Άγγελος Συρίγος: Αποφασισμένη η Τουρκία να δράσει και στη Συρία και στην Ανατολική Μεσόγειο

«Η Άγκυρα είναι εξ ίσου απο­φα­σι­σμένη να δράσει και στη Συρία και στην ανα­το­λική Μεσό­γειο. Στο τεμάχιο 7 η Τουρκία δοκι­μά­ζει τα όριά της», τονίζει με συνέ­ντευξή του στο Νews 24/7 ο ανα­πλη­ρω­τής καθη­γη­τής Διε­θνούς Δικαίου και Εξω­τε­ρι­κής Πολι­τι­κής, βου­λευ­τής της ΝΔ στην Α΄ Αθηνών, Άγγελος Συρίγος. «Η εκτί­μησή μου είναι ότι η Γαλλία θα αντι­δρά­σει αργά ή γρήγορα. Μέχρι στιγμής πάντως, δεν έχει κάνει κάποια κίνηση. Θα σημαί­νει αυτό θερμό επει­σό­διο; Άγνωστο. Πρέπει να σημειώ­σουμε πάντως ότι τη δεκα­ε­τία του 1980 ένας τούρκος διπλω­μά­της, ο Σουκρού Ελεγκ­ντάγκ, είχε υπο­στη­ρί­ξει το δόγμα των δυόμιση πολέμων. Σύμφωνα με αυτό η Τουρκία πρέπει να είναι ικανή να διε­ξά­γει έναν πόλεμο με την Ελλάδα, έναν με την Συρία και μισό στο εσω­τε­ρικό της με τους Κούρ­δους. Σήμερα η Τουρκία απέχει πολύ από το δόγμα που ορα­μα­τι­ζό­ταν τη δεκα­ε­τία του 1980. Δεν μπορεί να αντι­με­τω­πί­σει δύο μέτωπα. Βασί­ζε­ται, όμως, στην εκτί­μηση ότι στην ανα­το­λική Μεσό­γειο η ένταση δεν θα φτάσει σε επίπεδο θερμού επει­σο­δίου. Επι­πλέον, στη Συρία δεν χρη­σι­μο­ποιεί ναυ­τι­κές δυνά­μεις. Κατά συνέ­πεια, εάν η ένταση στη Μεσό­γειο περιο­ρι­σθεί μόνον στο ναυτικό επίπεδο, θα μπο­ρέ­σει να αντα­πο­κρι­θεί», σημειώ­νει χαρα­κτη­ρι­στικά.

Ο Άγγελος Συρίγος, τάσ­σε­ται υπέρ του ανα­στο­χα­σμού όλων των πολι­τι­κών της χώρας μας που ανα­φέ­ρο­νται στην Τουρκία: «οι εξε­λί­ξεις στην περιοχή μας υπερ­βαί­νουν μία τρέ­χουσα δια­χεί­ριση των ελλη­νο­τουρ­κι­κών σχέσεων. Μετά τις 23 Ιουνίου 2016 και την απόφαση των Βρε­τα­νών για έξοδο από την ΕΕ, τελεύ­τησε τον βίο της και η στρα­τη­γική που υιο­θε­τή­σαμε στο Ελσίνκι το 1999. Κανείς δεν θέλει δει μία ΕΕ να βάζει μέσα την Τουρκία, την ώρα που φεύγει η Βρε­τα­νία. Έκτοτε είμαστε σε ανα­ζή­τηση στρα­τη­γι­κής έναντι της Τουρ­κίας. Τώρα βρι­σκό­μα­στε σε μία καμπή. Η Τουρκία ξετυ­λί­γει τη νέα της στρα­τη­γική για την ανα­το­λική Μεσό­γειο. Για να την αντι­με­τω­πί­σουμε θα πρέπει να ανα­στο­χα­στούμε όλες τις πολι­τι­κές που ακο­λου­θή­σαμε τα τελευ­ταία 45 χρόνια» δηλώνει, ενώ επι­ση­μαί­νει ότι οι Ηνω­μέ­νες Πολι­τείες δεν είναι δια­τε­θει­μέ­νες να χάσουν και την Τουρκία μετά το Ιράν.

