Gov.gr και στην εκπαίδευση

Ας πούμε ότι ένας ιδιώτης ή ένα ιδιω­τικό ίδρυμα θέλει να κάνει δωρεά σε ένα δημόσιο σχολείο. Τι πρέπει να κάνει; Δεν αρκεί να επι­κοι­νω­νή­σει με τους εκπαι­δευ­τι­κούς του σχο­λείου.

Θα πρέπει να απο­στεί­λει το αίτημα στο υπουρ­γείο Παι­δείας, να ανα­μέ­νει για την εξέτασή του, να ελεγ­χθούν οι «προ­δια­γρα­φές» της δωρεάς από τις υπη­ρε­σίες, να εκδοθεί η σχετική πράξη απο­δο­χής της δωρεάς, να του ανα­γνω­ρι­στεί η απαλ­λαγή από τον ΦΠΑ σύμφωνα με τις κεί­με­νες για τις δωρεές δια­τά­ξεις… Η δια­δι­κα­σία διαρκεί, στην καλύ­τερη περί­πτωση, έξι μήνες.

Οι επί­δο­ξοι χορηγοί δεν είναι οι μόνοι που απο­θαρ­ρύ­νο­νται από τη γρα­φειο­κρα­τία που εξα­κο­λου­θεί να ισχύει για πολλές πράξεις του υπουρ­γείου Παι­δείας, το οποίο, λόγω του αντι­κει­μέ­νου, θα έπρεπε να έχει μεγα­λύ­τερη ευε­λι­ξία από το υπό­λοιπο Δημόσιο. Ιώβειο υπομονή πρέπει να επι­δεί­ξει και όποιος θέλει να αντι­στοι­χί­σει τους βαθμούς του ξένου πτυχίου του με το ελλη­νικό σύστημα (και πρέπει να περι­μέ­νει πολύ για να εξα­σφα­λί­σει τη σχετική βεβαί­ωση). Εξίσου αργά κινού­νται οι δια­δι­κα­σίες και σε πιο απλές πράξεις, όπως η έγκριση άδειας εισόδου τρίτων (για παρου­σιά­σεις, ομιλίες κ.λπ.) σε ιδιω­τικό σχολείο, για την οποία απαι­τού­νται τέσσερα δικαιο­λο­γη­τικά και αναμονή έως και ενός μήνα.

Αυτές τις γρα­φειο­κρα­τι­κές αγκυ­λώ­σεις στον μεγα­λύ­τερο κλάδο του ελλη­νι­κού Δημο­σίου –την εκπαί­δευση– έχουν επι­ση­μά­νει ο Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης και οι συνερ­γά­τες του από τότε που ήταν στην ηγεσία του υπουρ­γείου Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης.

Στην ιστο­σε­λίδα mitos.gov.gr, και στην κατη­γο­ρία Εκπαί­δευση, περι­γρά­φο­νται περίπου 500 δια­δι­κα­σίες στις οποίες εμπλέ­κο­νται, κατά περί­πτωση, οι διευ­θυ­ντές των σχο­λείων, τα πανε­πι­στή­μια και οι πολίτες για να διεκ­πε­ραιώ­σουν μία υπόθεσή τους. Πολλές εξ αυτών είναι χρο­νο­βό­ρες ενώ δεν παρέ­χο­νται ψηφιακά. Μάλιστα υπάρ­χουν περι­πτώ­σεις που ενώ τώρα χρειά­ζο­νται εβδο­μά­δες για να διεκ­πε­ραιω­θούν, εάν γίνουν ηλε­κτρο­νικά θα ολο­κλη­ρώ­νο­νται μέσα σε λίγα λεπτά.

