Καμπανάκι από το comeback της Τουρκίας στον τουρισμό

της Στε­φα­νί­ας Σούκη

«Η Ryanair θε­ω­ρεί ότι συ­νο­λι­κά η αγορά της Νο­τιο­α­να­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου πα­ρου­σιά­ζει εν­δια­φέ­ρον. Ετσι, θα επεν­δύ­ει εκεί όπου βλέ­πει προ­ο­πτι­κές, με την Τουρ­κία να είναι μία από αυτές τις αγο­ρές».

Αυτό δη­λώ­νουν στο «business stories» τα στε­λέ­χη της ιρ­λαν­δι­κής low cost αε­ρο­πο­ρι­κής που εντάσ­σει από τον Ιού­νιο του 2018, για πρώτη φορά, στο θε­ρι­νό της πρό­γραμ­μα προ­ο­ρι­σμούς στα ανα­το­λι­κά πα­ρά­λια της Τουρ­κί­ας, πο­ντά­ρο­ντας στην ανά­καμ­ψη της του­ρι­στι­κής κί­νη­σης στη γεί­το­να, η οποία είναι πλέον γε­γο­νός: Για το 2017 ο αριθ­μός των ξένων επι­σκε­πτών στην Τουρ­κία αυ­ξή­θη­κε κατά 28% στα 32,4 εκα­τομ­μύ­ρια και φέτος ανα­μέ­νε­ται να ενι­σχυ­θεί πε­ραι­τέ­ρω και να ξε­πε­ρά­σει τα 38 εκα­τομ­μύ­ρια, με τον στόχο των 40 εκα­τομ­μυ­ρί­ων να μην είναι και τόσο μα­κρι­νός, αν φυ­σι­κά δεν προ­κύ­ψουν οι αστάθ­μη­τοι πα­ρά­γο­ντες των προη­γού­με­νων ετών που έφε­ραν και την πτώση. Το γε­γο­νός φυ­σι­κά δεν περνά σε καμία πε­ρί­πτω­ση απα­ρα­τή­ρη­το και από τους του­ρι­στι­κούς φο­ρείς στην Ελ­λά­δα, που αρ­χί­ζουν να πα­ρα­τη­ρούν ήδη ακόμη και για τη φε­τι­νή, υψηλή πε­ρί­ο­δο του Αυ­γού­στου τους πρώ­τους κρα­δα­σμούς στις κρα­τή­σεις στις ανώ­τε­ρες κα­τη­γο­ρί­ες ξε­νο­δο­χεί­ων λόγω του αντα­γω­νι­σμού των τιμών από την Τουρ­κία, κρού­ο­ντας πλέον ανοι­χτά τον κώ­δω­να του κιν­δύ­νου για τη σεζόν του 2019 και επα­να­φέ­ρο­ντας το θέμα της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας του ελ­λη­νι­κού του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος.

Η σεζόν 2018-2019

Το πα­ρά­δειγ­μα του με­γα­λύ­τε­ρου ευ­ρω­παϊ­κού low cost αε­ρο­με­τα­φο­ρέα, που κάνει την εί­σο­δό του φέτος το κα­λο­καί­ρι στην τουρ­κι­κή αγορά συν­δέ­ο­ντας το Δου­βλί­νο με την Μπρα­τι­σλά­βα και τα νο­τιο­δυ­τι­κά πα­ρά­λια της Τουρ­κί­ας και βλέ­πει ακόμη με­γα­λύ­τε­ρες προ­ο­πτι­κές, σχε­διά­ζο­ντας πα­ράλ­λη­λα τα επό­με­να βή­μα­τά του στη γεί­το­να, με νέες συν­δέ­σεις δεν είναι το μόνο.

Απα­ντες στην Ευ­ρώ­πη, είτε πρό­κει­ται για με­γά­λους τα­ξι­διω­τι­κούς ορ­γα­νι­σμούς όπως η TUI και η ThomasCook, είτε για μι­κρό­τε­ρους tour operators παίρ­νουν ακρι­βώς τα ίδια μη­νύ­μα­τα, με ισχυ­ρά δι­ψή­φια πο­σο­στά αύ­ξη­σης σε επί­πε­δο κρα­τή­σε­ων και προ­βλέ­ψε­ων ως προς τις αφί­ξεις φέτος στην τουρ­κι­κή αγορά και τους Γερ­μα­νούς και τους Ρώ­σους του­ρί­στες να σέρ­νουν τον χορό.

