Γιάννης Παπαδομαρκάκης: 36 χρόνια προσφοράς στην εκπαιδευτική κοινότητα

Κύριε Παπα­δο­μαρ­κάκη, θέλω να ξεκι­νή­σουμε από τα απο­τε­λέ­σματα των πανελ­λα­δι­κών εξε­τά­σεων. Ακόμα μία δια­δρομή πανελ­λα­δι­κών εξε­τά­σεων έλαβε τέλος και νομίζω ότι τα πήγαμε καλά.

Είμαι ιδιαί­τερα ευχα­ρι­στη­μέ­νος με τις απο­δό­σεις των παιδιών. Να τους χαρούμε. Είχαμε τα απο­τε­λέ­σματα χθες. Πήγα στα σχολεία, ανα­κοι­νώ­θη­καν οι βαθ­μο­λο­γίες. Είμαι ιδιαί­τερα χαρού­με­νος γιατί, για άλλη μια φορά, νομίζω ότι κανείς δεν υστέ­ρησε. Αυτό τι σημαί­νει; Ότι υπήρχαν και οι αρι­στού­χοι, υπήρχαν και οι μαθητές με λιγό­τερη ή μέτρια απόδοση και βέβαια, υπήρχαν και κάποιοι, ελά­χι­στοι, που δεν πέτυχαν τον σκοπό τους, τον στόχο τους. Ωστόσο, στους τελευ­ταί­ους που προείπα, τους δίνο­νται στη ζωή κι άλλες ευκαι­ρίες, να κάνουν πράγ­ματα που θέλουν. Υπάρ­χουν δηλαδή δυνα­τό­τη­τες να ξανα­δώ­σουν εξε­τά­σεις ή να επι­λέ­ξουν κάτι άλλο. Άρα όλοι να είναι ευχα­ρι­στη­μέ­νοι. Μπορεί τώρα να είναι μια δυσά­ρε­στη ίσως απόφαση, που ήρθε από τις επι­δό­σεις τους, αλλά πιστεύω ότι πολύ σύντομα θα έχουν βρει αυτό που επι­ζη­τούν.

Από την εμπει­ρία σας, κύριε Παπα­δο­μαρ­κάκη, μιας και ανα­φέ­ρε­στε ουσια­στικά στις ευκαι­ρίες που υπάρ­χουν και δεν είναι μόνο τα απο­τε­λέ­σματα των εξε­τά­σεων τη στιγμή που ανα­κοι­νώ­νο­νται, πόσοι μαθητές έχουν αξιο­ποι­ή­σει αυτή τη δεύτερη ευκαι­ρία;

Ένα 10% με 15% των μαθητών. Είναι μεγάλος ο αριθμός αυτός για τους μαθητές που μετά από ένα απο­τέ­λε­σμα στις πανελ­λα­δι­κές εξε­τά­σεις το οποίο δεν τους ικα­νο­ποιεί, στρέ­φο­νται προς άλλες κατευ­θύν­σεις. Ή πάνε στο εξω­τε­ρικό, ή ασχο­λού­νται με άλλες ειδι­κό­τη­τες. Μπορούν ακο­λου­θώ­ντας άλλες επι­λο­γές, να έχουν επι­τυ­χίες και να είναι επαγ­γελ­μα­τίες που εμείς τους έχουμε ανάγκη. Εγώ τους βλέπω. Και αυτό είναι που με ικα­νο­ποιεί ιδιαί­τερα. Εξάλλου, ξέρετε, ζούμε σε μία μικρή κοι­νω­νία, εδώ στη Ρόδο. Και όχι μόνο εδώ, και στα νησιά που πάω, αυτό βλέπω. Αυτά τα παιδιά που συνει­δη­το­ποι­η­μένα αξιο­ποιούν δεύ­τε­ρες ευκαι­ρίες, πετυ­χαί­νουν αυτό που επι­θυ­μούν και τα κατα­φέρ­νουν μια χαρά. Και εμείς, ως κοι­νω­νία, το απο­ζη­τούμε αυτό. Δεν πρέπει να γίνουν όλοι επι­στή­μο­νες. Δεν πρέπει να γίνουν όλοι γιατροί και δικη­γό­ροι. Υπάρ­χουν και άλλα επαγ­γέλ­ματα στη ζωή. Εχουμε ανάγκη από καλούς, καταρ­τι­σμέ­νους τεχνί­τες, που ακο­λου­θούν μια επι­τυ­χη­μένη επαγ­γελ­μα­τική πορεία.

