Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων: «Ευτελίσατε το μνημείο της Αμφίπολης»

Νέα επι­στολή με την οποία εξέ­φρασε τον προ­βλη­μα­τι­σμό του για τη δημο­σιό­τητα γύρω από την ανα­σκαφή στον λόφο Καστά στην Αμφί­πολη έστειλε προς το υπουρ­γείο Πολι­τι­σμού ο Σύλ­λο­γος Ελλήνων Αρχαιο­λό­γων.

Στην επι­στολή του ο Σύλ­λο­γος επι­ση­μαί­νει ότι «η ανα­σκαφή στον Τύμβο Καστά σε κανο­νι­κές συν­θή­κες θα ήταν ένα γεγονός ιδιαί­τερα θετικό για την ανα­ζω­πύ­ρωση του ενδια­φέ­ρο­ντος για την πολι­τι­στική κλη­ρο­νο­μιά και την ιστο­ρική μνήμη», τονίζει ωστόσο, ότι «δυστυ­χώς γινό­μα­στε καθη­με­ρινά μάρ­τυ­ρες δημο­σιευ­μά­των και γεγο­νό­των που, αντί να προ­ά­γουν την γνώση των πολιτών για την αρχαιο­λο­γική έρευνα, δημιουρ­γούν το αντί­θετο απο­τέ­λε­σμα».

Κάνει, επίσης, λόγο για «ευτε­λι­σμό του μνη­μείου», ενώ μιλά για «παρα­φι­λο­λο­γία, πάσης φύσεως ερμη­νείες» και «τερα­το­λο­γίες».

Μετά τη λήξη της ανα­σκα­φι­κής περιό­δου 2014 στον Τύμβο Καστά της Αμφί­πο­λης και τις σχε­τι­κές ανα­κοι­νώ­σεις στο αμφι­θέ­α­τρο του ΥΠΠΟΑ το Σάββατο 29 Νοεμ­βρίου 2014, θεω­ρούμε σκόπιμο πλέον να δημο­σιο­ποι­ή­σουμε την επι­στολή την οποία ο Σύλ­λο­γος Ελλήνων Αρχαιο­λό­γων είχε απευ­θύ­νει στην πολι­τική ηγεσία στις 3 Οκτω­βρίου 2014 και ποτέ δεν έλαβε απά­ντηση.

Πιστεύ­ουμε ότι τα θέματα που τίθε­νται στην επι­στολή, δυστυ­χώς, παρα­μέ­νουν επί­καιρα. Ας ανα­λά­βει, λοιπόν, ο καθένας τις ευθύνες του.

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΩΝ

Αθήνα, 3/10/2014

Αρ. Πρωτ.: 435

Προς:

1. Τον Υπουργό Πολι­τι­σμού και Αθλη­τι­σμού,

κ. Κ. Τασούλα

2. Την Γ. Γ. ΥΠΠΟΑ,

Δρ. Λ. Μενδώνη

Κοιν.:

Γενική Δ/ντρια Αρχαιο­τή­των & Πολι­τι­στι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς,

Δρ. Μ. Βλαζάκη

Αξιό­τιμε Κύριε Υπουργέ, Αξιό­τιμη κυρία Γενική Γραμ­μα­τέα,

Η ανα­σκαφή στον Τύμβο Καστά και η δημο­σιό­τητα γύρω από την διε­ξα­γό­μενη έρευνα της ΚΗ ΕΠΚΑ στην Ελλάδα και το εξω­τε­ρικό, σε κανο­νι­κές συν­θή­κες θα ήταν ένα γεγονός ιδιαί­τερα θετικό για την ανα­ζω­πύ­ρωση του ενδια­φέ­ρο­ντος για την πολι­τι­στική κλη­ρο­νο­μιά και την ιστο­ρική μνήμη, για την προβολή του έργου της Αρχαιο­λο­γι­κής Υπη­ρε­σίας, ακόμη και για την εξοι­κεί­ωση των πολιτών με την πολυ­πλο­κό­τητα του αρχαιο­λο­γι­κού έργου.

Δυστυ­χώς, όμως, γινό­μα­στε καθη­με­ρινά μάρ­τυ­ρες δημο­σιευ­μά­των και γεγο­νό­των που, αντί να προ­ά­γουν την γνώση των πολιτών για την αρχαιο­λο­γική έρευνα, δημιουρ­γούν το αντί­θετο απο­τέ­λε­σμα:

1. Η σύγχυση των εννοιών δημο­σί­ευση και δημο­σιο­ποί­ηση, με τη δημο­σιο­ποί­ηση των υπο­θέ­σεων εργα­σίας της ερευ­νη­τι­κής ομάδας ως βέβαιων συμπε­ρα­σμά­των, πριν ολο­κλη­ρω­θεί η ανα­σκα­φική έρευνα και η μελέτη του μνη­μείου, με απο­τέ­λε­σμα τον εκφυ­λι­σμό του απα­ραί­τη­του επι­στη­μο­λο­γι­κού εργα­λείου σε αιτία αμφι­σβή­τη­σης της επι­στη­μο­νι­κής σκέψης των ανα­σκα­φέων.

