Εμφιαλωμένο νερό: Η δύσκολη εξίσωση της ανακύκλωσης – Νέο χαράτσι από την 1η Ιουλίου αυξάνει τις τιμές

Με συνο­λικό τζίρο 1,32 δισ. ευρώ το 2022 από 1,20 δισ. ευρώ το 2021, ο κλάδος του εμφια­λω­μέ­νου νερού ετοι­μά­ζε­ται να «βου­τή­ξει» στα δύσκολα. Και ο λόγος είναι το σύστημα εγγυο­δο­σίας, το οποίο υπο­τί­θε­ται ότι ξεκινά την 1η Ιουλίου, την παρα­μονή των δεύ­τε­ρων εκλογών.

Χωρίς να είναι αυτό που λέμε «κρυ­στάλ­λινο», καθώς υπάρ­χουν αρκετά «θολά» σημεία, το σύστημα επι­στρο­φής εγγυο­δο­σίας (Deposit Returning System – DRS) των υλικών συσκευα­σίας που ενερ­γο­ποιεί­ται το φετινό Ιούλιο – αν δεν πάρει και πάλι παρά­ταση – προ­βλέ­πει ότι ο κατα­να­λω­τής θα πλη­ρώ­νει 0,10 ευρώ ή 0,15 ευρώ για νερό, χυμούς, ανα­ψυ­κτικά, μπίρα, κρασί, στιγ­μιαία ποτά και γάλα, ποσό που θα του επι­στρέ­φε­ται μέσω κου­πο­νιού εάν επι­στρέ­ψει στο κατά­στημα τις άδειες συσκευα­σίες ποτών από πλα­στικό, αλου­μί­νιο και γυαλί.

Δηλαδή ένα μπου­κα­λάκι νερό που σήμερα κάνει 50 λεπτά, θα χρε­ώ­νε­ται 10 λεπτά παρα­πάνω, ήτοι 60 λεπτά συνο­λικά, ή μια εξάδα νερά του 1,5 λίτρου που σήμερα κοστί­ζει στο σούπερ μάρκετ 1,60 ευρώ θα φτάνει στα 2,50 ευρώ.

Ο κατα­να­λω­τής θα μπορεί να επι­στρέ­φει τις άδειες φιάλες, λαμ­βά­νο­ντας υπό τη μορφή κου­πο­νιού 0,10 ευρώ για κάθε συσκευα­σία έως μισού λίτρου και 0,15 ευρώ για τις μεγα­λύ­τε­ρες ως αντα­μοιβή για τη συμ­με­τοχή του στην ανα­κύ­κλωση.

Από την πλευρά του ο Σύν­δε­σμος Εται­ρειών Εμφια­λώ­σεως Ελλη­νι­κού Φυσικού Μεταλ­λι­κού Νερού (ΣΕΦΥΜΕΝ) ζητά να μετα­τε­θεί η έναρξη εφαρ­μο­γής του DRS και σίγουρα εκτός καλο­και­ρι­νής σεζόν, αλλά και να υπάρχει επαρκής γεω­γρα­φική και πλη­θυ­σμιακή κάλυψη.

Επι­πλέον, όπως επι­ση­μάν­θηκε στη χθεσινή συνέ­ντευξη Tύπου για την παρου­σί­αση μελέτης που πραγ­μα­το­ποί­ησε για λογα­ρια­σμό του ΣΕΦΥΜΕΝ το Ίδρυμα Οικο­νο­μι­κών & Βιο­μη­χα­νι­κών Ερευνών (ΙΟΒΕ), «το ύψος των εισφο­ρών θα καθο­ρί­σει τη βιω­σι­μό­τητα ή μη του κλάδου», προ­τεί­νο­ντας χαμη­λό­τερο αντί­τιμο στα 5 και 10 λεπτά (στα 0,5 και 1,5 λίτρα αντί­στοιχα) σε σχέση με την κυβερ­νη­τική πρό­βλεψη των 10 και 15 λεπτών.

Σύμφωνα με τα στελέχη του κλάδου, δεν απο­κλεί­ε­ται η επιβολή του τέλους εγγυο­δο­σίας να επη­ρε­ά­σει αρνη­τικά τον κατα­να­λωτή.

Ο Σύν­δε­σμος υπο­στη­ρί­ζει επίσης ότι τα μη επι­στρε­φό­μενα αντί­τιμα εγγυο­δο­σίας θα πρέπει να χρη­σι­μο­ποιού­νται  απο­κλει­στικά και με αντι­κει­με­νικά κρι­τή­ρια για τη χρη­μα­το­δό­τηση και την επι­τυ­χία του DRS στην Ελλάδα.

Υπεν­θυ­μί­ζε­ται ότι έως το 2025 έχει τεθεί ως στόχος να πηγαί­νει προς ανα­κύ­κλωση το 77% του πλα­στι­κού (κοι­νο­τι­κός στόχος), το 70% του γυαλιού και το 50% του αλου­μι­νίου.

