ΣΕΤΕ: Οι μεγαλύτερες προκλήσεις για τον τουρισμό του μέλλοντος και οι ριζοσπαστικές λύσεις που απαιτούνται

Το 2022 το με­γα­λύ­τε­ρο Συ­νέ­δριο του του­ρι­στι­κού τομέα, που πραγ­μα­το­ποί­η­σε ο ΣΕΤΕ, ανέ­δει­ξε τον ρόλο του ελ­λη­νι­κού του­ρι­σμού ως ενερ­γού και ου­σια­στι­κού συ­ντε­λε­στή για τη βιώ­σι­μη ανά­πτυ­ξη της Ελ­λά­δας.

Οι συμ­με­τέ­χο­ντες είχαν την ευ­και­ρία να πα­ρα­κο­λου­θή­σουν με­τα­ξύ άλλων επι­τυ­χη­μέ­να πα­ρα­δείγ­μα­τα του­ρι­στι­κών προ­ϊ­ό­ντων από το διε­θνές πε­ρι­βάλ­λον, που κα­τά­φε­ραν να επα­να­λαν­σα­ρι­στούν, αφού επα­να­προσ­διό­ρι­σαν τις σχέ­σεις με τις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες.

Η Valeria Duflot, Συν-Iδρύ­τρια και Εμπνευ­στής της Venezia Autentica, η Jelka Tepšić, Αντι­δή­μαρ­χος Ντου­μπρόβ­νικ και ο Graeme Jackson, Head of Strategic Partnerships, The Travel Foundation μοι­ρά­στη­καν πλη­ρο­φο­ρί­ες από προ­σω­πι­κές εμπει­ρί­ες και πα­ρα­δείγ­μα­τα από τις πό­λεις τους κατά τη διάρ­κεια του δεύ­τε­ρου πάνελ συ­ζή­τη­σης με τίτλο «Επα­να­προσ­διο­ρί­ζο­ντας τη Σχέση του Του­ρι­σμού με τις Το­πι­κές Κοι­νω­νί­ες» powered by Toposophy.

Η κ. Duflot υπο­γράμ­μι­σε ότι η δη­μιουρ­γία του wellbeing βρί­σκε­ται στην καρ­διά της του­ρι­στι­κής βιο­μη­χα­νί­ας, και θα έπρε­πε να απο­τε­λεί το πραγ­μα­τι­κό μέτρο της επι­τυ­χί­ας της. Εξέ­φρα­σε δε την άποψη ότι οι πε­ρισ­σό­τε­ρες κρί­σεις που έχου­με πε­ρά­σει είναι απόρ­ροια των επι­διώ­ξε­ων για βρα­χυ­πρό­θε­σμα οι­κο­νο­μι­κά οφέλη σε βάρος του wellbeign των αν­θρώ­πων, των προ­ο­ρι­σμών και του πλα­νή­τη.

Για να φτά­σου­με, όπως είπε, στο ση­μείο απο­κα­τά­στα­σης του wellbeing, θα πρέ­πει να επα­νε­ξε­τά­σου­με τη σχέση με­τα­ξύ του του­ρι­σμού και των το­πι­κών κοι­νω­νιών.

Ανα­φε­ρό­με­νη στο πα­ρά­δειγ­μα του υπερ­του­ρι­σμού στη Βε­νε­τία, είπε ότι πρό­κει­ται για μία πόλη 50.000 κα­τοί­κων με επι­σκέ­πτες που πριν από τον COVID ξε­περ­νού­σαν κα­θη­με­ρι­νά κατά πολύ τις αντο­χές της, με απο­τέ­λε­σμα να προ­κλη­θούν δια­μαρ­τυ­ρί­ες κατά του του­ρι­σμού από τους κα­τοί­κους με μότο «we resist, we exist». Μετά τον COVID, σε πε­ριό­δους όπου δεν υπήρ­χε κα­ρα­ντί­να των κα­τοί­κων, η πόλη έμοια­ζε άδεια ενώ από το Πάσχα του 2022 κι έπει­τα η ει­κό­να της επέ­στρε­ψε στην εποχή προ COVID με τους του­ρί­στες να κα­τα­κλύ­ζουν κάθε γωνιά της.

