Δεκατέσσερις κορυφαίοι Ελληνες οικονομολόγοι προειδοποιούν: «Grexit με νέα δραχμή θα είναι καταστροφή»

​​Η κυ­βέρ­νη­ση ξα­νά­νοι­ξε τη συ­ζή­τη­ση ευρώ ή δραχ­μή. Το πραγ­μα­τι­κό ερώ­τη­μα δεν είναι «ευρώ ή επι­στρο­φή στη δραχ­μή», αλλά «ευρώ ή Grexit». Και Grexit με νέα δραχ­μή δεν είναι λύση, είναι κα­τα­στρο­φή.

Κατ’ αρχάς, η ανά­μνη­ση καλών επο­χών με τη δραχ­μή δεν ση­μαί­νει ότι οι επο­χές ήταν καλές εξαι­τί­ας της δραχ­μής ούτε ότι θα επα­νέλ­θουν με Grexit και νέα δραχ­μή ενώ οι εταί­ροι μας πα­ρα­μέ­νουν στο ευρώ. Οι δραχ­μι­στές υπό­σχο­νται λα­γούς με πε­τρα­χή­λια: σβή­σι­μο του δη­μο­σί­ου χρέ­ους, σβή­σι­μο των ιδιω­τι­κών χρεών και ισο­τι­μία 1:1 νέας δραχ­μής με ευρώ. Τέ­τοιες υπο­σχέ­σεις είτε είναι εσκεμ­μέ­να πα­ρα­πλα­νη­τι­κές, είτε προ­δί­δουν μια βαθιά άγνοια της οι­κο­νο­μι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας.

Στην επτα­ε­τία της κρί­σης, η Ελ­λά­δα έχασε τη θέση που κα­τεί­χε ανά­με­σα στις οι­κο­νο­μί­ες του ευ­ρω­παϊ­κού πυ­ρή­να. Η ση­με­ρι­νή της κα­τά­στα­ση αντι­κα­το­πτρί­ζει την πα­ρα­γω­γι­κό­τη­τά της, πράγ­μα που ση­μαί­νει ότι η βελ­τί­ω­ση την πρώτη οκτα­ε­τία του 21ου αιώνα ήταν απα­τη­λή, απο­τέ­λε­σμα της τε­χνη­τής αύ­ξη­σης της κα­τα­νά­λω­σης μέσω δα­νει­σμού. Τέ­τοιος δα­νει­σμός θα είναι ανέ­φι­κτος επί πολλά χρό­νια σε πε­ρί­πτω­ση Grexit.

Οι συ­νέ­πειες του Grexit θα είναι κα­τα­στρο­φι­κές για την Ελ­λά­δα τόσο βρα­χυ­πρό­θε­σμα όσο και μα­κρο­πρό­θε­σμα. Η έλ­λει­ψη αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας της χώρας θα επι­φέ­ρει γρή­γο­ρα βαθιά υπο­τί­μη­ση της νέας δραχ­μής σε σχέση με το ευρώ και η αγο­ρα­στι­κή δύ­να­μη των μι­σθω­τών και των συ­ντα­ξιού­χων θα συρ­ρι­κνω­θεί δρα­μα­τι­κά. Το δη­μό­σιο και ιδιω­τι­κό χρέος σε ευρώ θα γίνει πολύ με­γα­λύ­τε­ρο σε νέες δραχ­μές και πολύ πιο δυ­σβά­στα­χτο. Οι κα­τα­θέ­σεις θα με­τα­τρα­πούν υπο­χρε­ω­τι­κά σε νέες δραχ­μές, με μεί­ω­ση της αξίας τους του­λά­χι­στον στο μισό. Η ανα­στά­τω­ση στο τρα­πε­ζι­κό σύ­στη­μα θα έχει, επί­σης, ως συ­νέ­πεια τη χρε­ο­κο­πία πολ­λών επι­χει­ρή­σε­ων και την επι­δεί­νω­ση της ανερ­γί­ας. Βρα­χυ­πρό­θε­σμα, τα όποια πλε­ο­νε­κτή­μα­τα μιας αυ­τό­νο­μης νο­μι­σμα­τι­κής πο­λι­τι­κής θα εξα­νε­μι­στούν υπό το βάρος της οι­κο­νο­μι­κής και πο­λι­τι­κής αστά­θειας. Ελ­λεί­ψεις σε βα­σι­κά αγαθά όπως φάρ­μα­κα και καύ­σι­μα είναι πολύ πι­θα­νές. Η κυ­βέρ­νη­ση, αδυ­να­τώ­ντας να ισο­σκε­λί­σει έσοδα και δα­πά­νες, θα τυ­πώ­νει πλη­θω­ρι­στι­κό χρήμα και θα κα­τα­φεύ­γει σε πε­ραι­τέ­ρω λαϊ­κι­στι­κές πο­λι­τι­κές, εξα­λεί­φο­ντας τόσο τα κέρδη αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας από το αδύ­να­μο νό­μι­σμα όσο και τις όποιες ελ­πί­δες για ξένες επεν­δύ­σεις.

