Γιώργος Νικητιάδης: Δωδεκάνησα – Το χθες, το σήμερα, το αύριο

Αρθρο του Γιώργου Νικη­τιάδη στην εφη­με­ρίδα”ΤΟ ΒΗΜΑ”:

Παρά τους πολλούς κατα­κτη­τές από αρχαιο­τά­των χρόνων έως και σήμερα οι Δωδε­κα­νή­σιοι κατά­φε­ραν να κρα­τή­σουν άσβεστη την εθνική τους συνεί­δηση.

ΗΔωδεκάνησος αν και βρί­σκε­ται στην άκρη του Ελλα­δι­κού χώρου, είναι ουσια­στι­κώς δια­χρο­νι­κώς στην καρδιά του Ελλη­νι­σμού. Παρά τους πολλούς κατα­κτη­τές από αρχαιο­τά­των χρόνων έως και σήμερα οι Δωδε­κα­νή­σιοι κατά­φε­ραν να κρα­τή­σουν άσβεστη την εθνική τους συνεί­δηση. Το Συμ­βού­λιο των Υπ. Εξω­τε­ρι­κών στο Παρίσι στις 27 Ιουνίου 1946 έλαβε την απόφαση να περιέλ­θουν τα Δωδε­κά­νησα εκεί που φυσιο­λο­γι­κώς ανήκαν ιστο­ρι­κώς. Ήταν μία απόφαση σταθμός για την πορεία του λαού των Δωδε­κα­νή­σων με τις υπό­λοι­πες περιο­χές της μητέρας Ελλάδας.

Ουσια­στι­κώς η Δωδε­κά­νη­σος βρι­σκό­ταν υπό ξένη κυριαρ­χία περίπου 650 χρόνια. Ο Ελλη­νι­σμός άντεξε και ανα­πτύ­χθηκε στα νησιά μας παρά την Ιππο­το­κρα­τία, την Οθω­μα­νική κυριαρ­χία στη συνέ­χεια, την Ιτα­λο­κρα­τία, τη Γερ­μα­νική Κατοχή και τέλος τη σύντομη Αγγλική κατοχή. Όλοι αυτοί οι κατα­κτη­τές της περιο­χής δεν κατά­φε­ραν να αλλά­ξουν την εθνική συνεί­δηση των Δωδε­κα­νη­σίων. Η ένωση των Δωδε­κα­νή­σων με τη μητέρα Ελλάδα, απε­τέ­λεσε ιστο­ρι­κώς σημα­ντικό γεγονός. Η χώρα μας απέ­κτησε νέα εδάφη και παραλ­λή­λως νέους Ακρίτες να φυλάνε και αυτοί όπως όλοι οι κάτοι­κοι των συνόρων μας τις δικές τους Θερ­μο­πύ­λες.

Πλούσια σε παρά­δοση, ήθη και έθιμα και με το πείσμα των κατοί­κων τους, τα νησιά μας κατά­φε­ραν να κρα­τή­σουν άσβεστη την Ελλη­νική τους ταυ­τό­τητα εξίμιση αιώνες. Κάθε ένα από τα νησιά αυτά έχει να επι­δεί­ξει τα δικά του τοπικά χαρα­κτη­ρι­στικά και μονα­δι­κές ομορ­φιές.

Η ανά­πτυξη των νησιών

Η ανά­πτυξη της περιο­χής οφεί­λε­ται τις τελευ­ταίες δεκα­ε­τίες κυρίως στον του­ρι­σμό καθώς κατα­κλύ­ζο­νται κάθε χρόνο από εκα­τομ­μύ­ρια επι­σκε­πτών από ολό­κληρο τον κόσμο. Η εξέλιξη αυτή προσ­δί­δει στην εθνική μας οικο­νο­μία, συμ­φώ­νως με στα­τι­στικά στοι­χεία, περίπου το 25% του Ακα­θά­ρι­στου Εθνικού Προ­ϊ­ό­ντος και παραλ­λή­λως συμ­βά­λει στη μείωση της ανερ­γίας έστω και επο­χι­κώς και δημιουρ­γεί έναν τερά­στιο κύκλο εργα­σιών γύρω από τις επι­χει­ρή­σεις που ασχο­λού­νται με τον του­ρι­σμό. Αυτό δε σημαί­νει ωστόσο ότι τα νησιά μας στε­ρού­νται άλλων τομέων, όπως ο πρω­το­γε­νής, που θα μπο­ρού­σαν να ανα­πτυ­χθούν και να λει­τουρ­γή­σουν ακόμη και συν­δυα­στικά με τον του­ρι­στικό, δίνο­ντας έτσι προ­στι­θέ­μενη αξία και στο του­ρι­στικό τελικό προϊόν και σε άλλους άξονες οικο­νο­μι­κής προόδου.