Όσον αφορά στην τουρ­κική εισβολή στη Συρία προει­δο­ποιεί ότι «είναι εξαι­ρε­τικά δύσκολο να απο­μα­κρυν­θούν οι τουρ­κι­κές δυνά­μεις από τα εδάφη που κατέ­λα­βαν», ενώ εκτιμά ότι μέχρι τις 13 Νοεμ­βρίου που θα συνα­ντη­θούν Τραμπ-Ερντογάν η Άγκυρα θα πρέπει να έχει επι­τύ­χει απο­φα­σι­στι­κές στρα­τιω­τι­κές νίκες επί του εδάφους.

Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΟΥ ΑΓΓΕΛΟΥ ΣΥΡΙΓΟΥ ΣΤΟ NEWS 24/7:

“Πηγή ειρήνης” ή εισβολή σε ξένο κράτος και παρα­βί­αση της Συν­θή­κης της Λωζάν­νης η τουρ­κική εισβολή στη βόρειο Συρία;

Το 1974 η εισβολή στην Κύπρο ονο­μά­σθηκε «Αττίλας». Το 2016 η επι­χεί­ρηση για την κατά­ληψη της πόλεως Τζα­ρα­μπλούς στη Συρία ονο­μά­σθηκε «ασπίδα του Ευφράτη» ενώ στο Αφρίν το 2018 δόθηκε ο όρος «κλάδος ελαίας». Τώρα έχουμε την «πηγή ειρήνης». Όποια και να είναι όμως η ονο­μα­σία, δεν παύει να υπάρχει κατά­φωρη παρα­βί­αση του διε­θνούς δικαίου με χρήση βίας, εισβολή σε έδαφος άλλου κράτους-μέλους του ΟΗΕ και φυσικά παρα­βί­αση των συνόρων που ορί­σθη­καν με τη συνθήκη της Λωζάν­νης το 1923. Αυτό το τελευ­ταίο υπεν­θυ­μί­ζει ότι από το 2016 ο Ερντο­γάν μιλά για ανα­τροπή των συνόρων που καθό­ρισε η συγκε­κρι­μένη συνθήκη. Ήδη η Τζα­ρα­μπλούς και το Αφρίν έχουν πρα­κτι­κώς ενσω­μα­τω­θεί στην τουρ­κική επι­κρα­τεία, έχουν δια­συν­δε­θεί με τα δίκτυα υδρεύ­σεως και ηλε­κτρι­σμού. Μέχρι και παραρ­τή­ματα τουρ­κι­κών πανε­πι­στη­μίων έχουν ανοίξει. Το ίδιο θα επι­χει­ρή­σει η Τουρκία και με τις περιο­χές που θα κατα­λά­βει τώρα ο τουρ­κι­κός στρατός. Είναι εξαι­ρε­τικά δύσκολο να απο­μα­κρυν­θούν οι τουρ­κι­κές δυνά­μεις από τα εδάφη που κατέ­λα­βαν.

Τι επι­διώ­κει η Άγκυρα με αυτή της την ενέρ­γεια;

