Τα όμορφα κάστρα της λήθης

Μετα­φέρω ακριβώς το κείμενο πιο κάτω και τις φωτο­γρα­φίες από το site psinthos.net. Τα λέει όλα, τα έχουμε πει όλα για την ιστορία μας και τον πολι­τι­σμό μας που γκρε­μί­ζε­ται, δεν ακούει κανείς. Δεν ενδιέ­φερε κανέναν, δεν ενδια­φέ­ρει κανέναν, τώρα μάλιστα επι­κα­λού­νται οικο­νο­μι­κούς λόγους, για να κρύβουν την αδια­φο­ρία και την απραξία τους.

Δεν περι­μένω, όπως και οι κάτοι­κοι νομίζω της Ψίνθου, σε κανένα θαύμα, πέρα από το ότι θα υπάρξει άλλη μια κατα­γραφή. Να την πω κατα­γραφή υπο­κρι­σίας, όλων όσων δια­βά­ζουν κατά καιρούς δεκά­ρι­κους για την δια­σύν­δεση του πολι­τι­σμού και του του­ρι­σμού, κάποιοι δε πιο… προ­χω­ρη­μέ­νοι δεν παρα­λεί­πουν να τονί­ζουν πόσο απα­ραί­τητα είναι τα μνημεία μας για την συλ­λο­γική μνήμη, την εθνική μας ταυ­τό­τητα… μπλα, μπλα,μπλα.

Γράφουν οι κάτοι­κοι της Ψίνθου:

«Η πρώτη εικόνα που έρχεται στο νου μας όταν κάποιος μας μιλήσει για «κάστρο», στη Ρόδο, είναι εκείνη του μεγάλου κάστρου των Ιπποτών (Καστέλλο) στη πόλη της Ρόδου. Υπάρ­χουν όμως και άλλα κάστρα στο νησί όπως τα κάστρα της Μονο­λί­θου, της Κρη­τη­νίας, το κάστρο στο Χαράκι κ.α Πόσοι όμως άραγε στα αλήθεια χωρια­νοί και επι­σκέ­πτες γνω­ρί­ζουν για το κάστρο της Ψίνθου ;

Πολύ μικρό­τερο βέβαια σε σχέση με τα υπό­λοιπα κάστρα του νησιού, το κάστρο της Ψίνθου βρί­σκε­ται στο πίσω μέρος της εκκλη­σίας του χωριού, έξω από το προ­αύ­λιο στη περιοχή της Κάτω Γει­το­νιάς, πλάι σε ένα όμορφο κήπο με κόκκινα γεράνια.

Για την ακρί­βεια σήμερα σώζεται μόνο ένα τμήμα του κάστρου αυτού που κάποτε υπήρχε στην Ψίνθο και ήταν μεγα­λύ­τερο (πιθα­νό­τατα Μεσαιω­νικό ή Βυζα­ντινό).

Δυστυ­χώς απο­γοη­τευ­τική είναι η εικόνα του ιστο­ρι­κού αυτού κτηρίου σήμερα, που απο­τε­λεί ιστο­ρικό μνημείο για το χωριό αφού έστω και στη σημε­ρινή του κατά­σταση είναι από τα λίγα αρχαία και παλαιά κτήρια που δια­σώ­ζο­νται στη Ψίνθο.

Όπως γνω­ρί­ζουμε από την αρχαιο­λο­γική έρευνα και τους ιστο­ρι­κούς για το χωριό μας, η Ψίνθος υπήρχε από αρχαιο­τά­των χρόνων (βλέπε Σίβυν­θος, Άψινθος) ενώ υπάρ­χουν ανα­φο­ρές τόσο στα Βυζα­ντινά χρόνια όσο και στα χρόνια των Ιπποτών κυρίως ως μέρος(οικι­σμός) με ανθηρή γεωργία.

Δεν έχουμε στο χωριό πολλά μνημεία σαν και αυτό και όμως δια­χρο­νικά (εδώ και πολλές δεκα­ε­τίες) δεν φρο­ντί­σαμε όπως θα έπρεπε αυτό το μνημείο.

Το απο­τέ­λε­σμα σήμερα (12/06/2015) είναι το κάστρο, δίπλα στην επι­βλη­τική – μετά την πρό­σφατη ανα­καί­νιση της – εκκλη­σία της Ψίνθου να παρου­σιά­ζει την παρα­κάτω εικόνα :

Στη μικρή αυλή του κάστρου βλέ­πουμε πετα­μένα σκου­πί­δια, πετα­μέ­νους πλα­στι­κούς κου­βά­δες και κασόνια, πετα­μέ­νες πλα­στι­κές σακού­λες και διάφορα άλλα μπάζα (τσι­μέ­ντο,σοβάδες,χώματα).

Τα άγρια χόρτα μπροστά στα παρα­πάνω, δεν είναι τίποτα, αφού κρύβουν και λίγη από την ασχήμια.

Η οροφή του κτηρίου ευτυχώς παρα­μέ­νει ανέπαφη από οποια­δή­ποτε ανθρώ­πινη παρέμ­βαση και έτσι έχει καλυ­φθεί από ξανθά ξερά χόρτα που έκαψε ο καλο­και­ρι­νός ήλιος.