Eτσι, όπως ανέφερε στην «Κ» ο κ. Πιερ­ρα­κά­κης, πλέον στη θέση του υπουρ­γού Παι­δείας, ένα από τα πρώτα νομο­σχέ­δια που θα κατα­τε­θούν προς ψήφιση στη Βουλή «αφορά σε δράσεις απλού­στευ­σης ή ανα­σχε­δια­σμού των διοι­κη­τι­κών δια­δι­κα­σιών που έχουν ως στόχο την κατα­πο­λέ­μηση της γρα­φειο­κρα­τίας του υπουρ­γείου Παι­δείας και τη μείωση των διοι­κη­τι­κών βαρών των υπη­ρε­σιών που παρέ­χο­νται σε γονείς, μαθητές, φοι­τη­τές και κυρίως διδα­κτικό και διοι­κη­τικό προ­σω­πικό, καθώς και την ποιο­τική ανα­βάθ­μιση των εσω­τε­ρι­κών λει­τουρ­γιών της κεντρι­κής και περι­φε­ρεια­κής διοί­κη­σης του υπουρ­γείου Παι­δείας». Το σχέδιο που παρου­σιά­ζει η «Κ» περι­λαμ­βά­νει 10 βασικά μέτρα, όπως κατάρ­γηση δια­δι­κα­σιών, αντι­κα­τά­σταση δικαιο­λο­γη­τι­κών με υπεύ­θυνη δήλωση, καθο­ρι­σμό απο­κλει­στι­κών προ­θε­σμιών όπου δεν υπάρ­χουν.

Συγκε­κρι­μένα, το επι­τε­λείο του υπουρ­γείου Παι­δείας θεωρεί πως «κλειδί» για την επι­τυ­χία της μεταρ­ρύθ­μι­σης δεν είναι να ψηφιο­ποι­η­θεί το σύστημα –αν και αυτό θα γίνει–, αλλά να μειωθεί η… χαρ­τούρα των εγγρά­φων. «Πεποί­θησή μας είναι ότι η απλού­στευση των δια­δι­κα­σιών δεν πρέπει να συντε­λεί­ται απο­σπα­σμα­τικά και ως αυτο­τε­λής στόχος, αλλά πρέπει να προ­σεγ­γί­ζε­ται ως απα­ραί­τητη προ­ϋ­πό­θεση για την ψηφιο­ποί­ηση των δια­δι­κα­σιών. Γιατί, για παρά­δειγμα, η εγκα­τά­σταση ενός Συστή­μα­τος Ηλε­κτρο­νι­κής Δια­κί­νη­σης Εγγρά­φων θα μπο­ρούσε να είναι έως και επι­ζή­μια αν προη­γου­μέ­νως δεν έχει μειωθεί σημα­ντικά ο όγκος των εγγρά­φων που ενδε­χο­μέ­νως περιττά ανταλ­λάσ­σο­νται ανάμεσα σε υπη­ρε­σίες», παρα­τη­ρεί στην «Κ» ο κ. Κώστας Χαμπί­δης, στενός συνερ­γά­της (και στο Ψηφια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης) του κ. Πιερ­ρα­κάκη. «Καμία δια­δι­κα­σία εκτός εάν είναι απο­λύ­τως απα­ραί­τητη. Πλεί­στες όσες φορές ο πολίτης καλεί­ται να απο­δεί­ξει περιττά πράγ­ματα, πράγ­ματα που είναι αυτο­νό­ητα», προ­σθέ­τει.

Το σχέδιο στο­χεύει μέσω της θεσμο­θέ­τη­σης σαφών ρυθ­μί­σεων και απο­φά­σεων –και όχι «σκο­τει­νών» που θα επι­τρέ­πουν παρερ­μη­νείες και καθυ­στε­ρή­σεις– να εφαρ­μό­ζο­νται απλές και κατα­νοη­τές δια­δι­κα­σίες και να παρέ­χε­ται στον ενδια­φε­ρό­μενο (εκπαι­δευ­τικό, διοί­κηση, γονιό) έγκαιρη και ακριβής ενη­μέ­ρωση. Ουσια­στικά, όπως περι­γρά­φει ο κ. Χαμπί­δης, ο σχε­δια­σμός βασί­ζε­ται σε έξι αρχές:

• Θα πρέπει να υπάρχει απο­τε­λε­σμα­τική επι­κοι­νω­νία των υπη­ρε­σιών και των εμπλε­κό­με­νων εκπαι­δευ­τι­κών φορέων ή πολιτών, με τη δια­δι­κα­σία, είτε φυσική είτε ψηφιακή, να είναι σαφώς περι­γε­γραμ­μένη.

