Μανώλης Χριστοδουλάκης: «Να συνυπογράψουμε ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο με τον ελληνικό λαό με το οποίο θα κυβερνήσουμε από τις επόμενες εκλογές»

Κύριε Χρι­στο­δου­λάκη, ο χρόνος πλέον για τις εσω­κομ­μα­τι­κές εκλογές του ΠΑΣΟΚ μετρά αντί­στροφα. Θα ήθελα να σας ρωτήσω ξεκι­νώ­ντας τη συνέ­ντευξή μας με ποια κρι­τή­ρια θα πρέπει να πάει στην κάλπη ο κόσμος.

Καταρ­χάς ο κόσμος του ΠΑΣΟΚ πρέπει να πάει μαζικά στις κάλπες και να ψηφίσει. Μέσα από τη συμ­με­τοχή η βάση της παρά­τα­ξης πρω­τί­στως πρέπει να στείλει ένα μήνυμα αυτο­πε­ποί­θη­σης και αισιο­δο­ξίας, ότι δυνά­μεις σήμερα που αισθά­νο­νται περι­θω­ριο­ποι­η­μέ­νες, αδρα­νείς, μπορούν να κινη­το­ποι­η­θούν εντός του ΠΑΣΟΚ και να βρουν χώρο έκφρα­σης και δημιουρ­γίας, ώστε από κοινού να συν­δια­μορ­φώ­σουν το ΠΑΣΟΚ του μέλ­λο­ντός μας. Αυτό πρέπει να είναι το βασικό κρι­τή­ριο. Να νιώσουν ότι αυτές οι εκλογές τούς αφορούν και ότι μπορούν μέσα από αυτές να κάνουν ένα βήμα απαλ­λα­γής από την καθή­λωση. Με την ψήφο την ημέρα των εκλογών, αλλά και τη δρα­στη­ριο­ποί­ηση την επομένη αυτών, να πάρουν το ΠΑΣΟΚ στα χέρια τους και να δημιουρ­γή­σουμε από κοινού έναν φορέα ζωντανό στον διάλογο και ανοιχτό στην κοι­νω­νία, συσπει­ρώ­νο­ντας δυνά­μεις της Τοπικής Αυτο­διοί­κη­σης, του κόσμου της εργα­σίας, της νεο­λαίας, της κοι­νω­νίας των πολιτών. Ώστε, τελικά, μέσα από τη δια­βού­λευση και την αξιο­ποί­ηση της καθε­μίας και του καθενός που θέλει να προ­σφέ­ρει στην κοινή μας υπόθεση, να συνυ­πο­γρά­ψουμε ένα νέο κοι­νω­νικό συμ­βό­λαιο με τον ελλη­νικό λαό με το οποίο θα κυβερ­νή­σουμε από τις επό­με­νες εθνικές εκλογές.

Έχοντας δια­τε­λέ­σει γραμ­μα­τέας του Κινή­μα­τος με πρόεδρο την αεί­μνη­στη Φώφη Γεν­νη­ματά, ποιο θα λέγατε ότι είναι σήμερα το δια­κύ­βευμα για το ΠΑΣΟΚ;

