Η περικοπή των επιδοτήσεων διέλυσε τις άγονες γραμμές

Ολό­κλη­ρες περιο­χές της νησιω­τι­κής χώρας χάνουν το προ­νό­μιο των τακτι­κών πτήσεων, ενώ οι τιμές των αερο­πο­ρι­κών εισι­τη­ρίων πέταξαν στα ύψη – Προ­σφυγή στο ΣτΕ της Sky Express ενα­ντίον του δια­γω­νι­σμού

Εικόνα διά­λυ­σης εμφα­νί­ζουν οι αερο­πο­ρι­κές συν­δέ­σεις με τα νησιά λόγω της δρα­στι­κής περι­κο­πής των επι­δο­τή­σεων που ξεκί­νησε από την 1 Οκτω­βρίου το υπουρ­γείο Υπο­δο­μών, ενώ οι τιμές για τα επι­δο­τού­μενα ταξίδια έχουν σκαρ­φα­λώ­σει στα ύψη κινη­το­ποιώ­ντας τις τοπικές κοι­νω­νίες.

Λίγες εβδο­μά­δες μετά την ανα­κοί­νωση του νέου αερο­πο­ρι­κού χάρτη της χώρας από την Υπη­ρε­σία Πολι­τι­κής Αερο­πο­ρίας (ΥΠΑ), η εικόνα σε πολλά νησιά είναι απο­γοη­τευ­τική παρά τους κυβερ­νη­τι­κούς πανη­γυ­ρι­σμούς για μείωση του κόστους των άγονων δρο­μο­λο­γίων από 45 εκατ. ετησίως σε 9 εκατ. ευρώ. Ολό­κλη­ρες περιο­χές της νησιω­τι­κής χώρας χάνουν το προ­νό­μιο των τακτι­κών πτήσεων και κιν­δυ­νεύ­ουν να μείνουν απο­κλει­σμέ­νες κατά τη χει­με­ρινή περίοδο, με τις αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες να ασκούν ισχυρές πιέσεις στην Υπη­ρε­σία Πολι­τι­κής Αερο­πο­ρίας για την ανα­μόρ­φωση των δρο­μο­λο­γίων εξαι­τίας της ανα­στά­τω­σης που έχει επι­φέ­ρει στα νησιά. Την ίδια στιγμή στο παρα­σκή­νιο φου­ντώ­νει ο πόλεμος για τα μερίδια αγοράς, καθώς ήδη αρχί­ζουν να εκδη­λώ­νο­νται τα πρώτα δείγ­ματα σύγκρου­σης μεταξύ του υπουρ­γείου και των εται­ρειών πτη­τι­κού έργου. Σύμφωνα με ασφα­λείς πλη­ρο­φο­ρίες, την περα­σμένη Παρα­σκευή η κρη­τι­κών συμ­φε­ρό­ντων Sky Express, η οποία εξε­λίσ­σε­ται σε υπο­λο­γί­σιμο παίκτη της αγοράς και διεκ­δι­κεί μεγάλο μερίδιο από την πίτα των αερο­με­τα­φο­ρών, κατέ­θεσε αίτηση ασφα­λι­στι­κών μέτρων στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας ενα­ντίον της από­φα­σης του υπουρ­γού Υπο­δο­μών κ. Χρήστου Σπίρτζη με την οποία ματαιώ­θηκε ο δια­γω­νι­σμός για τις γραμμές Αθήνα-Μήλος, Αθήνα-Νάξος και Αθήνα-Σητεία. Για τις τρεις αυτές άγονες γραμμές που είναι από τις πλέον εμπο­ρι­κές υπήρξε σφοδρός αντα­γω­νι­σμός μεταξύ των εται­ρειών στον δια­γω­νι­σμό που έγινε το καλο­καίρι. Ωστόσο, μία πρό­βλεψη της ΥΠΑ ανέ­τρεψε τη δια­γω­νι­στική δια­δι­κα­σία, οδη­γώ­ντας τις επί­μα­χες γραμμές στην αγκαλιά της Sky Express προ­σω­ρινά (έως τις 31 Μαρτίου 2017), με σκοπό να μπουν στο φιλ­τρά­ρι­σμα του νέου δια­γω­νι­σμού που θα γίνει στις 19 Δεκεμ­βρίου για τις εννέα άγονες που δεν εκδη­λώ­θηκε ενδια­φέ­ρον στην αρχική δημο­πρα­σία. Η πρό­βλεψη αυτή της Υπη­ρε­σίας Πολι­τι­κής Αερο­πο­ρίας ήταν τα κρι­τή­ρια (ναύλος, ειδικά πακέτα στους μόνι­μους κατοί­κους, προ­σφε­ρό­με­νες θέσεις, εβδο­μα­διαία συχνό­τητα, δίκτυο πωλή­σεων κ.ά.) με τα οποία θα αξιο­λο­γούσε τις εται­ρείες σε περί­πτωση που εμφα­νί­ζο­νταν -όπως έγινε με τις τρεις αυτές γραμμές- ισο­δύ­να­μες προ­σφο­ρές και προ­σφο­ρές με μηδε­νικό αντι­στάθ­μι­σμα. Η Sky Express υπο­στη­ρί­χει ότι μολο­νότι πλη­ρούσε τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις των κρι­τη­ρίων, η Υπη­ρε­σία δήλωσε αδυ­να­μία αξιο­λό­γη­σής τους και έτσι οι τρεις γραμμές μπήκαν αυτό­ματα σε νέο πρό­χειρο δια­γω­νι­σμό εξά­μη­νης ισχύος, στον οποίο συμ­με­τείχε μόνο η ίδια.

