Financial Times: Πελατειακές σχέσεις και διαφθορά, τα προβλήματα της Ελλάδας

Η Ελ­λά­δα δεν έχει συμ­μά­χους στη δια­πραγ­μά­τευ­σή της με τους πι­στω­τές. Ούτε καν η Κύ­προς δεν θέλει να συν­δε­θεί με την Αθήνα. Κι αυτό που έχει πραγ­μα­τι­κά ση­μα­σία δεν είναι το χρέος, αλλά το πε­λα­τεια­κό σύ­στη­μα και η δια­φθο­ρά. Πολ­λοί βλέ­πουν τον Τσί­πρα σαν τον Αν­δρέα Πα­παν­δρέ­ου του 21ου αιώνα.

Ό,τι κι αν σκέ­φτο­νταν οι επεν­δυ­τές που ξε­φορ­τώ­νο­νταν ελ­λη­νι­κές με­το­χές και ομό­λο­γα αυτή την εβδο­μά­δα -όπως οι νέοι φόβοι για τη στα­θε­ρό­τη­τα της ευ­ρω­ζώ­νης- σί­γου­ρα δεν ήταν η απερ­γία πεί­νας του 21χρο­νου αυ­το­α­πο­κα­λού­με­νου αναρ­χι­κού που βρί­σκε­ται στη φυ­λα­κή για ένο­πλη λη­στεία.

Κι όμως, αυτό ήταν που επι­κρά­τη­σε στα τη­λε­ο­πτι­κά ει­δη­σε­ο­γρα­φι­κά δί­κτυα στην Ελ­λά­δα και όχι η βου­τιά των αγο­ρών και οι άμε­σες αι­τί­ες που την προ­κά­λε­σαν, η νευ­ρι­κό­τη­τα για την πι­θα­νό­τη­τα ανά­δει­ξης της άκρας αρι­στε­ράς στην εξου­σία λόγω της αιφ­νι­δια­στι­κής από­φα­σης του πρω­θυ­πουρ­γού Αντώ­νη Σα­μα­ρά να επι­σπεύ­σει την εκλο­γή Προ­έ­δρου.

Πρώτη εί­δη­ση στα δελ­τία ήταν η συμ­φω­νία την οποία «μα­γεί­ρε­ψαν» οι πο­λι­τι­κοί για να στα­μα­τή­σει ο Νίκος Ρω­μα­νός την απερ­γία πεί­νας, επι­τρέ­πο­ντάς του να πα­ρα­κο­λου­θεί μα­θή­μα­τα στο πα­νε­πι­στή­μιο, αλλά φο­ρώ­ντας ηλε­κτρο­νι­κό βρα­χιό­λι.

Πέρα από το εν­δια­φέ­ρον γε­γο­νός ότι ο Ρω­μα­νός είναι κα­τα­δι­κα­σμέ­νος λη­στής τρα­πε­ζών που θέλει να σπου­δά­σει διοί­κη­ση επι­χει­ρή­σε­ων, υπάρ­χει μία πιο στενή σχέση από ό,τι φαί­νε­ται ανά­με­σα στη δια­μαρ­τυ­ρία του και την ανα­στά­τω­ση στις αγο­ρές.

Ο επί­δο­ξος φοι­τη­τής που αντι­με­τω­πί­ζει ακόμη κα­τη­γο­ρί­ες για συμ­με­το­χή σε τρο­μο­κρα­τι­κή ορ­γά­νω­ση, για πολ­λούς Έλ­λη­νες είναι σύμ­βο­λο της χώρας τους που υπο­φέ­ρει, των απε­γνω­σμέ­νων και πει­να­σμέ­νων μετά από σχε­δόν πέντε χρό­νια σε κάτι που θε­ω­ρούν «άχρη­στη υπο­τέ­λεια» στους σκλη­ρούς ξέ­νους πι­στω­τές.

Άλλοι έχουν πιο προ­κα­τει­λημ­μέ­νη άποψη για το Ρω­μα­νό. Τον θε­ω­ρούν προ­νο­μιού­χο ρι­ζο­σπα­στι­κό της με­σαί­ας τάξης, ένα νέο άνδρα του οποί­ου η πλου­σιο­πά­ρο­χη ανα­τρο­φή, η αντι­κα­θε­στω­τι­κή πο­λι­τι­κή και τα όμορ­φα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά μοιά­ζουν πε­ρί­ερ­γα πολύ με του Αλέξη Τσί­πρα, του 40χρο­νου επι­κε­φα­λής του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ που είναι το αντι­κεί­με­νο μί­σους των ξένων επεν­δυ­τών και των ευ­ρω­παϊ­κών κυ­βερ­νή­σε­ων.