• Το παρα­πάνω απο­τε­λεί τη βάση για να υπάρξει ένα πλαίσιο εμπι­στο­σύ­νης τόσο εντός της δημό­σιας διοί­κη­σης όσο και μεταξύ αυτής και των πολιτών. Είναι υπο­δό­ριο μεν αλλά συχνά νιώ­θουμε ότι ο πολίτης αντι­με­τω­πί­ζε­ται από τη δημόσια διοί­κηση και τις κρα­τι­κές υπη­ρε­σίες ως οιoνεί «ένοχος» παρα­πλά­νη­σης της δημό­σιας διοί­κη­σης. Σε αυτό άλλωστε απο­δί­δο­νται από πολλούς αυστη­ρές και γρα­φειο­κρα­τι­κές δια­δι­κα­σίες.

• Θα δοθεί υπο­στή­ριξη στους απο­δέ­κτες των δια­δι­κα­σιών. Δηλαδή στόχος είναι να δημιουρ­γη­θεί ένα πλαίσιο εμπι­στο­σύ­νης στον υπάλ­ληλο που χει­ρί­ζε­ται απλου­στευ­μέ­νες πλέον δια­δι­κα­σίες.

• Κομβικό στοι­χείο είναι το τεχνικό σκέλος της διεκ­πε­ραί­ω­σης των δια­δι­κα­σιών να είναι φιλικό και εύκολο προς τους χρήστες.

• Η ανταλ­λαγή των πλη­ρο­φο­ριών θα οργα­νω­θεί με βάση τον κανόνα «μόνον άπαξ», «μόνο μία φορά κατά­θεση εγγρά­φων».

• Από την άλλη φυσικά, θα υπάρξει εκτί­μηση των κιν­δύ­νων που ενέχει η μεταρ­ρύθ­μιση, δηλαδή για παρά­δειγμα θα εκτι­μη­θεί τελικά μήπως η μείωση του αριθμού των δικαιο­λο­γη­τι­κών απειλεί την αξιο­πι­στία μιας αδιά­βλη­της δια­δι­κα­σίας.

Σχέδιο με 10 βασικά μέτρα, όπως κατάρ­γηση δια­δι­κα­σιών και αντι­κα­τά­σταση δικαιο­λο­γη­τι­κών με υπεύ­θυ­νες δηλώ­σεις, για τον περιο­ρι­σμό της γρα­φειο­κρα­τίας.

Με βάση το παρα­πάνω πλαίσιο και καθώς η απλού­στευση ή ο ανα­σχε­δια­σμός των διοι­κη­τι­κών δια­δι­κα­σιών οφείλει να αντα­πο­κρί­νε­ται στις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες της κάθε περί­πτω­σης, το σχέδιο του υπουρ­γείου Παι­δείας προ­βλέ­πει 10 μέτρα που θα διευ­κο­λύ­νουν τους εμπλε­κό­με­νους:

1. Κατάρ­γηση δια­δι­κα­σιών εάν αυτές δεν πληρούν πλέον το κρι­τή­ριο της ανα­γκαιό­τη­τας.

2. Κατάρ­γηση δικαιο­λο­γη­τι­κών που η υποβολή τους δεν έχει καµία προ­στι­θέ­μενη αξία.

3. Κατάρ­τιση και χρήση ενιαίων, πιστοποιηµένων εντύπων αίτησης µε κατα­γε­γραμ­μένα τα ακριβή δικαιο­λο­γη­τικά κάθε δια­δι­κα­σίας.

4. Αντι­κα­τά­σταση δικαιο­λο­γη­τι­κών µε υπεύ­θυνη δήλωση.

5. Μείωση υπο­γρα­φών, µε περιορισµό των εµπλεκόµενων στη διεκ­πε­ραί­ωση μιας δια­δι­κα­σίας φορέων, οργάνων, κ.λπ.