Επι­πλέον, από την 3η Ιουλίου 2024 τα καπάκια και τα καλύμ­ματα πρέπει να παρα­μέ­νουν προ­σαρ­τη­μένα στους περιέ­κτες, ενώ από την 1η Ιανουα­ρίου 2025, οι φιάλες PET πρέπει να περιέ­χουν του­λά­χι­στον 25% ανα­κυ­κλω­μένο πλα­στικό, υπο­λο­γι­ζό­μενο ως μέσος όρος για όλες τις φιάλες PET που δια­τί­θε­νται στην αγορά.

Αυξή­σεις κάτω από τον πλη­θω­ρι­σμό

Με βάση τα στοι­χεία που παρου­σιά­στη­καν, οι τιμές του εμφια­λω­μέ­νου νερού στη διάρ­κεια του 2022 αυξή­θη­καν κατά 5,3% έναντι του προη­γού­με­νου έτους, την ώρα που ο μέσος πλη­θω­ρι­σμός δια­μορ­φώ­θηκε σε 9,3%. Κι όπως επι­ση­μάν­θηκε χαρα­κτη­ρι­στικά, αυτό έγινε επί ζημία της κερ­δο­φο­ρίας των επι­χει­ρή­σεων.

Να επι­ση­μαν­θεί ότι οι λια­νι­κές τιμές του εμφια­λω­μέ­νου νερού την περίοδο 2015 – 2021 υπο­χώ­ρη­σαν κατά 4,4% έναντι μέσου πλη­θω­ρι­σμού 1,8%.

Την περσινή χρονιά οι πωλού­με­νες ποσό­τη­τες εμφια­λω­μέ­νου νερού ανήλθαν σε 2.247 εκατ. λίτρα κατά 4,2% αυξη­μέ­νες σε σχέση με το 2021.

Όσον αφορά τα κανάλια πώλησης, με βάση τα στοι­χεία του 2022, ασύ­γκριτα το κανάλι του HoReCa συγκε­ντρώ­νει το μεγα­λύ­τερο μέρος των εσόδων του κλάδου, με 932 εκατ. ευρώ, ακο­λου­θούν οι αλυ­σί­δες των σούπερ μάρκετ με 176 εκατ. ευρώ, στην επόμενη θέση βρί­σκο­νται τα μικρά κατα­στή­ματα λια­νι­κής πώλησης με 131 εκατ. ευρώ και στην τελευ­ταία θέση βρί­σκο­νται στα περί­πτερα με 81 εκατ. ευρώ.

Σε άνοδο οι βιο­μη­χα­νίες εμφιά­λω­σης

Ο κύκλος εργα­σιών των παρα­γω­γών εμφια­λω­μέ­νου νερού στην Ελλάδα εκτι­μά­ται σε 307 εκατ. ευρώ το 2021 και στα 337 εκατ. ευρώ πέρυσι ελέω πλη­θω­ρι­σμού. Όπως φαί­νε­ται δια­τη­ρή­θηκε η ανοδική τροχιά του 2021 όταν και επι­τεύ­χθηκε αύξηση 17,7% «μαζεύ­ο­ντας» τις απώ­λειες που προ­κά­λεσε το 2020 η κρίση της παν­δη­μίας.

Τα υλικά συσκευα­σίας και το μετα­φο­ρικό κόστος, απο­τε­λούν τις μεγα­λύ­τε­ρες κοστο­λο­γι­κές επι­βα­ρύν­σεις των βιο­μη­χα­νιών του κλάδου. Συγκε­κρι­μένα, το συσκευα­στικό κόστος αντι­στοι­χεί στο 32% και τα μετα­φο­ρικά έξοδα στο 24% του κόστους παρα­γω­γής αντι­στοί­χως.

Παρά τη μεγάλη άνοδο των συντε­λε­στών παρα­γω­γής, η βιο­μη­χα­νία προ­χώ­ρησε σε μερική μετα­κύ­ληση της επι­βά­ρυν­σης εξαι­τίας κυρίως του έντονου αντα­γω­νι­σμού, καθώς και του γεγο­νό­τος ότι το εμφια­λω­μένο νερό ανήκει την κατη­γο­ρία των price sensitive προ­ϊ­ό­ντων με τα brands να μην απο­λαμ­βά­νουν υψηλή πιστό­τητα κατα­να­λω­τών.

Αξίζει να σημειω­θεί ότι στην Ελλάδα υπάρ­χουν 50 εγκε­κρι­μέ­νες πηγές φυσικού μεταλ­λι­κού νερού ενώ υπο­λο­γί­ζε­ται ότι δρα­στη­ριο­ποιού­νται 26-30 επι­χει­ρή­σεις.

Σύμφωνα με το ΙΟΒΕ, η συνο­λική επί­δραση της εφο­δια­στι­κής αλυ­σί­δας εμφια­λω­μέ­νου νερού στο ΑΕΠ της ελλη­νι­κής οικο­νο­μίας το 2021 εκτι­μά­ται σε 1,13 δισ. ευρώ (0,62% του ΑΕΠ) και στα δημόσια έσοδα σε 435 εκατ. ευρώ.

Πηγή ΟΤ