Οι μα­κρο­χρό­νιες συ­νέ­πειες του Grexit θα είναι ακόμη πιο δρα­μα­τι­κές για το βιο­τι­κό μας επί­πε­δο. Το κα­τρα­κύ­λι­σμα της πα­ρα­γω­γι­κό­τη­τας έχει στα­μα­τή­σει μόνο και μόνο γιατί η χώρα πα­ρα­μέ­νει στη ζώνη του ευρώ. Εξω απ’ το ευρώ, η πα­ρα­γω­γι­κό­τη­τα και το βιο­τι­κό μας επί­πε­δο θα μειω­θούν ση­μα­ντι­κά. Οι σύγ­χρο­νες και ευ­η­με­ρού­σες οι­κο­νο­μί­ες, στην Ευ­ρώ­πη και τον υπό­λοι­πο κόσμο, βα­σί­ζο­νται στην αγορά και τον υγιή αντα­γω­νι­σμό, χρη­σι­μο­ποιώ­ντας τον πλού­το που πα­ρά­γε­ται για να χρη­μα­το­δο­τή­σουν ένα ισχυ­ρό κοι­νω­νι­κό κρά­τος. Εχουν επί­σης έναν απο­τε­λε­σμα­τι­κό δη­μό­σιο τομέα που λει­τουρ­γεί ανε­ξάρ­τη­τα από την εκά­στο­τε κυ­βέρ­νη­ση και, συ­νε­πώς, πε­ριο­ρί­ζει τις κομ­μα­τι­κές επιρ­ρο­ές.

Η ιστο­ρία έχει απο­δεί­ξει ότι οι εγ­χώ­ριοι πο­λι­τι­κοί θε­σμοί αδυ­να­τούν να κά­νουν τα απα­ραί­τη­τα για τη μα­κρο­χρό­νια ανά­πτυ­ξη και ευ­η­με­ρία της χώρας μας. Η συμ­με­το­χή της Ελ­λά­δας στον πυ­ρή­να της Ευ­ρώ­πης συμ­βάλ­λει στη μα­κρο­χρό­νια σύ­γκλι­σή μας προς τους ευ­ρω­παϊ­κούς θε­σμούς. Αντί­θε­τα, η έξο­δος της Ελ­λά­δας από το ευρώ θα εν­δυ­να­μώ­σει τη ροπή προς τις πε­λα­τεια­κές δομές και θα ενι­σχύ­σει τις δια­χρο­νι­κές πα­θο­γέ­νειες της ελ­λη­νι­κής οι­κο­νο­μί­ας. Ανα­πό­φευ­κτα θα οδη­γη­θού­με σε μια κλει­στή και φτωχή οι­κο­νο­μία με υψηλή δια­φθο­ρά.

