Εμμ. Μοράρης : Τα διατροφικά πρότυπα αναπτύσσονται στην παιδική ηλικία – Τι να προσέξουν οι γονείς

Συ­νέ­ντευ­ξη

στη Δή­μη­τρα Φω­τα­ρά

Με αφορ­μή την πα­γκό­σμια ημέρα κατά της Πα­χυ­σαρ­κί­ας σή­με­ρα, τα στοι­χεία της ΠΟΥ που δεί­χνουν ότι τα Ελ­λη­νό­που­λα είναι τα πιο πα­χύ­σαρ­κα παι­διά στην  Eυρώπη, αλλά και την προ­σπά­θεια που γί­νε­ται από το υπ. Παι­δεί­ας για την κα­τα­πο­λέ­μη­σή της στο πλαί­σιο δη­μιουρ­γί­ας ενός «Κοι­νω­νι­κού Σχο­λεί­ου», η «δη­μο­κρα­τι­κή» επι­κοι­νώ­νη­σε με τον Δια­τρο­φο­λό­γο Εμ­μα­νου­ήλ Μο­ρά­ρη, ο οποί­ος απά­ντη­σε σε σχε­τι­κές ερω­τή­σεις.

-Η αύ­ξη­ση της πα­χυ­σαρ­κί­ας στην Ελ­λά­δα θε­ω­ρεί­τε  ότι σχε­τί­ζε­ται με την οι­κο­νο­μι­κή κρίση; Ο κό­σμος έκανε εκ­πτώ­σεις στην ποιό­τη­τα του φα­γη­τού του ώστε να εξοι­κο­νο­μή­σει χρή­μα­τα;

Από τη δε­κα­ε­τία του 1960 και μετά , στην Ελ­λά­δα, ση­μειώ­θη­καν τα­χύ­τα­τες με­τα­βο­λές ,που άλ­λα­ξαν ρι­ζι­κά την ει­κό­να των δια­τρο­φι­κών αλ­λα­γών στη χώρα μας.

Ενώ στις αρχές της δε­κα­ε­τί­ας 60 η μέση κα­τα­νά­λω­ση θερ­μί­δων ήταν η χα­μη­λό­τε­ρη της Δυ­τι­κής Ευ­ρώ­πης, μέσα σε 4 δε­κα­ε­τί­ες η μέση κα­τα­νά­λω­ση θερ­μί­δων έφτα­σε να συ­γκα­τα­λέ­γε­ται ανά­με­σα  στις υψη­λό­τε­ρες.

Από τη δε­κα­ε­τία του 1980 άρ­χι­σε να αυ­ξά­νει υπερ­βο­λι­κά η κα­τα­νά­λω­ση ζω­ι­κών λιπών, ενώ η κα­τα­νά­λω­ση ζά­χα­ρης υπερ­δι­πλα­σιά­στη­κε σε σχέση με πα­λιό­τε­ρα.

Στην Ελ­λά­δα, η πα­χυ­σαρ­κία στο σύ­νο­λο του πλη­θυ­σμού βρί­σκε­ται στα υψη­λό­τε­ρα επί­πε­δα με­τα­ξύ των χωρών της Δυ­τι­κής Ευ­ρώ­πης.

Σε ότι αφορά την παι­δι­κή πα­χυ­σαρ­κία, στην ηλι­κία των 13 ετών, η Ελ­λά­δα πα­ρου­σιά­ζει το τρίτο υψη­λό­τε­ρο πο­σο­στό με­τα­ξύ της Ευ­ρώ­πης.

– Πότε ένας γο­νέ­ας θα πρέ­πει να πάρει το παιδί του  σε  ένα δια­τρο­φο­λό­γο; Και τι πρέ­πει να προ­σέ­ξει;

Όταν κά­ποιος προ­σπα­θεί να μειώ­σει ή να αυ­ξή­σει το βάρος του και δεν τα κα­τα­φέρ­νει χρειά­ζε­ται τη βο­ή­θεια ενός διαι­το­λό­γου – δια­τρο­φο­λό­γου. Ο διαι­το­λό­γος θα δώσει τις σω­στές κα­τευ­θυ­ντή­ριες γραμ­μές για μια σωστή δια­τρο­φή.

