Μείζον κατέστη πλέον και στη Ρόδο το πρόβλημα με την παιδική κακοποίηση και την ενδοοικογενειακή βία

To φλέ­γον ζή­τη­μα της παι­δι­κής κα­κο­ποί­η­σης και της εν­δο­οι­κο­γε­νεια­κής βίας απο­τέ­λε­σε αντι­κεί­με­νο ομι­λί­ας της αν. δι­κα­στή Ανη­λί­κων, Ανα­κρί­τριας και Ανα­κρί­τριας Ανη­λί­κων του Πρω­το­δι­κεί­ου Ρόδου κ. Αι­κα­τε­ρί­νης Καρ­τσιού­νη, σε ημε­ρί­δα που διε­ξή­χθη προ­χθές το από­γευ­μα το Δη­μο­τι­κό Θέ­α­τρο από την Διεύ­θυν­ση Δευ­τε­ρο­βάθ­μιας Εκ­παί­δευ­σης Δω­δε­κα­νή­σου και τον Πο­λι­τι­στι­κό Σύλ­λο­γο Ερευ­νας και Προ­ώ­θη­σης Αυ­το­ά­μυ­νας – Αυ­το­προ­στα­σί­ας.

Ει­ση­γη­τές στην ίδια εκ­δή­λω­ση ήταν οι κ.κ. Γ. Λα­μπα­δά­κης (δι­κη­γό­ρος), Δέ­σποι­να Αρ­χο­ντά­κη (ψυ­χο­λό­γος), Ολγα Βλά­χου (κοι­νω­νιο­λό­γος) και Γε­ώρ­γιος Ρου­μπί­νης (πρό­ε­δρος του Πο­λι­τι­στι­κού Συλ­λό­γου Ερευ­νας και Προ­ώ­θη­σης Αυ­το­ά­μυ­νας – Αυ­το­προ­στα­σί­ας).

Η κ. Ανα­κρί­τρια επε­σή­μα­νε στην ομι­λία της ότι το πρό­βλη­μα της παι­δι­κής κα­κο­ποί­η­σης είναι δυ­στυ­χώς πολύ πιο συχνό από ό,τι νο­μί­ζου­με…

«Αλή­θεια.. Ακού­σα­τε ποτέ παι­δι­κές φωνές και κλά­μα­τα από το δι­πλα­νό σπίτι; Εί­δα­τε ποτέ κά­ποιον γονιό να σέρ­νει το παιδί του στο δρόμο; Συ­να­ντή­σα­τε ποτέ ένα παιδί που ξαφ­νι­κά στα­μά­τη­σε να μι­λά­ει; Να γε­λά­ει; Να παί­ζει με τ’ άλλα παι­διά; Να απο­φεύ­γει το χάδι και να αρ­νεί­ται τη στορ­γή; Να πα­ρου­σιά­ζει ξαφ­νι­κά ιδιαί­τε­ρα χα­μη­λή από­δο­ση στα μα­θή­μα­τα; Να εμ­φα­νί­ζει αυ­το­κτο­νι­κές τά­σεις; Χι­λιά­δες παι­διά πέ­φτουν κάθε χρόνο θύ­μα­τα σω­μα­τι­κής, συ­ναι­σθη­μα­τι­κής ή σε­ξουα­λι­κής κα­κο­ποί­η­σης, πα­ρα­μέ­λη­σης ή άλλης εκ­με­τάλ­λευ­σης.

Αν όλοι μας, ο κα­θέ­νας από τη θέση του, αλλά με την ίδια ευαι­σθη­σία, με αγάπη, εν­δια­φέ­ρον, γί­νου­με πα­ρα­τη­ρη­τές, με μια πιο διεισ­δυ­τι­κή ματιά, ίσως να ανα­κα­λύ­ψου­με κρυμ­μέ­να μυ­στι­κά, τρα­γι­κές φι­γού­ρες, πι­κρές ιστο­ρί­ες και μπο­ρέ­σου­με να προ­σφέ­ρου­με τη λύ­τρω­ση, την επού­λω­ση των πλη­γών, την πα­ρη­γο­ριά, το κα­τα­φύ­γιο…», επε­σή­μα­νε ει­σα­γω­γι­κά, προ­σθέ­το­ντας ότι η βο­ή­θεια έχει δύο συ­νι­στώ­σες:

«Μία ανα­φο­ρι­κά με το θύμα και μία ως προς το δρά­στη. Από τη μία πλευ­ρά λοι­πόν, ψυ­χο­λο­γι­κή υπο­στή­ρι­ξη στο θύμα, συ­ναι­σθη­μα­τι­κή, υλική, αλλά και νο­μι­κή, να βρει το δίκιο του που λένε… και από την άλλη, πα­ρα­δειγ­μα­τι­κή τι­μω­ρία του δρά­στη».

