ΡΕΠΟΡΤΑΖ

Ο Άρειος Πάγος βάζει «φρένο» στους τόκους που διεκδικούσε το Δημόσιο από κατάσχεση εις χείρας τρίτου

Δαμιανός Αθανασίου 4 λεπτά ανάγνωση
αρειος παγος
✦ Σύνοψη ⌄
  • Το Α1 Πολι­τικό Τμήμα του Αρείου Πάγου αναιρεί απόφαση του Τρι­με­λούς Εφε­τείου Δωδε­κα­νή­σου, απαλ­λάσ­σο­ντας ανώνυμη εται­ρεία από την υπο­χρέ­ωση κατα­βο­λής τόκων επί ποσού 621.963,02 ευρώ.
  • Η υπόθεση αφορά κατά­σχεση που επέβαλε το Ελλη­νικό Δημόσιο το 2013, με την εται­ρεία να υπο­στη­ρί­ζει ότι δεν οφείλει το ποσό.
  • Το πρω­το­βάθ­μιο δικα­στή­ριο είχε απο­φα­σί­σει ότι η εται­ρεία πρέπει να κατα­βά­λει το ποσό ατόκως, ενώ το Εφετείο είχε ανα­τρέ­ψει αυτή την απόφαση, υπο­χρε­ώ­νο­ντας την εται­ρεία να κατα­βά­λει τόκους.
  • Ο Άρειος Πάγος δεν παρέ­πεμψε την υπόθεση ξανά στο Εφετείο, αλλά εξέτασε την έφεση του Δημο­σίου και την απέρ­ριψε, δικαιώ­νο­ντας την εται­ρεία.

• Με τη με αριθμό 1234/2025 απόφασή του, το Α1 Πολι­τικό Τμήμα του Αρείου Πάγου αναί­ρεσε απόφαση του Τρι­με­λούς Εφε­τείου Δωδε­κα­νή­σου και απάλ­λαξε ανώνυμη εται­ρεία από την υπο­χρέ­ωση να κατα­βά­λει τόκους επί ποσού 621.963,02 ευρώ, κρί­νο­ντας ότι οι τόκοι δεν είχαν συμπε­ρι­λη­φθεί στην κατα­σχε­θείσα απαί­τηση

Μια υπόθεση που ξεκί­νησε πριν από περισ­σό­τερα από 10 χρόνια, με αφορμή κατά­σχεση εις χείρας τρίτου που επέβαλε το Ελλη­νικό Δημόσιο, έφτασε έως το Ανώτατο Ακυ­ρω­τικό και κατέ­ληξε σε μια κρίση με ευρύ­τερη σημασία για το πεδίο της διοι­κη­τι­κής εκτέ­λε­σης. Ο Άρειος Πάγος, δικαί­ωσε την αναι­ρε­σεί­ουσα εται­ρεία στο κρίσιμο ζήτημα της τοκο­δο­σίας, ανα­τρέ­πο­ντας την εφε­τειακή κρίση που την είχε υπο­χρε­ώ­σει να κατα­βά­λει το επίδικο ποσό εντόκως, και μάλιστα χωρίς να παρα­πέμ­ψει την υπόθεση εκ νέου στο Εφετείο, αλλά κρα­τώ­ντας και δικά­ζο­ντας ο ίδιος την έφεση του Δημο­σίου, την οποία απέρ­ριψε κατ` ουσίαν.

Το ιστο­ρικό της δια­φο­ράς

Η ένδικη διαφορά ανά­γε­ται στο έτος 2013, όταν το Ελλη­νικό Δημόσιο, διά του προϊ­στα­μέ­νου της αρμό­διας Δημό­σιας Οικο­νο­μι­κής Υπη­ρε­σίας, επέβαλε κατά­σχεση εις χείρας της εται­ρείας ως τρίτης, για απαί­τηση που δια­τη­ρούσε κατά οφει­λέτη του. Η επίδοση του κατα­σχε­τη­ρίου εγγρά­φου προς την εται­ρεία πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε στις 14 Μαΐου 2013. Η εται­ρεία, εντός της νόμιμης προ­θε­σμίας, υπέβαλε αρνη­τική δήλωση ενώπιον του Ειρη­νο­δι­κείου Ρόδου, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι δεν οφείλει στον καθ` ου η κατά­σχεση.

