Στον νόμο Κατσέλη και όσοι χρωστούν σε ασφαλιστικά ταμεία

«Πα­ρά­θυ­ρο» ανοί­γει το Ει­ρη­νο­δι­κείο Ιλίου για έντα­ξη των οφει­λε­τών σε ασφα­λι­στι­κούς φο­ρείς στον νόμο Κα­τσέ­λη, κρί­νο­ντας συ­νταγ­μα­τι­κή την υπα­γω­γή τους στα υπερ­χρε­ω­μέ­να νοι­κο­κυ­ριά και συ­νε­πώς τη ρύθ­μι­ση των χρεών τους, αλλά και τη δια­γρα­φή μέ­ρους αυτών.

Η από­φα­ση αυτή (398/2016) απο­τε­λεί «ανάσα» για τον οφει­λέ­τη που την… απέ­κτη­σε, το σκε­πτι­κό της όμως ανα­μέ­νε­ται να χρη­σι­μο­ποι­η­θεί ως πι­λό­τος από πολ­λούς οφει­λέ­τες ασφα­λι­στι­κών τα­μεί­ων που μέχρι σή­με­ρα δεν μπο­ρού­σαν να υπα­χθούν στον νόμο για τα υπερ­χρε­ω­μέ­να νοι­κο­κυ­ριά, αφού τα δι­κα­στή­ρια μέ­χρις ώρας απορ­ρί­πτουν τις αι­τή­σεις τους.

Για το δι­κα­στή­ριο, η δυ­να­τό­τη­τα της υπα­γω­γής των οφει­λε­τών σε ασφα­λι­στι­κούς φο­ρείς στον νόμο Κα­τσέ­λη κρί­θη­κε επι­βε­βλη­μέ­νη (με τον ν.4336/2015), προ­κει­μέ­νου να δί­νε­ται η δυ­να­τό­τη­τα απαλ­λα­γής των χρεών τους και η επά­νο­δός τους στην οι­κο­νο­μι­κή και κοι­νω­νι­κή ζωή της χώρας, «καθώς τυχόν απαλ­λα­γή από τα χρέη προς τους ιδιώ­τες με δια­τή­ρη­ση των χρεών προς τα τα­μεία θα κα­θι­στού­σε άνευ ου­σια­στι­κού απο­τε­λέ­σμα­τος τυχόν επι­τυγ­χα­νό­με­νη απαλ­λα­γή του οφει­λέ­τη, ο οποί­ος θα εξα­κο­λου­θού­σε να βα­ρύ­νε­ται με τα εξαι­ρού­με­να χρέη… Η δε εξαί­ρε­ση συ­γκε­κρι­μέ­νων απαι­τή­σε­ων από το πεδίο εφαρ­μο­γής του νόμου θα είχε ως συ­νέ­πεια τη δη­μιουρ­γία δα­νει­στών δύο τα­χυ­τή­των, καθώς οι πι­στω­τές που εξαι­ρού­νται βρί­σκο­νται σε πλε­ο­νε­κτι­κό­τε­ρη θέση ένα­ντι των υπο­λοί­πων, δια­τη­ρώ­ντας στο ακέ­ραιο τις απαι­τή­σεις τους».

Το δι­κα­στή­ριο μά­λι­στα προ­χω­ρεί ένα βήμα πα­ρα­πά­νω, κρί­νο­ντας ότι με την έντα­ξη των οφει­λε­τών ασφα­λι­στι­κών τα­μεί­ων στον νόμο Κα­τσέ­λη δεν θί­γε­ται ο θε­σμός της κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης, καθώς η εί­σπρα­ξη αυτών των χρεών είναι όχι μόνο επι­σφα­λής αλλά και αδύ­να­τη, ενώ οι φο­ρείς δεν μπο­ρούν να στη­ρί­ζουν τη βιω­σι­μό­τη­τά τους στην προ­σμο­νή της εί­σπρα­ξης αυτών των οφει­λών.