 

Συ­νέ­πειες του υπερ­του­ρι­σμού στη Βε­νε­τία είναι η αύ­ξη­ση του κό­στους ζωής, η μειω­μέ­νη ποιό­τη­τα ζωής, η εξα­φά­νι­ση προ­ϊ­ό­ντων και υπη­ρε­σιών που απευ­θύ­νο­νται στους κα­τοί­κους, οι ζη­μιές στην πο­λι­τι­στι­κή και πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή κλη­ρο­νο­μιά, ο αυ­ξη­μέ­νος αντί­κτυ­πος της κλι­μα­τι­κής αλ­λα­γής, η με­τα­τρο­πή της το­πι­κή οι­κο­νο­μί­ας, η με­τα­κί­νη­ση των κα­τοί­κων και το χρέος του προ­ο­ρι­σμού.

Έχου­με τον λάθος τρόπο υπο­λο­γι­σμού της επι­τυ­χί­ας, τό­νι­σε, γιατί στο­χεύ­ου­με στην βρα­χυ­πρό­θε­σμη οι­κνο­μι­κή ανά­πτυ­ξη και δεν εν­σω­μα­τώ­νου­με τις κοι­νω­νί­ες στο σχε­δια­σμό του του­ρι­σμού.

Η το­πι­κή κοι­νω­νία της Βε­νε­τί­ας βρί­σκε­ται στα πρό­θυ­ρα της κα­τάρ­ρευ­σης, τό­νι­σε, και αυτή είναι μια ιστο­ρία προει­δο­ποί­η­σης για προ­ο­ρι­σμούς σε όλο τον κόσμο. Αυτό που συμ­βαί­νει στη Βε­νε­τία είναι το μέλ­λον όλων των προ­ο­ρι­σμών αν δεν ξα­να­σκε­φτού­με τον σκοπό και τον τρόπο δια­κυ­βέρ­νη­σης του του­ρι­σμού.

«Πρέ­πει να χρη­σι­μο­ποι­ή­σου­με την ευ­η­με­ρία των αν­θρώ­πων, των τόπων και του πλα­νή­τη ως τον νέο πο­λι­τι­κό αστέ­ρα, έναν πλοη­γό που θα μας κα­θο­δη­γή­σει να το­που­ε­τή­σου­με τις δυ­να­μι­κές κοι­νό­τη­τες στο κέ­ντρο όλων όσων σχε­διά­ζου­με και υλο­ποιού­με», επι­σή­μα­νε η κ. Duflot.

H κ. Tepšić είναι υπεύ­θυ­νη για τον Του­ρι­σμό, την Αει­φο­ρία και τον Πο­λι­τι­σμό στο δήμο του Ντου­μπρόβ­νικ και κατά τη διάρ­κεια της θη­τεί­ας της η πόλη ανέ­πτυ­ξε ένα στρα­τη­γι­κό μα­κρο­πρό­θε­σμο πρό­τζεκτ με τίτλο «Σε­βα­στεί­τε την Πόλη».

Η πόλη των 40.000 κα­τοί­κων, με την πλού­σια ιστο­ρία, πλέον απο­τε­λεί ένα με­γά­λο προ­ο­ρι­σμό κρουα­ζιέ­ρας αλλά και πόλος έλξης επι­σκε­πτών από όλο τον κόσμο. Όπως είπε η κ. Tepšić ο υπερ­του­ρι­σμός άρ­χι­σε να απο­μι­ζεί τις αντο­χές της πόλης και να εξα­ντλεί τους κα­τοί­κους της, και γνω­ρί­ζα­με ότι έπρε­πε να κά­νου­με κάτι άμεσα έχο­ντας στο μυαλό το όφε­λος των κα­τοί­κων αλλά και τις από­ψεις τους για τον του­ρι­σμό.