Το δια­κύ­βευμα για το ΠΑΣΟΚ είναι να πείσει τον εαυτό του ότι μπορεί να αλλάξει τη χώρα. Ότι δια­θέ­τει τις ιδέες, τις προ­τά­σεις, το στε­λε­χιακό δυνα­μικό για να το πετύχει. Να πιστέ­ψει και πάλι στον εαυτό του ότι μπορεί να απο­τε­λέ­σει δύναμη ανα­τρο­πής, ότι δεν συμ­βι­βά­ζε­ται με το βολικό και το προ­βλέ­ψιμο. Η Φώφη Γεν­νη­ματά άφησε πίσω της μία παρα­κα­τα­θήκη περη­φά­νειας για το κόμμα μας, την οποία όλοι μας έχουμε καθήκον να συνε­χί­σουμε. Το ΠΑΣΟΚ πρέπει να τολ­μή­σει, πρέπει να ανοι­χτεί στην κοι­νω­νία, πρέπει να εμπι­στευ­θεί την κοι­νω­νία. Έχουμε μία πλούσια ιστο­ρική κλη­ρο­νο­μιά που πρέπει να την εμπλου­τί­σουμε με νέες νίκες, να γρά­ψουμε νέες χρυσές σελίδες προ­σφο­ράς για την πατρίδα μας. Είναι περισ­σό­τερο επι­τα­κτικό από ποτέ για την ευστά­θεια του πολι­τι­κού συστή­μα­τος, αλλά και για την ίδια την ποιό­τητα της Δημο­κρα­τίας, το ΠΑΣΟΚ να επι­στρέ­ψει στη θέση που δικαιω­μα­τικά του ανήκει: Σε αυτή του πολι­τι­κού πρω­τα­γω­νι­στή για να παλέψει απέ­να­ντι στη συντή­ρηση, την ανα­πο­τε­λε­σμα­τι­κό­τητα, τον κυνισμό που οδηγούν την Ελλη­νίδα και τον Έλληνα πρώτα στην από­γνωση και την απο­γο­ή­τευση και μετά στην αποχή. Αυτός ο φαύλος κύκλος των ανεκ­πλή­ρω­των ονείρων και προσ­δο­κιών πρέπει να σπάσει και η μόνη πολι­τική δύναμη που μπορεί να το κάνει είναι το ΠΑΣΟΚ.

Έχετε ταχθεί στο πλευρό του υπο­ψή­φιου προ­έ­δρου Χάρη Δούκα και θα ήθελα να σας ρωτήσω με ποια κρι­τή­ρια έγινε αυτή η επιλογή.

Από την πρώτη στιγμή με αίσθημα ευθύνης και με όρους δια­φά­νειας δήλωσα τη στήριξή μου στον Χάρη Δούκα. Κι αυτό για τρεις κυρίως λόγους: Πρώτον, ο Χάρης Δούκας είναι εκείνος που τον Οκτώ­βριο του 2023 κατή­γαγε μία εμβλη­μα­τική νίκη απέ­να­ντι στον εκλεκτό της ΝΔ στο Δήμο Αθη­ναίων Κώστα Μπα­κο­γιάννη. Η νίκη εκείνη, που ήρθε μέσα από τη συνερ­γα­σία στις γει­το­νιές και με ένα πρό­γραμμα δου­λε­μένο και τεκ­μη­ριω­μένο, απο­τέ­λεσε την πρώτη σημα­ντική ρωγμή στην εικόνα της κατα­σκευα­σμέ­νης ηγε­μο­νίας που φιλο­τε­χνούσε εδώ και χρόνια το Μέγαρο Μαξίμου. Δεύ­τε­ρον, ο Χάρης Δούκας συμ­βο­λί­ζει το πώς μία Αυτο­διοί­κηση μπορεί να ορθώσει ανά­στημα και να διεκ­δι­κή­σει πράγ­ματα χωρίς όρους υπο­τέ­λειας και συναλ­λα­γής. Η υπο­ψη­φιό­τητα του Χάρη Δούκα σημα­το­δο­τεί ένα άλλο μοντέλο δια­κυ­βέρ­νη­σης απέ­να­ντι στο συγκε­ντρω­τικό επι­τε­λικό κράτος του κ. Μητσο­τάκη, το οποίο απέτυχε πατα­γω­δώς, με τελευ­ταίο παρά­δειγμα την κατα­στρο­φική πυρ­κα­γιά στη Βορειο­α­να­το­λική Αττική. Για εμάς, η καλή δια­κυ­βέρ­νηση μετράει, και για να επι­τευ­χθεί αυτό χρειά­ζε­ται απο­κέ­ντρωση, συνερ­γα­σία και μαχη­τι­κό­τητα και ο Χάρης Δούκας αυτό το έχει απο­δεί­ξει. Τρίτον, ο ίδιος συμ­βο­λί­ζει το ανα­γκαίο άνοιγμα που πρέπει να κάνει το ΠΑΣΟΚ στην κοι­νω­νία, που μπορεί να μιλήσει πέρα από τα κομ­μα­τικά στεγανά. Προ­ερ­χό­με­νος από την κοι­νω­νία, ως κατα­ξιω­μέ­νος καθη­γη­τής στο Εθνικό Μετσό­βιο Πολυ­τε­χνείο, έχει την δυνα­τό­τητα να απευ­θυν­θεί σε ευρύ­τερα ακρο­α­τή­ρια και να πείσει αυτούς που σήμερα θεωρούν ότι η πολι­τική είναι ένα άθλημα για λίγους, πως είναι υπόθεση των πολλών, των καθη­με­ρι­νών ανθρώ­πων που δεν έχουν ανάγκη τις κομ­μα­τι­κές επε­τη­ρί­δες και δια­πι­στευ­τή­ρια για να νιώσουν ότι μπορούν να προ­σφέ­ρουν στο κόμμα που τους αντι­προ­σω­πεύει.

