Τα πρώτα 30 μεγάλα «πράσινα» έργα στα ελληνικά νησιά

Το δρόμο για ένα κύμα πρά­σι­νων επεν­δύ­σεων στα ελλη­νικά νησιά με σκοπό να τους προσ­δώ­σει ενερ­γειακή αυτάρ­κεια, να τα απε­ξαρ­τή­σει ορι­στικά από τις ακριβές πετρε­λαϊ­κές μονάδες, να αντι­με­τω­πί­σει χρόνια προ­βλή­ματα λει­ψυ­δρίας και εντέλει να ανα­βαθ­μί­σει το ίδιο το του­ρι­στικό τους προϊόν, ξεκλει­δώ­νουν οι ευρω­παϊ­κοί πόροι του νέου Ταμείου Απαν­θρα­κο­ποί­η­σης.

Στην πράξη πρό­κει­ται για ένα σχέδιο με ορί­ζο­ντα δεκα­ε­τίας, ένα νέο μίνι «Ταμείο Ανά­καμ­ψης» που θα εμπλέ­ξει μικρές και μεγάλες κατα­σκευα­στι­κές και ενερ­γεια­κές εται­ρείες και με το οποίο η κυβέρ­νηση φιλο­δο­ξεί να δώσει μια λύση «πακέτο» για τη λει­ψυ­δρία, την φθηνή ενέρ­γεια και το πρα­σί­νι­σμα πολλών μικρών τοπικών οικο­νο­μιών από την Εύβοια και τις Κυκλά­δες, μέχρι τα Δωδε­κά­νησα και τη Κρήτη.

«Καύσιμο» για όλες αυτές τις επεν­δύ­σεις είναι τα έσοδα που ανα­μέ­νε­ται να έχει η Ελλάδα από τη δημο­πρά­τηση 25 εκα­τομ­μυ­ρίων δικαιω­μά­των εκπο­μπών CO2 που της δια­τί­θε­νται από το ευρω­παϊκό σύστημα εμπο­ρίας (EU ETS) και τα οποία μετα­φρά­ζο­νται καταρ­χήν σε έσοδα κοντά στα 2 δισ. ευρω.

Σαν συνο­λικό ποσό, οι επεν­δύ­σεις που μπορεί να φέρει αυτό το νέο ευρω­παϊκό εργα­λείο, υπο­λο­γί­ζο­νται σε 4-5 δισ. ευρώ μέχρι και το 2032, οι οποίες ωστόσο μπορεί και να πολ­λα­πλα­σια­στούν, αν επι­βε­βαιω­θούν οι προ­βλέ­ψεις των ανα­λυ­τών για εκτί­ναξη τα αμέσως επόμενα χρόνια των τιμών στα χρη­μα­τι­στή­ρια των ρύπων.

Κοι­τά­ζο­ντας τη μεγάλη εικόνα, το νέο αυτό ταμείο, οι υπο­γρα­φές για το οποίο έπεσαν χθες στη Νάξο, παρου­σία του Πρω­θυ­πουρ­γού, ανάμεσα στην ελλη­νική κυβέρ­νηση, την Κομι­σιόν και την Ευρω­παϊκή Τράπεζα Επεν­δύ­σεων, προ­σφέ­ρει στη χώρα νέους πόρους, που εφόσον τους εκμε­ταλ­λευ­τεί σωστά και σχε­διά­σει απο­τε­λε­σμα­τικά τα νέα έργα, μπορεί να απο­τε­λέ­σουν κατα­λύτη για πολλές τοπικές οικο­νο­μίες.

Κεντρική θέση κατέ­χουν οι ηλε­κτρι­κές δια­συν­δέ­σεις που χρη­μα­το­δο­τεί το πρό­γραμμα, ύψους άνω των 2,5 δισ ευρώ, με πρώτη αυτή των Δωδε­κα­νή­σων με τη Κόρινθο και μετά αυτές των νησιών του ΒΑ Αιγαίου, όπως και μικρό­τε­ρων νησιών των Κυκλά­δων, που σήμερα βασί­ζο­νται κυρίως στο μαζούτ, μέχρι τα νέα έργα σε ΑΠΕ, που θα απορ­ρο­φή­σουν του­λά­χι­στον το 50% του συνο­λι­κού budget.

Εχοντας δια­συν­δε­θεί πχ τα Δωδε­κά­νησα με το κεντρικό ηλε­κτρικό σύστημα της χώρας, αφενός δεν θα έχουν πλέον ανάγκη τις σημε­ρι­νές παλαιές πετρε­λαϊ­κές μονάδες, αφε­τέ­ρου θα επι­τρα­πεί ο πολ­λα­πλα­σια­σμός των έργων ΑΠΕ.

