Το Διοικητικό Πρωτοδικείο Ρόδου απέρριψε τυπικώς την προσφυγή του Ιδρύματος Υποτροφιών «Εμμανουήλ και Μαίρη Σταματίου – Παπαδάκη»

• Με την υπ’ αριθμ. 406/2025 απόφαση, το Δικα­στή­ριο δεν μπήκε στην ουσία των ισχυ­ρι­σμών του Ιδρύ­μα­τος, δια­τη­ρώ­ντας σε ισχύ τις πράξεις ταμεια­κής βεβαί­ω­σης και τις ειδο­ποι­ή­σεις χρεών που το βαρύ­νουν

Μία υπόθεση που φέρνει στο προ­σκή­νιο το ευαί­σθητο ζήτημα της φορο­λο­γι­κής μετα­χεί­ρι­σης κοι­νω­φε­λών ιδρυ­μά­των εκδι­κά­στηκε στο Μονο­με­λές Διοι­κη­τικό Πρω­το­δι­κείο Ρόδου.

Το Δικα­στή­ριο, με πρό­σφατη απόφασή του, έκρινε τυπικώς απα­ρά­δε­κτη την ανακοπή που είχε κατα­θέ­σει το Ίδρυμα Υπο­τρο­φιών Ρόδου «Εμμα­νουήλ Χρ. Στα­μα­τίου και Μαίρη Χρ. Στα­μα­τίου – Παπα­δάκη», το οποίο αμφι­σβη­τούσε απο­φά­σεις του Κέντρου Είσπρα­ξης Ασφα­λι­στι­κών Οφειλών (ΚΕΑΟ) και της Δ.Ο.Υ. Ρόδου.

Η απόφαση αυτή αφήνει ανοιχτά σοβαρά ερω­τή­ματα σχετικά με την ερμη­νεία της έννοιας του «τελευ­ταίου κατόχου» κλη­ρο­νο­μιαίων ακι­νή­των και τη δυνα­τό­τητα ενός κοι­νω­φε­λούς ιδρύ­μα­τος να αμυνθεί απέ­να­ντι σε διοι­κη­τι­κές πράξεις με βαρύ οικο­νο­μικό απο­τύ­πωμα.

Το υπό­βα­θρο της υπό­θε­σης

Το Ίδρυμα συστά­θηκε το 2002 με συμ­βο­λαιο­γρα­φι­κές πράξεις και τα σχετικά δια­τάγ­ματα που δημο­σιεύ­θη­καν στο ΦΕΚ. Στόχος του είναι η χορή­γηση υπο­τρο­φιών σε νέους της Ρόδου. Με την ίδρυσή του, η ιδρύ­τρια, κα Μαίρη Στα­μα­τίου – Παπα­δάκη, μετα­βί­βασε την ψιλή κυριό­τητα τεσ­σά­ρων ακι­νή­των στο Ίδρυμα, δια­τη­ρώ­ντας όμως το δικαί­ωμα επι­φά­νειας μέχρι τον θάνατό της, που επήλθε το 2012. Με διαθήκη της, όρισε συγκλη­ρο­νό­μους δύο γυναί­κες, οι οποίες παρέ­μει­ναν παράλ­ληλα με το Ίδρυμα σε σχέση με την περιου­σία.

Τα χρόνια που ακο­λού­θη­σαν, το ΚΕΑΟ και η Δ.Ο.Υ. Ρόδου εξέ­δω­σαν εις βάρος του Ιδρύ­μα­τος δύο πράξεις ταμεια­κής βεβαί­ω­σης και μία ατομική ειδο­ποί­ηση χρεών, με τις οποίες το χαρα­κτή­ρι­σαν «τελευ­ταίο κάτοχο» των συγκε­κρι­μέ­νων ακι­νή­των. Η συνέ­πεια ήταν να κατα­λο­γι­στούν σε βάρος του φόροι και εισφο­ρές χωρίς να έχει προη­γη­θεί τελε­σί­δικη δικα­στική κρίση.