Ανά­στα­τες οι τοπικές κοι­νω­νίες

Ο πόλεμος των εται­ρειών προ­βλέ­πε­ται να κλι­μα­κω­θεί στους επό­με­νους μήνες, βρί­σκο­ντας ισχυρά πατή­ματα στους σχε­δια­σμούς της κυβέρ­νη­σης που φάνηκε να ανα­διαρ­θώ­νει τον χάρτη των άγονων γραμμών στο πόδι. Η αερο­πο­ρική αγορά έχουν βομ­βαρ­δι­στεί τις τελευ­ταίες εβδο­μά­δες από αιτή­ματα για αύξηση της συχνό­τη­τας των δρο­μο­λο­γίων, καλύ­τε­ρες ώρες και καλύ­τε­ρες μέρες, με τους αερο­με­τα­φο­ρείς να περι­μέ­νουν το πράσινο φως από την ΥΠΑ για να δράσουν.

Βου­λευ­τές, δήμαρ­χοι, εμπο­ρι­κοί, ξενο­δο­χεια­κοί σύλ­λο­γοι και επι­με­λη­τή­ρια της χώρας επι­χει­ρούν να ανα­τρέ­ψουν το καθε­στώς δυσμέ­νειας που προ­κα­λούν οι ανα­κα­τα­τά­ξεις με τις άγονες γραμμές, καθώς τα ημε­ρή­σια δρο­μο­λό­για ανά αερο­πο­ρική εται­ρεία, πλην δημο­φι­λών προ­ο­ρι­σμών, περιο­ρί­ζο­νται πλέον σε πολλά νησιά σε δύο ή τρία δρο­μο­λό­για την εβδο­μάδα από 1ης Νοεμ­βρίου.

Ακόμη και σε νησιά όπου εκτε­λούν πτήσεις δύο αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες και υπάρχει αντα­γω­νι­σμός δεν υπήρξε καμία πρό­βλεψη από την ΥΠΑ, με απο­τέ­λε­σμα οι εται­ρείες να πετούν την ίδια μέρα, γεγονός που δυσχε­ραί­νει την επι­βα­τική εξυ­πη­ρέ­τηση. Παρά τα δελε­α­στικά εκπτω­τικά προ­γράμ­ματα των αερο­με­τα­φο­ρέων, οι εξε­λί­ξεις στα δρο­μο­λό­για συνο­δεύ­ο­νται σε αρκετές περι­πτώ­σεις με ανα­τι­μή­σεις των ναύλων. Το παρά­δειγμα της Σητείας είναι χαρα­κτη­ρι­στικό: το κόστος για πτήση μέσω του αερο­δρο­μίου της Σητείας για Αθήνα είναι πολύ μεγα­λύ­τερο από το να χρη­σι­μο­ποι­ή­σει ο επι­βά­της το αυτο­κί­νητό του και να μετα­κι­νη­θεί στην Αθήνα μέσω του αερο­δρο­μίου Ηρα­κλείου.