Η κ. Ανα­κρί­τρια, εξή­γη­σε πα­ρα­πέ­ρα ότι πολ­λές φορές, μέσα σε ένα κλίμα επιεί­κιας και ευαι­σθη­σί­ας, ξε­χνά­με τα δι­καιώ­μα­τα του θύ­μα­τος και προ­α­σπι­ζό­μα­στε με με­γα­λύ­τε­ρο ζήλο τα δι­καιώ­μα­τα του θύτη.  «Οι ισορ­ρο­πί­ες είναι λε­πτές, αλλά γνώ­μο­να θα πρέ­πει να έχου­με το αντι­κει­με­νι­κό δί­καιο και πέρα από τη συ­νεί­δη­σή μας, ως οδηγό μας, το πλη­γω­μέ­νο βλέμ­μα του παι­διού, το λα­βω­μέ­νο κορμί του, την κα­τα­κερ­μα­τι­σμέ­νη ψυχή του, το γιατί του γο­νιού, την από­γνω­σή του.

Ντρέ­πο­μαι που σή­με­ρα μι­λά­με για άσκη­ση βίας σε βάρος των παι­διών μας. Γιατί μη ξε­χνά­με, πως τα παι­διά όλου του κό­σμου είναι και δικά μας, γιατί είναι το μέλ­λον και η ελ­πί­δα μας.

Ντρέ­πο­μαι που μι­λά­με για σε­ξουα­λι­κή κα­κο­ποί­η­σή τους, από οι­κείο ή μη. Για συ­ναι­σθη­μα­τι­κή και ψυ­χο­λο­γι­κή τους κα­κο­ποί­η­ση. Για ένα μο­τί­βο δη­λα­δή συ­μπε­ρι­φο­ράς επί­μο­νο ή επα­να­λαμ­βα­νό­με­νο, που πε­ρι­λαμ­βά­νει την απόρ­ρι­ψη, την απο­μό­νω­ση, την τρο­μο­κρά­τη­ση, την τα­πεί­νω­ση».

Επε­σή­μα­νε ακόμη ότι θύτες είναι συ­νή­θως άτομα υπε­ρά­νω υπο­ψί­ας και δεν πα­ρου­σιά­ζουν ση­μά­δια βί­αι­ης συ­μπε­ρι­φο­ράς έξω από το σπίτι. Εμ­φα­νί­ζουν όμως χα­μη­λή αυ­το­ε­κτί­μη­ση, είναι αυ­ταρ­χι­κοί, προ­σπα­θώ­ντας να απο­δεί­ξουν ότι αξί­ζουν, έχουν κτη­τι­κή συ­μπε­ρι­φο­ρά, δια­κα­τέ­χο­νται από αι­σθή­μα­τα πα­θο­λο­γι­κής ζή­λιας, πολ­λοί εμ­φα­νί­ζουν δια­τα­ρα­χές προ­σω­πι­κό­τη­τας και κά­ποιοι έχουν υπάρ­ξει θύ­μα­τα ή μάρ­τυ­ρες βίας στην πα­τρι­κή τους οι­κο­γέ­νεια.

Εντύ­πω­ση προ­κα­λεί εξάλ­λου η δια­πί­στω­ση ότι μόνο 1 στα 20 πε­ρι­στα­τι­κά κα­ταγ­γέλ­λο­νται στην αστυ­νο­μία…

«Η δομή της ελ­λη­νι­κής οι­κο­γέ­νειας είναι της αρχής “τα εν οίκω μη εν δήμω”, γι’ αυτό και η εν­δο­οι­κο­γε­νεια­κή βία απο­τε­λεί ένα καλά κρυμ­μέ­νο μυ­στι­κό από θύ­μα­τα που λόγω της ντρο­πής και ενο­χής που αι­σθά­νο­νται δεν απο­κα­λύ­πτουν τη βία που υφί­στα­νται, δεν ανα­ζη­τούν βο­ή­θεια κι έτσι εγκλω­βί­ζο­νται σε κα­τα­στρο­φι­κές κα­τα­στά­σεις.

Η απο­κά­λυ­ψη της κα­κο­ποί­η­σης είναι ιδιαί­τε­ρα δύ­σκο­λη. Τα πε­ρισ­σό­τε­ρα από τα μισά θύ­μα­τα δεν ανέ­φε­ραν ποτέ κατά την διάρ­κεια της ζωής τους την κα­κο­ποί­η­ση που υπέ­στη­σαν. Πρό­σφα­τη έρευ­να έφερε στο φως ότι το 75% των θυ­μά­των είχαν κρα­τή­σει για πάντα το μυ­στι­κό τους».