Τι μας λέει η Τουρκία; Διαφωνώ με τις εξε­λί­ξεις στο εσω­τε­ρικό ενός γει­το­νι­κού μου κράτους και εισβάλλω σε αυτό προ­κει­μέ­νου να ρυθμίσω τα πράγ­ματα, όπως πιστεύω ότι με συμ­φέ­ρουν. Κατ’ ουσίαν ο Ερντο­γάν προ­σπα­θεί να αντι­με­τω­πί­σει το υπαρ­ξιακό πρό­βλημα που δημιούρ­γησε για την Τουρκία η επιλογή του να εκδιώ­ξει τον Άσαντ από την εξουσία. Η συριακή σύγκρουση έδωσε τη δυνα­τό­τητα στους Κούρ­δους να φτιά­ξουν δικές τους αυτό­νο­μες περιο­χές κατά μήκος των τούρκο-συριακών συνόρων. Ο Ερντο­γάν προ­σπα­θεί σε πρώτη φάση να δια­λύ­σει τις κρα­τι­κού τύπου δομές των Κούρδων. Θεωρεί ότι, εάν απο­κτή­σουν μόνιμο χαρα­κτήρα, θα επη­ρε­ά­σουν και τους Κούρ­δους της Τουρ­κίας. Απώ­τε­ρος στόχος του Ερντο­γάν είναι ναεκ­κα­θα­ρί­σει τη συνο­ριακή περιοχή από τους Κούρ­δους, Αλε­βί­τες και Για­ζί­ντι, και να εγκα­τα­στή­σει στη θέση τους σου­νί­τες Άραβες. Κατ’ αυτόν τον τρόπο θα δια­σπά­σει το συνεχές των Κούρδων από τη Συρία στην Τουρκία. Αυτή πάντως τη στιγμή δεν μπο­ρούμε να πούμε ποιο θα είναι το εύρος της τουρ­κι­κής επι­χει­ρή­σεως στη Συρία. Εάν δηλαδή θα είναι εντο­πι­σμένη σε κάποια πόλη, εάν θα επι­τε­θούν στην άτυπη πρω­τεύ­ουσα των Κούρδων στην περιοχή, το Καμισλί, ή εάν θα επε­κτα­θεί στο μεγα­λύ­τερο τμήμα της περιο­χής που ονο­μά­ζουν οι Κούρδοι «Ροζάβα» και εκτεί­νε­ται σε μήκος 480 χιλιο­μέ­τρων κατά μήκος των τουρκο-συριακών συνόρων. Έχουμε πάντως έναν πρώτο χρονικό ορί­ζο­ντα. Είναι η 13 Νοεμ­βρίου που θα συνα­ντη­θεί ο Ερντο­γάν με τον Τραμπ, εάν τελικώς γίνει η συνά­ντηση. Μέχρι τότεη Τουρκία πρέπει να έχει επι­τύ­χει απο­φα­σι­στι­κές στρα­τιω­τι­κές νίκες επί του εδάφους

Ποιες εκτι­μάτε ό,τι θα είναι οι επι­πτώ­σεις στην ευρύ­τερη περιοχή από την εισβολή;

Η άμεση επί­πτωση είναι ότι θα δημιουρ­γη­θεί μεγάλο προ­σφυ­γικό κύμα. Ο κύριος όγκος του θα στραφεί για προ­φα­νείς λόγους, προς τη Συρία και τον Λίβανο και όχι προς την Τουρκία. Η τουρ­κική επέμ­βαση λει­τουρ­γεί απο­στα­θε­ρο­ποι­η­τικά για την ευρύ­τερη περιοχή και προ­σθέ­τει ένα ακόμη αγκάθι στην επίλυση του συρια­κού. Επίσης, λόγω της ισραη­λι­νής υπο­στη­ρί­ξεως προς τους Κούρ­δους, Τουρκία και Ισραήλ θα είναι πλέον αντί­πα­λοι όχι μόνον σε ρητο­ρικό επίπεδο αλλά και επί του εδάφους. Η εισβολή πιθανόν να φέρει πιο κοντά τους Κούρ­δους στην κυβέρ­νηση Άσαντ. Αυτός είναι και ο λόγος που η Ρωσία δεν βλέπει αρνη­τικά τις εξε­λί­ξεις. Στην Ευρώπη υπάρχει σοβαρή ανη­συ­χία ως προς την τύχη των μαχητών του «Ισλα­μι­κού Κράτους» που κρα­τού­νται από τους Κούρ­δους. Μπορεί να φθάνουν και τους 30.000 μαζί με τις οικο­γέ­νειές τους. Πολλοί από αυτούς προ­έρ­χο­νται από ευρω­παϊκά κράτη. Για την Τουρκία, η πιο σημα­ντική επί­πτωση της εισβο­λής θα είναι στην οικο­νο­μία της. Θα δεχθεί ισχυ­ρό­τατο πλήγμα και λόγω του κόστους των πολε­μι­κών ενερ­γειών και λόγω των κυρώ­σεων που μοι­ραίως θα εμφα­νι­σθούν κάποια στιγμή. Τέλος, ας θυμό­μα­στε ότι σε περι­πτώ­σεις εισβο­λών το ερώτημα δεν είναι πώς εισβά­λεις σε μία περιοχή αλλά πως κατα­φέρ­νεις να απε­μπλα­κείς.

