Η τοποθέτηση του δημάρχου Θεοδόση Νικηταρά στο δημοτικό συμβούλιο Κω

Για το θέμα της μετα­φο­ράς των απορ­ρι­μά­των από την Κάλυμνο στην εισή­γηση του ο δήμαρ­χος Κω Θεο­δό­σης Νικη­τα­ράς προς τα μέλη του δημο­τι­κού συμ­βου­λίου ανέφερε τα εξής:

Αγα­πη­τοί συνά­δελ­φοι,

ως κεραυ­νός εν αιθρία ενη­με­ρω­θή­καμε, εν΄ μέσω της συνε­δρί­α­σης του Δημο­τι­κού Συμ­βου­λίου μας, στις 29 Ιουλίου, για δηλώ­σεις που έγιναν, σε συνε­δρί­αση του Δημο­τι­κού Συμ­βου­λίου Καλύ­μνου, παρου­σία του Περι­φε­ρειάρχη και εκπρο­σώ­πων του ΦΟΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου, περί μετα­φο­ράς τα επόμενα τέσσερα του­λά­χι­στον χρόνια, των σύμ­μει­κτων απορ­ριμ­μά­των της Καλύ­μνου στο ΧΥΤΑ Κω.

Μια εξέλιξη, η οποία  προήλθε από  σχε­δια­σμό στον οποίο, ως εμπλε­κό­με­νος δήμος, δεν είχαμε  συμ­με­τά­σχει και για την οποία δεν είχαμε καμία ενη­μέ­ρωση.

Μας ξάφ­νιασε δυσά­ρε­στα και όπως είναι αυτο­νό­ητο μας βρίσκει κάθετα αντί­θε­τους.

Δίχως καμία διάθεση αντι­δι­κίας ή τοπι­κι­στι­κής αντί­λη­ψης, πολύ δε περισ­σό­τερο χωρίς καμία διάθεση σύγκρου­σης Α΄ και Β΄ βαθμού αυτο­διοί­κη­σης, δηλώ­νουμε ότι η Κως δεν μπορεί να δεχθεί επι­πλέον απορ­ρίμ­ματα για πολύ συγκε­κρι­μέ­νους λόγους.

Καταρ­χήν, σύμφωνα με το εγκε­κρι­μένο, το έτος 2022, Περι­φε­ρειακό Σχέδιο Δια­χεί­ρι­σης Απο­βλή­των (ΠΕΣΔΑ) Νοτίου Αιγαίου, δεν υπάρχει καμία πρό­βλεψη μετα­φο­ράς απορ­ριμ­μά­των από οπου­δή­ποτε στο ΧΥΤΑ Κω, του οποίου η άδεια λει­τουρ­γίας έληξε το 2015 και έκτοτε δεν έχει ανα­νε­ω­θεί, εφόσον έχει υποστεί σοβαρές ζημιές το 2017 και εκκρε­μεί η ολο­κλή­ρωση της απο­κα­τά­σταση τους.

Επι­πλέον αυτού, έπρεπε να ολο­κλη­ρω­θεί η κατα­σκευή και του Β΄ κυτ­τά­ρου, προ­κει­μέ­νου να εκκι­νή­σει η δια­δι­κα­σία της αδειο­δό­τη­σης.

Αξίζει όμως να ανα­τρέ­ξουμε πίσω στο χρόνο, για να θυμη­θούμε πως δημιουρ­γή­θηκε ο ΧΥΤΑ Κω.

Μετά από 12ετή προ­σπά­θεια των τότε τριών Δήμων της Κω, ξεκί­νησε να λει­τουρ­γεί το 2009.

Σύντομα δια­πι­στώ­θηκε η ταχύ­τητα κορε­σμού του για αυτό και σχε­διά­στηκε η επέ­κτασή του στο 2ο κύτταρο, που άρχισε να λει­τουρ­γεί προ διετίας, στις 25 Ιουνίου 2022.

Ενδιά­μεσα, το 2014, υπο­γρά­φε­ται η σύμβαση για την λει­τουρ­γία, στην περιοχή του ΧΥΤΑ, κινητής μονάδας δια­λο­γής ανα­κυ­κλώ­σι­μων υλικών (ΚΔΑΥ), για την υλο­ποί­ηση του προ­γράμ­μα­τος ανα­κύ­κλω­σης υλικών συσκευα­σίας, σε συνερ­γα­σία με την Ελλη­νική Εται­ρεία Αξιο­ποί­η­σης Ανα­κύ­κλω­σης (ΕΕΑΑ).