Πόσο ψηλά έχει τεθεί ο πήχης για τη συμ­με­τοχή του κόσμου στις εσω­κομ­μα­τι­κές εκλογές;

Στοί­χημα και οδηγός μας είναι η συμ­με­τοχή των 212.000 του 2017 και των 270.000 του 2021. Όμως, αυτό που κατά τη ταπεινή μου γνώμη πρέπει να μας απα­σχο­λεί περισ­σό­τερο είναι ότι από τις εκλογές του Μαΐου του 2023 μέχρι και τις Ευρω­ε­κλο­γές του Ιουνίου του 2024, το ΠΑΣΟΚ απώλεσε περίπου 180 χιλιά­δες ψηφο­φό­ρους. Σε αυτό πρέπει να εστιά­σουμε, και αυτούς τους ανθρώ­πους πρέπει να ανα­ζη­τή­σουμε, να τους πεί­σουμε και να τους συσπει­ρώ­σουμε στη νέα μας προ­σπά­θεια. Αλλά δεν αρκεί μόνο η ψήφος την ημέρα των εσω­κομ­μα­τι­κών εκλογών. Αυτό που επίσης πρέπει να μας απα­σχο­λή­σει σοβαρά είναι το πώς ο κόσμος που θα έρθει να ψηφίσει θα μπο­ρέ­σει μετά να αξιο­ποι­η­θεί και να συμ­με­τέ­χει καθη­με­ρινά στο ΠΑΣΟΚ. Οφεί­λουμε να ομο­λο­γή­σουμε ότι μέχρι σήμερα δεν κατα­φέ­ραμε να αντι­στοι­χή­σουμε τη μαζική συμ­με­τοχή την ημέρα των εκλογών με τη μαζική δρα­στη­ριο­ποί­ηση την επομένη αυτών. Πρέπει να αξιο­ποι­ή­σουμε όλα τα δια­θέ­σιμα εργα­λεία της σύγ­χρο­νης τεχνο­λο­γίας και να κάνουμε πράξη επι­τέ­λους το «ψηφιακό κόμμα». Αλλά δεν αρκεί μόνο αυτό. Πρέπει οι τομείς παρα­γω­γής πολι­τι­κής να ανοί­ξουν τις πόρτες τους σε όσους θέλουν να προ­σφέ­ρουν, να ανα­δια­τά­ξουμε το οργα­νω­τικό μοντέλο διάρ­θρω­σης του κόμ­μα­τος μας, οι τοπικές και νομαρ­χια­κές οργα­νώ­σεις να γίνουν και πάλι παρεμ­βα­τι­κές και να απο­κτή­σουν βαθύ­τερη κοι­νω­νική γείωση. Προ­φα­νώς και τα κόμματα δεν εμπνέ­ουν όπως παλιά κι αυτό είναι ένα διαρ­θρω­τικό πρό­βλημα του πολι­τι­κού μας συστή­μα­τος. Αλλά επειδή το ΠΑΣΟΚ ήταν το πρώτο πραγ­μα­τικά μαζικό κόμμα που έφερε στο προ­σκή­νιο την κοι­νω­νία, επειδή είναι το κόμμα που εισή­γαγε τη δια­δι­κα­σία άμεσης εκλογής προ­έ­δρου από τη βάση, στο ΠΑΣΟΚ πάλι πέφτει ο κλήρος να φέρει τον πολίτη στο προ­σκή­νιο.