Για τη χώρα μας;

Ο Ερντο­γάν θέλει να χτίσει στη ζώνη της Συρίας που θα κατα­λά­βει, νέες πολι­τείες, όπου θα στε­γά­σει εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες Σύριους, αρα­βι­κής κατα­γω­γής και σου­νι­τι­κού θρη­σκεύ­μα­τος. Προς το σκοπό αυτό διεκ­δι­κεί γενναία χρη­μα­το­δό­τηση από την ΕΕ. Επειδή η τελευ­ταία θεωρεί, ορθώς, ότι όλα αυτά ισο­δυ­να­μούν με εθνο­κά­θαρση του ντόπιου πλη­θυ­σμού, αρνεί­ται. Ο Ερντο­γάν θα χρη­σι­μο­ποι­ή­σει το μετα­να­στευ­τικό και προ­σφυ­γικό για να ασκήσει πίεση προς την ΕΕ. Συνεπώς οι μεικτές ροές μετα­να­στών και προ­σφύ­γων από την Τουρκία προς την Ελλάδα θα αυξη­θούν. Ένα δεύτερο σημείο είναι η κατά­σταση της τουρ­κι­κής οικο­νο­μίας. Η Τουρκία είναι κύριος εξα­γω­γι­κός προ­ο­ρι­σμός των ελλη­νι­κών προ­ϊ­ό­ντων. Απορ­ροφά το 6-7% των ελλη­νι­κών εξα­γω­γών και το ισο­ζύ­γιο είναι πλε­ο­να­σμα­τικό υπέρ της χώρας μας. Αυτός ο τομέας θα πληγεί από την μοιραία ύφεση της τουρ­κι­κής οικο­νο­μίας. Ομολογώ πάντως, ότι για τη χώρα μας με ανη­συ­χεί περισ­σό­τερο αυτό που εκτυ­λίσ­σε­ται τις τελευ­ταίες ημέρες στην ανα­το­λική Μεσό­γειο με το «Γιαβούζ».

Τι σας ανη­συ­χεί; Η στρα­τη­γική της Άγκυρας στην κυπριακή ΑΟΖ με τις νέες της κινή­σεις, μπορεί να οδη­γή­σει ακόμα και σε θερμό επει­σό­διο ή, ίσως και σε κάτι μεγα­λύ­τερο;

