Μετρούν τις ξαπλώστρες με drones

O υπό­κω­φος, σχεδόν ανε­παί­σθη­τος ήχος από τους έλικες του drone χάνεται μέσα στο βουητό του κυμα­τι­σμού και στη δυνατή μουσική που παίζει από τα ηχεία του παρα­θα­λάσ­σιου μπαρ. Κάτω από τις ψάθινες ομπρέ­λες, οι λουό­με­νοι απο­λαμ­βά­νουν τη μέρα τους, ενώ οι εργα­ζό­με­νοι της επι­χεί­ρη­σης τακτο­ποιούν τις συστοι­χίες από τις ξαπλώ­στρες. Κανείς από τους θαμώνες ή τους υπευ­θύ­νους δεν αντι­λαμ­βά­νε­ται ότι λίγες δεκάδες μέτρα ψηλό­τερα, μια κάμερα υψηλής ευκρί­νειας κατα­γρά­φει με ακρί­βεια εκα­το­στού κάθε τετρα­γω­νικό μέτρο κατά­λη­ψης της άμμου. Το drone δεν φωτο­γρα­φί­ζει απλώς το παρα­θα­λάσ­σιο τοπίο· δια­σταυ­ρώ­νει σε πραγ­μα­τικό χρόνο τις γεω­γρα­φι­κές συντε­ταγ­μέ­νες της επι­φά­νειας που κατα­λαμ­βά­νουν τα τρα­πε­ζο­κα­θί­σματα με τα αυστηρά όρια της νόμιμης σύμ­βα­σης μίσθω­σης.

Αυτή η εικόνα δεν απο­τε­λεί σενάριο από το μέλλον ή κάποια άλλη χώρα, αλλά καθη­με­ρινή επι­χει­ρη­σιακή πραγ­μα­τι­κό­τητα που εφαρ­μό­ζε­ται πλέον στις ελλη­νι­κές ακτές για τον έλεγχο των συμ­βα­σιού­χων που εκμε­ταλ­λεύ­ο­νται ακίνητα και εκτά­σεις της Εται­ρείας Ακι­νή­των Δημο­σίου (ΕΤΑΔ). Τα τελευ­ταία χρόνια, η δια­χεί­ριση της δημό­σιας περιου­σίας επι­χει­ρεί­ται να περάσει από το παρα­δο­σιακό μοντέλο των απο­σπα­σμα­τι­κών ελέγχων και των καθυ­στε­ρη­μέ­νων καταγ­γε­λιών σε ένα οργα­νω­μένο σύστημα ψηφια­κής επο­πτείας. Το νέο αυτό επι­χει­ρη­σιακό σχήμα συν­δυά­ζει τις κλα­σι­κές επι­τό­πιες αυτο­ψίες με δορυ­φο­ρι­κές απει­κο­νί­σεις υψηλής ανά­λυ­σης, Γεω­γρα­φικά Πλη­ρο­φο­ριακά Συστή­ματα (GIS), πτήσεις drones και σύγ­χρο­νες εφαρ­μο­γές πεδίου. Στόχος του μηχα­νι­σμού δεν είναι η προβολή τεχνο­λο­γι­κών επι­τευγ­μά­των, αλλά η συστη­μα­τική παρα­κο­λού­θηση της τήρησης των συμ­βα­τι­κών όρων και ο έγκαι­ρος εντο­πι­σμός αυθαί­ρε­των επε­κτά­σεων.

Η στα­διακή εφαρ­μογή του μοντέ­λου απο­τυ­πώ­νε­ται καθαρά στους αριθ­μούς των διε­νερ­γη­θέ­ντων ελέγχων των τελευ­ταίων ετών. Το 2024, το παλαιό­τερο σύστημα είχε περιο­ρι­στεί σε συνο­λικά 348 αυτο­ψίες, εκ των οποίων οι 308 ήταν επι­τό­πιες και μόλις 40 βασί­ζο­νταν σε δορυ­φο­ρι­κές απει­κο­νί­σεις, χωρίς καμία χρήση drones. Το 2025, ο συνο­λι­κός αριθμός των ελέγχων εκτι­νά­χθηκε στις 1.009 αυτο­ψίες, κατα­γρά­φο­ντας αύξηση της τάξεως του 190% μέσα σε μία μόλις χρονιά.

Στόχος η συστη­μα­τική παρα­κο­λού­θηση της τήρησης των συμ­βα­τι­κών όρων και ο έγκαι­ρος εντο­πι­σμός αυθαί­ρε­των επε­κτά­σεων.

