“Η πολιτική «φούσκα» των προσδοκιών ή Χαμένες Προσδοκίες”

Γράφει ο  Στέ­φα­νος Δράκος:

Η ζωή μας, είναι το σύνολο των επι­λο­γών μας και οι επι­λο­γές μας, τις περισ­σό­τε­ρες φορές, είναι απο­τέ­λε­σμα των προσ­δο­κιών που έχουμε δια­μορ­φώ­σει για διά­φο­ρες κατα­στά­σεις, γεγο­νότα ή πρόσωπα. Με δεδο­μένο πως όλοι μας έχουμε βιώσει στιγμές χαράς, ικα­νο­ποί­η­σης, ευτυ­χίας ή λύπης, απο­γο­ή­τευ­σης, δυστυ­χίας, εάν κατά περί­πτωση το προσ­δο­κώ­μενο επα­λη­θεύ­τηκε ή δια­ψεύ­στηκε, θέλησα αυτές τις βασικές παρα­μέ­τρους της ζωής, να τις επι­κε­ντρώσω στο κρι­σι­μό­τερο ίσως κομμάτι αυτής, την πολι­τική (!)

 

Παθη­τι­κοί θεατές της εκά­στοτε προ­ε­κλο­γι­κής περιό­δου, δέκτες βομ­βαρ­δι­σμού υπο­σχέ­σεων και δεσμεύ­σεων, με ηχηρά κενού περιε­χο­μέ­νου λόγια για το καλό του τόπου και  των οικο­γε­νειών μας, μας καλ­λιερ­γούν πολλές φορές προσ­δο­κίες ακόμη και ονει­ρι­κές, εκ δια­μέ­τρου αντί­θε­τες από την τραγική ίσως και βίαιη πραγ­μα­τι­κό­τητα.

 

Έτος: 2009. Χώρα: Ελλάδα.

 

Η παγκό­σμια κοι­νό­τητα βρί­σκε­ται αντι­μέ­τωπη ίσως με τη μεγα­λύ­τερη κρίση όλων των εποχών, ενώ στην Ελλάδα οι πολίτες εγκλω­βί­ζο­νται σε μια θετική, ευχά­ρι­στη, αλλά ψευδή προσ­δο­κία, βασι­σμένη σε ένα εύηχο σλόγκαν: «Λεφτά υπάρ­χουν…».

 

Έτος 2015. Χώρα: Ελλάδα.

 

Το λάθος επα­να­λαμ­βά­νε­ται σε μεγα­λύ­τερο βαθμό.

 

Ψευδείς προσ­δο­κίες, οδηγούν σε ανυ­πο­λό­γι­στες ήττες, εθνικές, οικο­νο­μι­κές, κοι­νω­νι­κές.

 

Οι προσ­δο­κίες που απορ­ρέ­ουν από μία φαντα­στική πραγ­μα­τι­κό­τητα, καθο­ρί­ζουν εκ νέου το εκλο­γικό απο­τέ­λε­σμα.

 

«Θα σκί­σουμε τα μνη­μό­νια, θα χορέ­ψουμε τις αγορές πεντο­ζάλη, θα αυξή­σουμε μισθούς και συντά­ξεις, θα μειώ­σουμε τους φόρους, θα καταρ­γή­σουμε τον ΕΝΦΙΑ, θα…, θα…, θα…».

 

Όλοι μέσα σε μία νύχτα, την επομένη των εκλογών, θα γινό­μα­σταν πλού­σιοι… (!)

 

Αυτά και άλλα τέτοια, ψευδή, αλλά χαρι­τω­μένα, καθό­ρι­σαν τη ζωή μας, τις επι­λο­γές μας.

 

Ας το εξε­τά­σουμε όμως επι­στη­μο­νι­κό­τερα…

 

Στην πιθανoθεωρία υπάρχει το μέγεθος της προσ­δο­κώ­με­νης τιμής με βάση τις πιθα­νό­τη­τες εκδή­λω­σης γεγο­νό­των και το απο­τέ­λε­σμα τους όταν αυτά εκδη­λω­θούν.

Ας θεω­ρή­σουμε την εκτί­μηση της τιμής μίας μετοχής σε ένα χρονικό διά­στημα από σήμερα. Ας υπο­θέ­σουμε ότι η τιμή σήμερα κοστί­ζει 100,00 ευρώ και εκτι­μούμε ότι αύριο θα κοστί­ζει 110,00 ευρώ με πιθα­νό­τητα 0.4 και 90,00 ευρώ με πιθα­νό­τητα 0.6., τότε η προσ­δο­κώ­μενη τιμή είναι ίση Ε=0.4×110+0.6×90=98.

 

Στις αγορές, οι επεν­δυ­τι­κές επι­λο­γές, γίνο­νται – τις περισ­σό­τε­ρες φορές – συγκρί­νο­ντας το κόστος της αγοράς σήμερα με την προσ­δο­κώ­μενη μελ­λο­ντική τιμή. Έτσι σύμφωνα με το παρα­πάνω απο­τέ­λε­σμα, όπου η τιμή σήμερα είναι 100 και το προσ­δο­κώ­μενο απο­τέ­λε­σμα 98, δεν πραγ­μα­το­ποιεί­ται η επέν­δυση.

