Ανεπαρκής η περίθαλψη και σύστημα υγείας με ελλείψεις στην Ελλάδα

Τετρα­πλά­σιες είναι οι ακά­λυ­πτες ιατρι­κές ανάγκες των ασθενών στη χώρα μας σε σχέση με την υπό­λοιπη Ευρώπη, καθώς το 9% του πλη­θυ­σμού δεν μπορεί να πάρει την περί­θαλψη που χρειά­ζε­ται είτε λόγω κόστους, είτε λόγω από­στα­σης, έναντι 2,2% των ευρω­παίων πολιτών κατά μέσο όρο.

Οι ανι­σό­τη­τες στην υγεία στη χώρα μας σχε­τί­ζο­νται κυρίως με το εισό­δημα, την κοι­νω­νική θέση, αλλά και με τον τόπο δια­μο­νής, με τους κατοί­κους της υπαί­θρου να έχουν μικρό­τερο προσ­δό­κιμο ζωής, ιδίως στις περιο­χές Ανα­το­λι­κής Μακε­δο­νίας και Θράκης.

Στις ελλεί­ψεις του συστή­μα­τος περί­θαλ­ψης, δεν περι­λαμ­βά­νο­νται μόνο οι ελλεί­ψεις σε για­τρούς και νοση­λευ­τές στο δημόσιο σύστημα υγείας, αλλά και οι ελλεί­ψεις σε κλίνες νοση­λείας, και σε υπη­ρε­σίες πρω­το­βάθ­μιας φρο­ντί­δας, πόσο μάλλον σε προ­γράμ­ματα πρό­λη­ψης ή προ­α­γω­γής της υγείας.

Τα πρό­σφατα προ­γράμ­ματα ελέγχου για καρκίνο μαστού και τρα­χή­λου μήτρας, ξεπερ­νούν τον ευρω­παϊκό μέσο όρο, ενώ τα αντί­στοιχα για καρκίνο παχέος εντέρου υπο­λεί­πο­νται σημα­ντικά του ευρω­παϊ­κού μέσου όρου.

Συνο­λικά όμως, δεν υπάρ­χουν συστη­μα­τικά προ­γράμ­ματα για πρόληψη από κάπνι­σμα, καρκίνο και ψυχικές παθή­σεις, ενώ ο αντι­γρι­πι­κός εμβο­λια­σμός των άνω των 65 ετών, υπο­λεί­πε­ται σημα­ντικά του στόχου του Παγκο­σμίου Οργα­νι­σμού Υγείας για κάλυψη του 75% αυτής της ομάδας πλη­θυ­σμού.

Το προσ­δό­κιμο ζωής στην Ελλάδα είναι χαμη­λό­τερο σε σύγκριση με τις νότιες και δυτικές ευρω­παϊ­κές χώρες

Κοι­νω­νι­κο­οι­κο­νο­μι­κοί παρά­γο­ντες επη­ρε­ά­ζουν την υγεία του πλη­θυ­σμού και στην Ελλάδα

Τα στοι­χεία αυτά, περι­λαμ­βά­νο­νται στο νέο σχέδιο για την παροχή ποιο­τι­κής περί­θαλ­ψης και ασφά­λειας των ασθενών που καταρ­τί­σθηκε από το γραφείο Ποιό­τη­τας Φρο­ντί­δας και Ασφά­λειας Ασθενών του ΠΟΥ Ευρώπης, που εδρεύει στην Αθήνα, σε συνερ­γα­σία με το υπουρ­γείο Υγείας, τον Οργα­νι­σμό Δια­σφά­λι­σης της Ποιό­τη­τας στην Υγεία (ΟΔΙΠΥ) και την Ευρω­παϊκή Επι­τροπή (DG Reform).

Το σχετικό σχέδιο που ξεκινά να εφαρ­μό­ζε­ται από φέτος και ανα­μέ­νε­ται να ολο­κλη­ρω­θεί ως το 2030, εισάγει μια στρα­τη­γική με τρεις πυλώνες για τον έλεγχο της ποιό­τη­τας των υπη­ρε­σιών υγείας και της ασφά­λειας των ασθενών: α) καθο­δή­γηση και χρηστή διοί­κηση, β) τεκ­μη­ρί­ωση και και­νο­το­μία και γ) γνώση και δέσμευση.

