Ποιοτικό τουρισμό και όχι μαζικό θέλουν οι ευρωπαϊκές μητροπόλεις

Απο­τέ­λεσε ευλογία για πολλές χώρες χαμηλού εισο­δή­μα­τος και για χώρες με μεγάλο ιστο­ρικό, αρχαιο­λο­γικό και πολι­τι­σμικό ενδια­φέ­ρον, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Αφού προ­σέ­φερε άφθονο συνάλ­λαγμα στα ταμεία κυβερ­νή­σεων και δημο­τι­κών αρχών, εξε­λί­χθηκε σχεδόν σε μάστιγα για πολλές ευρω­παϊ­κές μητρο­πό­λεις, οι οποίες έφτασαν να γίνουν αφι­λό­ξε­νες για τους κατοί­κους τους.

Ο λόγος για τον του­ρι­σμό, που απο­τε­λεί πλέον το 13% της οικο­νο­μίας της Βαρ­κε­λώ­νης και προ­σφέ­ρει το 11% των θέσεων εργασία του Αμστερ­νταμ. Τα τελευ­ταία χρόνια παρου­σί­ασε ανε­ξέ­λεγ­κτη αύξηση και ορι­σμέ­νες ευρω­παϊ­κές μητρο­πό­λεις κυριο­λε­κτικά δέχο­νται εισβολή από του­ρί­στες για μεγάλο μέρος του χρόνου. Στην Πράγα, για παρά­δειγμα, ο του­ρι­σμός σχεδόν διπλα­σιά­στηκε στο διά­στημα από το 2012 έως το 2019, ενώ στο Αμστερ­νταμ έφτασαν το 2019 σχεδόν στα 9 εκα­τομ­μύ­ρια, δηλαδή πάνω από 10 του­ρί­στες ανά κάτοικο. Οι εξε­λί­ξεις της τεχνο­λο­γίας και οι πλατ­φόρ­μες τύπου Airbnb μετέ­τρε­ψαν τις κατοι­κίες σε ξενο­δο­χεία, ανέ­βα­σαν σε δυσθε­ώ­ρητα ύψη τα ενοίκια και προ­κά­λε­σαν μαζικές αντι­δρά­σεις των κατοί­κων ευρω­παϊ­κών μητρο­πό­λεων όπως η Βενετία, η Φλω­ρε­ντία και η Βαρ­κε­λώνη. Η προ­σφορά νόμιμης κάν­να­βης στο Αμστερ­νταμ, οι παρα­λίες εντός της πόλης της Βαρ­κε­λώ­νης και οι μπι­ρα­ρίες της Πράγας προ­σείλ­κυαν κυρίως κατη­γο­ρίες του­ρι­στών που είχαν «αρνη­τικό αντί­κτυπο», όπως διπλω­μα­τικά δήλωσε αξιω­μα­τού­χος του Αμστερ­νταμ. Επι­πλέον, οι του­ρί­στες σε πολλές από αυτές τις πόλεις συγκε­ντρώ­νο­νται όλο στα ίδια σημεία. Και μετά ήρθε ο κορω­νο­ϊός. Οι πόλεις άδεια­σαν και ησύ­χα­σαν οι κεντρι­κές πλα­τείες που βού­λια­ζαν από κόσμο τους θερι­νούς μήνες. Παράλ­ληλα, όμως, κατέ­στη­σαν σαφές πως τα έσοδα από τον του­ρι­σμό ήταν καθο­ρι­στικά για την επι­βί­ωση αυτών των πόλεων.

Ετσι οι δημο­τι­κές αρχές πολλών από αυτές τις πόλεις άρχισαν να εξε­τά­ζουν τρόπους για να ελέγ­ξουν την επι­στροφή των του­ρι­στών την επόμενη ημέρα και για να προ­σελ­κύ­σουν κυρίως του­ρί­στες υψη­λό­τε­ρου επι­πέ­δου και υψη­λό­τε­ρου προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, που θα αφήσουν χρήματα στα ταμεία τους ενώ θα σεβα­στούν τις πόλεις τους. Συσπει­ρώ­νο­νται μάλιστα για να εξε­τά­σουν το θέμα από κοινού. «Συνα­ντη­θή­καμε με εκπρο­σώ­πους του Αμστερ­νταμ, της Βαρ­κε­λώ­νης και της Φλω­ρε­ντίας στη διάρ­κεια της παν­δη­μίας και όλοι μας σκε­φτό­μα­σταν το ίδιο πράγμα», τονίζει η Χάνα Τρε­στί­κοβα, δημο­τική σύμ­βου­λος της Πράγας με αρμο­διό­τητα για τον του­ρι­σμό.

