Αγώνας δρόμου για να μη χαθούν πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης

Άλλη μία ανα­θε­ώ­ρηση του Ταμείου Ανά­καμ­ψης δρο­μο­λο­γεί­ται για τον Οκτώ­βριο, λίγους μόλις μήνες μετά την προη­γού­μενη, καθώς η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή θέλει να εξα­ντλή­σει τα περι­θώ­ρια για τις απα­ραί­τη­τες προ­σαρ­μο­γές σε έργα και ορόσημα, ώστε να απορ­ρο­φη­θούν όσο το δυνατόν περισ­σό­τε­ροι πόροι έως τη λήξη του Ταμείου, τον Σεπτέμ­βριο του 2026.

Ετσι, σημειώ­νει ρεπορ­τάζ της Καθη­με­ρι­νής, ενώ μόλις στο τέλος Ιουνίου εγκρί­θηκε από την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή μια μεγάλης έκτασης ανα­θε­ώ­ρηση, που περι­λάμ­βανε αλλαγές σε 108 ορόσημα και έργα, ανα­ζη­τού­νται και πάλι εκκρε­μό­τη­τες που υπάρχει φόβος να μην κλεί­σουν στους επό­με­νους 13 μήνες, ώστε να γίνουν διορ­θω­τι­κές κινή­σεις και να μη χαθούν πολύ­τι­μοι πόροι.

Η ανα­θε­ώ­ρηση θα έχει, σύμφωνα με αρμό­διες πηγές, δύο κατευ­θύν­σεις:

1. Βελ­τιώ­σεις στη δια­τύ­πωση των 194 ορο­σή­μων (182 για τις επι­χο­ρη­γή­σεις και 12 για τα δάνεια) που απο­μέ­νουν, ώστε να είναι εφικτή η υλο­ποί­ησή τους. Ετσι, για παρά­δειγμα, αν ένα ορόσημο προ­έ­βλεπε την «πλήρη στε­λέ­χωση των μονάδων ψυχικής υγείας», κάτι που για να υλο­ποι­η­θεί θα έπρεπε να έχουν καλυ­φθεί όλες οι προ­βλε­πό­με­νες θέσεις, μπορεί να τρο­πο­ποι­η­θεί με την πιο ευέ­λι­κτη δια­τύ­πωση των «λει­τουρ­γι­κών μονάδων ψυχικής υγείας», που επι­τρέ­πει ευκο­λό­τερη επα­λή­θευση του ορο­σή­μου.

2. Απε­ντά­ξεις έργων-οροσήμων τα οποία δια­πι­στώ­νε­ται ότι δεν έχουν προ­ο­πτική ολο­κλή­ρω­σης. Βεβαίως, αυτό έγινε και στην προη­γού­μενη, πολύ πρό­σφατη και ευρεία ανα­θε­ώ­ρηση, οπότε εξα­ντλή­θη­καν τα έργα που ήταν προ­φα­νές ότι δεν θα ολο­κλη­ρώ­νο­νταν. Γι’ αυτό και οι αρμό­διες υπη­ρε­σίες θεωρούν ότι πρέπει να δοθεί λίγος χρόνος ακόμη για να δια­πι­στω­θεί ποιες άλλες απε­ντά­ξεις είναι σκόπιμο να γίνουν. Από την άλλη πλευρά, η Επι­τροπή πιέζει, καθώς απο­μέ­νει λίγος χρόνος έως το τέλος του Ταμείου.

Σε κάθε περί­πτωση έχει σημάνει συνα­γερ­μός, καθώς –όπως εκτι­μούν στο Ταμείο Ανά­καμ­ψης– στους 13 μήνες που απο­μέ­νουν πρέπει να προ­ε­τοι­μα­στούν 3.000-3.500 συμ­βά­σεις. «Είναι μια άσκηση που δεν έχει ξανα­γί­νει», λένε χαρα­κτη­ρι­στικά οι αρμό­διες πηγές.

Το επόμενο αίτημα πλη­ρω­μής θα αφορά μόνο δάνεια, 1,8 δισ. ευρώ, που είναι η εκκρε­μό­τητα από το 6ο αίτημα, το οποίο τελικά περι­λάμ­βανε μόνο επι­χο­ρη­γή­σεις, 2,1 δισ. ευρώ. Στόχος είναι να κατα­τε­θεί έως τον Οκτώ­βριο, με την εκπλή­ρωση του προ­α­παι­τού­με­νου που είναι η συμ­βα­σιο­ποί­ηση δανείων 9 δισ. ευρώ.

Στη συνέ­χεια ο προ­γραμ­μα­τι­σμός προ­βλέ­πει ένα αίτημα 3,5 δισ. ευρώ (1,7 δισ. επι­χο­ρή­γηση και 1,8 δισ. δάνεια) έως το τέλος του έτους. Αυτό προ­ϋ­πο­θέ­τει ικα­νο­ποί­ηση 23 ακόμη ορο­σή­μων για την επι­χο­ρή­γηση και 5 για τα δάνεια.

Το 2026 θα γίνουν τα δύο τελευ­ταία αιτή­ματα, το 8ο που απαιτεί ικα­νο­ποί­ηση 29 ορο­σή­μων για την επι­χο­ρή­γηση και ενός για τα δάνεια και το 9ο που συνο­δεύ­ε­ται από 130 ορόσημα για την επι­χο­ρή­γηση και 6 για τα δάνεια.

Σύμφωνα με τα στοι­χεία της Κομι­σιόν, η Ελλάδα έχει μέχρι στιγμής ικα­νο­ποι­ή­σει το 37% των στόχων και ορο­σή­μων. Εχει εισπρά­ξει 9,94 δισ. ευρώ σε επι­χο­ρη­γή­σεις και 11,4 δισ. ευρώ σε δάνεια, συνο­λικά 21,3 δισ. ευρώ, που αντι­στοι­χούν στο 59% των συνο­λι­κών πόρων που δικαιού­ται. Εφόσον εγκρι­θεί το 6ο αίτημα των επι­χο­ρη­γή­σεων, το ποσό θα ανέβει στα 23,4 δισ. ευρώ ή 65% των πόρων που της ανα­λο­γούν.

Το μέγεθος της προ­σπά­θειας που θα απαι­τη­θεί το 2026 για την απορ­ρό­φηση των πόρων του ΤΑΑ απο­τυ­πώ­νε­ται και στο Πρό­γραμμα Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων, το οποίο θα ανέβει, από τα 14,6 δισ. ευρώ φέτος, στα 16,719 δισ. ευρώ, ο μεγα­λύ­τε­ρος προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός των τελευ­ταίων 16 ετών, όπως ανέφερε η πρό­σφατη σχετική εγκύ­κλιος του ανα­πλη­ρωτή υπουρ­γού Εθνικής Οικο­νο­μίας Νίκου Παπα­θα­νάση.

Ειδι­κό­τερα, τα έργα του Ταμείου Ανά­καμ­ψης ανέρ­χο­νται σε 7,219 δισ. ευρώ (τα συγ­χρη­μα­το­δο­τού­μενα είναι 6,2 δισ. ευρώ και τα χρη­μα­το­δο­τού­μενα από εθνι­κούς πόρους είναι 3,3 δισ. ευρώ). Η εγκύ­κλιος με τις οδηγίες προς τους αρμό­διους φορείς για την κατάρ­τιση του ΠΔΕ 2026 προ­τάσ­σει ως στόχο την ταχεία υλο­ποί­ηση των έργων του ΤΑΑ.

Πηγή: moneyreview.gr