Ήταν μια κρίση που χρειά­στη­κε να δια­χει­ρι­στού­με, υπο­γράμ­μι­σε. Για το σκοπό αυτό σχε­διά­στη­κε το έργο Respect the City, το οποίο μας βο­ή­θη­σε να εντο­πί­σου­με νέες ευ­και­ρί­ες που προ­έ­κυ­ψαν από την κρίση που δη­μιουρ­γή­θη­κε λόγω του COVID και εί­μα­στε απο­φα­σι­σμέ­νοι να το ανα­πτύ­ξου­με πε­ραι­τέ­ρω.

 

Το έργο βα­σί­στη­κε σε 4 πυ­λώ­νες και στό­χους, τους αν­θρώ­πους, την του­ρι­στι­κή οι­κο­νο­μία, την κοι­νω­νία και τη φύση, και τις με­τα­κι­νή­σεις. Στο πλαί­σιο αυτό, εν­σω­μα­τώ­θη­κε η δια­χεί­ρι­ση προ­ο­ρι­σμού, οι συ­νέρ­γειες με­τα­ξύ δη­μό­σιου και ιδιω­τι­κού τομέα, βελ­τιώ­θη­καν οι επι­κοι­νω­νί­ες, οι συ­νερ­γα­σί­ες και ο συ­ντο­νι­σμός με­τα­ξύ όλων των με­τό­χων και των κα­τοί­κων.

Οι βα­σι­κοί στό­χοι του έργου είναι η ικα­νο­ποί­η­ση των κα­τοί­κων, και η ικα­νο­ποί­η­ση των επι­σκε­πτών της πόλης με ποιο­τι­κές εμπει­ρί­ες.

Στα πρώτα μέτρα που εφαρ­μό­στη­καν ήταν το πλα­φόν στον αριθ­μό επι­βα­τών κρουα­ζιέ­ρας σε συ­νερ­γα­σία με την CLIA, καθώς και η επι­βο­λή φόρου κρουα­ζιέ­ρας.

Πα­ράλ­λη­λα, μέσω της υιο­θέ­τη­σης λύ­σε­ων που συ­νά­δουν με τις αρχές της «ευ­φυούς πόλης», όπως η «ευ­φυ­ής» στάθ­μευ­ση, η κοινή χρήση αυ­το­κι­νή­του, η online κρά­τη­ση για λε­ω­ο­ρεία, η πα­ρα­κο­λού­θη­ση μέσω κά­με­ρας καθώς και η πα­ρο­χή ενός ει­δι­κά σχε­δια­σμέ­νου δω­μα­τί­ου ελέγ­χου, κα­τα­φέ­ρα­με να κα­τα­νο­ή­σου­με κα­λύ­τε­ρα τις ανά­γκες του του­ρι­σμού, ενώ πα­ράλ­λη­λα μειώ­σα­με την πίεση που ασκεί­ται στις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες, επι­σή­μα­νε.

Συ­μπε­ρα­σμα­τι­κά, είπε, δε­σμευό­μα­στε ότι θα δια­σφα­λί­σου­με τη φήμη του Ντου­μπρόβ­νικ ως ένα εξαι­ρε­τι­κό μέρος για όλους: κα­τοί­κους και επι­σκέ­πτες.

Από την πλευ­ρά του ο κ. Jackson επι­σή­μα­νε ότι στό­χος είναι να προ­σφέ­ρου­με νέες ιδέες στον του­ρι­σμό, οι οποί­ες θα έχουν να προ­σφέ­ρουν στις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες και εάν συ­νο­ψί­σει κα­νείς τις αρχές του μη κερ­δο­σκο­πι­κού ορ­γα­νι­σμού The Travel Foundation, αυτές είναι η ισό­τη­τα και η αλ­λα­γή, και αυτή είναι η οπτι­κή με την οποία θα πρέ­πει να αντι­με­τω­πί­ζου­με τη με­τρο­πή του του­ρι­σμού ώστε να επι­τύ­χου­με τον στόχο του «reframe the success».

