Ήττα του Ελληνικού Δημοσίου σε υπόθεση δημόσιας γης στην Πάτμο

Το Εφετείο Δωδε­κα­νή­σου απέρ­ριψε την Έφεση του Ελλη­νι­κού Δημο­σίου λόγω αορι­στίας – Ορι­στική δικαί­ωση της Ιεράς Μονής Πάτμου και ιδιώτη

Σε μία καθο­ρι­στική απόφαση για τις ιδιο­κτη­σια­κές διεκ­δι­κή­σεις στη Δωδε­κά­νησο, το Μονο­με­λές Εφετείο Δωδε­κα­νή­σου με την υπ’ αριθμ. 69/2025 απόφασή του, απέρ­ριψε την έφεση του Ελλη­νι­κού Δημο­σίου, επι­κυ­ρώ­νο­ντας ουσια­στικά την πρω­τό­δικη απόφαση που είχε δικαιώ­σει την Ιερά Μονή Αγίου Ιωάννη του Θεο­λό­γου και τον ιδιώτη.

Το Εφετείο έκρινε ότι η τρι­τα­να­κοπή και η σωρευ­θείσα αγωγή του Ελλη­νι­κού Δημο­σίου ήταν αόρι­στες, γεγονός που στέρησε από το Δημόσιο τη δυνα­τό­τητα να αντι­κρού­σει απο­τε­λε­σμα­τικά τους ισχυ­ρι­σμούς των αντι­δί­κων του. Η απόφαση αυτή σημα­το­δο­τεί μια σημα­ντική δικα­στική ήττα για το Δημόσιο και ενδε­χο­μέ­νως δημιουρ­γεί προη­γού­μενο για παρό­μοιες υπο­θέ­σεις στην περιοχή.

Σημειώ­νε­ται ότι στο δια­τα­κτικό της από­φα­σης και στα οικεία βιβλία του Εφε­τείου ανα­φε­ρό­ταν το εξής: “ΔΕΧΕΤΑΙ τυπικά και κατ’ ουσία την έφεση” γεγονός που προ­κά­λεσε “μπέρ­δεμα” σε δια­δί­κους και προ­φα­νώς θα απο­κα­τα­στα­θεί.

Το ιστο­ρικό της υπό­θε­σης

Η δικα­στική διαμάχη ξεκί­νησε όταν ο ιδιώτης, επι­κα­λού­με­νος έκτακτη χρη­σι­κτη­σία, άσκησε αγωγή κατά της Ιεράς Μονής Αγίου Ιωάννη του Θεο­λό­γου, διεκ­δι­κώ­ντας την κυριό­τητα έκτασης στην περιοχή Δια­κό­φτι της Πάτμου.

Το Μονο­με­λές Πρω­το­δι­κείο Κω, με την υπ’ αριθμ. 464/2022 απόφασή του, απο­δέ­χθηκε την αγωγή του και διέταξε τη διόρ­θωση των κτη­μα­το­λο­γι­κών εγγρα­φών που κατέ­γρα­φαν την Ιερά Μονή ως δικαιούχο κυριό­τη­τας.

Το Ελλη­νικό Δημόσιο, το οποίο δεν είχε συμ­με­τά­σχει στην πρω­τό­δικη δίκη, άσκησε τρι­τα­να­κοπή και σωρευ­μένη αγωγή ανα­γνώ­ρι­σης κυριό­τη­τας, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι το ακίνητο ήταν δημόσια γη τύπου “αρζί μιρί”, η οποία είχε περιέλ­θει στο ελλη­νικό κράτος μέσω της Συν­θή­κης της Λωζάνης (1923) και της Συν­θή­κης των Παρι­σίων (1947). Ωστόσο, το Πρω­το­δι­κείο απέρ­ριψε την τρι­τα­να­κοπή και την αγωγή ως ουσια­στικά αβά­σι­μες, θεω­ρώ­ντας ότι το Δημόσιο δεν κατόρ­θωσε να απο­δεί­ξει την κυριό­τητά του.

Αντι­δρώ­ντας στην απόφαση αυτή, το Δημόσιο άσκησε έφεση, επι­διώ­κο­ντας την ανα­τροπή της πρω­τό­δι­κης κρίσης. Όμως, το Μονο­με­λές Εφετείο Δωδε­κα­νή­σου έκρινε ότι το Δημόσιο δεν τεκ­μη­ρί­ωσε επαρκώς την αξίωσή του, οδη­γώ­ντας στην απόρ­ριψη της έφεσης και στην ορι­στική ήττα του στη δικα­στική διαμάχη.

Η απόφαση του Μονο­με­λούς Εφε­τείου Δωδε­κα­νή­σου

Το Εφετείο, στην απόφασή του, με παρα­πο­μπή στο σκε­πτικό και όχι στο δια­τα­κτικό της από­φα­σης, έκανε τις εξής κρίσεις:

-Απέρριψε την έφεση του Ελλη­νι­κού Δημο­σίου ως αβάσιμη, επι­κυ­ρώ­νο­ντας την πρω­τό­δικη απόφαση που είχε κρίνει ότι το ακίνητο ανήκει στην Ιερά Μονή και στον ιδιώτη.

-Έκρινε αόριστη την τρι­τα­να­κοπή και την αγωγή του Ελλη­νι­κού Δημο­σίου, καθώς δεν προσ­διο­ρι­ζό­ταν επαρκώς η φύση του ακι­νή­του και η νομική βάση της κυριό­τη­τας που προ­έ­βαλε το Δημόσιο.

-Επιβεβαίωσε ότι το Δημόσιο δεν είχε επαρκή τεκ­μη­ρί­ωση για να στη­ρί­ξει τη διεκ­δί­κησή του, καθώς η απλή αναφορά στον χαρα­κτη­ρι­σμό του ακι­νή­του ως “αρζί μιρί” δεν ήταν αρκετή για να στοι­χειο­θε­τή­σει την κυριό­τητα.

Συμ­ψή­φισε τα δικα­στικά έξοδα μεταξύ των δια­δί­κων λόγω της πολυ­πλο­κό­τη­τας των νομικών ζητη­μά­των που τέθηκαν.

Η  Ιερά Μονή Αγίου Ιωάννη του Θεο­λό­γου εκπρο­σω­πή­θηκε από την δικη­γόρο Αθηνών κ. Μαρία – Πηνε­λόπη Λια­κό­γκονα και ο ιδιώτης από τον δικη­γόρο Κω κ. Ιωάννη Κασιώτη.