Δηλαδή, αν και λει­τουρ­γεί η ανα­κύ­κλωση υλικών συσκευα­σίας, αυξά­νο­νταν και αυξά­νε­ται συνεχώς ο όγκος απορ­ριμ­μά­των που οδη­γεί­ται στο ΧΥΤΑ.

 

Η μεγάλη αύξηση του μόνιμου πλη­θυ­σμού της Κω και η συνεχής του­ρι­στική ανά­πτυξη, είναι οι αιτίες.

Έχουμε, ως νησί, δυνα­μική μεγέ­θυν­σης που, όπως όλοι γνω­ρί­ζουμε, δεν έχει ολο­κλη­ρω­θεί, αφού προ­στί­θε­νται συνεχώς νέες κλίνες.

Ο όγκος στερεών απο­βλή­των που παρά­γε­ται είναι τερά­στιος.

Το 2022 οδη­γή­θη­καν σε ταφή στον ΧΥΤΑ Κω 33.846 τόνοι.

Βρι­σκό­μα­στε περίπου στους 35.000 τόνους ετησίως, με αυξη­τική τάση.

Η κατα­σκευή του 2ου κυτ­τά­ρου στο ΧΥΤΑ μας έδωσε προ­σω­ρινά ανάσα αλλά κατά τα φαι­νό­μενα δεν επαρκεί.

Η αρχική πρό­βλεψη για δεκαετή κύκλο ζωής αναι­ρεί­ται από την πραγ­μα­τι­κό­τητα, λόγω συνε­χούς αύξησης του όγκου απορ­ριμ­μά­των.

Αντί για 10 έτη, όπως προ­βλέ­πο­νταν, ήδη ο ΦΟΔΣΑ κάνει λόγο για 6-7 χρόνια αντοχής του 2ου κυτ­τά­ρου.

Με δεδο­μένο ότι λει­τουρ­γεί ήδη δύο χρόνια, ο προσ­δο­κώ­με­νος χρόνος ζωής του, από εδώ και πέρα, μειώ­νε­ται δρα­μα­τικά.

Έτσι, όπως δια­μορ­φώ­νο­νται οι συν­θή­κες, μας προ­κα­λούν αγωνία ακόμα και για τη δυνα­τό­τητα δια­χεί­ρι­σης των απορ­ριμ­μά­των που παράγει το νησί μας.

Όταν μάλιστα,  δεν έχει προ­χω­ρή­σει η κατα­σκευή Μονάδας Επε­ξερ­γα­σίας Απορ­ριμ­μά­των, όπου θα γίνεται διαλογή, ώστε να οδη­γού­νται τελικά σε ταφή μόνο τα μη ανα­κυ­κλώ­σιμα απορ­ρίμ­ματα.

Όλα αυτά συμ­βαί­νουν όταν, παράλ­ληλα, αλλά­ζουν συνεχώς σε ευρω­παϊκό επίπεδο τα δεδο­μένα για την ανα­κύ­κλωση, την ανά­κτηση υλικών και την ταφή μόνο ενός μικρού υπο­λείμ­μα­τος από τα αστικά από­βλητα.

Ήδη το ενδια­φέ­ρον μετα­φέ­ρε­ται σε άλλου τύπου υπο­δο­μές, στις Μονάδες Ανακύκλωσης-Ανάκτησης (Μ.Α.Α.) όπου τα απορ­ρίμ­ματα φτάνουν δια­χω­ρι­σμένα από την πηγή, ώστε να μένει λιγό­τερο υπό­λειμμα για θάψιμο.

Αυτή είναι με λίγα λόγια η πραγ­μα­τι­κό­τητα, που γίνεται ακόμα χει­ρό­τερη για τους Δήμους και τους δημότες μας, αφού υπο­χρε­ού­μα­στε πλέον να κατα­βάλ­λουμε ως Τέλος Ταφής τα πρό­στιμα που επι­βάλ­λει η Ευρω­παϊκή Ένωση στην Χώρα μας, λόγω καθυ­στέ­ρη­σης προ­σαρ­μο­γής της δια­χεί­ρι­σης απορ­ριμ­μά­των στην ευρω­παϊκή νομο­θε­σία.

