Γεραπετρίτης: «Βιώνουμε τεκτονικές γεωπολιτικές αλλαγές – Πλήρης υποχώρηση του Διεθνούς Δικαίου και της πολυμέρειας»

Τα τελευ­ταία τρία χρόνια απο­τέ­λε­σαν μια απόλυτη κατα­στροφή από γεω­πο­λι­τι­κής άποψης, ανα­φέ­ρει ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών Γιώργος Γερα­πε­τρί­της σε ομιλία του στο Munk School of Global Affairs and Public Policy του Πανε­πι­στη­μίου του Τορόντο, με θέμα «Ο ερχομός μιας νέας γεω­πο­λι­τι­κής περιό­δου», υπο­γραμ­μί­ζο­ντας ότι αυτή τη στιγμή η ισχύς θα επι­κρα­τεί έναντι των αρχών.

«Κάθε τι που θα μπο­ρούσε να πάει στραβά, στην ουσία πήγε πράγ­ματι στραβά», επι­ση­μαί­νει και τονίζει πως είναι ίσως η χει­ρό­τερη περί­ο­δος για να είναι κανείς Υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών μιας μικρο­με­σαίας χώρας όπως η Ελλάδα. Μάλιστα η Ελλάδα είχε το μεγάλο προ­νό­μιο να απο­τε­λεί μη μόνιμο μέλος του Συμ­βου­λίου Ασφα­λείας, ως εκλεγ­μένο μέλος. «Αν γνώριζα ότι θα βρι­σκό­μα­σταν σε μια τόσο ταρα­χώδη περίοδο, προ­φα­νώς δεν θα είχαμε θέσει υπο­ψη­φιό­τητα και δεν θα είχαμε κάνει εκστρα­τεία για να γίνουμε μέλος του Συμ­βου­λίου Ασφα­λείας».

Σημειώ­νει ότι για πρώτη φορά μετά τον Β΄ Παγκό­σμιο Πόλεμο, έχουμε μια σειρά από συν­θή­κες που συντρέ­χουν σωρευ­τικά και ταυ­τό­χρονα. «Βιώ­νουμε ορι­σμέ­νες τεκτο­νι­κές γεω­πο­λι­τι­κές αλλαγές και η πιο εντυ­πω­σιακή είναι το γεγονός ότι παρα­τη­ρούμε μια πλήρη υπο­χώ­ρηση του Διε­θνούς Δικαίου και της πολυ­μέ­ρειας».

«Η ισχύς ουσια­στικά καθί­στα­ται το κρίσιμο στοι­χείο, ενώ η διεθνής αρχι­τε­κτο­νική ασφά­λειας που βασί­ζε­ται σε κανόνες, πάνω στην οποία οικο­δο­μή­θηκε ο κόσμος μετά τον Β΄ Παγκό­σμιο Πόλεμο, υπο­χω­ρεί», τονίζει.

Παράλ­ληλα, ανα­φέ­ρει, δημιουρ­γού­νται νέες και δια­πε­ρι­φε­ρεια­κές συμ­μα­χίες, ενώ η γεω­γρα­φία χάνει τον ρόλο της ως βασικού παρά­γο­ντα στη διπλω­μα­τία. Για παρά­δειγμα, η Ευρώπη εξε­λίσ­σε­ται πλέον σε μια «Ευρώπη plus» προ­κει­μέ­νου να εντάξει τον Καναδά ως τον πρώτο συν­δε­δε­μένο εταίρο.

«Δεν υπάρχει ούτε ένα γεγονός που να λαμ­βά­νει χώρα σήμερα στη γεω­πο­λι­τική και να είναι περιο­ρι­σμένο γεω­γρα­φικά. Βλέ­πουμε ένοπλες συγκρού­σεις να εξα­πλώ­νο­νται. Στην πραγ­μα­τι­κό­τητα, έχουμε τον μεγα­λύ­τερο αριθμό ένοπλων συγκρού­σεων παγκο­σμίως από τον Β΄ Παγκό­σμιο Πόλεμο. Έχουμε περισ­σό­τε­ρες από 60 ένοπλες συγκρού­σεις», τονίζει.