Ενί­ο­τε όμως τα παι­διά επι­χει­ρούν με δικό τους τρόπο να γνω­στο­ποι­ή­σουν το γε­γο­νός.

Η τα­κτι­κή Ανα­κρί­τρια Ρόδου, πε­ριέ­γρα­ψε μά­λι­στα ένα πε­ρι­στα­τι­κό που απα­σχο­λεί τη δι­καιο­σύ­νη και πραγ­μα­τι­κά προ­κα­λεί σόκ:

«Η Ει­ρή­νη, 16 ετών σή­με­ρα, παιδί χω­ρι­σμέ­νων γο­νιών, απο­φά­σι­σε να φοι­τή­σει σε τε­χνι­κό λύ­κειο, αλλά στο χωριό που έμενε δεν είχε, έτσι απο­φα­σί­στη­κε, για το καλό της, να φι­λο­ξε­νη­θεί από τη για­γιά της, τη μη­τέ­ρα του πα­τέ­ρα της. Εκεί σε κο­ντι­νή από­στα­ση από το σπίτι βρι­σκό­ταν το σχο­λείο της επι­λο­γής της. Μαζί τους όμως, διέ­με­ναν και η θεία του κο­ρι­τσιού, η αδερ­φή του πα­τέ­ρα της, με τον δεύ­τε­ρο σύ­ζυ­γό της και τα 4 παι­διά τους. Δύο αγό­ρια από τον πρώτο γάμο του θείου και 2 κο­ρί­τσια από τον δεύ­τε­ρο.. Μικρό το σπίτι.. Μάλ­λον, πο­λυ­πλη­θής η οι­κο­γέ­νεια ήταν.. Η Ει­ρή­νη κοι­μό­ταν στο ένα από τα υπνο­δω­μά­τια του σπι­τιού, όπου είχε δύο κρε­βά­τια. Ενα­μι­σά­ρια.. Στο ένα κοι­μό­ταν η για­γιά με το ένα κο­ρι­τσά­κι και στο άλλο η Ει­ρή­νη με το άλλο, την Μαρία. Περ­νού­σε ο και­ρός.. Η Ει­ρή­νη ήταν μια μέ­τρια αλλά στα­θε­ρή μα­θή­τρια. Ήσυχο παιδί. Σχε­δόν αμί­λη­το. Έτσι ήταν, από μικρή.. Την πρώτη τάξη του δη­μο­τι­κού την έκανε 2 φορές. Ήταν δυ­σλε­κτι­κή. Δυ­σκο­λεύ­τη­κε πολύ.. Στην αρχή οι μα­θη­τές την κο­ρόι­δευαν. Η μοίρα του “ήσυ­χου” παι­διού.. Μετά, με τη βο­ή­θεια των δα­σκά­λων, εν­σω­μα­τώ­θη­κε, προ­σαρ­μό­στη­κε.. Έκανε και μια φίλη, την Αγάπη. Η φιλία τους κρατά ίσαμε σή­με­ρα.. Η μάνα της Ει­ρή­νης μια ζωηρή γυ­ναί­κα, δυ­να­μι­κή, όμορ­φη.. Κο­ντού­λα, αλλά όσο μπόι της έλει­πε τόσο στόμα είχε. Το ακρι­βώς αντί­θε­το από την Ει­ρή­νη.. Όλα κυ­λού­σαν ήρεμα στο σπίτι της για­γιάς. Μέχρι που, ξαφ­νι­κά, απο­φα­σί­στη­κε, από ποιόν, δεν ξέρω, η για­γιά να μεί­νει σε άλλο σπίτι. Στην ίδια γει­το­νιά, αλλά κα­λύ­τε­ρα μόνη της, να ‘χει την ηρε­μία της. Με τόσα παι­διά.. Η Ει­ρή­νη συ­νέ­χι­σε να κοι­μά­ται στο ίδιο κρε­βά­τι με την 5χρονη Μαρία. Ένα βράδυ ο θείος και η θεία καυ­γά­δι­σαν πολύ. Η Ει­ρή­νη είχε αγκα­λιά τη Μαρία στο κρε­βά­τι και της σι­γα­νο­τρα­γου­δού­σε, μην ακού­ει και φο­βά­ται. Ξάφ­νου ησυ­χία και ένα δυ­να­τό χτύ­πη­μα στην εξώ­πορ­τα. Κά­ποιος έφυγε. Τις πήρε ο ύπνος, έτσι αγκα­λια­σμέ­νες.. Όμως, αρ­γό­τε­ρα, η Ει­ρή­νη, αι­σθάν­θη­κε ένα χέρι να την αγ­γί­ζει, ένα σώμα να κολ­λά­ει στο δικό της, μια ανάσα βαριά, μύ­ρι­ζε τσι­γά­ρο, ποτό.. ο θείος.. είχε ξα­πλώ­σει πίσω της. “Σσς.. Μη μι­λή­σεις.. Μη βγά­λεις άχνα.. Μην ακού­σει η μικρή..”