Στοιχεία ΙΚΑ: Υποαπασχόληση και ελάχιστες αποδοχές η εργασιακή πραγματικότητα

Υπο­α­πα­σχό­ληση, ελά­χι­στες απο­δο­χές, στέρηση του συντα­ξιο­δο­τι­κού δικαιώ­μα­τος σε εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες εργα­ζό­μό­με­νους είναι η πραγ­μα­τι­κό­τητα που κατα­δει­κνύ­ουν τα ετήσια στοι­χεία του ΙΚΑ για το 2013.

Ενα γενικό στοι­χείο είναι ότι πάνω από το 50% των ασφα­λι­σμέ­νων μισθω­τών στο ΙΚΑ υπο­α­πα­σχο­λού­νται, δεν εργά­ζο­νται δηλαδή με σχέση πλήρους απα­σχό­λη­σης. Συναφές με αυτό είναι και το στοι­χείο που δείχνει ότι στις κοινές επι­χει­ρή­σεις και τα οικο­δο­μο­τε­χνικά έργα, από τους 2.244.508 μισθω­τούς – ασφα­λι­σμέ­νους που κατα­γρά­φη­καν στο ΙΚΑ το 2013, μόνο οι 1.540.252 (68,62%) έχουν δικαί­ωμα περί­θαλ­ψης! Οι υπό­λοι­ποι, δηλαδή, δε συμπλη­ρώ­νουν τα ανα­γκαία ένσημα για να δικαιού­νται στοι­χειώ­δεις παροχές Υγείας.

Τα στοι­χεία που ακο­λου­θούν αφορούν μόνο στις κοινές επι­χει­ρή­σεις, όπου συγκε­ντρώ­νε­ται το 95,91% των μισθω­τών.

Ο μέσος όρος των ετήσιων απο­δο­χών όσων έκαναν από 100 έως 149 ένσημα ήταν 2.546 ευρώ.

Κατά τα λοιπά, ο μέσος όρος των ετήσιων απο­δο­χών των «τυχερών» που έκαναν από 250 μέχρι 300 μερο­κά­ματα, είναι μόλις 10.437 ευρώ Να σημειω­θεί ότι οι ετήσιες απο­δο­χές υπο­λο­γί­ζο­νται αφού αφαι­ρε­θούν οι ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές προς το ΙΚΑ.

Ομως, ούτε το ποσό που μένει είναι αυτό που παίρ­νουν στο χέρι οι εργα­ζό­με­νοι, γιατί δεν έχει αφαι­ρε­θεί ακόμα ο φόρος και άλλες κρα­τή­σεις.

Από το σύνολο των μισθω­τών στις κοινές επι­χει­ρή­σεις, 1.107.272 εργα­ζό­με­νοι (το 51,43% του συνόλου των μισθω­τών – ασφα­λι­σμέ­νων στο ΙΚΑ) πραγ­μα­το­ποί­η­σαν από ελά­χι­στα έως 249 μερο­κά­ματα όλο το χρόνο

Από αυτούς:

Οι 523.310 (24,30% επί του συνόλου των μισθω­τών) έκαναν από 1 έως 99 μερο­κά­ματα.

Οι 228.472 (10,61%) έκαναν από 100 έως 149 μερο­κά­ματα.

Αλλοι 1.045.542 (48,57%) εργα­ζό­με­νοι …«κατόρ­θω­σαν» να κάνουν από 250 έως 300 μερο­κά­ματα.