Στο σκέλος των ανα­νε­ώ­σι­μων, το σχέδιο προ­βλέ­πει σε όλα τα ελλη­νικά νησιά μια πλειάδα επι­δο­τή­σεων για δια­φο­ρε­τι­κές επεν­δύ­σεις και τεχνο­λο­γίες: Μικρά φωτο­βολ­ταικά σε συν­δυα­σμό με μπα­τα­ρίες (προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού 270 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων το 50% αφορά ενί­σχυση). Σταθμοί ΑΠΕ σε δια­συν­δε­δε­μένα νησιά (165 εκατ. ευρώ, 40% η επι­δό­τηση), υβρι­δικά συστή­ματα ΑΠΕ με μπα­τα­ρίες σε μη δια­συν­δε­δε­μένα νησιά (500 εκατ. 42% η επι­δό­τηση) και ανά­πτυξη θαλάσ­σιων αιο­λι­κών πάρκων (880 εκατ. ευρώ, 30% επι­δό­τηση).

Ακτι­νο­γρα­φώ­ντας σε αδρές γραμμές τα επι­λέ­ξιμα έργα, το Ταμείο χρη­μα­το­δο­τεί από μικρές επεν­δύ­σεις με σκοπό την αυτο­κα­τα­νά­λωση κατοι­κιών και επι­χει­ρή­σεων μέχρι μεγα­λύ­τε­ρες όπως την ανά­πτυξη θαλάσ­σιων αιο­λι­κών πάρκων, και από την τρο­φο­δο­σία πλοίων με ηλε­κτρική ενέρ­γεια στα λιμάνια (cold ironing) μέχρι την κατα­σκευή πλειά­δας ταμιευ­τή­ρων πολ­λα­πλού σκοπού, με συνο­λικό πρου­πο­λο­γι­σμό κοντά στα 400 εκατ. ευρώ και ένα διπλό στόχο: Τόσο την ηλε­κτρο­πα­ρα­γωγή και απο­θή­κευση ενέρ­γειας, όσο και την καλύ­τερη δια­χεί­ριση των υδάτων μέσω αντι­λη­σιο­τα­μιευ­τι­κών μονάδων και έργων αφα­λά­τω­σης.

Εργα απα­ραί­τητα ειδικά σε μια συγκυ­ρία, όπου το του­ρι­στικό μοντέλο σε πολλά ελλη­νικά νησιά έχει κορε­στεί και επεί­γουν επεν­δύ­σεις σε βασικές υπο­δο­μές ενέρ­γειας και ύδρευ­σης, με τις τοπικές κοι­νω­νίες να εκπέ­μπουν SOS μπροστά στην αυξα­νό­μενη λει­ψυ­δρία.

Ένα σύνθετο πλέγμα έργων για να γίνουν ενερ­γειακά ανε­ξάρ­τητα τα νησιά, να ανα­βαθ­μι­στεί η ποιό­τητα ζωής κατοί­κων και επι­σκε­πτών, όπως είπε η υφυπ. Περι­βάλ­λο­ντος και Ενέρ­γειας Αλε­ξάν­δρα Σδούκου που παρου­σί­ασε το σκε­πτικό του Ταμείου Απαν­θρα­κο­ποί­η­σης, το οποίο θυμίζει σε βαθμό δυσκο­λίας το Ταμείο Ανά­καμ­ψης. Εξα­σφα­λί­ζει ωστόσο δυνη­τικά για τα νησιά ακόμη μεγα­λύ­τε­ρους πόρους από το Ταμείο Ανά­καμ­ψης, όπως σημεί­ωσε ο υπουρ­γός Θεό­δω­ρος Σκυ­λα­κά­κης.

Τα πρώτα 30 υπο­ψή­φια έργα έχουν ήδη επι­λέ­γει και το σκε­πτικό λει­τουρ­γίας τους, όπως το έχει κατά καιρούς περι­γρά­ψει ο κ. Σκυ­λα­κά­κης, που ως υπουρ­γός, θα έχει και τη δια­χεί­ριση του Ταμείου, είναι απλό.

Τον χειμώνα, που οι ανάγκες για νερό και για ηλε­κτρική ενέρ­γεια είναι περιο­ρι­σμέ­νες, μεγάλο μέρος της «πρά­σι­νων» γιγα­βα­τώ­ρων θα αξιο­ποιεί­ται για τη λει­τουρ­γία της αφα­λά­τω­σης, με το νερό να απο­θη­κεύ­ε­ται στον ανώτερο ταμιευ­τήρα των αντλη­σιο­τα­μιευ­τι­κών μονάδων.

Πηγή: .euro2day.gr