Μέσα σε αυτή την προ­βλη­μα­τική, αν μη τι άλλο, κατά­σταση, προ­έ­κυψε τώρα, στην κορύ­φωση της του­ρι­στι­κής περιό­δου, και η πιθα­νό­τητα μετα­φο­ράς στην Κω των απορ­ριμ­μά­των της Καλύ­μνου, καθη­με­ρινά, χύδην, με containers και δίχως να έχουν υποστεί καμίας μορφής ανα­κύ­κλωση.

Μια κατα­στρο­φική προ­ο­πτική για το ΧΥΤΑ της Κω, που θα μικρύ­νει ακόμα περισ­σό­τερο τη διάρ­κεια ζωής του, αφού υπο­λο­γί­ζε­ται ότι θα μετα­φέ­ρο­νται του­λά­χι­στον 10.000 τόνοι ετησίως.

Αντί να λυθεί το πρό­βλημα της Καλύ­μνου, σε ένα τέτοιο ενδε­χό­μενο, δυνα­μι­τί­ζε­ται και όλη η πολι­τική δια­χεί­ρι­σης των απορ­ριμ­μά­των της Κω, με αρνη­τι­κές συνέ­πειες για τον τόπο μας.

 

Αγα­πη­τοί συνά­δελ­φοι,

οι σχε­τι­κές ανα­κοι­νώ­σεις του Προ­έ­δρου του ΦΟΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου και του Δημάρ­χου Καλύ­μνου, στο Δημο­τικό Συμ­βού­λιο Καλύ­μνου, συνι­στούν απα­ξί­ωση της τοπικής μας κοι­νω­νίας.

Προ­κα­λούν προ­βλη­μα­τι­σμό και δημιουρ­γούν, άστοχα, μια εστία προ­βλη­μά­των που φέρνει σε αντι­πα­ρά­θεση θεσμούς και τοπικές κοι­νω­νίες.

 

Το έχω ήδη πει και το επα­να­λαμ­βάνω.

Ουδέ­ποτε ερω­τη­θή­καμε για το ενδε­χό­μενο μετα­φο­ράς των σκου­πι­διών της Καλύ­μνου στην Κω. Και ουδέ­ποτε, εφόσον αυτό συνέ­βαινε, θα συναι­νού­σαμε, για όλους τους λόγους που σας προ­α­νέ­φερα.

Επι­πλέον αυτών, οφείλω να ξεκα­θα­ρίσω απέ­να­ντι σε εσάς και τους συμπο­λί­τες μας, ότι ουδέ­ποτε ψήφισα για μετα­φορά των σκου­πι­διών από την Κάλυμνο στην Κω.

Αλίμονο, αν είχε προ­κύ­ψει ένα τέτοιο ερώτημα, σαφώς και θα ετίθετο προς συζή­τηση στο Δημο­τικό Συμ­βού­λιο και στους φορείς του νησιού.

Συνε­χί­ζο­ντας, αξίζει να ανα­φερθώ στο εγκε­κρι­μένο Περι­φε­ρειακό Σχέδιο Δια­χεί­ρι­σης Απο­βλή­των Νοτίου Αιγαίου, το οποίο ψηφί­σαμε όλοι οι δήμαρ­χοι του Νοτίου Αιγαίου.

Σε αυτό, ξεκά­θαρα προ­βλέ­πει για την Κάλυμνο, στη σελίδα 115 (ΠΕΣΔΑ), ως πρώτη επιλογή την δεμα­το­ποί­ηση των σκου­πι­διών και όχι την θαλάσ­σια μετα­φορά τους.

Όπως μπορεί να δει ο οποιοσ­δή­ποτε στον σχετικό πίνακα, υπάρ­χουν περιο­χές όπου σαφώς προ­τάσ­σε­ται ή τίθεται ως προ­τε­ραιό­τητα η θαλάσ­σια μετα­φορά (πχ Δήμος Καρ­πά­θου κ.α.) όμως αυτό σαφώς δεν αφο­ρούσε στην Κάλυμνο.