Στην Ελ­λά­δα αυτό που δη­λώ­νουν τώρα στο «b.s.» οι εγ­χώ­ριοι του­ρι­στι­κοί φο­ρείς είναι η δια­πί­στω­ση ότι «υστε­ρού­με για την υψηλή πε­ρί­ο­δο (από τις 20 Ιου­λί­ου έως τις 20 Αυ­γού­στου) στις ανώ­τε­ρες κα­τη­γο­ρί­ες ξε­νο­δο­χεί­ων, όπου συ­γκρι­τι­κά, όπως προ­κύ­πτει μέσα από τα με­γά­λα δί­κτυα δια­νο­μής, τα αντί­στοι­χα τουρ­κι­κά ξε­νο­δο­χεία των 4 και 5 αστέ­ρων είναι 30%-50% φθη­νό­τε­ρα». Ση­μειω­τέ­ον ότι ανέ­κα­θεν η τιμή ενός 5άστε­ρου στην Τουρ­κία αντι­στοι­χού­σε με αυτή μιας 4άστε­ρης μο­νά­δας στην Ελ­λά­δα, όπου, ούτως ή άλλως, οι τιμές κατά τη διάρ­κεια της τε­λευ­ταί­ας διε­τί­ας των ρεκόρ των αφί­ξε­ων και με δε­δο­μέ­νη την άνοδο της ζή­τη­σης από το εξω­τε­ρι­κό έχουν «τσι­μπή­σει» σε σχέση με το πρό­σφα­το πα­ρελ­θόν.

Σε όλα αυτά βέ­βαια θα πρέ­πει να προ­στε­θεί και η συ­ναλ­λαγ­μα­τι­κή ισο­τι­μία του ευρώ με το τουρ­κι­κό νό­μι­σμα, ένα ακόμη πλε­ο­νέ­κτη­μα για τους επι­σκέ­πτες στους δη­μο­φι­λείς τουρ­κι­κούς προ­ο­ρι­σμούς, που κα­θί­στα­νται έτσι ακόμη πιο φθη­νοί: για φέτος η τουρ­κι­κή λίρα είναι στο 1 προς 5, ενώ πέ­ρυ­σι ήταν στο 1 προς 4 και το 2016 στο 1 προς 3,8. «Συ­νο­λι­κά, η φε­τι­νή χρο­νιά σε δη­μο­φι­λείς ελ­λη­νι­κούς προ­ο­ρι­σμούς όπως η Ρόδος, η Κως ή η Κρήτη χα­ρα­κτη­ρί­ζε­ται μάλ­λον νευ­ρι­κή σε ό,τι έχει να κάνει με τον αντα­γω­νι­σμό από την τουρ­κι­κή αγορά», σχο­λιά­ζουν πηγές από τις Ενώ­σεις Ξε­νο­δό­χων ανά την Ελ­λά­δα.

Και αν η χώρα μας ξε­πέ­ρα­σε τα 30 εκα­τομ­μύ­ρια του­ρί­στες το 2017 με προ­ο­πτι­κή για αύ­ξη­ση κατά 10% φέτος, σύμ­φω­να με τους υπο­λο­γι­σμούς του υπουρ­γεί­ου Του­ρι­σμού, και στην Τουρ­κία η φε­τι­νή χρο­νιά πα­ρα­πέ­μπει σε εκτι­μή­σεις για επι­δό­σεις-ρεκόρ, όπως προ­κύ­πτει από πλευ­ράς του αρ­μό­διου τουρ­κι­κού υπουρ­γεί­ου Πο­λι­τι­σμού και Του­ρι­σμού αλλά και της Ενω­σης των Τουρ­κι­κών Του­ρι­στι­κών Γρα­φεί­ων (TURSAB).