Πλη­σιά­ζο­ντας στις δύο εισό­δους(πόρτες) που υπάρ­χουν στο κτήριο παρα­τη­ρούμε λίθοι να λείπουν από τους τοίχους και είναι εμφανές ότι το κτήριο χρειά­ζε­ται συντή­ρηση.

Η ίδια κατά­σταση και στο εσω­τε­ρικό του κτηρίου όπου μέρη του έχουν καταρ­ρεύ­σει και έτσι βλέ­πουμε πέτρες, χώματα, σκου­πί­δια, και ορι­σμένα πιθάρια (υπο­θέ­τουμε ότι πρό­κει­ται για πιθάρια που κάποιος άφησε εκεί μετα­γε­νέ­στερα αν και δεν γνω­ρί­ζουμε)

Παρα­τη­ρώ­ντας στο εσω­τε­ρικό την οροφή του κτηρίου κατα­λα­βαί­νουμε ότι πρό­κει­ται για θόλο, θολωτή κατα­σκευή.

Σύμφωνα με την ιστο­σε­λίδα «ΟΔΥΣΣΕΥΣ» του Υπουρ­γείου Πολι­τι­σμού:

«Το κτήριο αυτό απο­τε­λούσε μέρος μεγα­λύ­τε­ρου οχυρού, του οποίου οικο­δο­μικό υλικό και ίσως και τμήμα έχουν ενσω­μα­τω­θεί στον ενο­ριακό ναό λίγα μέτρα προς τα Β.

Αν και η σημε­ρινή κατά­σταση του μνη­μείου και η απουσία συστη­μα­τι­κής έρευνας δεν επι­τρέ­πουν συμπε­ρά­σματα, πιθα­νο­λο­γεί­ται ότι ο ρόλος του κάστρου ήταν ο οικο­νο­μι­κός έλεγχος και η προ­στα­σία της πλού­σιας αγρο­τι­κής περιο­χής, από τις πιο εύφορες στο νησί.»

Σύμφωνα με όσο ανα­γρά­φο­νται στην κατη­γο­ρία «Πλη­ρο­φο­ρίες» στον ίδιο ιστο­τόπο, το Κάστρο της Ψίνθου ανήκει στην Εφορεία Αρχαιο­τή­των Δωδε­κα­νή­σου.

Το κάστρο της Ψίνθου θα μπο­ρούσε να προ­σελ­κύ­σει του­ρί­στες και επι­σκέ­πτες στο χωριό. Στην τελευ­ταία μας επί­σκεψη στη περιοχή, συνα­ντή­σαμε ορι­σμέ­νους του­ρί­στες που φωτο­γρά­φι­ζαν την εκκλη­σία του χωριού. Ένας από αυτούς πρόσεξε το κτήριο και έκανε νόημα στους υπό­λοι­πους να πλη­σιά­σουν. Άρχισαν να φωτο­γρα­φί­ζουν το εσω­τε­ρικό του κτηρίου αφού πρώτα πάτησαν πάνω στα σκου­πί­δια και τα μπάζα της αυλής με τις σαγιο­νά­ρες και τα πέδιλα τους. Όπως κατα­λα­βαί­νετε, οι σκηνές που απα­θα­νά­τι­σαν οι του­ρί­στες θα ταξι­δέ­ψουν πίσω στη χώρα τους ή πιθα­νό­τατα θα αναρ­τη­θούν στο δια­δί­κτυο που είναι και της μόδας (π.χ μέσα κοι­νω­νι­κής δικτύ­ω­σης), ίσως μάλιστα να μην είναι και οι μονα­δι­κοί αφού στη πλατεία και την εκκλη­σία του χωριού καθη­με­ρινά κάνουν βόλτα αρκετοί του­ρί­στες. Θα είναι και αυτές οι φωτο­γρα­φίες που τρά­βη­ξαν οι ανα­μνή­σεις τους από την Ψίνθο !

Θέλουμε άραγε να είναι αυτή η εικόνα του κάστρου γεμάτο σκου­πί­δια και μπάζα που θα βλέπουν οι επι­σκέ­πτες, οι του­ρί­στες και πόσο τιμά εμάς τους ντό­πιους αυτή η κατά­σταση ; Για σκε­φτείτε πόσο δια­φο­ρε­τικά θα ήταν αν οι επι­σκέ­πτες και οι του­ρί­στες γνώ­ρι­ζαν ότι στη Ψίνθο υπάρχει κάστρο και μάλιστα επι­σκέ­ψιμο !

Μαζί με τα ιστο­ρικά εκκλη­σά­κια του χωριού (Ιαμα­τικό, Παρμένι) θα μπο­ρού­σαν να ανα­δει­χτούν σε σημεία που κάποιος θα άξιζε να επι­σκε­φθεί για να μάθει την ιστορία του χωριού, όπως και εμείς οι ίδιοι άλλωστε. Αν και σε τέτοιες περι­πτώ­σεις συνήθως δικαί­ωμα παρέμ­βα­σης έχει μόνο η αρμόδια Εφορεία Αρχαιο­τή­των, κάτι πρέπει να γίνει άμεσα (μια συντή­ρηση) πριν το κάστρο καταρ­ρεύ­σει ορι­στικά και η ζημιά είναι πλέον μη ανα­στρέ­ψιμη ! Επίσης τα σκου­πί­δια και τα μπάζα είναι αυτο­νό­ητο, ότι κάποια στιγμή πρέπει να φύγουν.