Είστε αισιό­δο­ξος για την επόμενη μέρα; Είναι δια­σφα­λι­σμένη η ενότητα;

Είμαι απόλυτα αισιό­δο­ξος ότι η επόμενη μέρα για το ΠΑΣΟΚ θα είναι γεμάτη αυτο­πε­ποί­θηση και αισιο­δο­ξία. Τις λίγες πια εβδο­μά­δες που απο­μέ­νουν, οι υπο­ψή­φιοι έχουν τη δυνα­τό­τητα να ανα­πτύ­ξουν το πολι­τικό τους σκε­πτικό και πρό­γραμμα για το παρόν και το μέλλον του ΠΑΣΟΚ. Είναι πλούτος για την παρά­ταξή μας όλες οι υπο­ψη­φιό­τη­τες και κριτής και αξιο­λο­γη­τής τους θα είναι η ίδια μας η κοι­νω­νική βάση, που με τη συμ­με­τοχή της και την απόφαση της θα σφυ­ρη­λα­τή­σει την ενότητα. Στοι­χειώ­δες δημο­κρα­τικό μας καθήκον είναι να σεβα­στούμε την ετυ­μη­γο­ρία της κάλπης και πάνω σε αυτή να δου­λέ­ψουμε σκληρά και απο­φα­σι­στικά την επόμενη μέρα.

Τι είναι αυτό που θα λέγατε ότι λείπει σήμερα από το ΠΑΣΟΚ;

Δεν θέλω τόσο να επι­κε­ντρωθώ στο τι λείπει, αλλά το τι πρέπει να απο­κτή­σει το ΠΑΣΟΚ. Το ΠΑΣΟΚ πρέπει να πιστέ­ψει και πάλι ότι μπορεί να κερ­δί­σει στις επό­με­νες εκλογές τη ΝΔ. Για να το κατα­φέ­ρει αυτό πρέπει να εμπλέ­ξει όλες τις δημιουρ­γι­κές δυνά­μεις της χώρας και να συν­δια­μορ­φώ­σει ένα εναλ­λα­κτικό, ριζο­σπα­στικό πρό­γραμμα δια­κυ­βέρ­νη­σης πάνω στις αρχές της σοσιαλ­δη­μο­κρα­τίας. Το ΠΑΣΟΚ πρέπει να πιστέ­ψει και πάλι ότι οι ιδέες του μπορούν να αλλά­ξουν τους συσχε­τι­σμούς, ότι με τις προ­τά­σεις και τις πρω­το­βου­λίες του μπορεί και πάλι να δώσει διέξοδο και όραμα στον προ­ο­δευ­τικό κόσμο. Πρέπει να πεί­σουμε ότι δεν είμαστε μόνο το κόμμα του ένδοξου παρελ­θό­ντος, αλλά το κόμμα του δημιουρ­γι­κού παρό­ντος και του ελπι­δο­φό­ρου μέλ­λο­ντος. Κου­βα­λάμε με περη­φά­νεια τις μεγάλες μεταρ­ρυθ­μί­σεις που πραγ­μα­το­ποι­ή­σαμε στους θεσμούς, το κοι­νω­νικό κράτος, το παρα­γω­γικό μοντέλο. Έχουμε την υπο­χρέ­ωση να τις επι­και­ρο­ποι­ή­σουμε στο σήμερα και να τις επι­κοι­νω­νή­σουμε στο αύριο, κάνο­ντας την κοι­νω­νία συμ­μέ­τοχη.