Αντί για Grexit, η ελ­λη­νι­κή οι­κο­νο­μία έχει ανά­γκη από βα­θιές διαρ­θρω­τι­κές αλ­λα­γές, που θα την κά­νουν πιο αντα­γω­νι­στι­κή, θα ενι­σχύ­σουν την ανά­πτυ­ξη και μα­κρο­χρό­νια θα βοη­θή­σουν στην απο­πλη­ρω­μή του συσ­σω­ρευ­μέ­νου χρέ­ους. Η αύ­ξη­ση της πα­ρα­γω­γι­κό­τη­τας, το άνοιγ­μα των κλει­στών επαγ­γελ­μά­των, η δρα­στι­κή μεί­ω­ση της γρα­φειο­κρα­τί­ας ιδιαί­τε­ρα στο μέ­τω­πο των επεν­δύ­σε­ων, η ιδιω­τι­κο­ποί­η­ση το­μέ­ων της οι­κο­νο­μί­ας όπου το κρά­τος απέ­τυ­χε, είναι απα­ραί­τη­τες προ­ϋ­πο­θέ­σεις για την ανα­στρο­φή της κρί­σης. Οι με­ταρ­ρυθ­μί­σεις αυτές είναι απα­ραί­τη­τες ανε­ξάρ­τη­τα από το τι νό­μι­σμα θα έχου­με. Εάν όμως έχου­με νέα δραχ­μή θα είναι πάρα πολύ πιο δύ­σκο­λο να γί­νουν, βυ­θί­ζο­ντας την χώρα σε μα­κρο­χρό­νια φτώ­χεια.

Η ση­με­ρι­νή κυ­βέρ­νη­ση αρ­νεί­ται σθε­να­ρά να κάνει τις ανα­γκαί­ες με­ταρ­ρυθ­μί­σεις, οι προ­κά­το­χοι κα­θυ­στε­ρού­σαν, και οι εταί­ροι έδω­σαν πιο με­γά­λη έμ­φα­ση στα δη­μο­σιο­νο­μι­κά παρά στις με­ταρ­ρυθ­μί­σεις. Οι διαρ­θρω­τι­κές αλ­λα­γές αφο­ρούν και το σύ­στη­μα δια­κυ­βέρ­νη­σης ευ­ρύ­τε­ρα – την εφαρ­μο­γή των νόμων και την απο­νο­μή της δι­καιο­σύ­νης, τα οποία όλα χω­λαί­νουν στην Ελ­λά­δα της κρί­σης. Οπως έχουν απο­δεί­ξει πολ­λές οι­κο­νο­μι­κές με­λέ­τες, η κακή δια­κυ­βέρ­νη­ση απο­τε­λεί τε­ρά­στιο αντι­κί­νη­τρο στην προ­σέλ­κυ­ση επεν­δύ­σε­ων, χωρίς τις οποί­ες δεν είναι δυ­να­τή η οι­κο­νο­μι­κή ανά­καμ­ψη.

Μειο­ψη­φί­ες ακυ­ρώ­νουν ή κα­θυ­στε­ρούν ση­μα­ντι­κά ανα­γκαί­ες με­ταρ­ρυθ­μί­σεις που θί­γουν τα συμ­φέ­ρο­ντά τους, κα­τά­φω­ρες πα­ρα­νο­μί­ες όπως η κα­τα­στρο­φή δη­μό­σιας η ιδιω­τι­κής πε­ριου­σί­ας πα­ρα­μέ­νουν ατι­μώ­ρη­τες, η φο­ρο­δια­φυ­γή καλ­πά­ζει και τα φο­ρο­λο­γι­κά χρέη συσ­σω­ρεύ­ο­νται. Η χώρα μας έχει εγκλω­βι­στεί στη «μαύρη τρύπα» της ατέ­λειω­της λι­τό­τη­τας χωρίς ανα­πτυ­ξια­κή προ­ο­πτι­κή. Η κρίση τώρα στον όγδοο χρόνο της έχει υπο­βά­λει σε αφό­ρη­τη δο­κι­μα­σία άτομα και θε­σμούς της χώρας. Η υπο­βάθ­μι­ση του βιο­τι­κού επι­πέ­δου είναι ανε­λέ­η­τη και πρω­το­φα­νής. Χρεια­ζό­μα­στε έξοδο από αυτή τη μαύρη τρύπα. Αυτό απαι­τεί αλ­λα­γή πλεύ­σης και με­ταρ­ρυθ­μί­σεις μέσα στο ευρώ, όχι Grexit. Εκτός ευρώ και χωρίς την πίεση των θε­σμών, οι ανα­γκαί­ες με­ταρ­ρυθ­μί­σεις δεν θα γί­νουν ποτέ. Με Grexit, όλες οι θε­τι­κές προ­ο­πτι­κές μη­δε­νί­ζο­νται.

