Εκτίμηση της σφοδρότητας καύσης της δασικής πυρκαγιάς στη Ρόδο

Η πα­ρού­σα ερ­γα­σία εκ­πο­νή­θη­κε με στόχο την απο­τύ­πω­ση της κα­μέ­νης έκτα­σης, μετά από την πυρ­κα­γιά που ξέ­σπα­σε την 1η Αυ­γού­στου 2021 στη θέση «Πα­να­γία Πα­ντά­νασ­σα» Ν. Ρόδου, με χρήση δο­ρυ­φο­ρι­κών ει­κό­νων Sentinel  και την με­λέ­τη της σφο­δρό­τη­τας καύ­σης της πυρ­κα­γιάς, με χρήση  του φα­σμα­τι­κού δεί­κτη dNBR, που είναι ικα­νός να δια­κρί­νει τoν εντο­πι­σμό αλ­λα­γών στην ανα­κλώ­με­νη ενέρ­γεια της υγιούς βλά­στη­σης, του εδά­φους και της εδα­φι­κής υγρα­σί­ας λόγω πυρ­κα­γιάς.

Ο δο­ρυ­φό­ρος Sentinel 2Β είναι εξο­πλι­σμέ­νος με τον δέκτη MSI που δια­θέ­τει 13 φα­σμα­τι­κά κα­νά­λια με χω­ρι­κή ανά­λυ­ση που ξε­κι­νά από 10μ. και φθά­νει έως τα 30μ. Για την πα­ρού­σα ερ­γα­σία, εκτός από δο­ρυ­φο­ρι­κή ει­κό­να ει­κό­να Google Earth, λή­φθη­καν δω­ρε­άν από την δια­δι­κτυα­κή πύλη της European Space Agency (https://scihub.copernicus.eu) γε­ω­με­τρι­κά, ρα­διο­με­τρι­κά και ατμο­σφαι­ρι­κά διορ­θω­μέ­νες ει­κό­νες δο­ρυ­φό­ρου Sentinel 2Β, με ημε­ρο­μη­νί­ες λήψης 28-7-2021 και 2-8-2021 και χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­καν τα κα­νά­λια 8 (NIR) και 12 (SWIR). Ακόμη χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­καν στοι­χεία του δα­σι­κού χάρτη της Π.Ε. Ρόδου ώστε να δια­κρι­θούν τα δάση και οι δα­σι­κές εκτά­σεις εντός της πε­ρι­μέ­τρου τη πυρ­κα­γιάς. Τέλος, για την εκτέ­λε­ση όλων των δια­δι­κα­σιών των επι­μέ­ρους ερ­γα­σιών σε πε­ρι­βάλ­λον GIS και την δη­μιουρ­γία χαρ­τών, χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­κε το ανοι­χτού κώ­δι­κα λο­γι­σμι­κό QGIS.

Για τον φα­σμα­τι­κό δεί­κτη dNBR εφαρ­μό­σθη­κε η διά­κρι­ση των κα­τη­γο­ριών σφο­δρό­τη­τας καύ­σης που προ­τεί­νε­ται από τους Key και Benson (2006) και τα εύρη τιμών τους που προ­τεί­νει η United States Geological Service (USGS) όπως φαί­νο­νται στον πί­να­κα που ακο­λου­θεί.

Σύμ­φω­να με τον χάρτη 1, η πυρ­κα­γιά έκαψε πε­ρί­που 11.000 στρέμ­μα­τα από τα οποία 10.000 πε­ρί­που στρέμ­μα­τα απο­τε­λού­σαν δάση και δα­σι­κές εκτά­σεις.

Σύμ­φω­να με τον χάρτη 2, το 64% των κα­μέ­νων εκτά­σε­ων εμ­φα­νί­ζει μέ­τρια έως υψηλή σφο­δρό­τη­τα καύ­σης.

Ο δεί­κτης σφο­δρό­τη­τας καύ­σης ανα­φέ­ρε­ται στο πόσο σφο­δρά κάηκε η βλά­στη­ση και το έδα­φος μίας πε­ριο­χής κατά την πυρ­κα­γιά. Επο­μέ­νως ο χάρ­της σφο­δρό­τη­τας καύ­σης μίας πυρ­κα­γιάς, όχι μόνο μπο­ρεί να εντο­πί­σει χω­ρι­κά την σφο­δρό­τη­τα καύ­σης της βλά­στη­σης και του εδά­φους, αλλά μπο­ρεί να βοη­θή­σει στον σχε­δια­σμό της με­τα­πυ­ρι­κής απο­κα­τά­στα­σης της κα­μέ­νης πε­ριο­χής, καθώς δίνει ση­μα­ντι­κές πλη­ρο­φο­ρί­ες για την πι­θα­νό­τη­τα μελ­λο­ντι­κών κα­τα­στρο­φών, που μπο­ρεί  να προ­κύ­ψουν από πλημ­μύ­ρες και φαι­νό­με­να διά­βρω­σης του εδά­φους.

Στην προ­κει­μέ­νη πε­ρί­πτω­ση, λόγω της εγ­γύ­τη­τας της κα­μέ­νης έκτα­σης στην Κοι­λά­δα των Πε­τα­λού­δων, ο χάρ­της σφο­δρό­τη­τας καύ­σης, πέρα από τις ση­μα­ντι­κές πλη­ρο­φο­ρί­ες που προ­σφέ­ρει γε­νι­κά για την χω­ρο­θέ­τη­ση των αντι­πλημ­μυ­ρι­κών και αντι­δια­βρω­τι­κών έργων, πα­ρέ­χει ση­μα­ντι­κά στοι­χεία που μπο­ρούν να βοη­θή­σουν στην λήψη έκτα­κτων μέ­τρων για τη δια­τή­ρη­ση του ευαί­σθη­του πε­ρι­βάλ­λο­ντος του μο­να­δι­κού αυτού οι­κο­συ­στή­μα­τος.

Κων­στα­ντί­νος Πα­πα­δό­που­λος

Δα­σο­λό­γος – Πε­ρι­βαλ­λο­ντο­λό­γος MSc

Πηγή dasarxeio.com