Η επα­να­ξιο­λό­γη­ση της αξίας του του­ρι­σμού για τις επι­χει­ρή­σεις θα πρέ­πει να περνά μέσα από ορι­σμέ­να ερω­τή­μα­τα, τα οποία συν­θέ­τουν την βέλ­τι­στη προ­σέγ­γι­ση πλαι­σί­ου αξίας: Ποιά αξία μπο­ρεί να φέρει ο του­ρι­σμός στο όραμά σας; Ποιός είναι ο αντί­κτυ­πος υψη­λό­τε­ρης προ­τε­ραιό­τη­τας (αρ­νη­τι­κός και θε­τι­κός); Πώς μπο­ρού­με να προ­σαρ­μό­σου­με αυτόν τον αντί­κτυ­πο;

Είναι σαφές, είπε, ότι η επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα όπως την έχου­με συ­νη­θί­σει δεν απο­τε­λεί πλέον βιώ­σι­μη επι­λο­γή και πως οι προ­ο­ρι­σμοί και οι του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις πρέ­πει να επα­νε­κτι­μή­σουν και να αντα­πο­κρι­θούν με ρι­ζο­σπα­στι­κούς τρό­πους.

 

Όπως εξή­γη­σε, για να κα­τα­νο­ή­σου­με κα­λύ­τε­ρα τις ανά­γκες των κοι­νο­τή­των, να ορί­σου­με νέους καί­ριους δεί­κτες από­δο­σης που να αντι­κα­το­πτρί­ζουν μια άνευ προη­γου­μέ­νου κα­τά­στα­ση και να δια­σφα­λί­σου­με οτι ο του­ρι­σμός δια­τη­ρεί την άδεια λει­τουρ­γί­ας του εκ μέ­ρους της κοι­νω­νί­ας ώστε να μπο­ρεί ου­σια­στι­κά να απο­τε­λέ­σει μια «δύ­να­μη για το καλό».

Όταν πα­ρου­σιά­σα­με το 4VI ως μο­ντέ­λο κοι­νω­νι­κής επι­χεί­ρη­σης στο ετή­σιό μας συ­νέ­δριο τον Απρί­λιο του 2022, προσ­διο­ρί­σα­με ότι θα επα­νε­πεν­δύ­α­με έσοδα από έργα κοι­νω­νι­κού αντί­κτυ­που, κα­θο­δη­γού­με­να από πα­γκο­σμί­ως ανα­γνω­ρι­σμέ­να προ­γράμ­μα­τα και αρχές όπως το Responsible Tourism Institute Biosphere Program και τη Δια­κή­ρυ­ξη της Γλα­σκό­βης του ΠΟΤ για την κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή, εξή­γη­σε. Θα εστιά­σου­με σε πυ­λώ­νες κοι­νω­νι­κής ευ­θύ­νης που θέ­τουν τις ανά­γκες των κοι­νο­τή­των και των κα­τοί­κων στο επί­κε­ντρο.

Σε τε­λι­κή ανά­λυ­ση, τό­νι­σε ο κ. Jackson, ένα υπέ­ρο­χο μέρος για να ζεις είναι ένα υπέ­ρο­χο μέρος για να επι­σκε­φτείς, αλλά ένα υπέ­ρο­χο μέρος για να επι­σκε­φθείς δεν είναι πάντα ένα εξαι­ρε­τι­κό μέρος για να ζή­σεις. Σε αυτό το νέο μο­ντέ­λο, προ­σπα­θού­με να συμ­βά­λου­με σε ένα ισορ­ρο­πη­μέ­νο και προ­σα­να­το­λι­σμέ­νο προς την κοι­νό­τη­τα του­ρι­στι­κό οι­κο­σύ­στη­μα.

Πηγή tornosnews.gr