Δυστυ­χώς τα τελευ­ταία χρόνια οι Δωδε­κα­νή­σιοι αισθά­νο­νται πως η επίσημη πολι­τεία τους έχει ξεχάσει και τους θυμάται είτε όταν γιγα­ντώ­νο­νται οι διεκ­δι­κή­σεις της γει­το­νι­κής Τουρ­κίας είτε όταν είναι να πλη­ρώ­σουν φόρους οι νησιώ­τες. Η πραγ­μα­τική έλλειψη γνώσης της έννοιας νησιω­τι­κό­τητα, που προ­βλέ­πε­ται από το Σύνταγμα, δυστυ­χώς οδηγεί σε αδια­φο­ρία για τα νησιά μας.

Η εγκα­τά­λειψη των νησιών

Υπάρ­χουν άπειρα παρα­δείγ­ματα της πλήρους εγκα­τά­λει­ψης των νησιών μας. Στα περισ­σό­τερα νοσο­κο­μεία που χτί­στη­καν και εξο­πλί­στη­καν από τις Κυβερ­νή­σεις του ΠΑΣΟΚ, σήμερα υπάρχει τερά­στια έλλειψη σε ιατρικό και νοση­λευ­τικό προ­σω­πικό και σε εξο­πλι­σμό. Απο­κο­ρύ­φωμα το νοσο­κο­μείο της Κω, αλλά και της Ρόδου που μέχρι στιγμής δεν έχει ακόμη ακτι­νο­δια­γνω­στική μονάδα. Και σα να μην έφτανε αυτό υπάρχει μία πλήρης απο­δυ­νά­μωση των μηχα­νι­σμών έκτα­κτης ανάγκης για τη μετα­φορά ασθενών από τα νησιά μας σε κεντρικά νοσο­κο­μεία με απο­τέ­λε­σμα να χάνο­νται ανθρώ­πι­νες ζωές με πρό­σφατο παρά­δειγμα τα φώτα του αερο­δρο­μίου της Καρ­πά­θου που δε λει­τούρ­γη­σαν την κρίσιμη στιγμή αερο­δια­κο­μι­δής ασθε­νούς. Ανάλογα παρα­δείγ­ματα διά­λυ­σης κρί­σι­μων υπο­δο­μών που αφορούν τον τομέα της υγείας και της περί­θαλ­ψης έχουμε δυστυ­χώς σε όλα τα νησιά μας. Δεν είναι τυχαίο το ότι έχουν εμφα­νι­στεί δια­φη­μί­σεις τουρ­κι­κών ιατρι­κών κέντρων που καλούν τους νησιώ­τες μας να πάνε στα απέ­να­ντι παράλια για θέματα υγείας, ούτε το γεγονός πως γονείς από το Καστελ­λό­ριζο ανα­γκά­στη­καν τελικά να το πράξουν για να σώσουν το χέρι του 4χρονου παιδιού τους.

Στον τομέα των μετα­φο­ρών και της ακτο­πλοϊ­κής δια­σύν­δε­σης των Δωδε­κα­νή­σων τόσο μεταξύ τους, όσο και με την υπό­λοιπη χώρα η συμβολή της πολι­τείας τα τελευ­ταία χρόνια είναι ελά­χι­στη και χωρίς ουσια­στικό σχε­δια­σμό. Οι ακρίτες των νησιών μας ζουν με την αγωνία αν θα κατα­φέ­ρει η Κυβέρ­νηση να προ­κη­ρύ­ξει δια­γω­νι­σμούς έτσι ώστε να μην ξεμεί­νουν από βασικά προ­ϊ­ό­ντα ή να μπο­ρέ­σουν να μετα­φερ­θούν σε κάποιο άλλο νησί για τις ιατρι­κές τους εξε­τά­σεις ή την αντι­με­τώ­πιση κάποιου σοβαρού προ­βλή­μα­τος υγείας.

Το Αγα­θο­νήσι και οι φωτιές στη Ρόδο

Πρό­σφατο παρά­δειγμα το Αγα­θο­νήσι όπου η Κυβέρ­νηση δεν είχε προ­βλέ­ψει τη λήξη της σύμ­βα­σης για την ακτο­πλοϊκή σύνδεση του νησιού το οποίο και ουσια­στι­κώς τέθηκε σε απο­μό­νωση. Πέρα από τα προ­βλή­ματα καθη­με­ρι­νό­τη­τας που δημιουρ­γή­θη­καν στους Αγα­θο­νη­σιώ­τες, υπήρξε και κάτι ακόμη χει­ρό­τερο. Η μονα­δική επι­χεί­ρηση ιχθυο­καλ­λιέρ­γειας που υπήρχε στο νησί επι 16 έτη έβαλε λουκέτο και οδήγησε 33 άτομα στην ανεργία. Την ίδια στιγμή στα απέ­να­ντι τουρ­κικά παράλια δρα­στη­ριο­ποιού­νται 14 αντί­στοι­χες μονάδες. Πρό­σφα­τες είναι και οι μνήμες από τις δια­μαρ­τυ­ρίες των κατοί­κων της Ηρωικής Κάσου που απαι­τού­σαν τη δια­σύν­δεση τους με τα υπό­λοιπα νησιά και μάλιστα εν μέσω του­ρι­στι­κής περιό­δου.