Τα παι­διά χρειά­ζο­νται μία ισορ­ρο­πη­μέ­νη δια­τρο­φή πλού­σια σε βι­τα­μί­νες και ιχνο­στοι­χεία προ­κει­μέ­νου να κα­λύ­ψουν τις ανά­γκες του ορ­γα­νι­σμού τους για ανά­πτυ­ξη και υγεία.

 – Ένα παιδί που  οι γο­νείς του  έχουν πα­ρα­πά­νω από το κα­νο­νι­κό, ας πούμε, βάρος θα έχει την προ­διά­θε­ση πα­χυ­σαρ­κί­ας ή εξαρ­τά­ται από το ίδιο και τις επι­λο­γές του ;

ΤΑ ΠΑΙ­ΔΙΑ που οι γο­νείς τους είναι πα­χύ­σαρ­κοι έχουν δύο φορές πε­ρισ­σό­τε­ρες πι­θα­νό­τη­τες να γί­νουν πα­χύ­σαρ­κα.

Οι γο­νείς επη­ρε­ά­ζουν σε με­γά­λο βαθμό τη δια­τρο­φή των παι­διών τους, όπως και τα επί­πε­δα της φυ­σι­κής τους δρα­στη­ριό­τη­τας. Οι δια­τρο­φι­κές επι­λο­γές, η πα­ρα­κο­λού­θη­ση τη­λε­ό­ρα­σης, η κα­θι­στι­κή ζωή, η άθλη­ση είναι κα­θη­με­ρι­νές συ­νή­θειες των ενη­λί­κων που περ­νούν στα παι­διά. Τα πρό­τυ­πα ανα­πτύσ­σο­νται στην παι­δι­κή ηλι­κία και φαί­νε­ται να σχε­τί­ζο­νται άμεσα με τον κίν­δυ­νο ανά­πτυ­ξης πα­χυ­σαρ­κί­ας στην ενή­λι­κη ζωή.

– Δυ­στυ­χώς ακόμη και για τα παι­διά ο ελεύ­θε­ρος  χρό­νος είναι λίγος και πο­λύ­τι­μος. Πολ­λές φορές οι γο­νείς προ­τι­μούν όταν αυ­ξά­νο­νται οι υπο­χρε­ώ­σεις του παι­διού να το στα­μα­τή­σουν από ένα άθλη­μα, παρά από ένα φρο­ντι­στή­ριο. Επη­ρε­ά­ζει το παιδί η κί­νη­ση αυτή;

Ως γο­νείς είναι καλό να εν­θαρ­ρύ­νουν τα παι­διά τους να απο­κτή­σουν καλές συ­νή­θειες για την υγεία τους, και όσο πιο νωρίς γίνει αυτό τόσο πιο μα­κρο­πρό­θε­σμα απο­τε­λέ­σμα­τα έχει. Έχει ήδη απο­δει­χθεί από με­λέ­τες ότι τα παι­διά που δεν αθλού­νται έχουν λι­γό­τε­ρες πι­θα­νό­τη­τες να γί­νουν υγιείς ενή­λι­κες. Υιο­θε­τούν μια λο­γι­κή αδρά­νειας που εν­δέ­χε­ται να δια­τη­ρη­θεί για την υπό­λοι­πη ζωή τους. Είναι καλό να μά­θουν οι γο­νείς στα παι­διά ότι δρα­στη­ριό­τη­τες όπως το πο­δή­λα­το, το κο­λύ­μπι, ο χορός, το γρή­γο­ρο περ­πά­τη­μα, το πο­δό­σφαι­ρο, η αε­ρο­βι­κή γυ­μνα­στι­κή όταν γί­νο­νται τα­κτι­κά δεν είναι μόνο ευ­χά­ρι­στα αλλά προ­ά­γουν και την υγεία. Η συ­στη­μα­τι­κή άθλη­ση στο πλαί­σιο μιας ομά­δας συ­νο­μη­λί­κων ενι­σχύ­ει το αί­σθη­μα ευ­γε­νούς άμιλ­λας και συ­νερ­γα­σί­ας για ένα κοινό στόχο, ενώ η από κοι­νού άθλη­ση μελών της οι­κο­γέ­νειας ενι­σχύ­ει το συ­ναι­σθη­μα­τι­κό τους δέ­σι­μο, κάτι που δύ­σκο­λα επι­τυγ­χά­νε­ται μέσα στη φορ­τω­μέ­νη κα­θη­με­ρι­νό­τη­τα γο­νέ­ων και παι­διών.