Έτσι, σε εφαρ­μογή του ΠΕΣΔΑ, απο­φα­σί­στηκε από το Δήμο Καλυ­μνίων η δεμα­το­ποί­ηση και απο­θή­κευση των απορ­ριμ­μά­των, ως ενδιά­μεση λύση, μέχρι να υλο­ποι­η­θεί η κατα­σκευή της Μονάδας Επε­ξερ­γα­σίας Απορ­ριμ­μά­των.

Για αυτό το λόγο, ανα­κοί­νωσε ο Πρό­ε­δρος του ΦΟΔΣΑ, σε ανάρ­τηση  του στις 13.05.2022, μετά από συνά­ντηση του με τον τότε Δήμαρχο Καλύ­μνου Δημήτρη Δια­κο­μι­χάλη, ότι προ­κρί­νε­ται η δεμα­το­ποί­ηση για το Δήμο Καλυ­μνίων.

Χρονικά, μετά από αυτό, τον Αύγου­στο του 2022, ψηφί­στηκε το ΠΕΣΔΑ Νοτίου Αιγαίου.

Άρα και για τη δική μου θετική ψήφο στο ΠΕΣΔΑ, είχε εκ των προ­τέ­ρων αξιο­λο­γη­θεί ως καθο­ρι­στική παρά­με­τρος, η απόφαση για τη δεμα­το­ποί­ηση και απο­θή­κευση των απορ­ριμ­μά­των στην Κάλυμνο και όχι η μετα­φορά τους.

Για αυτό το σκοπό μάλιστα, από τη Διεύ­θυνση Περι­βάλ­λο­ντος της Περι­φέ­ρειας Ν. Αιγαίου, την 01.06.2023, δόθηκε έγκριση του έργου της δεμα­το­ποί­η­σης και την υπαγωγή του σε Πρό­τυ­πες Περι­βαλ­λο­ντι­κές Δεσμεύ­σεις (Π.Π.Δ) με τίτλο « Δεμα­το­ποί­ηση και απο­θή­κευση ως μετα­βα­τική δια­χεί­ριση αστικών στέρεων απο­βλή­των Δήμου Καλυ­μνίων έως την ολο­κλή­ρωση των σχε­τι­κών μόνιμων υπο­δο­μών» (ΑΔΑ 6ΡΧΝ7ΛΞ-Μ5Ζ, Ρόδος 01.06.2023).

Με λίγα λόγια, ενώ ο σχε­δια­σμός στην Κάλυμνο αφο­ρούσε απο­κλει­στικά τη δεμα­το­ποί­ηση και την απο­θή­κευση εκεί των απορ­ριμ­μά­των, έως και την κατα­σκευή της μόνιμης Μονάδας Επε­ξερ­γα­σίας Απορ­ριμ­μά­των (ΜΕΑ), ξαφνικά, δίχως κανένα διάλογο, δίχως να μας ενη­με­ρώ­σουν για τις προ­θέ­σεις τους, απο­φά­σι­σαν να αλλά­ξουν τον εγκε­κρι­μένο σχε­δια­σμό, να παρα­βιά­σουν την λογική της πραγ­μα­τι­κό­τη­τας και να δημιουρ­γή­σουν ένταση στην κοι­νω­νία μας.

Η Κως δεν είναι ένα από όλα τα νησιά, ούτε ο Δήμος Κω ένας μεταξύ των άλλων Δήμων.

Είμαστε ο 2ος μεγα­λύ­τε­ρος πλη­θυ­σμιακά δήμος στο νότιο αιγαίο, με 1.5 εκ αφίξεων.

Όπως σεβό­μα­στε εμείς τη θέση και το ρόλο καθενός, τον ίδιο σεβασμό οφεί­λουν όλοι προς το νησί  μας.

Η Κως, έχει βάλει πλάτη στα δύσκολα και το γνω­ρί­ζουν άπαντες αυτό.

Βάλαμε πλάτη στο μετα­να­στευ­τικό για να μην εξε­λι­χθεί σε εθνικό πρό­βλημα.

Το δείξαμε με τη στάση μας όλα αυτά τα χρόνια.

Συνερ­γα­ζό­μα­στε, συζη­τούμε, συνα­πο­φα­σί­ζουμε.

Ουδέ­ποτε λει­τουρ­γή­σαμε με αφο­ρι­σμούς ή τοπι­κι­στική διάθεση και πρόθεση.