Και φαντά­ζο­μαι ότι και ένας μεγάλος αριθμός μαθητών που συνα­ντάτε στη συνέ­χεια, επι­διώ­κει την επαφή μαζί σας.

Φυσικά. Ποτέ δεν κόβουμε εμείς επαφές με τους από­φοι­τούς μας. Είμαστε ανοι­χτοί, συζη­τάμε μαζί τους και, όπου μπο­ρούμε να βοη­θή­σουμε, το κάνουμε με μεγάλη χαρά και ευχα­ρί­στηση.

Οι μαθητές ζητάνε τη συμ­βουλή σας, κύριε Παπα­δο­μαρ­κάκη;

Πολλές φορές, πάρα πολλές φορές. Έρχο­νται στο γραφείο μου είτε να με δουν, να πούμε ένα γεια, είτε για να μας ρωτή­σουν για κάποια πράγ­ματα, τι μπορούν να ακο­λου­θή­σουν, τι να κάνουν. Και μην ξεχνάτε, υπάρχει και ο επαγ­γελ­μα­τι­κός προ­σα­να­το­λι­σμός. Είναι ένα γραφείο που λει­τουρ­γεί στη Διεύ­θυνση Εκπαί­δευ­σης και μπορεί να τους κατευ­θύ­νει στα πιθανά ερω­τή­ματα που έχουν και να πάρουν σωστές απα­ντή­σεις.

Εν όψει του μηχα­νο­γρα­φι­κού, λέτε, ή γενι­κό­τερα;

Και για το μηχα­νο­γρα­φικό, αλλά και μετά. Το γραφείο αυτό λει­τουρ­γεί όλο τον χρόνο, όλες τις ώρες.

Υπάρ­χουν περι­πτώ­σεις μαθητών που τις θυμάστε πιο έντονα;

Θυμάμαι έναν μαθητή που ήθελε να γίνει ψυκτι­κός. Τον καθο­δη­γή­σαμε, πήγε στο ΙΕΚ, ακο­λού­θησε την ειδι­κό­τητα του ψυκτι­κού. Αυτή τη στιγμή είναι από τους καλύ­τε­ρους και περι­ζή­τη­τους επαγ­γελ­μα­τίες στον τομέα του. Κι αυτό είναι ένα μόνο παρά­δειγμα. Οι ηλε­κτρο­λό­γοι το ίδιο, μας λείπουν αυτές οι ειδι­κό­τη­τες, λείπουν τεχνί­τες από τη Ρόδο αλλά και τα νησιά. Και πιστέψτε με όσοι ακο­λου­θούν τεχνικά επαγ­γέλ­ματα, και γίνο­νται καλοί επαγ­γελ­μα­τίες, και πολύ γρήγορα στα­διο­δρο­μούν και έχουν ικα­νο­ποι­η­τι­κές απο­λα­βές. Επο­μέ­νως, ένας μαθητής ο οποίος είναι συγκρο­τη­μέ­νος και έχει τελειώ­σει το Λύκειό του, έχει δώσει τις εξε­τά­σεις του, μπορεί να παρα­κο­λου­θή­σει τα μαθή­ματα και ο συν­δυα­σμός με την πρα­κτική άσκηση τον κάνει να είναι ένας απο­τε­λε­σμα­τι­κός, ενεργός πολίτης της κοι­νω­νίας, με την προ­σφορά αυτής της ειδι­κό­τη­τας που έχει επι­λέ­ξει.