Είναι φανερό από τα στοι­χεία ότι η υπο­α­πα­σχό­ληση καλ­πά­ζει, με τις ελα­στι­κές μορφές να κυριαρ­χούν. Μαζί τους ευδο­κι­μούν η μαύρη εργασία, τα ωράρια λάστιχο, η εκ περι­τρο­πής εργασία. Η κατά­σταση αυτή, όμως, δεν έπεσε από τον ουρανό, ούτε είναι απο­κλει­στικά παρά­γωγο της κρίσης. Για του λόγου το αληθές, θυμί­ζουμε ένα απο­κα­λυ­πτικό από­σπα­σμα από την ειση­γη­τική έκθεση νομο­σχε­δίου για τα εργα­σιακά το 2010, όπου, μεταξύ άλλων, ανα­φέ­ρο­νταν:

«Εδώ και δύο δεκα­ε­τίες και πλέον ανα­πτύσ­σο­νται στην αγορά εργα­σίας νέες μορφές απα­σχό­λη­σης κατ’ από­κλιση από τον παρα­δο­σιακό τρόπο απα­σχό­λη­σης, με όλο και μεγα­λύ­τερο αυξα­νό­μενο αριθμό εργα­ζο­μέ­νων. Ο παρα­δο­σια­κός τύπος σύμ­βα­σης εργα­σίας πλήρους απα­σχό­λη­σης για αόριστο χρόνο σε συγκε­κρι­μένο εργο­δότη, με σταθερό ωράριο και σταθερό μισθό, έπαψε να είναι κυρί­αρ­χος. Οι ευέ­λι­κτες σχέσεις εργα­σίας ανθούν. Σε όλες τις χώρες της Ευρώπης οι συμ­βά­σεις έργου, μερικής απα­σχό­λη­σης, προ­σω­ρι­νής απα­σχό­λη­σης, δανει­σμού εργα­ζο­μέ­νων, ορι­σμέ­νου χρόνου, τηλερ­γα­σίας, ετοι­μό­τη­τας εργα­σίας ή εργασία μετά από κλήση ή τηλε-ετοιμότητα ή συν­δυα­σμός αυτών, συνι­στούν τη νέα πραγ­μα­τι­κό­τητα στην αγορά εργα­σίας».

Είδος προς εξα­φά­νιση η πλήρης απα­σχό­ληση. Ούτε ένα εκα­τομ­μύ­ριο δε φτάνουν οι μισθω­τοί με πλήρη απα­σχό­ληση. Αυτό προ­κύ­πτει από τη μελέτη των στοι­χείων του ΙΚΑ σε συν­δυα­σμό με τα στοι­χεία που προ­κύ­πτουν από το σύστημα «Εργάνη», που κατα­γρά­φει μεταξύ άλλων τις ροές απα­σχό­λη­σης.

Οι 2.244.508 μισθω­τοί – ασφα­λι­σμέ­νοι στο ΙΚΑ, είναι όσοι έχουν κάνει έστω κι ένα μερο­κά­ματο το 2013. Ομως το «Εργάνη» δίνει το μέσο όρο των απα­σχο­λου­μέ­νων καθ’ όλη τη διάρ­κεια του έτους. Από αυτό προ­κύ­πτει ότι ο μέσος όρος των μισθω­τών, αυτοί δηλαδή που απα­σχο­λού­νται σε σταθερή βάση όλο το έτος, το 2013 ήταν μόλις 1.371.450 άτομα! Με άλλα λόγια, οι περίπου 900 χιλιά­δες άνθρω­ποι, που εμφα­νί­ζο­νται στις κατα­στά­σεις του ΙΚΑ, βρί­σκο­νται στη δίνη ανα­κύ­κλω­σης της ανερ­γίας, κάνο­ντας μερικά μερο­κά­ματα το χρόνο.

Εξίσου σημα­ντικό είναι το στοι­χείο πως από το βασικό όγκο των μισθω­τών μόλις το 70% δου­λεύει πάνω από 35 ώρες τη βδομάδα. Περίπου το 20% δου­λεύει από μία έως 20 ώρες τη βδομάδα και το 10% από 20,1 έως 35 ώρες τη βδομάδα.

Ούτε σκέψη για σύνταξη. Από τα παρα­πάνω στοι­χεία προ­κύ­πτει ένα εξίσου σημα­ντικό συμπέ­ρα­σμα: Εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες εργα­ζό­με­νοι δε θα κατα­φέ­ρουν να πάρουν σύνταξη ποτέ. Την περίοδο αυτή βρί­σκε­ται σε εξέλιξη η νέα αντια­σφα­λι­στική επίθεση. Οπως έχει ομο­λο­γή­σει η κυβέρ­νηση, ένας από τους βασι­κούς άξονες της επί­θε­σης αυτής είναι η αύξηση του αριθμού των ενσήμων που απαι­τού­νται για να μπο­ρέ­σει κάποιος να πάρει την κατώ­τερη σύνταξη, από 4.500 σε 6.000.

