εκδή­λωση του Μητρο­πο­λι­τι­κού Μου­σείου Τέχνης (MOMA) της Νέας Υόρκης τον Σεπτέμ­βριο.

Η κυβέρ­νηση των ΗΠΑ έχει δια­νεί­μει ορι­σμένα από τα έγγραφα που απο­σπά­στη­καν στην επι­δρομή με στόχο τον Αμπού Σαγιάφ σε κυβερ­νή­σεις συμ­μα­χι­κών χωρών, στο πλαίσιο μιας προ­σπά­θειας να κατα­νο­ή­σουν καλύ­τερα το ΙΚ, καθώς η Ουά­σινγ­κτον εντεί­νει τις προ­σπά­θειές της για την κλι­μά­κωση της δράσης ενα­ντίον της οργά­νω­σης.

Ένα πακέτο εγγρά­φων το οποίο περι­ήλθε σε γνώση του Ρόιτερς, υπό τον τίτλο —που προ­φα­νώς έβαλε η αμε­ρι­κά­νικη κυβέρ­νηση— «Μαθή­ματα που αντλή­θη­καν από την επι­δρομή ενα­ντίον του Αμπού Σαγιάφ» δείχνει πώς οι τζι­χα­ντι­στές δικαιο­λο­γούν διά­φο­ρες πρα­κτι­κές που εφαρ­μό­ζουν.

Για παρά­δειγμα, ο Φετφάς Αρ. 64, με ημε­ρο­μη­νία 29η Ιανουα­ρίου 2015 κατα­γρά­φει λεπτο­με­ρώς τους κανόνες για τους βια­σμούς, περι­γρά­φο­ντας πότε και πώς τα μέλη του Ισλα­μι­κού Κράτους μπορούν να συνευ­ρί­σκο­νται με σεξουα­λι­κές σκλάβες.

Ο φετφάς που εγκρί­νει τη συγκο­μιδή ανθρω­πί­νων οργάνων δικαιο­λο­γεί αυτή την πρα­κτική παραλ­λη­λί­ζο­ντάς την με τον κανι­βα­λι­σμό σε ακραίες περι­στά­σεις, που όπως ανα­φέ­ρει επι­τρε­πό­ταν παλαιό­τερα από ισλα­μι­στές λόγιους. «Μια ομάδα ισλα­μι­στών λογίων είχε επι­τρέ­ψει, εάν είναι απα­ραί­τητο, σε κάποιον να σκο­τώ­σει τον απο­στάτη και να φάει τη σάρκα του, που είναι μέρος του οφέλους από το σώμα του», ανα­φέ­ρει το κείμενο.

Σύμφωνα με τον Μπρετ Μακ­γκέρκ, η Επι­τροπή Έρευνας και Φετ­φά­δων του Ισλα­μι­κού Κράτους ανα­φέ­ρε­ται απευ­θείας στον ηγέτη της οργά­νω­σης Αμπού Μπακρ αλ Μπαγκ­ντά­ντι.

Η κρίση αυτή για τη συγκο­μιδή ανθρω­πί­νων οργάνων επι­κα­λεί­ται ισλα­μικά κείμενα, πρα­κτι­κές και νόμους που ανα­φέ­ρε­ται ότι τεκ­μη­ριώ­νουν πως «η ιδέα της μετα­μό­σχευ­σης υγιών οργάνων στο σώμα ενός μου­σουλ­μά­νου για να σωθεί η ζωή του τελευ­ταίου ή να αντι­κα­τα­στα­θεί ένα όργανο που έχει υποστεί βλάβη» είναι κάτι «που επι­τρέ­πε­ται».

Αξιω­μα­τού­χοι της κυβέρ­νη­σης των ΗΠΑ, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του Μακ­γκέρκ, παρα­δέ­χο­νται ότι δεν έχουν μπο­ρέ­σει να επα­λη­θεύ­σουν εάν το εφάρ­μοσε τον φετφά αυτό, προ­χω­ρώ­ντας σε συστη­μα­τική συγκο­μιδή ανθρω­πί­νων οργάνων.

Πάντως το έγγραφο δίνει «θρη­σκευ­τική δικαιο­λο­γία για την αφαί­ρεση οργάνων από αυτούς που οι τζι­χα­ντι­στές του ΙΚ απο­κα­λούν άπι­στους», επι­σή­μανε ο Μακ­γκέρκ.

Ο Ουίλιαμ Μακάντς, ερευ­νη­τής στο Brookings Institution, συγ­γρα­φέας του βιβλίου Η απο­κά­λυψη του ΙΚ, εκτί­μησε ότι «οι γνω­μο­δο­τή­σεις της οργά­νω­σης όσον αφορά τη δουλεία και τα ανθρώ­πινα όργανα δεν συνά­δουν με τις σύγ­χρο­νες ερμη­νείες» του ισλα­μι­κού νόμου.

Τον Φεβρουά­ριο ο Αλχακίμ είχε καλέσει το ΣΑ του ΟΗΕ να διε­ξα­γά­γει έρευνα για τους θανά­τους 12 γιατρών στη Μοσούλη, πόλη που έχει κατα­λά­βει το Ισλα­μικό Κράτος. Σύμφωνα με τον πρε­σβευτή του Ιράκ στα Ηνωμένα Έθνη, οι δολο­φο­νίες τους δια­πρά­χθη­καν επειδή αρνή­θη­καν να αφαι­ρέ­σουν ανθρώ­πινα όργανα.

Ο ειδικός απε­σταλ­μέ­νος των Ηνω­μέ­νων Εθνών στο Ιράκ Νικολάι Μλα­ντέ­νοφ είχε δηλώσει τότε ότι δεν είναι σε θέση να επι­βε­βαιώ­σει τον ισχυ­ρι­σμό. Ο ΟΗΕ δεν έχει δώσει κανένα στοι­χείο έκτοτε για την έρευνα που είχε υπο­σχε­θεί να διε­ξα­γά­γει. Ο Αλχακίμ δήλωσε ότι θα ζητήσει από το Συμ­βού­λιο Ασφα­λείας να επα­νέλ­θει στο θέμα αυτό.

Καθη­με­ρινή