6. Λει­τουρ­γία των υπη­ρε­σιών «µιας στάσης» ή της πρα­κτι­κής «έγγραφα ή ενέρ­γειες μόνο για μία φορά», εφόσον δεν είναι δυνατή η μείωση του αριθμού των εμπλε­κό­με­νων μερών. Για παρά­δειγμα, οι εκπαι­δευ­τι­κοί και τα σχολεία αλλά και οι ενδια­φε­ρό­με­νοι πολίτες θα εισα­γά­γουν μόνο μία φορά τις απαι­τού­με­νες πλη­ρο­φο­ρίες στο πλαίσιο των συναλ­λα­γών τους με τη δημόσια διοί­κηση. Ενα χαρα­κτη­ρι­στικό αντι­πα­ρά­δειγμα είναι η απο­στολή εγγρά­φων μέσω των υπη­ρε­σιών της εκπαι­δευ­τι­κής διοί­κη­σης (π.χ. μεταξύ των διευ­θυ­ντών σχο­λείων, των Διευ­θύν­σεων Εκπαί­δευ­σης και Περι­φε­ρεια­κών Διευ­θύν­σεων Εκπαί­δευ­σης). Πλέον τα έγγραφα θα υπο­βάλ­λο­νται κάθε δύο-τρία χρόνια, και εάν στο μεσο­διά­στημα μία υπη­ρε­σία χρεια­στεί κάποιο επι­πλέον θα το ζητάει από τον ενδια­φε­ρό­μενο.

7. Σύντµηση του χρόνου διεκ­πε­ραί­ω­σης μιας δια­δι­κα­σίας και καθο­ρι­σμός απο­κλει­στι­κών προ­θε­σμιών όπου δεν υπάρ­χουν.

8. Σιωπηρή έγκριση αιτήµατος πολίτη µετά την παρέ­λευση ορισµένης προ­θε­σμίας.

9. Κατάρ­γηση της δια­δι­κα­σίας παροχής άδειας για κάτι και αντι­κα­τά­στασή της από απλή γνω­στο­ποί­ηση του αιτού­ντος στις αρμό­διες αρχές για το ίδιο θέμα.

10. Πρό­βλεψη ολο­κλή­ρω­σης της δια­δι­κα­σίας σε όσο το δυνατόν λιγό­τερα διοι­κη­τικά επίπεδα, και κατά προ­τί­μηση σε ένα.

Ψηφιακά εργα­λεία

Ολα αυτά εύλογα θα γίνουν με αξιο­ποί­ηση των ψηφια­κών εργα­λείων για την ηλε­κτρο­νική διεκ­πε­ραί­ωση των δια­δι­κα­σιών. Οπως παρα­τη­ρεί ο κ. Χαμπί­δης, «η επι­τυ­χής υλο­ποί­ηση κομ­βι­κών δράσεων απλού­στευ­σης θα οδη­γή­σει σε σημα­ντική βελ­τί­ωση της καθη­με­ρι­νό­τη­τας όλων των πολιτών και στην ενί­σχυση της ανα­πτυ­ξια­κής δυνα­μι­κής της χώρας, προ­α­σπί­ζο­ντας ταυ­τό­χρονα το δημόσιο συμ­φέ­ρον στο πλαίσιο ενός σύγ­χρο­νου κράτους δικαίου. Το απο­τέ­λε­σμα αυτών των ενερ­γειών θα επι­τρέ­πει στον εκπαι­δευ­τικό να απαλ­λα­γεί από μια βαριά γρα­φειο­κρα­τία που άλλοτε τον ανα­γκά­ζει να υπο­βά­λει ξανά και ξανά τα ίδια έγγραφα και τις ίδιες πλη­ρο­φο­ρίες για τη διεκ­πε­ραί­ωση των καθη­κό­ντων του και να αφιε­ρω­θεί στο εκπαι­δευ­τικό του έργο αλλά και στη συμ­με­τοχή του σε ψηφιακά εργα­λεία με έναν παρα­γω­γικό τρόπο, χωρίς τα βάρη της γρα­φειο­κρα­τίας».

Πηγή kathimerini.gr

Από­στο­λος Λακασάς