Η αλλαγή αυτή οφεί­λε­ται κυρίως στη ραγδαία διεύ­ρυνση των τηλε­πι­σκο­πι­κών μεθόδων: οι δορυ­φο­ρι­κές αυτο­ψίες αυξή­θη­καν στις 470, οι επι­τό­πιες έφτασαν τις 499, ενώ για πρώτη φορά αξιο­ποι­ή­θη­καν 40 στο­χευ­μέ­νες πτήσεις drones. Όπου δια­πι­στώ­θηκε παρά­βαση έγινε άμεσα αυστηρή σύσταση, και απουσία συμ­μόρ­φω­σης οι υπο­θέ­σεις αυτές έλαβαν την άγουσα προς τις επι­φορ­τι­σμέ­νες με την επιβολή των υπο­χρε­ώ­σεων αυτών και των προ­βλε­πό­με­νων κυρώ­σεων αρχές. Για τη φετινή χρονιά, οι έλεγχοι έχουν ξεκι­νή­σει ήδη από την έναρξη της του­ρι­στι­κής περιό­δου, με τις εκτι­μή­σεις να ανα­φέ­ρουν ότι ο συνο­λι­κός αριθμός των αυτο­ψιών θα ξεπε­ρά­σει τις 1.200, δια­τη­ρώ­ντας την ελεγ­κτική λει­τουρ­γία σε υψηλά επίπεδα.

Σε επόμενο στάδιο, η σχε­δια­ζό­μενη ενσω­μά­τωση εργα­λείων τεχνη­τής νοη­μο­σύ­νης ανα­μέ­νε­ται να αυτο­μα­το­ποι­ή­σει περαι­τέρω τη δια­δι­κα­σία, ανα­γνω­ρί­ζο­ντας αυτό­ματα τις απο­κλί­σεις ανάμεσα στα εγκε­κρι­μένα δια­γράμ­ματα κάλυψης και την πραγ­μα­τική εικόνα του πεδίου.

Παράλ­ληλα με την αύξηση των ελέγχων, ένας κρί­σι­μος δείκτης για την κατά­σταση που επι­κρα­τεί στις μισθω­μέ­νες παρα­λίες είναι η πορεία των καταγ­γε­λιών. Σύμφωνα με τα επίσημα στοι­χεία για το διά­στημα από την αρχή του έτους έως τις αρχές Ιουλίου (1η Ιανουα­ρίου έως 9 Ιουλίου), οι ανα­φο­ρές πολιτών για παρα­βά­σεις σε μισθω­μένα ακίνητα της ΕΤΑΔ παρου­σιά­ζουν συνε­χό­μενη και σημα­ντική υπο­χώ­ρηση. Το αντί­στοιχο διά­στημα του 2024 είχαν κατα­γρα­φεί 907 καταγ­γε­λίες. Το 2025 ο αριθμός αυτός υπο­χώ­ρησε δρα­στικά στις 308, ενώ για το 2026 οι ανα­φο­ρές δια­μορ­φώ­νο­νται σε μόλις 94.

Το 2025 οι δορυ­φο­ρι­κές αυτο­ψίες αυξή­θη­καν στις 470, ενώ για πρώτη φορά αξιο­ποι­ή­θη­καν 40 στο­χευ­μέ­νες πτήσεις drones.

Η υπο­χώ­ρηση αυτή συν­δέ­ε­ται τόσο με τη λει­τουρ­γία της εφαρ­μο­γής MyCoast, που διευ­κο­λύ­νει τη δια­σταύ­ρωση των καταγ­γε­λιών, όσο και με το γεγονός ότι οι μισθω­τές αντι­λαμ­βά­νο­νται πλέον πως η πιθα­νό­τητα εντο­πι­σμού μιας παρα­νο­μίας από τον αέρα ή από το δορυ­φο­ρικό δίκτυο είναι αυξη­μένη, γεγονός που λει­τουρ­γεί απο­τρε­πτικά και ενι­σχύει τη συμ­μόρ­φωση προς τους όρους της παρα­χώ­ρη­σης.

Για να κατα­νο­ή­σει κανείς το μέγεθος του εγχει­ρή­μα­τος, πρέπει να ανα­λο­γι­στεί το εύρος και τη σύνθεση του χαρ­το­φυ­λα­κίου που δια­χει­ρί­ζε­ται η ΕΤΑΔ. Η εται­ρεία έχει στη δικαιο­δο­σία της δεκάδες χιλιά­δες ακίνητα σε όλη τη χώρα, με ένα ιδιαί­τερα κρίσιμο τμήμα αυτών να αφορά τον του­ρι­στικό τομέα. Στο επί­κε­ντρο αυτής της δρα­στη­ριό­τη­τας βρί­σκο­νται οργα­νω­μέ­νες ακτές, παρα­θα­λάσ­σιες εκτάσεις-φιλέτα, μαρίνες, του­ρι­στικά περί­πτερα, ιαμα­τι­κές πηγές, κάμπινγκ, καθώς και εμβλη­μα­τι­κές ξενο­δο­χεια­κές υπο­δο­μές, όπως τα ιστο­ρικά Xenia.

