Η κρίση «βάζει φρένο» στο προσδόκιμο ζωής

Με αυτές τις λέξεις, ο Έλληνας επι­στή­μο­νας, Βασίλης Κόντης, που έχει σπου­δά­σει μαθη­μα­τικά στο Cambridge, στο Bath και στο Imperial και εργά­ζε­ται ως στα­τι­στι­κός ανα­λυ­τής στη Βρε­τα­νία, περι­γρά­φει στην «Καθη­με­ρινή» τα σημε­ρινά δεδο­μένα για το προσ­δό­κιμο ζωής στη χώρα μας.

Ο ίδιος, πριν από λίγους μήνες, πήρε μέρος σε μια πολύ σημα­ντική έρευνα που δημο­σί­ευσε μία μικρή ομάδα ερευ­νη­τών του Imperial College του Λον­δί­νου για το προσ­δό­κιμο σε 35 χώρες του πλανήτη, μέχρι το 2030. Ανάμεσα σε αυτές, ήταν και η Ελλάδα, που εξαι­τίας της βαθιάς οικο­νο­μι­κής κρίσης από την οποία δοκι­μά­ζε­ται τα τελευ­ταία χρόνια, παρου­σιά­ζει για τους επι­στή­μο­νες ειδικό ενδια­φέ­ρον.

Ανοδική πορεία

Από το 1960 μέχρι και τις αρχές της τρέ­χου­σας δεκα­ε­τίας, η καμπύλη που απο­τυ­πώ­νει το προσ­δό­κιμο ζωής στη χώρα μας έχει πορεία ανοδική. Τα στοι­χεία για τη θνη­σι­μό­τητα που είχε η ομάδα των ερευ­νη­τών στη διάθεσή της από τον Παγκό­σμιο Οργα­νι­σμό Υγείας έφταναν μέχρι το 2012, έτος κατά το οποίο το προσ­δό­κιμο ζωής για τις γυναί­κες ήταν περίπου στα 83 έτη και για τους άνδρες στα 78.

Αβε­βαιό­τητα

Ωστόσο ο καθη­γη­τής Βασίλης Κόντης εξηγεί πως στην περί­πτωση της Ελλάδας, όπου υπάρχει αβε­βαιό­τητα για το μέλλον, είναι δύσκολο να γίνουν ασφα­λείς προ­βλέ­ψεις.

«Οι επι­πτώ­σεις της κρίσης είναι σημα­ντι­κές, καθώς η Ελλάδα έχει μειώσει δρα­μα­τικά τις δαπάνες για την Υγεία. Οι χώρες με γρήγορη αύξηση του προσ­δό­κι­μου ζωής είναι αυτές με ισχυρά συστή­ματα υγείας και επι­τυ­χίες στους τομείς της περί­θαλ­ψης και της δημό­σιας υγείας, όπως για παρά­δειγμα η πρό­γνωση και αντι­με­τώ­πιση χρόνιων παθή­σεων ή η μείωση της παχυ­σαρ­κίας και του καπνί­σμα­τος», λέει στην «Κ».

Και αν στην Ελλάδα η κατά­σταση περι­γρά­φε­ται έτσι, στην άλλη άκρη του πλανήτη, τα πράγ­ματα είναι δια­φο­ρε­τικά. Η έρευνα του Imperial College, έδειξε ότι η Νότια Κορέα είναι η χώρα που παρου­σιά­ζει εντυ­πω­σιακή αύξηση την τελευ­ταία δεκα­ε­τία στο προσ­δό­κιμο ζωής.

«Αν συνε­χί­σει με αυτούς τους ρυθμούς θα σπάσει το φράγμα των 90 ετών στις γυναί­κες, ξεπερ­νώ­ντας την Ιαπωνία, χώρα που κατέχει εδώ και πολλά χρόνια την πρώτη θέση», λέει ο κ. Κόντης.

Στο πέρασμα των δεκα­ε­τιών, το προσ­δό­κιμο της ζωής στις ανε­πτυγ­μέ­νες χώρες έχει δια­γρά­ψει μια πορεία σταθερά ανοδική. Η πρόοδος της ιατρι­κής, η πρό­σβαση των πολιτών σε καλύ­τερη περί­θαλψη, αλλά και η βελ­τί­ωση των κοι­νω­νι­κών και οικο­νο­μι­κών συν­θη­κών, είναι παρά­γο­ντες που έχουν συντε­λέ­σει στη μακρο­ζωία.

Η αύξηση αυτή, εκτι­μούν οι επι­στή­μο­νες του Imperial που εργά­στη­καν επί ενάμιση χρόνο πάνω σε αυτή την έρευνα, ανα­μέ­νε­ται να συνε­χι­στεί σε όλες τις χώρες, σε άλλες λιγό­τερο και σε άλλες περισ­σό­τερο, ενώ η «ψαλίδα» ανάμεσα σε άνδρες και γυναί­κες (που ζουν περισ­σό­τερα χρόνια) θα κλείσει περισ­σό­τερο, προ­στί­θε­ται στο δημο­σί­ευμα της Καθη­με­ρι­νής.

Μετα­τό­πιση «βάρους»

«Οι ανε­πτυγ­μέ­νες χώρες», λέει ο κ. Κόντης, «έχουν αντι­με­τω­πί­σει σε μεγάλο βαθμό τη βρεφική και παιδική θνη­σι­μό­τητα και το “βάρος” έχει μετα­το­πι­στεί στα χρόνια νοσή­ματα που εμφα­νί­ζο­νται κυρίως σε μεγα­λύ­τε­ρες ηλικίες.

Αν κατα­φέ­ρουμε να προ­σπε­ρά­σουμε τις προ­κλή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουμε, όπως για παρά­δειγμα τα υψηλά ποσοστά παχυ­σαρ­κίας, μπο­ρούμε να ελπί­ζουμε ότι στο μέλλον θα ζούμε ακόμη περισ­σό­τερο».

Για να συμβεί αυτό, ωστόσο, κατα­λή­γουν οι επι­στή­μο­νες, θα πρέπει να υπάρ­ξουν πολι­τι­κές που θα εξα­σφα­λί­ζουν καλή ποιό­τητα ζωής στους ηλι­κιω­μέ­νους και θα βοη­θή­σουν να μην επι­βα­ρυν­θεί πολύ το σύστημα υγείας κάθε χώρας.