Το Δημόσιο αμφι­σβή­τησε την ακρί­βεια της δήλωσης αυτής και άσκησε στις 29 Ιουλίου 2013 ανακοπή ενώπιον του Πολυ­με­λούς Πρω­το­δι­κείου Ρόδου, η οποία επι­δό­θηκε στην εται­ρεία στις 31 Ιουλίου 2013. Όπως προ­έ­κυψε από έλεγχο που διε­νήρ­γη­σαν τα όργανα της φορο­λο­γι­κής διοί­κη­σης επί των εμπο­ρι­κών βιβλίων της εται­ρείας, η τελευ­ταία όφειλε ως εργο­λα­βικό αντάλ­λαγμα στον οφει­λέτη του Δημο­σίου το συνο­λικό ποσό των 621.963,02 ευρώ. Το πρω­το­βάθ­μιο δικα­στή­ριο, με τη με αριθμό 27/2016 ορι­στική απόφασή του, δέχθηκε εν μέρει την ανακοπή και υπο­χρέ­ωσε την εται­ρεία να απο­δώ­σει το ποσό αυτό στο Δημόσιο, ατόκως ωστόσο, απορ­ρί­πτο­ντας το αίτημα τοκο­δο­σίας ως μη νόμιμο.

Η εφε­τειακή ανα­τροπή και η προ­σφυγή στον Άρειο Πάγο

Το Δημόσιο άσκησε έφεση στις 16 Μαρτίου 2017, με την οποία επα­νέ­φερε το αίτημά του για επι­δί­καση τόκων από την επίδοση της ανα­κο­πής. Το Τρι­με­λές Εφετείο Δωδε­κα­νή­σου, με τη με αριθμό 179/2019 απόφασή του, δέχθηκε την έφεση, εξα­φά­νισε την πρω­τό­δικη απόφαση και υπο­χρέ­ωσε την εται­ρεία να κατα­βά­λει στο Δημόσιο το ποσό των 621.963,02 ευρώ εντόκως από την επομένη της επί­δο­σης της ανα­κο­πής, δηλαδή από την 1 Αυγού­στου 2013. Το δευ­τε­ρο­βάθ­μιο δικα­στή­ριο έκρινε ότι η απαί­τηση ήταν τοκο­φόρα, καθώς κατά τον χρόνο επί­δο­σης της ανα­κο­πής είχε παρέλ­θει η οκτα­ή­μερη προ­θε­σμία του νόμου και η απαί­τηση είχε κατα­στεί ληξι­πρό­θε­σμη.

Κατά της εφε­τεια­κής αυτής κρίσης η εται­ρεία, εκπρο­σω­πού­μενη από την πλη­ρε­ξού­σια δικη­γόρο της, την κ. Εύη Χρι­στο­δου­λίδη, άσκησε στις 18 Ιουνίου 2021 αίτηση αναί­ρε­σης, προ­σά­πτο­ντας στην απόφαση εσφαλ­μένη ερμη­νεία και εφαρ­μογή των δια­τά­ξεων του Κώδικα Είσπρα­ξης Δημο­σίων Εσόδων, του Αστικού Κώδικα και του Κώδικα Πολι­τι­κής Δικο­νο­μίας ως προς τη νομι­μό­τητα του αιτή­μα­τος κατα­βο­λής τόκων. Η υπόθεση συζη­τή­θηκε στο ακρο­α­τή­ριο του Αρείου Πάγου στις 17 Φεβρουα­ρίου 2025.

Η κρίση του Ανω­τά­του Δικα­στη­ρίου

Το Α1 Πολι­τικό Τμήμα, ερευ­νώ­ντας τον πρώτο λόγο αναί­ρε­σης, τον έκρινε βάσιμο και προ­χώ­ρησε σε μια κρίση με σαφή δογ­μα­τική αξία. Όπως δέχθηκε το Δικα­στή­ριο, ως προς την υπο­χρέ­ωση κατα­βο­λής τόκων κρίσιμο είναι το ζήτημα αν η κατά­σχεση αφο­ρούσε και στους τόκους, οφει­λό­με­νους είτε ως αυτο­τελή απαί­τηση είτε ως συγκα­τα­σχό­μενη παρε­πό­μενη αξίωση. Εφόσον κατα­σχέ­θηκε και η αξίωση για τους τόκους, τότε, με την ευδο­κί­μηση της ανα­κο­πής, η απαί­τηση αυτή εκχω­ρεί­ται στον κατα­σχό­ντα δανει­στή όπως και η κύρια απαί­τηση. Αντι­θέ­τως, όταν οι τόκοι επί της κύριας απαί­τη­σης δεν υπήρξαν αντι­κεί­μενο της κατά­σχε­σης, όπως συνέβη εν προ­κει­μένω, η άσκηση της ανα­κο­πής δεν εξι­σού­ται με κατα­ψη­φι­στική αγωγή του δανει­στή κατά του οφει­λέτη, αφού η λει­τουρ­γία της είναι συνάρ­τηση της κατά­σχε­σης.