Στη Συρία το κουρ­δικό απειλεί την εδαφική ακε­ραιό­τητα της Τουρ­κίας. Στην ανα­το­λική Μεσό­γειο οι ενέρ­γειες στις οποίες προέβη η Κύπρος τα τελευ­ταία δέκα χρόνια στον τομέα των υδρο­γο­ναν­θρά­κων απει­λούν την τουρ­κική ηγε­μο­νική θέση στην περιοχή. Είναι μία θέση που κατέ­κτησε το 1974 με την παρά­νομη εισβολή και κατοχή. Η Άγκυρα είναι εξ ίσου απο­φα­σι­σμένη να δράσει και στη Συρία και στην ανα­το­λική Μεσό­γειο. Στο τεμάχιο 7 η Τουρκία δοκι­μά­ζει τα όριά της. Μου θυμίζει τι έκανα όταν αντί­κρυσα για πρώτη φορά στη ζωή μου, πριν από χρόνια στη Βουλ­γα­ρία, μία παγω­μένη λίμνη. Στην αρχή πέταξα πάνω στον πάγο ένα πετρα­δάκι να δω εάν σπάει. Μετά πέταξα μία κοτρώνα. Όταν είδα ότι το στρώμα του πάγου άντεξε, δοκί­μασα δειλά-δειλά να πατήσω σε αυτόν. Η Τουρκία αυτή τη στιγμή έχει αρχίσει να περπατά πάνω στον πάγο και να διε­ρευνά μέχρι που έχει δυνα­τό­τητα να φτάσει. Παρα­βιά­ζει και τα δικαιώ­ματα της Κυπρια­κής Δημο­κρα­τίας και τα δικαιώ­ματα που πήραν μετά από διεθνή δια­δι­κα­σία σε οριο­θε­τη­μένη περιοχή οι πετρε­λαϊ­κές εται­ρείες ΕΝΙ και TOTAL, ιτα­λι­κών και γαλ­λι­κών συμ­φε­ρό­ντων αντι­στοί­χως. Η εκτί­μησή μου είναι ότι η Γαλλία θα αντι­δρά­σει αργά ή γρήγορα. Μέχρι στιγμής πάντως, δεν έχει κάνει κάποια κίνηση. Θα σημαί­νει αυτό θερμό επει­σό­διο; Άγνωστο. Πρέπει να σημειώ­σουμε πάντως ότι τη δεκα­ε­τία του 1980 ένας τούρκος διπλω­μά­της, ο Σουκρού Ελεγκ­ντάγκ, είχε υπο­στη­ρί­ξει το δόγμα των δυόμιση πολέμων. Σύμφωνα με αυτό η Τουρκία πρέπει να είναι ικανή να διε­ξά­γει έναν πόλεμο με την Ελλάδα, έναν με την Συρία και μισό στο εσω­τε­ρικό της με τους Κούρ­δους. Σήμερα η Τουρκία απέχει πολύ από το δόγμα που ορα­μα­τι­ζό­ταν τη δεκα­ε­τία του 1980. Δεν μπορεί να αντι­με­τω­πί­σει δύο μέτωπα. Βασί­ζε­ται, όμως, στην εκτί­μηση ότι στην ανα­το­λική Μεσό­γειο η ένταση δεν θα φτάσει σε επίπεδο θερμού επει­σο­δίου. Επι­πλέον, στη Συρία δεν χρη­σι­μο­ποιεί ναυ­τι­κές δυνά­μεις. Κατά συνέ­πεια, εάν η ένταση στη Μεσό­γειο περιο­ρι­σθεί μόνον στο ναυτικό επίπεδο, θα μπο­ρέ­σει να αντα­πο­κρι­θεί.

Και πώς αντι­με­τω­πί­ζε­ται; Αρκούν οι προ­σω­πο­ποι­η­μέ­νες κυρώ­σεις, που και αυτές δεν προ­χω­ρούν γιατί κάποιοι φαί­νε­ται να φοβού­νται τις προ­σφυ­γι­κές ροές με τις οποίες πιέζει η Τουρκία;