Πάρος: Κύμα αγα­νά­κτη­σης για ομπρε­λο­κα­θί­σματα

Ειδικά στις παρά­κτιες περιο­χές υψηλής του­ρι­στι­κής κίνησης, η δια­χεί­ριση απαιτεί λεπτές ισορ­ρο­πίες. Από τη μία πλευρά επι­διώ­κε­ται η αξιο­ποί­ηση της δημό­σιας περιου­σίας μέσω της εκμί­σθω­σης σε ιδιώτες επεν­δυ­τές, και από την άλλη είναι απο­λύ­τως απα­ραί­τητη η περι­φρού­ρηση του κοι­νό­χρη­στου χαρα­κτήρα του αιγια­λού, η προ­στα­σία του φυσικού περι­βάλ­λο­ντος και η δια­σφά­λιση της ελεύ­θε­ρης πρό­σβα­σης των πολιτών.

Η τεχνο­λο­γική προ­σέγ­γιση στη­ρί­ζε­ται ουσια­στικά στη σύνθεση δια­δο­χι­κών επι­πέ­δων δεδο­μέ­νων. Οι ιστο­ρι­κές δορυ­φο­ρι­κές λήψεις συγκρί­νο­νται με τις πρό­σφα­τες απει­κο­νί­σεις για να εντο­πι­στούν στα­δια­κές μετα­βο­λές, όπως η αυθαί­ρετη επέ­κταση στε­γά­στρων ή η τοπο­θέ­τηση μόνιμων κατα­σκευών που δεν είναι ορατές από τους παρά­κτιους δρόμους. Στο επόμενο στάδιο, η σχε­δια­ζό­μενη ενσω­μά­τωση εργα­λείων τεχνη­τής νοη­μο­σύ­νης ανα­μέ­νε­ται να αυτο­μα­το­ποι­ή­σει περαι­τέρω τη δια­δι­κα­σία, ανα­γνω­ρί­ζο­ντας αυτό­ματα τις απο­κλί­σεις ανάμεσα στα εγκε­κρι­μένα δια­γράμ­ματα κάλυψης και την πραγ­μα­τική εικόνα του πεδίου.

Ωστόσο, η τεχνο­λο­γία από μόνη της παρα­μέ­νει ένα μέσο τεκ­μη­ρί­ω­σης. Η ουσια­στική προ­στα­σία των δημο­σίων ακι­νή­των εξαρ­τά­ται από την ταχύ­τητα με την οποία οι αρμό­διες υπη­ρε­σίες προ­χω­ρούν στην επιβολή των προ­βλε­πό­με­νων διοι­κη­τι­κών κυρώ­σεων, στην ακύρωση των συμ­βά­σεων όταν δια­πι­στώ­νο­νται συστη­μα­τι­κές αυθαι­ρε­σίες και στην απο­κα­τά­σταση της νομι­μό­τη­τας.

Η αντι­κα­τά­σταση των απο­σπα­σμα­τι­κών ελέγχων από ένα δομη­μένο σύστημα τηλε­πι­σκό­πη­σης και γεω­χω­ρι­κής ανά­λυ­σης απο­τε­λεί αναμ­φί­βολα θετικό βήμα εξορ­θο­λο­γι­σμού στη δια­χεί­ριση της παρά­κτιας περιου­σίας. Τα δεδο­μένα δεί­χνουν ότι η συστη­μα­τική παρου­σία και η ψηφιακή παρα­κο­λού­θηση μπορούν να περιο­ρί­σουν την παρα­βα­τική συμπε­ρι­φορά στις οργα­νω­μέ­νες παρα­λίες. Παρ’ όλα αυτά, το στοί­χημα παρα­μέ­νει ανοιχτό: η τεχνο­λο­γική ανα­βάθ­μιση πρέπει να συνο­δεύ­ε­ται από διαρκή δια­φά­νεια, αυστηρή εφαρ­μογή του θεσμι­κού πλαι­σίου και συνέ­πεια στους ελέγ­χους, δια­σφα­λί­ζο­ντας ότι η προ­στα­σία του δημό­σιου χώρου απο­τε­λεί σταθερή προ­τε­ραιό­τητα και όχι ευκαι­ριακή επι­κοι­νω­νιακή τακτική.

Πηγή: kathimerini.gr