Οι γονείς επη­ρε­ά­ζουν τα παιδιά σε αυτές τις επι­λο­γές, κύριε Παπα­δο­μαρ­κάκη;

Πολλές φορές το κάνουν. Δεν είμαι σε θέση να γνωρίζω το ποσοστό. Όμως κάποιοι γονείς, ναι, επη­ρε­ά­ζουν. Λένε: “να γίνεις γιατρός, να γίνεις δικη­γό­ρος, να γίνεις μηχα­νι­κός, να γίνεις φιλό­λο­γος”. Όμως τα παιδιά, να ξέρετε, έχουν συγκρο­τη­μένη σκέψη πλέον και ξέρουν τι θέλουν.

Πόσα χρόνια είστε στον χώρο της εκπαί­δευ­σης κύριε Παπα­δο­μαρ­κάκη;

36 ολό­κληρα χρόνια…

Τι έχετε δια­πι­στώ­σει σε αυτά τα 36 χρόνια σε ό,τι αφορά στο σύστημα των πανελ­λα­δι­κών εξε­τά­σεων;

Κυρία Φώτη, ακούστε. Κάθε χρονιά είναι εντελώς δια­φο­ρε­τική. Δηλαδή, κάποια πράγ­ματα μπορεί να μην ισχύουν από την προη­γού­μενη χρονιά. Και δεν εννοώ μόνο τις πανελ­λα­δι­κές. Εννοώ γενικά τον τρόπο που δηλώ­νουν τις σχολές κ.λπ. Όμως, να ξέρετε ότι βαδί­ζουμε σε μια πεπα­τη­μένη. Οι μαθητές θέλουν να μπουν στο πανε­πι­στή­μιο. Αν δεν μπουν, υπάρ­χουν αυτά που είπαμε. Άρα λοιπόν, δεν έχει αλλάξει κάτι. Η αλλαγή που βλέ­πουμε τα τελευ­ταία χρόνια είναι ότι οι μαθητές έχουν πιο συγκρο­τη­μένη προ­σω­πι­κό­τητα. Ξέρετε, παλιά δεν ήταν τόσο έντονο το bullying. Ή για να το θέσω δια­φο­ρε­τικά, υπήρχε αλλά δεν είχε ανα­δει­χθεί. Τώρα που ανα­δει­κνύ­ε­ται, λαμ­βά­νο­νται μέτρα. Με ψυχο­λό­γους στα σχολεία, με συνα­ντή­σεις με ειδι­κούς. Όλα αυτά είναι θέματα που προ­κύ­πτουν ξαφνικά. Και πρέπει να τα αντι­με­τω­πί­σουμε. Αυτές είναι οι ουσια­στι­κές αλλαγές.

Άρα και τα παιδιά καταγ­γέλ­λουν το bullying πιο εύκολα.

Φυσικά. Γιατί δίνεται η δυνα­τό­τητα πλέον να μιλάνε. Παλιά δεν μιλού­σαν.

Υπάρχει όμως, κύριε Παπα­δο­μαρ­κάκη, υπο­στη­ρι­κτικό πλαίσιο που δημιουρ­γούν οι ίδιοι οι μαθητές, για να προ­στα­τεύ­σουν όσους υφί­στα­νται αυτή τη συμπε­ρι­φορά;

Πολλές φορές μπορεί να μη γίνει αυτό. Αλλά εμείς τους προ­τρέ­πουμε να μιλάνε. Η ομιλία, ο διά­λο­γος, η συζή­τηση, αυτό είναι που έχει το μεγα­λύ­τερο κέρδος. Γιατί το να μιλάς και να το βγάζεις από μέσα σου, σε βοηθά να το αντι­με­τω­πί­σεις.

Εσείς λέτε ότι τα παιδιά μιλάνε πλέον;

Βεβαίως. Πολύ πιο εύκολα τώρα.