Η κατά­σταση στην Ελλάδα

Σύμφωνα με το σχέδιο, το 2022 το προσ­δό­κιμο ζωής στην Ελλάδα ήταν χαμη­λό­τερο σε σύγκριση με τις νότιες και δυτικές ευρω­παϊ­κές χώρες, ενώ οι μισές γυναί­κες μετά τα 65 ζουν με κάποια χρόνια πάθηση, σε αντί­θεση με τους άνδρες που μόνο το 30% αυτών έχει κάποια χρόνια πάθηση μετά τα 65 έτη.

Η θνη­σι­μό­τητα που μπορεί να απο­φευ­χθεί από αίτια που προ­λαμ­βά­νο­νται ή αντι­με­τω­πί­ζο­νται, πλη­σιά­ζει τον ευρω­παϊκό μέσο όρο, αν και ο καρ­κί­νος του πνεύ­μονα και το έμφραγμα παρα­μέ­νουν οι κύριες αιτίες θανάτων που θα μπο­ρού­σαν να προ­λη­φθούν.

Περίπου το 22% των θανάτων μπορούν να απο­δο­θούν στον καπνό, η παχυ­σαρ­κία απο­τε­λεί σημα­ντικό ζήτημα δημό­σιας υγείας ιδίως στους εφήβους που ένας στους τέσ­σε­ρις είναι υπέρ­βα­ροι ή παχύ­σαρ­κοι, ενώ εμφράγ­ματα και εγκε­φα­λικά και καρ­κί­νος μαστού και παχέος εντέρου είναι οι κύριες αιτίες θανάτου από παθή­σεις που μπορούν να αντι­με­τω­πι­στούν.

Η μικρο­βιακή αντί­σταση είναι σημα­ντικό πρό­βλημα δημό­σιας υγείας, καθώς οι ασθε­νείς με βακτη­ριακή λοίμωξη που έχει περάσει στην κυκλο­φο­ρία του αίματος εμφα­νί­ζουν τα μέγιστα επίπεδα αντοχής στην Ε.Ε.

Δείκτες ποιό­τη­τας

Το σχέδιο προ­βλέ­πει την εισα­γωγή δεικτών ποιό­τη­τας σε κάθε ένα από τα τρία προ­α­να­φε­ρό­μενα στάδια, καθώς επίσης και τη χρήση δεδο­μέ­νων από το σύστημα υγείας για τη συνεχή παρα­κο­λού­θηση της πορείας εφαρ­μο­γής των νέων μέτρων.

Αλλαγές για απο­δο­τι­κό­τητα

Στο πλαίσιο των διοι­κη­τι­κών αλλαγών, το σχέδιο προ­βλέ­πει τη δημιουρ­γία ειδικής επι­τρο­πής για την παρα­κο­λού­θηση της ποιό­τη­τας, ασφά­λειας και ισό­τι­μης μετα­χεί­ρι­σης των ασθενών μέσα στο σύστημα υγείας, την ανά­πτυξη τμή­μα­τος ποιό­τη­τας και ασφά­λειας στο υπουρ­γείο και τις υγειο­νο­μι­κές περι­φέ­ρειες, αλλά και λει­τουρ­γία επι­τρο­πής ποιό­τη­τας και ασφά­λειας σε κάθε νοσο­κο­μείο και υπεύ­θυ­νου ποιό­τη­τας και ασφά­λειας σε κάθε κέντρο υγείας. Παράλ­ληλα προ­βλέ­πε­ται η ενί­σχυση της απο­δο­τι­κό­τη­τας του συστή­μα­τος με ενί­σχυση της τηλεϊ­α­τρι­κής, της αξιο­λό­γη­σης τεχνο­λο­γιών υγείας, αύξηση της χρήσης γενο­σή­μων, αξιο­λό­γηση των διοι­κη­τών των νοσο­κο­μείων, επέ­κταση της ηλε­κτρο­νι­κής συντα­γο­γρά­φη­σης στα νοσο­κο­μεία, εισα­γωγή διε­θνούς συστή­μα­τος αξιο­λό­γη­σης των επει­γό­ντων περι­στα­τι­κών, προ­σα­να­το­λι­σμό του συστή­μα­τος υγείας στη λήψη απο­φά­σεων βάσει δεδο­μέ­νων.