Συμπε­ρι­φε­ρό­μα­στε με ωρι­μό­τητα, υπε­ρα­σπι­ζό­με­νοι όμως πάντα, το δημόσιο συμ­φέ­ρον.

Έχουμε απο­δεί­ξει ότι μπο­ρούμε να δια­χει­ρι­ζό­μα­στε τις υπο­θέ­σεις μας.

Όπως σχε­διά­σαμε, κατα­σκευά­σαμε και λει­τουρ­γούμε το ΧΥΤΑ.

Αλλά και να συνερ­γα­ζό­μα­στε και να βοηθάμε όποιον μας έχει ανάγκη.

 

Συνο­ψί­ζο­ντας, ξεκα­θα­ρί­ζουμε την στάση μας.

Ο Δήμος Κω και οι συν­δη­μό­τες μας, δια­χρο­νικά έχουμε απο­δεί­ξει ότι είμαστε κοι­νω­νία αλλη­λεγ­γύης, σε δύσκο­λες περιό­δους για τα νησιά και την πατρίδα μας.

Αντι­με­τω­πί­ζουμε όλους με σεβασμό και ευαι­σθη­σία, απλώ­νο­ντας ουκ ολίγες φορές χείρα βοη­θείας, στα γει­το­νικά νησιά μας και στις τοπικές κοι­νω­νίες τους.

Αδιαμ­φι­σβή­τητα, η εικόνα της Κω στο παγκό­σμιο γίγνε­σθαι, κατα­γρά­φε­ται στο πέρασμα των αιώνων ως τέτοια.

Κατα­νο­ούμε το πρό­βλημα του γει­το­νι­κού μας νησιού, της Καλύ­μνου, στο οποίο, εδώ και πολλές δεκα­ε­τίες, δεν έγινε εφικτό να λυθεί το ζήτημα δια­χεί­ρι­σης των απορ­ριμ­μά­των της. Για μια σειρά λόγους που δεν χρειά­ζε­ται στην παρούσα φάση να ανα­λύ­σουμε.

Ανα­γνω­ρί­ζουμε τη λύση που έχει προ­κρι­θεί, δηλαδή τη δεμα­το­ποί­ηση και την απο­θή­κευση τους στην Κάλυμνο, ως μετα­βα­τική και μέχρι την κατα­σκευή της Μονάδας Επε­ξερ­γα­σίας Απορ­ριμ­μά­των.

Όπως αυτή σχε­διά­στηκε από το Δήμο Καλυ­μνίων, ανα­κοι­νώ­θηκε  από τον Περι­φε­ρειάρχη και τον τότε Δήμαρχο Καλύ­μνου στις 13.05.2022 και  εγκρί­θηκε σε ότι αφορά την περι­βαλ­λο­ντική της υπό­σταση στις 01.06.2023, από τις υπη­ρε­σίες της Περι­φέ­ρειας Νοτίου Αιγαίου.

Δηλώ­νουμε ότι, έκτοτε, ουδεμία αλλαγή σε αυτό το σχε­δια­σμό υπήρξε και πολύ περισ­σό­τερο, ουδεμία ενη­μέ­ρωση επί ενός δια­φο­ρε­τι­κού σενα­ρίου είχε ο Δήμος Κω από το Δήμο Καλυ­μνίων ή το ΦΟΔΣΑ Νοτίου Αιγαίου.

Επι­πρό­σθετα, ο ΧΥΤΑ Κω έχει λίγα χρόνια ωφέ­λι­μης ζωής, πλη­σιά­ζο­ντας και πάλι τα όρια κορε­σμού του.

Σε ένα νησί που ανα­πτύσ­σε­ται ραγδαία του­ρι­στικά, που δια­θέ­τει και δομή μετα­να­στών, όπου φιλο­ξε­νού­νται χιλιά­δες ανθρώ­πι­νες ψυχές, χωρίς αυτό να έχει προ­βλε­φθεί, με ότι συνε­πά­γε­ται για την επι­βά­ρυνση του.

Στην Κω, προ­βλέ­πε­ται να κατα­σκευα­στεί Μονάδα Επε­ξερ­γα­σίας Απορ­ριμ­μά­των. Έως τότε, αντί­πα­λος μας είναι ο χρόνος, για να μη ξανα­ζή­σουμε στιγμές του παρελ­θό­ντος με τα ζητή­ματα κορε­σμού του ΧΥΤΑ που ανέ­κυ­ψαν κατά περιό­δους.