Επίσης, για πρώτη φορά αντι­με­τω­πί­ζουμε ένα μείζον ζήτημα ενερ­γεια­κής ανα­σφά­λειας εξαι­τίας όσων συμ­βαί­νουν στον Κόλπο, στην Ερυθρά Θάλασσα και τώρα στη Σαου­δική Αραβία. Ταυ­τό­χρονα, έχουμε και το ζήτημα της επι­σι­τι­στι­κής ανα­σφά­λειας, αν δει κανείς τι συμ­βαί­νει στην Ουκρα­νία, όπου ο διά­δρο­μος σιτηρών ουσια­στικά έχει καταρ­ρεύ­σει και από την άλλη, έχουμε λει­ψυ­δρία.

Ακόμη βρι­σκό­μα­στε εν μέσω μιας βιο­μη­χα­νι­κής επα­νά­στα­σης, ιδίως με την Τεχνητή Νοη­μο­σύνη να κυριαρ­χεί στην τεχνο­λο­γική ζωή και ουσια­στικά να δια­μορ­φώ­νει τις πολι­τι­κές προ­σλή­ψεις. «Πρό­κει­ται να δούμε κάποιες πραγ­μα­τικά παρά­δο­ξες προ­ε­κλο­γι­κές εκστρα­τείες», επι­ση­μαί­νει και τονίζει πως στις οκτώ εκλο­γι­κές ανα­με­τρή­σεις που ανα­μέ­νο­νται στην Ευρώπη την επόμενη χρονιά, η Τεχνητή Νοη­μο­σύνη θα κυριαρ­χή­σει. «Όλοι το ανα­μέ­νουμε, αλλά δεν δια­θέ­τουμε τα μέσα για να κερ­δί­σουμε αυτό το φαι­νό­μενο».

Ακόμη έχουμε πλήρη αλλαγή του τρόπου επι­κοι­νω­νίας μεταξύ των ανθρώ­πων, καθώς σχεδόν το 90% των ανθρώ­πων λαμ­βά­νει πλέον την πλη­ρο­φό­ρησή του μέσω των μέσων κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης, θυσιά­ζο­ντας την ακε­ραιό­τητα της πλη­ρο­φο­ρίας προς όφελος της ταχύ­τη­τας, της αμε­σό­τη­τας με την οποία η πλη­ρο­φο­ρία μετα­δί­δε­ται.

«Οι συνέ­πειες είναι αρκετά προ­φα­νείς. Βλέ­πουμε την άνοδο νέων δυνά­μεων, οι οποίες ανα­δύ­ο­νται πλέον ως εναλ­λα­κτική στο παλαιό καθε­στώς, σε μια εποχή που έχει παρέλ­θει. Και βλέ­πουμε νέους θεσμούς να ανα­δύ­ο­νται από τους παρα­δο­σια­κούς οργα­νι­σμούς που υπο­χω­ρούν», επι­ση­μαί­νει και τονίζει πως το ερώτημα πλέον είναι κατά πόσον το καθε­στώς που αντι­με­τω­πί­ζουμε σήμερα απο­τε­λεί απλώς μια μετα­βα­τική περίοδο ή θα απο­τε­λέ­σει τη νέα κατά­σταση των διεθνών σχέσεων.

«Αυτή τη στιγμή, προ­σπα­θούμε και πάλι να βρούμε τον προ­σα­να­το­λι­σμό μας προς μια νέα εποχή. Είναι απο­λύ­τως σαφές ότι η ισχύς δια­δρα­μα­τί­ζει έναν πολύ κυρί­αρχο ρόλο και ότι δεν δια­θέ­τουμε τα εργα­λεία για να αντι­με­τω­πί­σουμε απο­τε­λε­σμα­τικά αυτό το φαι­νό­μενο», υπο­γραμ­μί­ζει.