Η χώρα φι­λο­ξέ­νη­σε 36,8 εκα­τομ­μύ­ρια ξέ­νους επι­σκέ­πτες το 2014, και 36,3 εκα­τομ­μύ­ρια το 2015 για να πέσει εντυ­πω­σια­κά στα 25,3 εκα­τομ­μύ­ρια το 2016 και να αυ­ξη­θούν εκ νέου στα 32,4 εκα­τομ­μύ­ρια το 2017, σύμ­φω­να με τα στοι­χεία του Τουρ­κι­κού Ιν­στι­τού­του Στα­τι­στι­κής (ΤUIK). Για φέτος οι εκτι­μή­σεις από πλευ­ράς της Ενω­σης των Τουρ­κι­κών Του­ρι­στι­κών Γρα­φεί­ων ανε­βά­ζουν πολύ ψηλά τον πήχη και βλέ­πουν εφι­κτό τον στόχο για 40 εκα­τομ­μύ­ρια ξέ­νους επι­σκέ­πτες και έσοδα σε επί­πε­δα άνω των 30 δισ. δο­λα­ρί­ων έως το τέλος του 2018. Σύμ­φω­να με την TURSAB, η ζή­τη­ση από τη Γερ­μα­νία και τη Ρωσία (που είναι και οι δύο βα­σι­κές αγο­ρές για τον τουρ­κι­κό του­ρι­σμό) είναι πολύ υψηλή με αύ­ξη­ση κατά 60% από τους Γερ­μα­νούς και κατά 30% από τους Ρώ­σους. Ανο­δος ανα­μέ­νε­ται και από άλλες αγο­ρές όπως το Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο και η Ολ­λαν­δία, με την Ατ­τά­λεια και τα πα­ρα­λια­κά θέ­ρε­τρα στην τουρ­κι­κή πλευ­ρά του Αι­γαί­ου να βρί­σκο­νται, συ­νο­λι­κά, στην πρώτη γραμ­μή της ζή­τη­σης.

Για το πρώτο τρί­μη­νο του 2018, το TUIK ανα­φέ­ρει ότι τα του­ρι­στι­κά έσοδα ενι­σχύ­θη­καν κατά 31,3% ξε­περ­νώ­ντας τα 4,4 δισ. δο­λά­ρια, με τη μέση δα­πά­νη ανά επι­σκέ­πτη να φτά­νει τα 723 δο­λά­ρια (συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων και των Τούρ­κων που ζουν στο εξω­τε­ρι­κό). Με βάση τις ανα­χω­ρή­σεις, ο αριθ­μός των ξένων επι­σκε­πτών αυ­ξή­θη­κε στο διά­στη­μα Ια­νουα­ρί­ου-Μαρ­τί­ου κατά 26,4%, στα 6,1 εκα­τομ­μύ­ρια, εκ των οποί­ων 4,9 εκατ. ήταν ξένοι ξένοι και 1,2 εκατ. Τούρ­κοι κά­τοι­κοι εξω­τε­ρι­κού.

Ακόμη πιο αντα­γω­νι­στι­κές θα είναι οι συν­θή­κες από την Τουρ­κία για τον ελ­λη­νι­κό του­ρι­σμό το 2019, όπως του­λά­χι­στον εκτι­μούν οι εγ­χώ­ριοι του­ρι­στι­κοί φο­ρείς, που θέ­τουν υπό συ­ζή­τη­ση εκ νέου το θέμα της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας του ελ­λη­νι­κού του­ρι­στι­κού προ­ϊ­ό­ντος, ακόμη και για τις Πε­ρι­φέ­ρειες που κά­νουν πρω­τα­θλη­τι­σμό όπως αυτή του Νο­τί­ου Αι­γαί­ου. Η αντι­πε­ρι­φε­ρειάρ­χης Του­ρι­σμού Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου Μα­ριέτ­τα Πα­πα­βα­σι­λεί­ου δη­λώ­νει ότι θα πρέ­πει «να επα­νε­ξε­τα­στεί το θέμα του τέ­λους δια­νυ­κτέ­ρευ­σης, το οποίο δεν ται­ριά­ζει με τη φυ­σιο­γνω­μία του ελ­λη­νι­κού του­ρι­σμού και ήδη εκ­φρά­ζο­νται έντο­να πα­ρά­πο­να από τους επι­σκέ­πτες των νη­σιών». Οι του­ρι­στι­κοί φο­ρείς επα­να­λαμ­βά­νουν σε κάθε ευ­και­ρία ότι το ελ­λη­νι­κό του­ρι­στι­κό προ­ϊ­όν είναι υπερ­φο­ρο­λο­γη­μέ­νο, πλήτ­τε­ται η αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τα κι ότι θα πρέ­πει να λη­φθούν από φέτος μέτρα «ώστε να εί­μα­στε έτοι­μοι και για τις κακές σεζόν, να μην ξε­χνά­με ότι οι αγο­ρές κά­νουν κύ­κλους και υπάρ­χουν και οι απρό­ο­πτες κα­τα­στά­σεις».