Εν­δε­χο­μέ­νως να πε­ρι­μέ­νει μία πο­λι­τι­κή κα­ριέ­ρα το Νίκο Ρω­μα­νό αφού ολο­κλη­ρώ­σει την ποινή και τις οι­κο­νο­μι­κές του σπου­δές. Αυτό που ενο­χλεί τους εταί­ρους στην ευ­ρω­ζώ­νη, όμως, είναι εάν ο κ. Τσί­πρας θα αντι­κα­τα­στή­σει τον κ. Σα­μα­ρά στην πρω­θυ­πουρ­γία – και εάν γίνει έτσι, εάν θα τους εξορ­γί­σει συ­μπε­ρι­φε­ρό­με­νος σαν τον Τρό­τσκι, τον Μπολ­σε­βί­κο που επέ­με­νε απο­κη­ρύσ­σο­ντας το εξω­τε­ρι­κό χρέος της τσα­ρι­κής Ρω­σί­ας ή εάν θα τους κα­θη­συ­χά­σει μι­μού­με­νος τον Φραν­σουά Ολάντ, το Γάλλο πρό­ε­δρο του οποί­ου τα σο­σια­λι­στι­κά συν­θή­μα­τα πέ­φτουν σαν τα φύλλα του φθι­νο­πώ­ρου.

Η προ­ε­δρι­κή εκλο­γι­κή δίνει στον κ. Τσί­πρα ένα άρωμα εξου­σί­ας. Ο συ­να­σπι­σμός του κ. Σα­μα­ρά θα δυ­σκο­λευ­θεί να συ­γκε­ντρώ­σει την κοι­νο­βου­λευ­τι­κή πλειο­ψη­φία τριών πέμ­πτων που απαι­τεί­ται για να εκλέ­ξει τον Σταύ­ρο Δήμα, πρώην επί­τρο­πο της Ε.Ε., στην προ­ε­δρία. Και ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ έχει προ­βά­δι­σμα τριών με επτά πο­σο­στιαί­ων μο­νά­δων στις δη­μο­σκο­πή­σεις.

Εκ πρώ­της όψεως, αυτό το σε­νά­ριο φαί­νε­ται πολύ επι­κίν­δυ­νο και για αυτό το χρη­μα­τι­στή­ριο της Αθή­νας υπέ­στη την Τρίτη τη με­γα­λύ­τε­ρη ημε­ρή­σια βου­τιά από το 1987. Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, ο κ. Τσί­πρας υπο­στη­ρί­ζει μία δρα­στι­κή ανα­διάρ­θρω­ση του εξω­τε­ρι­κού χρέ­ους κι αυτό θα ήταν ένα πο­λι­τι­κά εκρη­κτι­κό βήμα για τις πι­στώ­τριες χώρες. Θα απο­δεί­ξει ότι ήταν ανοη­σί­ες οι δια­βε­βαιώ­σεις που δό­θη­καν στους Γερ­μα­νούς και σε άλ­λους Ευ­ρω­παί­ους ψη­φο­φό­ρους πως η Ελ­λά­δα, κά­ποια στιγ­μή, θα απο­πλη­ρώ­σει πλή­ρως τα δά­νεια των πολ­λών δι­σε­κα­τομ­μυ­ρί­ων ευρώ που έλαβε. Η αλ­λη­λεγ­γύη στην ευ­ρω­ζώ­νη μπο­ρεί να οδη­γη­θεί στα όρια.

Κι όμως, σε ορι­σμέ­να ση­μεία, ο κ. Τσί­πρας υπο­στη­ρί­ζει όσα λένε και αρ­κε­τοί από τους πιο γνω­στούς ξέ­νους οι­κο­νο­μο­λό­γους. Είναι μάλ­λον απί­θα­νο να απο­πλη­ρώ­σει ποτέ η Αθήνα τα χρέη της. Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, οι πι­στω­τές της έχουν ήδη πα­ρα­τεί­νει τη διάρ­κεια των δα­νεί­ων πολύ μα­κριά στο μέλ­λον και έχουν ήδη μειώ­σει ση­μα­ντι­κά το επι­τό­κιο. Με­ρι­κή δια­γρα­φή του χρέ­ους μπο­ρεί να προ­σελ­κύ­σει ξένες επεν­δύ­σεις δί­νο­ντας στην Ελ­λά­δα τη δυ­να­τό­τη­τα να δα­νει­στεί με πιο ευ­νοϊ­κούς όρους και μπο­ρεί να δώσει ζωή στις επι­χει­ρή­σεις του ιδιω­τι­κού τομέα.