Συσ­σώ­ρευ­ση οφει­λών

«Η πε­ρι­κο­πή οφει­λών υπερ­χρε­ω­μέ­νων ήδη πο­λι­τών δεν στε­ρεί τους φο­ρείς κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης από ανα­γκαί­ους πό­ρους, όταν η αβε­βαιό­τη­τα εί­σπρα­ξης σε σχέση με τη δυ­να­τό­τη­τα εξο­φλή­σε­ως είναι ιδιαί­τε­ρα υψηλή. Αλ­λω­στε, ο υπερ­χρε­ω­μέ­νος οφει­λέ­της ακρι­βώς λόγω της ιδιό­τη­τάς του δεν θα μπο­ρού­σε να αντε­πε­ξέλ­θει ούτως ή άλλως στις υπο­χρε­ώ­σεις του ένα­ντι αυτών, συ­νε­πώς θα οδη­γεί­το στο ίδιο απο­τέ­λε­σμα, ήτοι τη συσ­σώ­ρευ­ση οφει­λών μη δυ­νά­με­νων να ει­σπρα­χθούν και την απώ­λεια πα­ρο­χών.

Αλ­λω­στε, η ρύθ­μι­ση των χρεών του οφει­λέ­τη και η εν­δε­χό­με­νη απαλ­λα­γή του από αυτά δεν επέρ­χε­ται αμέ­σως συ­νε­πεία της αι­τή­σε­ώς του, αλλά τί­θε­ται σειρά προ­ϋ­πο­θέ­σε­ων, με συμ­με­το­χή στη δια­δι­κα­σία και των πι­στω­τών. Η δε απαλ­λα­γή του οφει­λέ­τη από τα χρέη συ­νι­στά την από­λη­ξη μιας δια­δι­κα­σί­ας, συν­δυα­ζό­με­νη εν­δε­χο­μέ­νως με τη ρευ­στο­ποί­η­ση πε­ριου­σια­κών στοι­χεί­ων του οφει­λέ­τη.

Πέραν των ανω­τέ­ρω, επι­ση­μαί­νε­ται ότι η απαλ­λα­γή του οφει­λέ­τη από χρέη, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων και των οφει­λών ένα­ντι των φο­ρέ­ων κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης είναι ήδη γνω­στή στο δι­και­ι­κό μας σύ­στη­μα, καθώς και στον θεσμό της πτώ­χευ­σης επέρ­χε­ται υπό προ­ϋ­πο­θέ­σεις τέ­τοια απαλ­λα­γή (άρθρο 170 παρ. 5 Ν. 3588/2007). Επι­προ­σθέ­τως, προ­ϋ­φι­στά­με­νος νόμος, ο οποί­ος επέ­φε­ρε γεν­ναί­ες πε­ρι­κο­πές στις εν λόγω οφει­λές, επιρ­ρων­νύ­ει τη θέση υπέρ της σύμ­φω­νης με το Σύ­νταγ­μα επι­λο­γής του νο­μο­θέ­τη για υπα­γω­γή και των ανω­τέ­ρω οφει­λών στις δια­τά­ξεις του ν. 3869/ 2010.

Η ανυ­παρ­ξία δε πλαι­σί­ου ρύθ­μι­σης συ­νο­λι­κά των οφει­λών ενός υπερ­χρε­ω­μέ­νου προ­σώ­που, όπως ο νόμος ορί­ζει, που στε­ρεί­ται δη­λα­δή πτω­χευ­τι­κής ικα­νό­τη­τας υπό την έν­νοια του άρ­θρου 2 του ν. 3588/2007 και έχει πε­ριέλ­θει, χωρίς δόλο, σε μό­νι­μη και γε­νι­κή αδυ­να­μία πλη­ρω­μής λη­ξι­πρό­θε­σμων χρη­μα­τι­κών οφει­λών, τον οδη­γεί σε κοι­νω­νι­κή πε­ρι­θω­ριο­ποί­η­ση και οι­κο­νο­μι­κό απο­κλει­σμό, σε αντί­θε­ση με τις επι­τα­γές του Συ­ντάγ­μα­τος».