Μόνο από την αύ­ξη­ση των συ­ντε­λε­στών ΦΠΑ κατά τη διάρ­κεια της κρί­σης σε δια­μο­νή, με­τα­φο­ρές, εστί­α­ση, υπη­ρε­σί­ες, το ελ­λη­νι­κό του­ρι­στι­κό προ­ϊ­όν είναι ακρι­βό­τε­ρο έως και 6% σε σχέση με τις αντα­γω­νί­στριες αγο­ρές, πλέον φυ­σι­κά των πρό­σθε­των φο­ρο­λο­γι­κών επι­βα­ρύν­σε­ων στα νησιά και το τέλος δια­μο­νής.

Σε αυτό το σκη­νι­κό, το ολικό comeback της Τουρ­κί­ας (αλλά και άλλων αγο­ρών που είχαν πλη­γεί τα τε­λευ­ταία χρό­νια λόγω τρο­μο­κρα­τί­ας, όπως η Αί­γυ­πτος ή η Τυ­νη­σία) είναι εύ­λο­γο να απο­τε­λεί πηγή ανη­συ­χί­ας στην Ελ­λά­δα, οδεύ­ο­ντας προς τη σεζόν του 2019, δε­δο­μέ­νου ότι το 2018 έρ­χε­ται με φόρα από τις υψη­λές επι­δό­σεις των προη­γού­με­νων ετών. Ση­μειω­τέ­ον ότι με ορί­ζο­ντα το 2023, ο τουρ­κι­κός του­ρι­σμός στο­χεύ­ει σε 50 εκα­τομ­μύ­ρια επι­σκέ­πτες από το εξω­τε­ρι­κό και 50 δισ. δο­λά­ρια έσοδα, ενώ ξε­νο­δο­χεια­κοί κο­λοσ­σοί δί­νουν συ­νε­χώς ψήφο εμπι­στο­σύ­νης στην Τουρ­κία.

Ο του­ρι­σμός Ελ­λά­δας – Τουρ­κί­ας

Μόνο η «Hilton», που ανα­κοί­νω­σε προ ημε­ρών τα σχέ­διά της, έκανε λόγο για 4 νέα ξε­νο­δο­χεία στην τουρ­κι­κή αγορά, κάτω από το brand Double Treeby Hilton και Hampton by Hilton, με τα οποία ο γνω­στός όμι­λος θα φτά­σει συ­νο­λι­κά τα 90 ξε­νο­δο­χεία σε λει­τουρ­γία (11.000 δω­μά­τια) και σε ανά­πτυ­ξη (4.000 δω­μά­τια) στην τουρ­κι­κή αγορά.

Οι ίδιοι οι γεί­το­νές μας πά­ντως φαί­νε­ται να προ­τι­μούν ιδιαί­τε­ρα την Ελ­λά­δα για τις δια­κο­πές τους αν λη­φθεί υπόψη ότι η χώρα μας είναι ο Νο1 προ­ο­ρι­σμός για τους Τούρ­κους που τα­ξι­δεύ­ουν στο εξω­τε­ρι­κό. Με βάση τα στοι­χεία του SETE Intelligence από τον Σύν­δε­σμο Ελ­λη­νι­κών Του­ρι­στι­κών Επι­χει­ρή­σε­ων (ΣΕΤΕ) και την τε­λευ­ταία με­λέ­τη για τις «Προ­ο­πτι­κές του ει­σερ­χό­με­νου του­ρι­σμού στην Ελ­λά­δα το 2018», συ­νο­λι­κά ο εξερ­χό­με­νος του­ρι­σμός από την Τουρ­κία φτά­νει τα 8 εκα­τομ­μύ­ρια, με το τοπ 5 των προ­ο­ρι­σμών στο εξω­τε­ρι­κό να απαρ­τί­ζε­ται από την Ελ­λά­δα, τη Σα­ου­δι­κή Αρα­βία, το Ιράν, τη Γερ­μα­νία και την Ιτα­λία. Στη Με­σό­γειο, μετά την Ελ­λά­δα, οι υπό­λοι­ποι τέσ­σε­ρις προ­ο­ρι­σμοί που προ­τι­μούν οι Τούρ­κοι τα­ξι­διώ­τες είναι η Ιτα­λία, η Ισπα­νία, η Αλ­βα­νία και το Μα­ρό­κο.