Με το σκε­πτικό αυτό, ο Άρειος Πάγος έκρινε ότι το αίτημα τοκο­δο­σίας του Δημο­σίου ήταν νόμω αβάσιμο, καθώς στην κατα­σχε­θείσα απαί­τηση δεν περι­λαμ­βά­νο­νταν οι τόκοι ούτε ως κύρια ούτε ως συγκα­τα­σχε­θείσα παρε­πό­μενη αξίωση. Το Ανώτατο Δικα­στή­ριο απέρ­ριψε πάντως, ως νομικά αβάσιμη, τη θεμε­λί­ωση που είχε προ­κρί­νει το πρω­το­βάθ­μιο δικα­στή­ριο, δηλαδή ότι η εται­ρεία είχε κατα­στεί μεσεγ­γυού­χος του κατα­σχε­μέ­νου ποσού, επι­ση­μαί­νο­ντας ότι οι σχε­τι­κές δικο­νο­μι­κές δια­τά­ξεις αφορούν στην περί­πτωση κατα­φα­τι­κής δήλωσης του τρίτου, ενώ εν προ­κει­μένω η εται­ρεία είχε υπο­βά­λει αρνη­τική δήλωση.

Η κατά­ληξη της πολύ­χρο­νης δικα­στι­κής δια­μά­χης

Κρί­νο­ντας ότι η υπόθεση δεν χρεια­ζό­ταν περαι­τέρω διευ­κρί­νιση, ο Άρειος Πάγος αναί­ρεσε την εφε­τειακή απόφαση κατά το προ­σβαλ­λό­μενο μέρος της, κράτησε την υπόθεση, δίκασε ο ίδιος την έφεση του Δημο­σίου και την απέρ­ριψε κατ` ουσίαν, επι­κυ­ρώ­νο­ντας την πρω­τό­δικη απόφαση. Έτσι, η εται­ρεία υπο­χρε­ού­ται μεν να απο­δώ­σει στο Δημόσιο το ποσό των 621.963,02 ευρώ, πλην όμως ατόκως, απαλ­λασ­σό­μενη από το σημα­ντικό πρό­σθετο βάρος των τόκων που θα ανα­λο­γού­σαν σε διά­στημα άνω της δεκα­ε­τίας. Το Δικα­στή­ριο διέταξε επι­πλέον την επι­στροφή του παρα­βό­λου στην αναι­ρε­σεί­ουσα και συμ­ψή­φισε στο σύνολό τους τα δικα­στικά έξοδα όλων των βαθμών δικαιο­δο­σίας, λόγω της ιδιαί­τε­ρης δυσχέ­ρειας των νομικών κανόνων που εφαρ­μό­σθη­καν.

Η απόφαση, ανα­μέ­νε­ται να απο­τε­λέ­σει σημείο ανα­φο­ράς για ανά­λο­γες υπο­θέ­σεις διοι­κη­τι­κής εκτέ­λε­σης, καθώς οριο­θε­τεί με σαφή­νεια το περιε­χό­μενο της κατά­σχε­σης εις χείρας τρίτου και τις έννομες συνέ­πειες της ευδο­κί­μη­σης της ανα­κο­πής κατά της αρνη­τι­κής δήλωσης, ιδίως ως προς το επίμαχο ζήτημα της τοκο­φο­ρίας.

Πώς σας φάνηκε το άρθρο;

Ένα πάτημα, χωρίς λογαριασμό. Μία ψήφος ανά συσκευή.

Σχολιασμός άρθρου

Προσθέστε ένα σχόλιο

Εμφανίζεται μετά από έγκριση · το e-mail δεν δημοσιεύεται0 / 2000

Τα σχόλια εκφράζουν τον σχολιαστή, όχι τη Δημοκρατική. Όροι σχολιασμού

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται. Τα σχόλια δημοσιεύονται μετά από έγκριση· το e-mail δεν δημοσιεύεται.

Γίνετε ο πρώτος που θα σχολιάσει.