Οπως προ­κύ­πτει όμως από τα στοι­χεία του ΙΚΑ, ο μέσος όρος των μερο­κά­μα­των για το σύνολο των εργα­ζο­μέ­νων στις κοινές επι­χει­ρή­σεις είναι 200 το χρόνο. Αυτό σημαί­νει ότι οι σημε­ρι­νοί εργα­ζό­με­νοι, αν τους αντι­με­τω­πί­ζαμε ως σύνολο, με τους σημε­ρι­νούς ρυθμούς απα­σχό­λη­σης, θα πάρουν την κατώ­τερη σύνταξη μετά από 30 ολό­κληρα χρόνια δου­λειάς!

Στα επι­μέ­ρους στοι­χεία η κατά­σταση είναι ακόμα χει­ρό­τερη, του­λά­χι­στον για το 35% των εργα­ζο­μέ­νων. Σύμφωνα με τα στοι­χεία του ΙΚΑ, 751.782 εργα­ζό­με­νοι έχουν κάνει μέχρι 149 μερο­κά­ματα το 2013. Δηλαδή για να μπο­ρέ­σουν να συμπλη­ρώ­σουν 6.000 ένσημα πρέπει να δου­λεύ­ουν στην καλύ­τερη περί­πτωση (149 ένσημα) πάνω από 40 χρόνια. Ακόμα χει­ρό­τερα, όσοι κάνουν 100 ένσημα, πρέπει να δου­λεύ­ουν περίπου 60 χρόνια και πάει λέγο­ντας!

Στην πράξη οι άνθρω­ποι αυτοί θα πεθά­νουν πριν προ­λά­βουν να απο­κτή­σουν το δικαί­ωμα στη σύνταξη – ψίχουλα.

Κατα­λή­στευση των παρα­γω­γών του πλούτου.

Τα παρα­πάνω στοι­χεία μαρ­τυ­ρούν τη συντριβή των μισθών που συνε­πι­φέ­ρει ανά­λο­γες επι­πτώ­σεις στις παροχές των ασφα­λι­στι­κών ταμείων και στις συντά­ξεις.

Απο­κα­λυ­πτικό (αν και ενδει­κτικό μόνο) στοι­χείο της τερά­στιας εκμε­τάλ­λευ­σης των εργα­ζο­μέ­νων είναι ότι, τη στιγμή που το ΑΕΠ το 2013 έφτανε τα 183 δισ. ευρώ, οι ακα­θά­ρι­στες μεικτές απο­δο­χές για το σύνολο των πάνω από 2 εκα­τομ­μύ­ρια εργα­ζο­μέ­νων στις κοινές επι­χει­ρή­σεις ήταν μόλις 21 δισ. ευρώ.

Η σύγκριση των στοι­χείων είναι εξίσου απο­κα­λυ­πτική. Το 2009 το σύνολο των μεικτών απο­δο­χών (περι­λαμ­βά­νο­νται και οι ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές εργο­δο­τών και εργα­ζό­με­νων) του συνόλου των εργα­ζο­μέ­νων στις κοινές επι­χει­ρή­σεις, ασφα­λι­σμέ­νων στο ΙΚΑ, ήταν αυξη­μένο κατά 28,5% σε σχέση με το 2013, ενώ το σύνολο των μισθω­τών ήταν αυξη­μένο κατά 10,89%. Το στοι­χείο αυτό επι­βε­βαιώ­νει ότι ένα μεγάλο τμήμα των εργα­ζο­μέ­νων έχει πετα­χτεί στην ανεργία αλλά και το βαθμό κατα­λή­στευ­σής του.

dikaiologitika.gr