 

Αγα­πη­τοί συνά­δελ­φοι,

σε αυτό το πλαίσιο σας καλώ να εγκρί­νετε την παρα­κάτω απόφαση.

Ο ΧΥΤΑ Κω δεν αντέχει να υπο­δε­χθεί σαράντα χιλιά­δες τόνους σκου­πι­διών από άλλα νησιά τα επόμενα τέσσερα χρόνια, πολύ δε περισ­σό­τερο, δεκάδες χιλιά­δες τόνους μετά από τη λήξη αυτής της χρο­νι­κής περιό­δου.

Επι­πλέον, η Κως δεν αντέχει να επι­βα­ρυν­θούν το οδικό δίκτυο και τα λιμάνια μας, πχ ο λιμένας Μαστι­χα­ρίου, με τη διέ­λευση μεγάλων οχη­μά­των – containers απορ­ριμ­μά­των .

Ανα­γνω­ρί­ζο­ντας το πρό­βλημα στο γει­το­νικό νησί, ζητούμε την υλο­ποί­ηση της δια­δι­κα­σίας δεμα­το­ποί­η­σης και απο­θή­κευ­σης όπως αυτή έχει εγκρι­θεί στις 01.06.2023.

Συνερ­γα­ζό­μα­στε, όπου απαι­τη­θεί, για την άσκηση πίεσης προ­κει­μέ­νου να συντμη­θεί ο χρόνος κατα­σκευής της Μονάδας Επε­ξερ­γα­σίας Απορ­ριμ­μά­των (ΜΕΑ) σε Κω και Κάλυμνο.

Αφού λει­τουρ­γή­σει η ΜΕΑ Καλύ­μνου, μπο­ρούμε να συζη­τή­σουμε την δυνα­τό­τητα μετα­φο­ράς των υπο­λειμ­μά­των, μετά την επε­ξερ­γα­σία τους, στο ΧΥΤΑ Κω. Μια ποσό­τητα δρα­μα­τικά μικρό­τερη σε όγκο και ποιο­τικά χαρα­κτη­ρι­στικά.

Δίχως καμία διάθεση σύγκρου­σης, με το Δήμο Καλύ­μνου, τον ΦΟΔΣΑ ή την Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου, απο­φορ­τι­σμέ­νοι από οποια­δή­ποτε τοπι­κι­στική αντί­ληψη, υπε­ρα­σπι­ζό­με­νοι όμως στο ακέραιο τα συμ­φέ­ρο­ντα των δημοτών της Κω και το μέλλον του τόπου μας, δηλώ­νουμε την απόλυτη αντί­θεση μας σε οποιο­δή­ποτε σενάριο μετα­φο­ράς δεκάδων χιλιά­δων τόνων σκου­πι­διών από γει­το­νικά μεγάλα νησιά, όπως η Κάλυ­μνος στην προ­κει­μένη περί­πτωση.

Δηλώ­νουμε πρό­θυ­μοι να συνερ­γα­στούμε, όπως πράτ­τουμε άλλωστε κάθε φορά, ως αρωγοί στην επίλυση αυτού του χρόνιου ζητή­μα­τος που απα­σχο­λεί την Κάλυμνο, για το οποίο όμως ουδεμία ευθύνη φέρει η Κως, με τρόπους που ανα­φέρ­θη­καν παρα­πάνω.

Ζητούμε έστω και τώρα, μακριά από εντά­σεις και αντι­πα­ρα­θέ­σεις, διάλογο. Η δημο­τική αρχή της Καλύ­μνου, οφείλει να συζη­τή­σει. Την αφορά. Αφορά το νησί της Καλύ­μνου άλλωστε. Ζητούμε έστω και τώρα από τον πρόεδρο του ΦΟΔΣΑ, να συζη­τή­σει θεσμικά με  Κάλυμνο και Κω. Λύσεις υπάρ­χουν, που προ­φα­νώς μπορεί να μην επι­βα­ρύ­νουν την Κω και ταυ­τό­χρονα, να δώσουν διέξοδο στο πρό­βλημα της Καλύ­μνου.