Ο ίδιος αύριο μετα­βαίνω στη Νέα Υόρκη για την Εβδο­μάδα Υψηλού Επι­πέ­δου της Γενικής Συνέ­λευ­σης των Ηνω­μέ­νων Εθνών και «όλοι αισθα­νό­μα­στε ότι τα Ηνωμένα Έθνη βρί­σκο­νται σήμερα σε πολύ κακή κατά­σταση», καθώς «δεν έχουν κατα­φέ­ρει στην πράξη να παρά­γουν οποιο­δή­ποτε ουσια­στικό ψήφισμα σχετικά με τις 61 ένοπλες συγκρού­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουμε σήμερα παγκο­σμίως».

«Δεν έχουμε ούτε ένα ψήφισμα σχετικά με την Ουκρα­νία, ούτε ένα ψήφισμα εδώ και πέντε χρόνια. Δεν θα μπο­ρού­σαμε να έχουμε, διότι οποιο­δή­ποτε ψήφισμα θα κατα­δί­καζε, λίγο έως πολύ, την Ρωσία για τον επι­θε­τικό πόλεμο, ενώ η Ρωσία δια­θέ­τει δικαί­ωμα βέτο και, έτσι, τελικά, δεν είχαμε κανένα ψήφισμα», σημειώ­νει. «Έχουμε εισέλ­θει στην εποχή του παρά­δο­ξου του βέτο».

Υπεν­θυ­μί­ζει ότι και εντός ΕΕ, κάθε ένα από τα 27 κράτη μέλη δια­θέ­τει μεμο­νω­μένο δικαί­ωμα βέτο, με απο­τέ­λε­σμα στην Ευρώπη να μη μπο­ρέ­σαμε να λάβουμε μια απο­τε­λε­σμα­τική απόφαση για την Ουκρα­νία.

«Το βέτο εντός της ΕΕ χρη­σι­μο­ποι­ή­θηκε προ­κει­μέ­νου να προ­στα­τεύ­σει τους ανί­σχυ­ρους, τα λιγό­τερο ισχυρά κράτη. Ήταν το μέσο των πιο αδύ­να­μων, προ­κει­μέ­νου να μπορούν να απορ­ρί­πτουν τη βούληση των ισχυρών κρατών. Για να μπορούν τα μικρά κράτη να σταθούν μόνα τους απέ­να­ντι στη βούληση των άλλων κρατών», επι­ση­μαί­νει. Το απο­τέ­λε­σμα όμως, τονίζει, είναι αδρά­νεια.

Ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών σημειώ­νει ότι φαί­νε­ται να οδη­γού­μα­στε στην ιδέα της στρα­τη­γι­κής αυτο­νο­μίας και πρέπει να αυξή­σουμε τις αμυ­ντι­κές δαπάνες και προ­σθέ­τει ότι είναι πιθανό αυτό να απο­τε­λεί το τέλος της παρα­δο­σια­κής μετα­πο­λε­μι­κής διε­θνούς αρχι­τε­κτο­νι­κής ασφά­λειας;

«Τώρα είναι η στιγμή τα κράτη να δια­μορ­φώ­σουν ισχυρές συμ­μα­χίες και να εκφρά­σουν συλ­λο­γι­κές ανη­συ­χίες», ανα­φέ­ρει. «Το ζήτημα, όμως, είναι ότι ακόμη δεν έχουμε βρει τα κατάλ­ληλα εργα­λεία και, κατά πάσα πιθα­νό­τητα, την επόμενη εβδο­μάδα, μετά τη Γενική Συνέ­λευση, θα συζη­τάμε και πάλι για τη χαμένη ευκαι­ρία να επα­νε­ξε­τά­σουμε και να ανα­ζω­ο­γο­νή­σουμε τα Ηνωμένα Έθνη».

«Εμπι­στευ­θή­καμε τα Ηνωμένα Έθνη. Η αλήθεια είναι ότι ο Οργα­νι­σμός δεν αντα­πο­κρί­θηκε. Αυτή τη στιγμή δεν δια­θέ­τουμε εναλ­λα­κτική λύση και, μέχρι να βρούμε μια εναλ­λα­κτική, η ισχύς θα επι­κρα­τεί έναντι των αρχών», κατα­λή­γει.

Πηγή: protothema.gr