Αδιαμ­φι­σβή­τη­τα, το πραγ­μα­τι­κά ανό­η­το ση­μείο στο πρό­γραμ­μα του ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ είναι η απο­φα­σι­στι­κό­τη­τά του να αυ­ξή­σει τις δη­μό­σιες δα­πά­νες και να απο­δυ­να­μώ­σει τις προ­σπά­θειες των πι­στω­τών να κα­τα­στή­σουν το ελ­λη­νι­κό δη­μό­σιο απο­δο­τι­κό για πρώτη φορά μετά από 182 χρό­νια ανε­ξαρ­τη­σί­ας.

Αυτές οι πο­λι­τι­κές δεί­χνουν τον κ. Τσί­πρα λι­γό­τε­ρο σαν άγριο εξ­τρε­μι­στή – αν και ήταν κο­μου­νι­στής στα νιάτα του – και πε­ρισ­σό­τε­ρο σαν την εκ­δο­χή του Αν­δρέα Πα­παν­δρέ­ου – του πο­λι­τι­κού που έχτι­σε το πε­λα­τεια­κό πο­λι­τι­κό σύ­στη­μα το οποίο έφερε την Ελ­λά­δα στον όλε­θρο – για τον 21ο αιώνα.

Οι πι­θα­νό­τη­τες είναι πως ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ – ακόμη κι αν βρε­θεί στην κυ­βέρ­νη­ση – δεν θα είναι αρ­κε­τά ισχυ­ρός για να εφαρ­μό­σει πλή­ρως τις πο­λι­τι­κές του. Κατ’ αρχάς η εκλο­γι­κή του βάση δεν δεί­χνει ικανή να του δώσει κυ­βερ­νη­τι­κή αυ­το­δυ­να­μία. Στο πλαί­σιο ενός συ­να­σπι­σμού, θα πρέ­πει να κάνει συμ­βι­βα­σμούς.

Το πιο ση­μα­ντι­κό είναι πως η διε­θνής θέση της Ελ­λά­δας είναι αδύ­να­μη και οια­δή­πο­τε νέα κυ­βέρ­νη­ση θα πρέ­πει να δια­πραγ­μα­τευ­τεί με τους πι­στω­τές. Οι ΗΠΑ, αν και επι­κρί­νουν τον τρόπο που δια­χει­ρί­ζε­ται η Γερ­μα­νία την κρίση στην ευ­ρω­ζώ­νη, ποτέ δεν θα συμ­μα­χού­σαν με έναν δυ­σλει­τουρ­γι­κό και μικρό παί­κτη, όπως η Ελ­λά­δα, ενά­ντια στο Βε­ρο­λί­νο, που είναι η πιο ισχυ­ρή δύ­να­μη της Ευ­ρώ­πης.

Η Ρωσία, αν και είναι κοντά στην Ελ­λά­δα λόγω θρη­σκεί­ας, βρί­σκε­ται στα μαύρα κα­τά­στι­χα της Δύσης λόγω της πα­ρέμ­βα­σης στην Ου­κρα­νία και θα ήταν πα­ρα­κιν­δυ­νευ­μέ­νο για την Αθήνα να στη­ρί­ξει τις ελ­πί­δες της στη Μόσχα. Η Κίνα είναι πάντα σε επι­φυ­λα­κή για επεν­δυ­τι­κές ευ­και­ρί­ες στην Ελ­λά­δα, αλλά εκτι­μά επί­σης την ανά­γκη για μία στα­θε­ρή, ενω­μέ­νη ευ­ρω­ζώ­νη. Σε ό,τι αφορά την Ιρ­λαν­δία, την Πορ­το­γα­λία και άλλες χώρες που χρειά­στη­καν τα κε­φά­λαια του μη­χα­νι­σμού στή­ρι­ξης, καμία – ούτε καν η Κύ­προς – δεν έχει διά­θε­ση να συν­δε­θεί με την Αθήνα.

Αυτό που θα πρέ­πει να απα­σχο­λεί τους Ευ­ρω­παί­ους ηγέ­τες και επεν­δυ­τές δεν είναι η κοι­νο­βου­λευ­τι­κή αριθ­μη­τι­κή στην Αθήνα, ούτε οι πε­ρι­κο­πές που θέ­λουν οι πι­στω­τές στον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό του 2015. Είναι εάν η Ελ­λά­δα έχει ή όχι τη θέ­λη­ση και την ικα­νό­τη­τα να συ­νε­χί­σει στον επί­πο­νο δρόμο της προ­σπά­θειας εκ­συγ­χρο­νι­σμού που ξε­κί­νη­σε το 2010 ή εάν θα δια­τη­ρή­σει τις πα­λαιές δομές των πε­λα­τεια­κών σχέ­σε­ων, της δια­φθο­ράς και της ολι­γαρ­χί­ας, υπό το προ­σω­πείο της υπα­κο­ής στους ξέ­νους ηγε­μό­νες.

euro2day.gr