Την από­φα­ση «κέρ­δι­σε» οφει­λέ­της, υπάλ­λη­λος σή­με­ρα με πολύ χα­μη­λό ει­σό­δη­μα, με σύ­ζυ­γο άνερ­γη και πα­τέ­ρας δύο παι­διών. Στο πα­ρελ­θόν, από το 2003 έως και το 2009, είχε φούρ­νο-ζα­χα­ρο­πλα­στείο, όπου είχε επεν­δύ­σει ση­μα­ντι­κό κε­φά­λαιο, χωρίς όμως να προ­σφύ­γει σε υπέρ­με­τρο δα­νει­σμό (είχε δά­νεια ύψους 14.000 ευρώ).

Η επι­χεί­ρη­ση, ενώ αρ­χι­κά ήταν κερ­δο­φό­ρα, άρ­χι­σε να παίρ­νει την κα­τιού­σα, γε­γο­νός που εμπό­δι­σε τον δα­νειο­λή­πτη να εξο­φλεί κα­νο­νι­κά τις δό­σεις του. Τότε εκεί­νος δεν πήρε άλλο δά­νειο, αλλά προ­τί­μη­σε να κλεί­σει την επι­χεί­ρη­ση για να μη βάλει και άλλα φέσια.

Παρ’ όλα αυτά, συ­νέ­χι­σε να πλη­ρώ­νει τις οφει­λές του προς τον ΟΑΕΕ μέχρι το 2010 και το ΙΚΑ μέχρι το 2012. Ομως η μεί­ω­ση του μι­σθού του ως υπαλ­λή­λου σε εται­ρεία security και ο ερ­χο­μός του δεύ­τε­ρου παι­διού του το 2013 κα­τέ­στη­σαν απα­γο­ρευ­τι­κή οποια­δή­πο­τε άλλη κα­τα­βο­λή.

Το δι­κα­στή­ριο, λαμ­βά­νο­ντας υπόψη τη ση­με­ρι­νή οι­κο­νο­μι­κή κα­τά­στα­ση του οφει­λέ­τη, αλλά και το γε­γο­νός ότι προ­έ­βη σε αδυ­να­μία πλη­ρω­μών όχι από δόλο, ρύθ­μι­σε τις οφει­λές του, για τρία χρό­νια, και κού­ρε­ψε τα υπό­λοι­πα.

‘Ση­μα­ντι­κή από­φα­ση’

«Η από­φα­ση αυτή είναι ση­μα­ντι­κή, γιατί για πρώτη φορά από την ελ­λη­νι­κή Δι­καιο­σύ­νη θε­ω­ρεί­ται συ­νταγ­μα­τι­κή η υπα­γω­γή των οφει­λε­τών προς τα ασφα­λι­στι­κά τα­μεία στον νόμο Κα­τσέ­λη, γιατί ο Ελ­λη­νας δι­κα­στής εκλαμ­βά­νει πρω­τί­στως την αν­θρώ­πι­νη ύπαρ­ξη ως το σπου­δαιό­τε­ρο συ­νταγ­μα­τι­κό αγαθό που έχει ανά­γκη προ­στα­σί­ας και δεν βλέ­πει τον δα­νειο­λή­πτη στενά λο­γι­στι­κά σύμ­φω­να με τη λο­γι­κή των τρα­πε­ζών και των ασφα­λι­στι­κών τα­μεί­ων», λέει στο «Εθνος της Κυ­ρια­κής» ο πλη­ρε­ξού­σιος δι­κη­γό­ρος του οφει­λέ­τη, Αθα­νά­σιος Κα­βου­ρί­νος.

Σοφία Φα­σου­λά­κη-ΕΘΝΟΣ