Μιλώ­ντας στο Bloomberg, η κ. Τρε­στί­κοβα υπο­γράμ­μισε πως η παν­δη­μία προ­σέ­φερε στις Αρχές των του­ρι­στι­κών προ­ο­ρι­σμών ένα διά­λειμμα και τον χρόνο για να σκε­φτούν κάποιες αλλαγές σε αυτό που εκπρο­σω­πούν οι πόλεις τους, πώς μπορούν να τις παρου­σιά­σουν και πώς να επι­κε­ντρω­θούν στους ποιο­τι­κούς επι­σκέ­πτες και όχι στον μαζικό του­ρι­σμό. Οπως, πάντως, παρα­δέ­χε­ται η ίδια, οι δημο­τι­κές αρχές δεν μπορούν να ελέγ­ξουν τον του­ρι­σμό «χαμηλής ποιό­τη­τας» καθώς το κόστος των αερο­πο­ρι­κών εισι­τη­ρίων και ο αριθμός των μισθώ­σεων τύπου Airbnb, όπως και η τιμή της μπίρας, μπορούν να απο­φα­σι­στούν μόνον από την κυβέρ­νηση της χώρας και να καθο­ρι­στούν σε εθνικό επίπεδο.

Πολλές δημο­τι­κές αρχές επι­χει­ρούν, πάντως, ήδη κάποια περιο­ρι­στικά μέτρα. Η Βαρ­κε­λώνη, για παρά­δειγμα, έχει σχε­διά­σει ένα δίκτυο στάσεων λεω­φο­ρείου που θα διευ­κο­λύ­νει τη διάχυση των του­ρι­στών σε πολλές γει­το­νιές της πόλης, ενώ έχει «παγώσει» τη χορή­γηση αδειών για βρα­χυ­πρό­θε­σμες μισθώ­σεις ακι­νή­των. Στην Ιταλία, όμως, οι κάτοι­κοι της Βενε­τίας δεν θέλουν αυτό που επι­διώ­κει η Βαρ­κε­λώνη. «Διάχυση των του­ρι­στών σε όλη την πόλη; Αυτό είναι χει­ρό­τερο!» τονίζει με έμφαση η Μελίσα Κον, διευ­θύ­ντρια της μη κερ­δο­σκο­πι­κής οργά­νω­σης πολιτών Save Venice (Σώστε τη Βενετία), που θέλει να περιο­ρι­στούν οι του­ρί­στες στην πλατεία του Αγίου Μάρκου και γενικώς στα αξιο­θέ­ατα, ώστε να αφήσουν την υπό­λοιπη πόλη στους κατοί­κους της. Και το Αμστερ­νταμ έχει δαπα­νή­σει 160.000 ευρώ σε εκστρα­τεία για «την ενθάρ­ρυνση της επι­θυ­μη­τής συμπε­ρι­φο­ράς», δηλαδή για να προ­σελ­κύ­σει το είδος του­ρι­στών που επι­θυ­μεί. Οπως δήλωσε στο Bloomberg ο Βίκτορ Εβερ­χαρντ, αντι­δή­μαρ­χος υπεύ­θυ­νος για τα οικο­νο­μικά της πόλης, τον Ιούνιο εγκαι­νί­ασε εκστρα­τεία για να προ­σελ­κύ­σει κατοί­κους αστικών κέντρων των γει­το­νι­κών χωρών, Γαλλίας, Βελγίου και Γερ­μα­νίας, που ενδια­φέ­ρο­νται για τον πολι­τι­σμό «υπό την ευρεία έννοια» και θέλουν «να τους πείσουν να επι­σκε­φθούν όλα τα άλλα όμορφα μέρη της πόλης».

Πηγή kathimerini.gr