Oι τιμές των εισι­τη­ρίων έχουν προ­κα­λέ­σει θύελλα αντι­δρά­σεων από εμπο­ρι­κούς και του­ρι­στι­κούς φορείς, οι οποίες έχουν φτάσει μέχρι το γραφείο του υπουρ­γού Υπο­δο­μών, Μετα­φο­ρών και Δικτύων Χρήστου Σπίρτζη, αλλά και του διοι­κητή της Πολι­τι­κής Αερο­πο­ρίας Κων­στα­ντί­νου Λιν­τζε­ρά­κου. Ο λόγος είναι ότι πριν από την ανάθεση του δρο­μο­λο­γίου σε νέο πάροχο πτη­τι­κού έργου το κόστος του εισι­τη­ρίου για τη Σητεία μετ’ επι­στρο­φής από την Αθήνα ήταν 125 ευρώ. Σήμερα που το δρο­μο­λό­γιο το έχει ανα­λά­βει η Sky Express έχει φτάσει τα 160 ευρώ, ενώ πριν από λίγες εβδο­μά­δες ξεπερ­νούσε τα 200 ευρώ μολο­νότι η γραμμή επι­δο­τεί­ται με περίπου 83.000 ευρώ! Στην εται­ρεία έχει ανα­τε­θεί προ­σω­ρινά το δρο­μο­λό­γιο (μέχρι τις 31 Μαρτίου 2017) καθώς δεν υπήρξε ενδια­φε­ρό­με­νος κατά τη δια­γω­νι­στική δια­δι­κα­σία που διε­ξή­γαγε η ΥΠΑ το περα­σμένο καλο­καίρι για τα νέα δρο­μο­λό­για της περιό­δου από 1 Οκτω­βρίου 2016 έως 30 Σεπτεμ­βρίου του 2020.

Οι αντι­δρά­σεις είχαν ως απο­τέ­λε­σμα το εισι­τή­ριο, το οποίο ξεκί­νησε την 1 Οκτω­βρίου με 113 ευρώ από Αθήνα και 93 ευρώ από Σητεία, να υπο­χω­ρή­σει στα 80 ευρώ ανά κατεύ­θυνση. Και πάλι όμως είναι ακρι­βό­τερο από τα τιμο­λό­για της προη­γού­με­νης περιό­δου. Οι φορείς του νησιού υπο­στη­ρί­ζουν ότι «με τους υψηλούς ναύλους το δρο­μο­λό­γιο της Σητείας είναι κατα­δι­κα­σμένο σε μονο­ψή­φιο αριθμό πλη­ρό­τη­τας», απα­ξιώ­νο­ντας ένα ολο­καί­νου­ριο αερο­σταθμό που εγκαι­νιά­στηκε στις αρχές του 2016.

Χάνουν του­ρί­στες τα νησιά

Σε από­γνωση δηλώ­νουν και οι εκπρό­σω­ποι του­ρι­στι­κών επι­χει­ρή­σεων στη Μήλο, καθώς από δύο δρο­μο­λό­για που είχε το νησί καθη­με­ρινά τον περα­σμένο χειμώνα από 1ης Νοεμ­βρίου πέφτει στα τρία την εβδο­μάδα. «Δεν είναι μόνο η μείωση των πτήσεων που καθη­λώ­νει το νησί μας, αλλά και η αδυ­να­μία της Sky Express να μετα­φέ­ρει εμπο­ρεύ­ματα (φάρμακα, εφη­με­ρί­δες, εξυ­πη­ρέ­τηση courier κ.ά.) και ο κίν­δυ­νος η Μήλος να χάσει του­ρι­στική κίνηση από τις προ­κρα­τή­σεις που ξεκι­νούν από ξένα του­ρι­στικά γραφεία από τον Δεκέμ­βριο», δηλώνει στο «business stories» o κ. Γιώργος Μαρ­τά­κης, δημο­τι­κός σύμ­βου­λος και επι­χει­ρη­μα­τίας στο νησί. «Με ποια εται­ρεία θα κλεί­σουν εισι­τή­ρια οι του­ρί­στες της επό­με­νης σεζόν;» ανα­ρω­τιέ­ται, ενώ σημειώ­νει ότι ακόμη και η προ­σπά­θεια της κρη­τι­κής εται­ρείας να δώσει κάποια εισι­τή­ρια με χαμηλό ναύλο ακυ­ρώ­νε­ται από το γεγονός ότι είναι αδύ­να­τον να τα βρεις. «Το αερο­δρό­μιο δεν μπορεί να εξυ­πη­ρε­τη­θεί από τη Sky Express, η οποία όχι μόνο πετάει με περιο­ρι­σμένα δρο­μο­λό­για, αλλά εμφα­νί­ζει και μεγάλες καθυ­στε­ρή­σεις που φτάνουν την 1,5 ώρα. Δεν θέλουμε απο­κλει­στι­κό­τητα στα δρο­μο­λό­για, αλλά τη δια­μόρ­φωση ενός υγιούς αντα­γω­νι­σμού που θα εξυ­πη­ρε­τή­σει απο­τε­λε­σμα­τικά το νησί μας και δεν θα μας γυρίσει χρόνια πίσω», ανα­φέ­ρει ο κ. Μαρ­τά­κης.