2. Η βεβαιό­τητα με την οποία παρου­σιά­ζο­νται στα ΜΜΕ τα ανα­σκα­φικά χρο­νο­δια­γράμ­ματα.

3. Οι ανα­φο­ρές στον έντυπο και ηλε­κτρο­νικό τύπο για κατα­στρο­φές του σημα­ντι­κό­τα­του μνη­μείου, φερό­με­νες ως απο­τέ­λε­σμα άστοχων πρα­κτι­κών των προη­γού­με­νων αλλά και της τρέ­χου­σας ανα­σκα­φι­κής περιό­δου

4. Η παρα­φι­λο­λο­γία και οι πάσης φύσεως ερμη­νείες περί το μνημείο, που κατα­λή­γουν πολλές φορές σε τερα­το­λο­γίες

5. Ο ευτε­λι­σμός του ίδιου του μνη­μείου, που έφτασε να βρί­σκε­ται στο επί­κε­ντρο δια­δι­κτυα­κών στοι­χη­μά­των με μετα­βλητή παρά­με­τρο την ταυ­τό­τητα του νεκρού, χωρίς καμία αντί­δραση εκ μέρους του ΥΠΠΟΑ.

6. Η χρήση του οπτικού υλικού της ανα­σκα­φής, που ανήκει στο ΥΠΠΟΑ, για τον προ­σπο­ρι­σμό ιδιω­τι­κού κέρδους: για παρά­δειγμα, υπήρξαν ιδιω­τι­κές εκδό­σεις και ιδιω­τι­κές ιστο­σε­λί­δες στο δια­δί­κτυο που αφορούν σχεδόν απο­κλει­στικά τον Τύμβο Καστά και προ­σπο­ρί­ζο­νται δια­φη­μι­στικά οφέλη χωρίς το ΥΠΠΟΑ να παρεμ­βαί­νει για τη δια­φύ­λαξη των δικαιω­μά­των του.

Όλα τα παρα­πάνω κιν­δυ­νεύ­ουν να εισα­γά­γουν μια νέα αντί­ληψη για την ανα­σκα­φική δια­δι­κα­σία και δεο­ντο­λο­γία, που θα έχει επί­πτωση συνο­λικά στο έργο της Αρχαιο­λο­γι­κής Υπη­ρε­σίας. Δεν είναι τυχαίο ότι δημο­σιεύ­ματα του αθη­ναϊ­κού και περι­φε­ρεια­κού τύπου ήδη συκο­φα­ντούν άλλα αρχαιο­λο­γικά έργα στην επι­κρά­τεια, που δεν εννοούν να ακο­λου­θή­σουν τους «ρυθμούς της Αμφί­πο­λης». Εντύ­πωση επίσης μας προ­κά­λεσε ότι το ενδια­φέ­ρον των εγχώ­ριων ΜΜΕ για τον Τύμβο Καστά δεν μετα­φρά­στηκε σε ενδια­φέ­ρον λ.χ. για τις εκδη­λώ­σεις που έγιναν σε μνημεία και μουσεία όλη την επι­κρά­τεια κατά τη διάρ­κεια των Ευρω­παϊ­κών Ημερών Πολι­τι­στι­κής Κλη­ρο­νο­μιάς (26-28 Σεπτεμ­βρίου).

Δεδο­μέ­νου ότι έχετε ανα­λά­βει τη διαρκή επο­πτεία και συντο­νι­σμό του ανα­σκα­φι­κού έργου στην Αμφί­πολη εκτι­μούμε ότι θα πρέπει να προ­βείτε σε όλες τις απα­ραί­τη­τες ενέρ­γειες προ­κει­μέ­νου να δια­φυ­λα­χθεί το ιδε­ο­λο­γικό φορτίο του μνη­μείου, το κύρος της Αρχαιο­λο­γι­κής Υπη­ρε­σίας και την επαφή του κοινού με τα μνημεία σε όλη την επι­κρά­τεια, αφού τα δια­λαμ­βα­νό­μενα θεω­ρούμε ότι κιν­δυ­νεύ­ουν να εκθέ­σουν ανε­πα­νόρ­θωτα όλους στη συνεί­δηση της ελλη­νι­κής και διε­θνούς κοι­νό­τη­τας.

Με εκτί­μηση,

Για το Διοι­κη­τικό Συμ­βού­λιο του Συλ­λό­γου Ελλήνων Αρχαιο­λό­γων

Η Πρό­ε­δρος Ο Γενικός Γραμ­μα­τέας

Όλγα Σακαλή Θέμης Βάκου­λης»