– Η ψυ­χο­λο­γία είναι ένας πολύ ση­μα­ντι­κός πα­ρά­γο­ντας και η παι­δι­κή ηλι­κία πολύ ευαί­σθη­τη. Πολλά παι­διά αι­σθά­νο­νται άσχη­μα αλλά δέ­χο­νται και φρα­στι­κές επι­θέ­σεις όταν το βάρος τους είναι πε­ρισ­σό­τε­ρο από το κα­νο­νι­κό. Αν αλ­λά­ξει το βάρος αλ­λά­ζει και η ψυ­χο­λο­γία; Επη­ρε­ά­ζει και την ανά­πτυ­ξη  του παι­διού η από­το­μη αύ­ξη­ση βά­ρους;

Η πα­χυ­σαρ­κία είναι μια ιδιαί­τε­ρα ορατή δια­τα­ρα­χή, γι’αυτό κι απο­τε­λεί μια κα­τά­στα­ση στιγ­μα­τι­σμού. Το αυ­ξη­μέ­νο βάρος προ­κα­λεί δια­πι­στω­μέ­να ψυ­χο­λο­γι­κά προ­βλή­μα­τα, όπως ανη­συ­χία, αί­σθη­μα θλί­ψης και άγχος, κυ­ρί­ως στα κο­ρί­τσια, αλλά και προ­βλή­μα­τα συ­μπε­ρι­φο­ράς, όπως επι­θε­τι­κό­τη­τα, στα αγό­ρια.

Το πα­χύ­σαρ­κο άτομο έχει ανά­γκη από την ψυ­χο­λο­γι­κή υπο­στή­ρι­ξη, που από τη μια θα το στη­ρί­ξει σε αυτό το δύ­σκο­λο εγ­χεί­ρη­μα, και από την άλλη θα το βοη­θή­σει να ανα­κα­λύ­ψει και να κα­τα­νο­ή­σει τα βα­θύ­τε­ρα αίτια που το οδή­γη­σαν σε αυτή τη συ­μπε­ρι­φο­ρά.   Έτσι θα μπο­ρέ­σει να αντι­με­τω­πί­σει αυτά που έχουν συμ­βεί, ώστε από δω και πέρα να ζει κα­λύ­τε­ρα προς όφε­λός του.

– Υπάρ­χουν βέ­βαια και πε­ρι­πτώ­σεις, ιδιαι­τέ­ρως  κο­ρί­τσια, τα οποία ακρι­βώς για να μην τύ­χουν τέ­τοιας αντι­με­τώ­πι­σης ή να μην πα­ρεκ­κλί­νουν από τα πρό­τυ­πα ομορ­φιάς  φο­βού­νται να φάνε. Φα­ντά­ζο­μαι και αυτό θέλει προ­σο­χή κ. Μο­ρά­ρη.

Θέλει προ­σο­χή γιατί μπο­ρεί να μας γυ­ρί­σει σε ανο­ρε­ξία.

Η υγιει­νή δια­τρο­φή πα­ρέ­χει όλες τις θρε­πτι­κές ου­σί­ες που χρειά­ζε­ται το σώμα ώστε να είναι υγιές και όμορ­φο. Έχει ποι­κι­λία και είναι πλού­σια σε φρού­τα και λα­χα­νι­κά, ενώ πε­ριέ­χει ελά­χι­στα κε­κο­ρε­σμέ­να λι­πα­ρά, τα οποία βρί­σκο­νται σε προ­ϊ­ό­ντα του εμπο­ρί­ου, το κρέας, το πλή­ρες γάλα, το βού­τυ­ρο και το τυρί. Η δια­τρο­φή πρέ­πει να κα­λύ­πτει τις ανά­γκες του σώ­μα­τος σε ενέρ­γεια συμ­βάλ­λο­ντας πα­ράλ­λη­λα στη δια­τή­ρη­ση ενός φυ­σιο­λο­γι­κού βά­ρους. Προ­σέ­χο­ντας την δια­τρο­φή μας θα εί­μα­στε υγιείς και ωραί­οι.