Κέντρο αρι­στείας και και­νο­το­μία

Σε ότι αφορά την τεκ­μη­ρί­ωση και την και­νο­το­μία, οι δείκτες θα μετρούν την συμ­μόρ­φωση με τα εθνικά πρω­τό­κολλα, την μείωση της βλάβης που μπορεί να απο­φευ­χθεί σε όλα τα επίπεδα περί­θαλ­ψης  και την εκπαί­δευση των επαγ­γελ­μα­τιών υγείας στη δια­σφά­λιση της ποιό­τη­τας των παρε­χο­μέ­νων υπη­ρε­σιών.

Στην κατεύ­θυνση αυτή προ­βλέ­πε­ται άμεσα η διε­νέρ­γεια έρευνας για την κουλ­τούρα ασφά­λειας των ασθενών που επι­κρα­τεί στα νοσο­κο­μεία και η δημιουρ­γία στο Πανε­πι­στή­μιο, ενός κέντρου αρι­στείας έρευνας και εκπαί­δευ­σης για την ποιό­τητα, ασφά­λεια και ισότιμη μετα­χεί­ριση των ασθενών.

Το σχέδιο προ­βλέ­πει επίσης, προ­γράμ­ματα αξιο­λό­γη­σης για τους επαγ­γελ­μα­τίες υγείας, τα νοσο­κο­μεία και τις δομές πρω­το­βάθ­μιας περί­θαλ­ψης, υιο­θέ­τηση πρα­κτι­κών που στη­ρί­ζο­νται σε δεδο­μένα, ψηφιακό έλεγχο τήρησης των πρω­το­κόλ­λων μέσω της ηλε­κτρο­νι­κής συντα­γο­γρά­φη­σης, εισα­γωγή πρω­το­κόλ­λων ασφά­λειας στις κλι­νι­κές δια­δι­κα­σίες, τη χρήση φαρ­μά­κων, την αποφυγή πολυ­φαρ­μα­κίας, την πρόληψη πτώσεων και ελκών, θρομ­βο­εμ­βο­λι­κών επει­σο­δίων, νοσο­κο­μεια­κών λοι­μώ­ξεων, συντα­γο­γρά­φηση αντι­βιο­τι­κών κλπ. Ακόμη, προ­βλέ­πε­ται η εισα­γωγή κουλ­τού­ρας δια βίου μάθησης στην παροχή ποιο­τι­κών υπη­ρε­σιών και στη δια­σφά­λιση της ασφά­λειας των ασθενών.

Υπο­στή­ριξη ασθενών

Όσο για τον τρίτο πυλώνα της γνώσης και δέσμευ­σης, οι δείκτες θα ελέγ­χουν τα απο­τε­λέ­σματα μέσω ερευνών από  την εμπει­ρία των ασθενών στο σύστημα υγείας, την εκπαί­δευση του πλη­θυ­σμού με δια­δι­κτυακά σεμι­νά­ρια, καθώς και την εκπρο­σώ­πηση των ασθενών, ακόμη και σε δημό­σιους φορείς υγείας, μεταξύ των οποίων και οι νέες διοι­κη­τι­κές δομές των επι­τρο­πών, κέντρων και τμη­μά­των ποιό­τη­τας που προ­βλέ­πε­ται να δημιουρ­γη­θούν στο σύστημα υγείας. Παράλ­ληλα, προ­βλέ­πει την ενί­σχυση των ασθενών, φρο­ντι­στών και των οικο­γε­νειών τους.

Πηγή: in.gr