. Και μετά “Αν πεις κάτι θα σε σκο­τώ­σω, κα­λύ­τε­ρα εσύ παρά η Μαρία, τι λές;”. Εκεί­νη ήταν η πρώτη νύχτα από τις πολ­λές που ακο­λού­θη­σαν, νύ­χτες με πόνο, βουβό κλάμα, ντρο­πή, φόβο.. Μετά τις γιορ­τές των Χρι­στου­γέν­νων η Ει­ρή­νη γύ­ρι­σε πίσω στο σπίτι της μη­τέ­ρας της. “Δεν με πει­ρά­ζει”, είπε, “η από­στα­ση, αρκεί να έχω την ησυ­χία μου, για να μπορώ να δια­βά­ζω”.. Η Ει­ρή­νη όμως δε γύ­ρι­σε ίδια.. Ήταν πιο από­μα­κρη παρά ποτέ, μυ­γιάγ­γι­χτη και στο σχο­λείο οι βαθ­μοί είχαν πάρει την κάτω βόλτα.. “Ει­ρή­νη μου, είσαι καλά;”. “Ναι μαμά, τέ­λεια.. Περ­νάω φάση..”. Κά­ποια στιγ­μή, η μαμά έπρε­πε να πάει για με­ρι­κές ημέ­ρες στην Αθήνα. Είπε της Ει­ρή­νης ότι θα μεί­νει λίγες μέρες με τη θεία. Ποιος είδε το Θεό και δεν φο­βή­θη­κε. Όταν έγινε η συ­ζή­τη­ση η μαμά οδη­γού­σε το αυ­το­κί­νη­το. Πή­γαι­νε την Ει­ρή­νη και την Αγάπη στην πόλη, σι­νε­μά. Η Ει­ρή­νη φώ­να­ζε.. σχε­δόν ούρ­λια­ζε.. “ΔΕΝ ΠΑΩ.. ΠΟΤΕ ΞΑΝΑ..”. Η μη­τέ­ρα προ­σπα­θού­σε να μάθει, γιατί. Φίδια την έζω­ναν. “Τι έγινε παιδί μου, πες..”. Μία σιωπή η απά­ντη­ση. Άξαφ­να πε­τά­γε­ται η μέχρι τότε σιω­πη­λή Αγάπη: “Μίλα επι­τέ­λους, πες τα όλα..”. Και αντί για την Ει­ρή­νη μί­λη­σε η Αγάπη.. Και η μαμά έτρε­με στο τι­μό­νι, τρέ­χαν πο­τά­μι τα δά­κρυα.. Κι έκλαι­γε και η Ει­ρή­νη κι η Αγάπη μαζί. “Θα πάμε στο Δι­κη­γό­ρο”, είπε η μαμά. “Αυτό το τέρας θα πλη­ρώ­σει για ό,τι σου έκανε.” Η Ει­ρή­νη ήρεμη πια, απά­ντη­σε: “Όχι μάνα. Η Ρόδος είναι μικρή. Θα το μά­θουν όλοι. Και θα μι­λά­νε για μένα. Στο σχο­λείο τι θα πουν οι κα­θη­γη­τές, οι συμ­μα­θη­τές μου.. Άστο.. Θέλω να ξε­χά­σω..”.

Η υπό­θε­ση έχει ήδη πάρει το δρόμο της Δι­καιο­σύ­νης. Η Ει­ρή­νη όμως φο­βά­ται ακόμη. Σε αυτό το ση­μείο, ερ­χό­μα­στε όλοι εμείς, δι­κα­στές, ει­σαγ­γε­λείς, δι­κη­γό­ροι, ψυ­χο­λό­γοι, κοι­νω­νι­κοί λει­τουρ­γοί, κα­θη­γη­τές, φίλοι, γνω­στοί και άγνω­στοι, να βοη­θή­σου­με, να στη­ρί­ξου­με, να απο­κα­λυ­φθεί η αλή­θεια, να βρει δι­καί­ω­ση και πα­ρη­γο­ριά η Ει­ρή­νη, να τι­μω­ρη­θεί ο “οι­κεί­ος δρά­στης”, να εφαρ­μο­στούν γρή­γο­ρα και άτεγ­κτα οι νόμοι».