ΑΠΟΨΕΙΣ

Αναζητείται ελίτ αντί της σημερινής ολιγαρχίας 

Βασίλης Τσιαλιαμάνης
1 λεπτό ανάγνωση
Μέγεθος γραμμάτων

Στην ιδα­νι­κή της μορφή, η ελίτ απο­τε­λεί­ται από αν­θρώ­πους που ξε­χω­ρί­ζουν όχι μόνο για τις ικα­νό­τη­τές τους, αλλά και για την αί­σθη­ση ευ­θύ­νης απέ­να­ντι στην κοι­νω­νία. Πρό­κει­ται για επι­στή­μο­νες, καλ­λι­τέ­χνες, επι­χει­ρη­μα­τί­ες, ηγέ­τες και δια­νοη­τές που επι­διώ­κουν την πρό­ο­δο, την και­νο­το­μία και την ευ­η­με­ρία του συ­νό­λου. Η ύπαρ­ξη μιας υγιούς ελίτ είναι ανα­γκαία για κάθε κοι­νω­νία, γιατί προ­σφέ­ρει όραμα, κα­τεύ­θυν­ση και πα­ρα­δείγ­μα­τα προς μί­μη­ση. Η πραγ­μα­τι­κή ελίτ επεν­δύ­ει στην εκ­παί­δευ­ση, στη δια­φά­νεια, στην αρι­στεία και στην ανά­πτυ­ξη θε­σμών που ωφε­λούν όλους τους πο­λί­τες.

Αντί­θε­τα, η ολι­γαρ­χία, όπως εκ­δη­λώ­νε­ται σή­με­ρα σε αρ­κε­τές πε­ρι­πτώ­σεις στην Ελ­λά­δα, δεν βα­σί­ζε­ται στην αρι­στεία ούτε στην προ­σφο­ρά. Είναι μια συ­γκέ­ντρω­ση δύ­να­μης και πόρων στα χέρια λίγων, που λει­τουρ­γούν με μο­να­δι­κό κρι­τή­ριο το προ­σω­πι­κό τους συμ­φέ­ρον. Αντί να αξιο­ποιούν την ισχύ τους για το κοινό καλό, τη χρη­σι­μο­ποιούν για να δια­τη­ρούν τα προ­νό­μιά τους, συχνά εμπο­δί­ζο­ντας την πρό­ο­δο και εμ­μέ­νο­ντας σε δομές που εξυ­πη­ρε­τούν μόνο εκεί­νους.

Η δια­φο­ρά ανά­με­σα στις δύο έν­νοιες δεν είναι απλώς λε­ξι­λο­γι­κή, αλλά βαθιά ηθική και πο­λι­τι­σμι­κή. Η ελίτ, στην αυ­θε­ντι­κή της μορφή, λει­τουρ­γεί ως μο­χλός ανά­πτυ­ξης. Η ολι­γαρ­χία λει­τουρ­γεί ως φρένο, γιατί προ­τι­μά τη στα­σι­μό­τη­τα που εγ­γυά­ται τη δια­τή­ρη­ση της εξου­σί­ας της. Μια υγιής ελίτ θα στή­ρι­ζε με­ταρ­ρυθ­μί­σεις, θα ενί­σχυε την κοι­νω­νι­κή κι­νη­τι­κό­τη­τα και θα καλ­λιερ­γού­σε πε­ρι­βάλ­λον όπου η αξία και η προ­σπά­θεια αντα­μεί­βο­νται. Μια ολι­γαρ­χία θα απέ­φευ­γε κάθε αλ­λα­γή που απει­λεί τη μο­νο­πω­λια­κή της θέση.

Στην Ελ­λά­δα, η σύγ­χυ­ση των δύο όρων δεν είναι τυ­χαία. Συχνά, η ολι­γαρ­χία επι­χει­ρεί να εμ­φα­νί­ζε­ται ως «ελίτ» για να απο­κτή­σει κοι­νω­νι­κή νο­μι­μο­ποί­η­ση. Προ­βάλ­λει τον πλού­το της ως έν­δει­ξη ικα­νό­τη­τας, απο­κρύ­πτο­ντας όμως ότι η συσ­σώ­ρευ­ση αυτού του πλού­του προ­έρ­χε­ται από προ­νο­μια­κές σχέ­σεις, αδια­φά­νεια ή εκ­με­τάλ­λευ­ση δη­μό­σιων πόρων. Έτσι, η κοι­νω­νία μένει χωρίς το πα­ρά­δειγ­μα και την ώθηση που μια πραγ­μα­τι­κή ελίτ θα μπο­ρού­σε να προ­σφέ­ρει.

Η πρό­κλη­ση για την Ελ­λά­δα δεν είναι να κα­ταρ­γή­σει τις ελίτ, αλλά να τις ανα­γεν­νή­σει. Να ανα­δεί­ξει αν­θρώ­πους που δεν επι­διώ­κουν μόνο την προ­σω­πι­κή τους επι­τυ­χία, αλλά και τη συλ­λο­γι­κή πρό­ο­δο. Να δη­μιουρ­γή­σει συν­θή­κες όπου η γνώση, η και­νο­το­μία και η ακε­ραιό­τη­τα θα απο­τε­λούν τα κρι­τή­ρια ανά­δει­ξης, αντι­κα­θι­στώ­ντας την κλει­στή και αυ­τά­ρε­σκη λο­γι­κή της ολι­γαρ­χί­ας. Μόνο έτσι μπο­ρεί να χτι­στεί ένα μέλ­λον που θα ανή­κει σε όλους και όχι στους λί­γους.

 

Σχολιασμός Άρθρου

Τα σχόλια εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Η Δημοκρατική δεν υιοθετεί αυτές τις απόψεις. Διατηρούμε το δικαίωμα να διαγράψουμε όποια σχόλια θεωρούμε προσβλητικά ή περιέχουν ύβρεις, χωρίς καμμία προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται.

Προσθέστε ένα σχόλιο

Το E-mail δεν θα δημοσιευτεί.
Πρέπει να συμπληρωθούν όλα τα πεδία για την υποβολή του σχολίου.