 

Στις πολι­τι­κές επι­στή­μες, παραλ­λάσ­σο­ντας το «παρά­δοξο των εκλογών ή το παρά­δοξο κατά Dow», εάν η προσ­δο­κία μας, είναι μεγα­λύ­τερη από τη υπαρκτή παρούσα κατά­σταση, τότε ψηφί­ζουμε ή όχι, κατά περί­πτωση, αυτόν που καλ­λιέρ­γησε αυτήν τη προσ­δο­κία, ακόμη και εάν είναι απατηλή. Επο­μέ­νως, το «παι­χνίδι» των εκλογών, βασί­ζε­ται στις καλ­λιερ­γού­με­νες προσ­δο­κίες.

 

Σε ότι αφορά στις εκλογές του 2009 και του 2015 και στις δύο περι­πτώ­σεις είχαμε ένα πολυ­δια­φη­μι­σμένο όφελος για το σύνολο της κοι­νω­νίας με μικρή έως μηδα­μινή πιθα­νό­τητα υλο­ποί­η­σης.

 

Αν υπο­θέ­σουμε ότι η κατά­σταση μας πριν τις εκλογές θα μπο­ρούσε να είχε μια αξία 100, τότε αυτές οι «φαντα­στι­κές» εξαγ­γε­λίες μπορεί να δημιουρ­γού­σαν ένα μέγεθος 1.000.000 με μηδα­μι­νές πιθα­νό­τη­τες. Αντί­στοιχα, η παρα­μονή στα ίδια επίπεδα με μικρή βελ­τί­ωση της κατά­στα­σης, είχε μεγα­λύ­τε­ρες πιθα­νό­τη­τες εφαρ­μο­γής. Αν την κατά­σταση αυτή τη συμ­βο­λί­ζαμε με αρνη­τικό πρόσημο για να δια­πι­στω­θεί η σύγκριση, τότε η προσ­δο­κία των εκλογών είχε το ως εξής απο­τέ­λε­σμα: Ε= 0.0009×1000000- 0.9991×105=795.0945.

 

Κατά συνέ­πεια, γεν­νή­θηκε μία τερά­στια απατηλή προσ­δο­κία, ότι την επόμενη των εκλογών θα ξημέ­ρωνε μια μέρα όπου όλοι οι Έλληνες πολίτες θα απο­κτού­σαν ότι επι­θυ­μού­σαν και η Ελλάδα θα μεταλ­λασ­σό­ταν σε έναν επίγειο παρά­δεισο, επειδή απλά θα είχε εκλεγεί – κατά αντι­στοι­χία – το ΠΑΣΟΚ το 2009 ή ο ΣΥΡΙΖΑ το 2015. Μελε­τώ­ντας βέβαια τις πιθα­νό­τη­τες υλο­ποί­η­σης κάτι τέτοιου, δια­πι­στώ­νουμε εύκολα ότι το «παρα­μύθι» που εξι­στό­ρη­σαν στον Ελλη­νικό λαό, άγγιζε τα όρια της επι­στη­μο­νι­κής φαντα­σίας.

 

Η Ελλη­νική κοι­νω­νία, είναι το θύμα πολι­τι­κών φιλο­δο­ξιών και υπο­σχέ­σεων δίχως αντί­κρι­σμα. Η πορεία της ζωή μας, έγινε αντι­κεί­μενο πολι­τι­κής κερ­δο­σκο­πίας και προ­σω­πι­κών επι­διώ­ξεων χωρίς κανένα πραγ­μα­τικό ενδια­φέ­ρον. Εάν αυτό δεν αλλάξει, εάν εμείς δεν αλλά­ξουμε, εάν δεν προ­σπα­θή­σουμε να δια­χω­ρί­σουμε το προσ­δο­κώ­μενο από το αληθές, τότε θα παρα­δώ­σουμε τον ίδιο «σκάρτο» κόσμο και στα παιδιά μας.

 

Για να χτί­σουμε ένα καλύ­τερο αύριο, είναι ξεκά­θαρο πως οφεί­λουμε να δρα­πε­τεύ­σουμε από τον κύκλο των χαμένων προσ­δο­κιών. Οφεί­λουμε να ταξι­δέ­ψουμε στον κόσμο που ονει­ρευό­μα­στε, βασι­ζό­με­νοι στις δικές μας δυνά­μεις, θέτο­ντας το τέλος του πολι­τι­κού τυχο­διω­κτι­σμού.

 

Οι ανα­λη­θείς και χαμένες προσ­δο­κίες, ανα­κτώ­νται μόνο μέσα από την ανα­γέν­νηση. Να «δια­βά­ζουμε» σωστά, να κρί­νουμε ορθά, να προ­χω­ρή­σουμε ακού­ρα­στα, να διεκ­δι­κή­σουμε έντιμα, να πετύ­χουμε, για τον τόπο μας και τα παιδιά μας.