Οι φωτιές του καλο­και­ριού του 2023 στη Ρόδο, ανέ­δει­ξαν πλήρως την εικόνα εγκα­τά­λει­ψης των Δωδε­κα­νή­σων τα τελευ­ταία χρόνια. Η πυρ­κα­γιά κατέ­στρεφε για 10 ημέρες τα δάση του νησιού. «Επι­τε­λι­κός» σχε­δια­σμός για την αντι­με­τώ­πιση της δεν υπήρξε. Πέρα από το δάσος κατα­στρά­φη­καν περιου­σίες και του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις. Ουδεμία ουσια­στική πρό­βλεψη για την αντι­με­τώ­πιση των ζητη­μά­των που προ­έ­κυ­ψαν όπως είναι οι άμεσες απο­ζη­μιώ­σεις, το πάγωμα των ασφα­λι­στι­κών και άλλων εισφο­ρών από την πλευρά των επι­χει­ρή­σεων, αλλά και των ιδιωτών, καμία ουσια­στική πρό­βλεψη για την απο­κα­τά­σταση του φυσικού περι­βάλ­λο­ντος και τη δια­χεί­ριση του πλη­θυ­σμού των ελαφιών, που πλέον κατα­στρέ­φουν καλ­λιέρ­γειες καθώς έχει χαθεί το φυσικό τους ενδιαί­τημα και ανα­ζη­τούν τροφή στους αγρούς.

Οι Ροδίτες όπως κατά­φε­ραν με ζήλο και αυτα­πάρ­νηση να συν­δρά­μουν όλοι μαζί στην κατά­σβεση της φωτιάς και να φιλο­ξε­νή­σουν τους του­ρί­στες, κατά­φε­ραν και να ορθο­πο­δή­σουν τις επι­χει­ρή­σεις τους και να απο­κα­τα­στή­σουν με τις δικές τους δυνα­τό­τη­τες το φυσικό περι­βάλ­λον όπου αυτό ήταν δυνατόν.

Το μετα­να­στευ­τικό

Τα Δωδε­κά­νησα ως ακρι­τική περιοχή της χώρας όλα αυτά τα χρόνια έχει δεχθεί τερά­στια κύματα μετα­να­στών. Πρό­σφα­τες είναι οι εικόνες στο κέντρο της πόλης της Ρόδου με εκα­το­ντά­δες μετα­νά­στες να έχουν κατα­σκη­νώ­σει και να ζητούν τη μετα­φορά τους σε κέντρα υπο­δο­χής. Στα Δωδε­κά­νησα υπάρ­χουν δύο, ένα στην Κω και ένα στη Λέρο τα οποία έχουν ξεπε­ρά­σει τα όρια τους.

Επίσης στα όρια τους έχουν φτάσει τόσο οι αστυ­νο­μι­κοί όσο και οι συνο­ριο­φύ­λα­κες που αντι­με­τω­πί­ζουν τερά­στιες ελλεί­ψεις σε προ­σω­πικό και παρόλα αυτά με ζήλο και αυτα­πάρ­νηση και αυτοί πράτ­τουν το καθήκον τους.

Με ζήλο και αυτα­πάρ­νηση όπως έχουν μάθει οι Ακρίτες Δωδε­κα­νή­σιοι με προ­σφορά στην πατρίδα και στο συνάν­θρωπο και φέτος γιορ­τά­ζουμε την ενσω­μά­τωση της Δωδε­κα­νή­σου στον εθνικό κορμό, παρά το ότι το αθη­νο­κε­ντρικό κράτος δείχνει να μας έχει εγκα­τα­λεί­ψει.

Εμείς ωστόσο, σε αυτή τη μονα­δική σε ομορφιά, ιστορία και πολι­τι­σμό γει­το­νιά του πλανήτη, θα συνε­χί­σουμε να παλεύ­ουμε, θα συνε­χί­σουμε να έχουμε υψηλό εθνικό φρόνημα και θα συνε­χί­σουμε να αγω­νι­ζό­μα­στε για καλύ­τερη μετα­χεί­ριση από τη Μητέρα – Πατρίδα.

Πηγή tovima.gr