Οι λόγοι της προ­σφυ­γής

Η ανακοπή του Ιδρύ­μα­τος, που κατα­τέ­θηκε στις 13 Ιουνίου 2024, στη­ρί­χθηκε σε τέσ­σε­ρις κύριους άξονες:

• Ότι η αιτιο­λό­γηση της ειδο­ποί­η­σης ήταν ατελής και δεν εξη­γούσε επαρκώς τον χαρα­κτη­ρι­σμό «τελευ­ταίος κάτοχος».

• Ότι παρα­βιά­στηκε η αρχή της προη­γού­με­νης ακρό­α­σης, αφού δεν είχε κληθεί σε καμία δια­δι­κα­σία δια­βού­λευ­σης.

• Ότι υπήρξε δυσα­νά­λο­γος κατα­να­γκα­σμός, με τις οικο­νο­μι­κές επι­βα­ρύν­σεις να μην λαμ­βά­νουν υπόψη τις πραγ­μα­τι­κές δυνα­τό­τη­τες του Ιδρύ­μα­τος.

• Ότι ο χαρα­κτη­ρι­σμός του Ιδρύ­μα­τος ως «τελευ­ταίου κατόχου» δεν στη­ρι­ζό­ταν στο νόμο, ειδικά στο άρθρο 83 του Ν. 2961/2001.

Στη δικα­στική αίθουσα, ο πλη­ρε­ξού­σιος δικη­γό­ρος του Ιδρύ­μα­τος, κ. Μιχαήλ Ε. Κόκ­κι­νος, ανέ­πτυξε εκτενώς αυτούς τους λόγους, ζητώ­ντας την ακύρωση ή τρο­πο­ποί­ηση των επί­μα­χων πράξεων.

Η απόφαση του Δικα­στη­ρίου

Παρά τις αιτιά­σεις, το Διοι­κη­τικό Πρω­το­δι­κείο Ρόδου απέρ­ριψε την ανακοπή με την υπ’ αριθμ. 406/2025 απόφασή του. Η απόρ­ριψη ήταν τυπική, δηλαδή το Δικα­στή­ριο δεν μπήκε στην ουσία των ισχυ­ρι­σμών. Αυτό σημαί­νει ότι δεν έκρινε αν το Ίδρυμα πράγ­ματι έφερε ή όχι την ευθύνη για τα χρέη που του απο­δό­θη­καν, αλλά θεώρησε την προ­σφυγή δια­δι­κα­στικά απα­ρά­δε­κτη.

Η εξέλιξη αυτή έχει ως απο­τέ­λε­σμα να παρα­μέ­νουν σε ισχύ οι πράξεις ταμεια­κής βεβαί­ω­σης και η ειδο­ποί­ηση χρεών, γεγονός που συνε­χί­ζει να επι­βα­ρύ­νει το Ίδρυμα.

Η απόφαση του Διοι­κη­τι­κού Πρω­το­δι­κείου Ρόδου απο­τε­λεί ένα χαρα­κτη­ρι­στικό παρά­δειγμα της πολυ­πλο­κό­τη­τας που περι­βάλ­λει τις σχέσεις κλη­ρο­νο­μιάς, ιδρυ­μα­τι­κής περιου­σίας και φορο­λο­γι­κών υπο­χρε­ώ­σεων.

Αν και το Ίδρυμα Υπο­τρο­φιών «Εμμα­νουήλ και Μαίρη Στα­μα­τίου – Παπα­δάκη» δεν δικαιώ­θηκε στην παρούσα φάση, το ζήτημα παρα­μέ­νει ανοιχτό ως προς την ουσία και πιθα­νό­τατα θα συνε­χί­σει να απα­σχο­λεί τα δικα­στή­ρια τα επόμενα χρόνια.