Nα μειω­θούν τα εισι­τή­ρια

Η μείωση των αερο­πο­ρι­κών εισι­τη­ρίων συν­δέ­ε­ται άρρηκτα με την ανά­πτυξη του του­ρι­σμού, άποψη που υπε­ρα­σπί­στηκε πριν από λίγες μέρες και ο διοι­κη­τής της Τρα­πέ­ζης της Ελλάδος Γιάννης Στουρ­νά­ρας σε συνέ­δριο του ΣΕΤΕ, ζητώ­ντας να πέσουν τα «ιπτά­μενα» τιμο­λό­για για να γίνει αντα­γω­νι­στι­κό­τερο το του­ρι­στικό προϊόν της χώρας. Στελέχη του του­ρι­στι­κού κλάδου υπο­στη­ρί­ζουν ότι από τα δρο­μο­λό­για για τις άγονες γραμμές απου­σιά­ζει η εθνική στρα­τη­γική για την ανά­πτυξη του του­ρι­σμού, καθώς αυτά χαράσ­σο­νται πλέον με την λογική του… κόφτη και χωρίς καμία δια­βού­λευση με τις τοπικές κοι­νω­νίες. Του­ρι­στι­κοί παρά­γο­ντες προ­σθέ­τουν ότι σημα­ντικό για την ανά­πτυξη μιας νησιω­τι­κής περιο­χής είναι οι αερο­πο­ρι­κές εται­ρείες που πραγ­μα­το­ποιούν μετα­φο­ρικό έργο να συνερ­γά­ζο­νται με αντί­στοι­χες εται­ρείες του εξω­τε­ρι­κού ώστε τα δρο­μο­λό­για αυτά να συμπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται στα συστή­ματα κρα­τή­σεων και οι επι­βά­τες που έρχο­νται από το εξω­τε­ρικό να μην επι­βα­ρύ­νο­νται με έξτρα κόστος.

Δεν είναι λίγες οι στρε­βλώ­σεις της αγοράς και τα παρά­πονα του­ρι­στών που καλού­νται να επι­βα­ρυν­θούν με δυσβά­στα­κτο κόστος για να επι­σκε­φθούν ένα κοντινό νησί μιας άγονης γραμμής. Συχνά μάλιστα το κόστος αυτό είναι ισόποσο του αερο­πο­ρι­κού εισι­τη­ρίου του ταξι­διού τους από το εξω­τε­ρικό! Ετσι, κατά τους καλο­και­ρι­νούς μήνες εμπο­δί­ζε­ται η αύξηση του του­ρι­στι­κού ρεύ­μα­τος προς τους προ­ο­ρι­σμούς αυτούς λόγω υψηλού κόστους.

Παρά­γο­ντες του του­ρι­σμού ανα­μέ­νουν τη δρο­μο­λό­γηση των υδρο­πλά­νων ευελ­πι­στώ­ντας ότι μπορεί να συμπλη­ρώ­σουν τα κενά στην αερο­πο­ρική αγορά, με άμεση επί­δραση στη λει­τουρ­γία των τοπικών οικο­νο­μιών.