Με βάση πάντα τα στοι­χεία του SETE Institute για την Ελ­λά­δα, οι Τούρ­κοι βρί­σκο­νται στην 7η θέση των ει­σερ­χό­με­νων του­ρι­στών, ως αγορά, με 890.000 επι­σκέ­πτες, 3,5 εκα­τομ­μύ­ρια πε­ρί­που δια­νυ­κτε­ρεύ­σεις, κοντά στα 300 εκατ. ευρώ του­ρι­στι­κές ει­σπρά­ξεις, 334 ευρώ Μέση κατά Κε­φα­λή Δα­πά­νη και 86 ευρώ ημε­ρή­σια. Στη χώρα μας, οι τρεις πε­ριο­χές-προ­ο­ρι­σμοί που προ­τι­μούν πε­ρισ­σό­τε­ρο οι Τούρ­κοι του­ρί­στες είναι η Ανα­το­λι­κή Μα­κε­δο­νία και η Θράκη, η Ατ­τι­κή και το Βό­ρειο Αι­γαίο. Ως προς τις προ­ο­πτι­κές της φε­τι­νής χρο­νιάς, «η αρ­νη­τι­κή οι­κο­νο­μι­κή συ­γκυ­ρία για την τουρ­κι­κή αγορά με διαρ­κή υπο­τί­μη­ση της τουρ­κι­κής λίρας και με­γά­λες δια­κυ­μάν­σεις της κα­τα­να­λω­τι­κής εμπι­στο­σύ­νης προ­οιω­νί­ζε­ται αρ­νη­τι­κές προ­ο­πτι­κές για τον ει­σερ­χό­με­νο του­ρι­σμό από Τουρ­κία, παρά την αύ­ξη­ση της ζή­τη­σης για αε­ρο­πο­ρι­κές θέ­σεις (+11%)», ανα­φέ­ρει η με­λέ­τη του ΣΕΤΕ.

Επι­ση­μαί­νε­ται εδώ ότι για φέτος το κα­λο­καί­ρι, με βάση τα στοι­χεία στο τέλος του Μαρ­τί­ου, ο προ­γραμ­μα­τι­σμός των αε­ρο­πο­ρι­κών θέ­σε­ων από την Τουρ­κία στα πε­ρι­φε­ρεια­κά αε­ρο­δρό­μια (πλην του «Ελ. Βε­νι­ζέ­λος») πα­ρα­πέ­μπει σε 9.200 θέ­σεις επι­πλέ­ον σε σύ­γκρι­ση με το κα­λο­καί­ρι του 2017 για τη σύν­δε­ση Τουρ­κία- Ελ­λά­δα (95.308 θέ­σεις συ­νο­λι­κά για τα αε­ρο­δρό­μια των Θεσ­σα­λο­νί­κης, Μυ­κό­νου, Ηρα­κλεί­ου, Μυ­τι­λή­νης, Κέρ­κυ­ρας, Σάμου, Ρόδου).

Η συ­μπρω­τεύ­ου­σα μά­λι­στα συ­γκε­ντρώ­νει τη με­ρί­δα του λέ­ο­ντος με συ­νο­λι­κά 71.610 προ­γραμ­μα­τι­σμέ­νες θέ­σεις κατά τη θε­ρι­νή σεζόν του 2018 και ακο­λου­θούν Μύ­κο­νος και Ηρά­κλειο. Επι­πλέ­ον, σύμ­φω­να με το SETE Institute, θα πρέ­πει να λη­φθεί υπόψη ότι πολύ με­γά­λο μέρος του του­ρι­σμού από Τουρ­κία έρ­χε­ται οδικά ή διά θα­λάσ­σης και έχει χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά του­ρι­σμού της τε­λευ­ταί­ας στιγ­μής, εξ ου και το ότι οι εγ­χώ­ριοι του­ρι­στι­κοί φο­ρείς θε­ω­ρούν ιδιαί­τε­ρα ση­μα­ντι­κό το γε­γο­νός της πα­ρά­τα­σης -του πι­λο­τι­κού προ­γράμ­μα­τος έκ­δο­σης ολι­γο­ή­με­ρων θε­ω­ρή­σε­ων (βίζα) για του­ρί­στες από την Τουρ­κία προς τα ελ­λη­νι­κά νησιά (η Ευ­ρω­παϊ­κή Επι­τρο­πή συμ­φώ­νη­σε στην εφαρ­μο­γή -και το έτος 2018- του συ­στή­μα­τος έκ­δο­σης θε­ω­ρή­σε­ων μιας εβδο­μά­δας για Τούρ­κους του­ρί­στες και πο­λί­τες από τρί­τες χώρες που βρί­σκο­νται νό­μι­μα στην Τουρ­κία και επι­θυ­μούν να επι­σκε­φθούν ελ­λη­νι­κά νησιά του Αι­γαί­ου).

Πηγή newmoney.gr