Αυτό είναι πολύ ενθαρ­ρυ­ντικό.

Βεβαίως και είναι. Παλιά δεν μιλού­σαν τα παιδιά. Και βλέπαμε ένα παιδί, για παρά­δειγμα, απο­μο­νω­μένο και δεν ξέραμε τι το προ­βλη­μα­τί­ζει. Τώρα, δεν λέω το 100%, αλλά το 90-95% μας μιλάει. Ανοί­γε­ται. Και αυτό είναι εξαι­ρε­τικά σημα­ντικό.

Εσείς, 36 χρόνια στην εκπαί­δευση, τι έχετε κερ­δί­σει; Έχετε υπη­ρε­τή­σει από σημα­ντι­κές θέσεις και συνε­χί­ζετε.

Αυτό που έχω κερ­δί­σει είναι η εμπι­στο­σύνη των μαθητών και των απο­φοί­των στο πρόσωπό μου. Αυτό με αγγίζει. Με αγγίζει ότι μπορώ να μιλάω με τους μαθητές. Δεν λέω ότι τους κατευ­θύνω αλλά τους καθο­δηγώ όσο μπορώ, όσο βλέπω ότι μπορώ, για να τους συμ­βου­λέψω και να τους τονώσω το ηθικό. Είναι σημα­ντικό.

Φυσικά και είναι.

Αυτό είναι το λει­τούρ­γημα, κυρία Φώτη. Δεν είναι επάγ­γελμα, είναι λει­τούρ­γημα. Όταν εκτε­λούμε ένα λει­τούρ­γημα, πρέπει να είμαστε δίπλα στις ανάγκες των μαθητών μας. Οι μαθητές μας μάς νοιά­ζουν και αυτό προ­σπα­θούμε πάντα να κάνουμε. Υπάρ­χουν εξαι­ρέ­σεις, υπάρ­χουν προ­βλή­ματα για τους εκπαι­δευ­τι­κούς, αλλά είναι ελά­χι­στα. Και προ­σπα­θούμε να τα αντι­με­τω­πί­σουμε.

Θέλω να κλεί­σουμε με ένα μήνυμα προς τους μαθητές αλλά και προς τους συνα­δέλ­φους εκπαι­δευ­τι­κούς.

Το μήνυμα είναι το εξής: να χαρούν τα παιδιά που πέτυχαν τον στόχο τους και να απο­λαύ­σουν τους καρπούς της προ­σπά­θειάς τους. Και να πω ότι, για τους μαθητές που δεν τα κατά­φε­ραν, δεν είναι ποτέ αργά να κάνουν κάτι και­νούρ­γιο. Να προ­σπα­θή­σουν ξανά, αν το θέλουν. Ή να επι­λέ­ξουν κάτι άλλο που μπορεί να τους δώσει μια άλλη επαγ­γελ­μα­τική κατεύ­θυνση ή έναν άλλο δρόμο για να φτάσουν στον στόχο τους.

Προς τους εκπαι­δευ­τι­κούς, να τους ευχα­ρι­στήσω για την προ­σφορά τους όλα αυτά τα χρόνια που υπη­ρε­τούν. Και να τους πω πως, επι­μορ­φώ­νο­ντάς τους με νέα προ­γράμ­ματα και και­νούρ­γιες φάσεις στη ζωή τους, πιστεύω ότι προ­σφέ­ρουμε από τη δική μας πλευρά, στο κοι­νω­νικό σύνολο όπως και όλα τα άλλα επαγ­γέλ­ματα. Αλλά, επειδή το επάγ­γελμα του εκπαι­δευ­τι­κού είναι λει­τούρ­γημα, εμείς, ως δημό­σιοι λει­τουρ­γοί, πρέπει να είμαστε δίπλα στους μαθητές μας σε κάθε φάση της εκπαί­δευ­σής τους. Και είμαστε. Αυτό είναι σημα­ντικό και ελπι­δο­φόρο.