Η ΕΕ αυτή τη στιγμή βλέπει την Τουρκία σχεδόν απο­κλει­στι­κώς μέσα από το πρίσμα των προ­σφυ­γι­κών και μετα­να­στευ­τι­κών ροών. Δεν είναι δια­τε­θει­μένη να λάβει μέτρα που μπορεί να ξανα­γυ­ρί­σουν το ρολόι πίσω στο 2015. Επειδή αυτά ήσαν γνωστά εξ αρχής, Κύπρος και Ελλάδα επέ­λε­ξαν να εντο­πί­σουν τις κυρώ­σεις σε ό,τι σχε­τί­ζε­ται με την τουρ­κική κρατική εται­ρεία πετρε­λαίου ΤΡΑΟ. Σε αυτό το σημείο θα επι­κε­ντρω­θούμε. Πρέπει επίσης να κατα­λά­βουμε ότι η ΕΕ είναι ένας οργα­νι­σμός αργός. Χτίζει τις κυρώ­σεις, τα μέτρα, σε βάθος χρόνου. Εξ αρχής θεω­ρούσα ότι τα πρώτα απτά δείγ­ματα θα τα δούμε τον από το Νοέμ­βριο και μετά. Από εκεί και πέραν οι εξε­λί­ξεις στην περιοχή μας υπερ­βαί­νουν μία τρέ­χουσα δια­χεί­ριση των ελλη­νο­τουρ­κι­κών σχέσεων. Μετά τις 23 Ιουνίου 2016 και την απόφαση των Βρε­τα­νών για έξοδο από την ΕΕ, τελεύ­τησε τον βίο της και η στρα­τη­γική που υιο­θε­τή­σαμε στο Ελσίνκι το 1999. Κανείς δεν θέλει δει μία ΕΕ να βάζει μέσα την Τουρκία, την ώρα που φεύγει η Βρε­τα­νία. Έκτοτε είμαστε σε ανα­ζή­τηση στρα­τη­γι­κής έναντι της Τουρ­κίας. Τώρα βρι­σκό­μα­στε σε μία καμπή. Η Τουρκία ξετυ­λί­γει τη νέα της στρα­τη­γική για την ανα­το­λική Μεσό­γειο. Για να την αντι­με­τω­πί­σουμε θα πρέπει να ανα­στο­χα­στούμε όλες τις πολι­τι­κές που ακο­λου­θή­σαμε τα τελευ­ταία 45 χρόνια.

Οι Ηνω­μέ­νες Πολι­τείες, μετά και την υπο­γραφή της νέας συμ­φω­νίας για τις βάσεις, μπορεί να απο­τε­λέ­σουν το ανάχωμα για την τουρ­κική επι­θε­τι­κό­τητα σε Αιγαίο και Κύπρο;

Η νέα συμ­φω­νία για τις βάσεις δημιουρ­γεί ένα πιο ευνοϊκό πλαίσιο. Θα μπο­ρού­σαμε να πούμε ότι μας ανα­δει­κνύει εμπρά­κτως στο εναλ­λα­κτικό σχέδιο των ΗΠΑ στην περιοχή μας. Από εκεί και πέραν οι ΗΠΑ δεν είναι δια­τε­θει­μέ­νες να χάσουν την Τουρκία. Έχασαν το Ιράν το 1979. Δεν θέλουν να επα­να­λη­φθεί η ίδια ιστορία με την Τουρκία 40 χρόνια μετά. Πιστεύ­ουν ότι όταν φύγει ο Ερντο­γάν από την εξουσία, θα επι­στρέ­ψουν οι αμερικανο-τουρκικές σχέσεις σε καλύ­τε­ρες ημέρες. Αυτό σημαί­νει ότι πρέπει να εκμε­ταλ­λευ­θούμε αυτή τη φάση για να οικο­δο­μή­σουμε στε­νό­τε­ρες σχέσεις. Η Τουρκία με την απόφασή για εισβολή στη Συρία πέρασε ορι­στικά από τη ζώνη της ειρήνης, στη ζώνη του πολέμου. Ελλάδα και Κύπρος είναι πλέον οι ακραίες δυνά­μεις στα νέα όρια της ζώνης της ειρήνης. Πρέπει να δεί­ξουμε ότι είμαστε οι φορείς στα­θε­ρό­τη­τας και ασφά­λειας στην ευρύ­τερη περιοχή.

πηγή news247.gr