Η πα­ρα­μο­νή στο ευρώ δια­σφα­λί­ζει την ευ­ρω­παϊ­κή προ­ο­πτι­κή της χώρας, πα­ρέ­χο­ντάς μας επί­σης τη δυ­να­τό­τη­τα να συ­νε­χί­ζου­με να δια­πραγ­μα­τευό­μα­στε με τους Ευ­ρω­παί­ους εταί­ρους μας για κα­λύ­τε­ρους όρους, για ανά­πτυ­ξη και προ­σαρ­μο­γή του χρέ­ους. Επει­δή η νέα αμε­ρι­κα­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση φαί­νε­ται να τάσ­σε­ται ενα­ντί­ον της συ­νο­χής της E.Ε. και του ιδίου του ευρώ, είναι ακόμη πιο ση­μα­ντι­κό να ερ­γα­σθού­με όλοι για τη στα­θε­ρό­τη­τά του και την επι­τυ­χία της χώρας στο πλαί­σιο της Ευ­ρω­ζώ­νης. Ετσι θα ικα­νο­ποι­η­θούν τα μα­κρο­πρό­θε­σμα ζω­τι­κά συμ­φέ­ρο­ντα της Ελ­λά­δας. Σε αυτό το πλαί­σιο, οι ευ­ρω­παϊ­κοί θε­σμοί και οι ισχυ­ρές ευ­ρω­παϊ­κές οι­κο­νο­μί­ες οφεί­λουν επί­σης να αντα­πο­κρι­θούν τά­χι­στα, ανα­λαμ­βά­νο­ντας το με­ρί­διο ευ­θύ­νης που τους ανα­λο­γεί για τον πε­ριο­ρι­σμό της λι­τό­τη­τας και τη στή­ρι­ξη της ανα­πτυ­ξια­κής τρο­χιάς της Ελ­λά­δας.

Γιώρ­γος-Μά­ριος Αγ­γε­λέ­τος, MIT, Κώ­στας Αζα­ριά­δης, Washington University in St. Louis, Κώ­στας Αρ­κο­λά­κης, Yale University Γιάν­νης Ιω­αν­νί­δης, Tufts University, Γιώρ­γος Κων­στα­ντι­νί­δης, University of Chicago, Κώ­στας Μεγήρ, Yale University, Χάρης Ντέλ­λας, University of Bern, Νίκος Οι­κο­νο­μί­δης, New York University, Στυ­λια­νός Περ­ρά­κης, Concordia University, Εμ­μα­νου­ήλ Πε­τρά­κης, Πα­νε­πι­στή­μιο Κρή­της, Χρι­στό­φο­ρος Πισ­σα­ρί­δης, London School of Economics, Nobel Prize in Economics, Βα­σι­λι­κή Σκρέ­τα, University College London, Θα­νά­σης Στέγ­γος, University of Guelph, Μι­χά­λης Χα­λιά­σος, Goethe University Frankfurt.

Κα­θη­με­ρι­νή