Είστε ένα δρα­στή­ριος βου­λευ­τής, που έχει άμεση επαφή με τον κόσμο και επι­πλέον επι­σκέ­πτε­στε και τακτικά τα νησιά μας. Ο κόσμος τι σας λέει, τι ζητά από το ΠΑΣΟΚ αλλά και τι περι­μέ­νει από τη δια­δι­κα­σία για την ανά­δειξη νέου προ­έ­δρου.

Περι­μέ­νει να ακου­στεί. Χόρτασε από υπο­σχέ­σεις και τελε­τουρ­γι­κές επι­σκέ­ψεις χωρίς ουσια­στικό πολι­τικό παρα­δο­τέο. Από το ΠΑΣΟΚ ο κόσμος περι­μέ­νει και πάλι να τους δώσει φωνή, να τους δώσει αξιο­πρέ­πεια, αλλά κυρίως να τους δώσει διέξοδο. Θέλει ένα ΠΑΣΟΚ με προ­τά­σεις για δια­φά­νεια και αξιο­κρα­τία στο κράτος, θέλει ένα ΠΑΣΟΚ που θα προ­στα­τεύ­σει το λαϊκό εισό­δημα από την ακρί­βεια σε αγαθά και υπη­ρε­σίες, θέλει ένα ΠΑΣΟΚ που θα ενι­σχύ­σει το κοι­νω­νικό κράτος με πόρους και προ­σω­πικό στα δημόσια νοσο­κο­μεία, που θα προ­στα­τεύ­σει τη νησιω­τι­κό­τητα από τον υπερ­του­ρι­σμό και την λει­ψυ­δρία, που θα προ­στα­τεύ­σει το ισχνό ενα­πο­μεί­ναν φυσικό κεφά­λαιο από τις πυρ­κα­γιές μέσα από ένα μοντέλο πολι­τι­κής προ­στα­σίας που θα εστιά­ζει στην πρόληψη και όχι στην κατα­στολή. Γι αυτά πρέπει να μιλή­σουμε τις εβδο­μά­δες που απο­μέ­νουν και η καθεμία και ο καθένας υπο­ψή­φιος να κατα­θέ­σει τις προ­τά­σεις του γι’ αυτά τα μείζονα ζητή­ματα. Να συνο­μι­λή­σουμε με την κοι­νω­νία και όχι με τους εαυτούς μας.

Η συζή­τηση για συνερ­γα­σίες στον ευρύ­τερο χώρο της Κεντρο­α­ρι­στε­ράς είναι κάτι που σας απα­σχο­λεί; Υπάρ­χουν περι­θώ­ρια, δεδο­μέ­νων και των εξε­λί­ξεων στον ΣΥΡΙΖΑ και στη Νέα Αρι­στερά;

Πάντα θα με απα­σχο­λεί η συμπό­ρευση και η συστρά­τευση των προ­ο­δευ­τι­κών δυνά­μεων. Όμως πάντα θα με απα­σχο­λεί ότι αυτό πρέπει να προ­κύ­ψει από τα κάτω και όχι με συμ­φω­νίες κορυφής, όχι με συμ­βό­λαια ατο­μι­κής πολι­τι­κής επι­βί­ω­σης που δεν αφορούν κανέναν. Πρέπει ο προ­ο­δευ­τι­κός κόσμος να απε­γκλω­βι­στεί από ίντρι­γκες και κου­τσο­μπο­λιά και δη από εμάς προ­τά­σεις και πολι­τι­κές που θα του βελ­τιώ­σουν τη ζωή την επόμενη μέρα. Αυτό είναι το στοί­χημά μας.