Αντιδήμαρχος με χρέος λίγο πάνω από τα 300 ευρώ προστίθεται στους αιρετούς που κινδυνεύουν με έκπτωση

• Ο κατά­λο­γος των υπο­θέ­σεων ασυμ­βι­βά­στου διευ­ρύ­νε­ται με μια περί­πτωση όπου το ποσό είναι μικρό, ο νόμος όμως δεν κάνει διά­κριση • Την ίδια ώρα δημο­τι­κός σύμ­βου­λιο, που δικαιώ­θηκε στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας, εξα­κο­λου­θεί να περι­μέ­νει υπη­ρε­σιακή απά­ντηση για το αν η οφειλή που του κατα­λο­γί­στηκε υφί­στα­ται

Η υπόθεση των αιρετών με ληξι­πρό­θε­σμες οφειλές προς το ταμείο του Δήμου Ρόδου δεν περιο­ρί­ζε­ται πλέον στις 3 περι­πτώ­σεις που είχαν έρθει στο φως τις προη­γού­με­νες ημέρες. Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες της «δημο­κρα­τι­κής», από τον έλεγχο που διε­νερ­γεί η οικο­νο­μική υπη­ρε­σία προ­έ­κυψε ότι και αντι­δή­μαρ­χος της σημε­ρι­νής δημο­τι­κής αρχής εμφα­νί­ζε­ται με οφειλές που υπερ­βαί­νουν, έστω και κατά λίγο, το όριο των 300 ευρώ που θέτει ο νόμος.

Η περί­πτωσή της συγκα­τα­λέ­γε­ται πλέον στις υπο­θέ­σεις που οδεύουν προς την Απο­κε­ντρω­μένη Διοί­κηση, όπου θα κριθεί αν συντρέ­χουν οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις της αυτο­δί­καιης έκπτω­σης.

Το ποσό, όπως προ­κύ­πτει, απέχει ελά­χι­στα από το νόμιμο όριο. Αυτό όμως, από τη σκοπιά του νόμου, δεν αλλάζει τίποτα. Το άρθρο 11 του ν. 4804/2021 δεν δια­βαθ­μί­ζει τις οφειλές ανάλογα με το ύψος τους. Ορίζει ένα κατώφλι και όποιος το υπερ­βαί­νει, είτε κατά 10 ευρώ είτε κατά 100.000, αντι­με­τω­πί­ζε­ται με τον ίδιο τρόπο. Η αντι­δή­μαρ­χος βρί­σκε­ται έτσι στην ίδια θέση με τον δημο­τικό σύμ­βουλο της εξα­ψή­φιας οφειλής, του­λά­χι­στον ως προς το τυπικό σκέλος της δια­δι­κα­σίας.

Το μικρό ποσό και το άγνωστο της ειδο­ποί­η­σης

Το γεγονός ότι το χρέος είναι μικρό ανα­μέ­νε­ται να απο­τε­λέ­σει το βασικό επι­χεί­ρημα της πλευράς της, με την έννοια ότι μια οφειλή λίγων ευρώ πάνω από το όριο δύσκολα υπο­δη­λώ­νει πρόθεση απο­φυ­γής. Το επι­χεί­ρημα αυτό, ωστόσο, κινεί­ται σε επίπεδο ηθικής και όχι νομικής απο­τί­μη­σης. Η κρίση της Απο­κε­ντρω­μέ­νης Διοί­κη­σης θα στη­ρι­χθεί σε 2 ερω­τή­ματα, πότε γεν­νή­θηκε η οφειλή και αν η αιρετή είχε ενη­με­ρω­θεί προ­ση­κό­ντως γι’ αυτήν.

Στα δια­θέ­σιμα στοι­χεία δεν διευ­κρι­νί­ζε­ται αν πρό­κει­ται για οφειλή που προ­ϋ­πήρχε της εκλογής ή γεν­νή­θηκε μέσα στη θητεία. Η διά­κριση δεν είναι θεω­ρη­τική. Για τα προ­ϋ­πάρ­χο­ντα χρέη κρίσιμο χρονικό σημείο είναι η 2η Ιανουα­ρίου 2024, ημέρα εγκα­τά­στα­σης των δημο­τι­κών αρχών. Για όσα γεν­νή­θη­καν αργό­τερα, ο αιρετός έχει απο­κλει­στική προ­θε­σμία 10 ημερών από τη στιγμή που η βεβαί­ωση γίνεται ορι­στική και λαμ­βά­νει γνώση.

Εδώ εντο­πί­ζε­ται και το σημείο που παρα­μέ­νει σκο­τεινό. Δεν έχει ξεκα­θα­ρί­σει αν η αντι­δή­μαρ­χος ειδο­ποι­ή­θηκε εγκαί­ρως και αρμο­δίως από τον Δήμο Ρόδου για την ύπαρξη και το ύψος της οφειλής της. Η παρά­με­τρος αυτή έχει απο­κτή­σει καθο­ρι­στική σημασία μετά τις απο­φά­σεις 183/2026 και 184/2026 του Γ’ Τμή­μα­τος του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας, με τις οποίες το ανώτατο ακυ­ρω­τικό δικα­στή­ριο έκρινε ότι χωρίς προ­σή­κουσα ενη­μέ­ρωση του αιρετού για την ύπαρξη, το ύψος και την αιτία της οφειλής, έκπτωση δεν επέρ­χε­ται. Αν η υπη­ρε­σία δεν έχει τηρήσει την υπο­χρέ­ωση αυτή, η πράξη έκπτω­σης, ακόμη κι αν εκδοθεί, θα είναι εκτε­θει­μένη σε ακύρωση. Αν πάλι η ενη­μέ­ρωση έγινε και η οφειλή παρέ­μεινε ανε­ξό­φλητη, το μικρό ύψος του ποσού δεν προ­σφέ­ρει νομικό κατα­φύ­γιο.

Η ιδιαι­τε­ρό­τητα του αξιώ­μα­τος

Η περί­πτωση δια­φέ­ρει από τις προη­γού­με­νες σε ένα ακόμη σημείο. Η αντι­δή­μαρ­χος δεν είναι απλό μέλος του δημο­τι­κού συμ­βου­λίου αλλά μέλος της εκτε­λε­στι­κής διοί­κη­σης του Δήμου, με αρμο­διό­τη­τες που της έχουν μετα­βι­βα­στεί από τον δήμαρχο. Η θέση αυτή δίνει στο ζήτημα διά­σταση που ξεπερνά την ατομική περί­πτωση. Ο αιρετός που ασκεί εκτε­λε­στικά καθή­κο­ντα και υπο­γρά­φει πράξεις της διοί­κη­σης καλεί­ται, περισ­σό­τερο από κάθε άλλον, να είναι συνεπής απέ­να­ντι στο ταμείο που δια­χει­ρί­ζε­ται.

Το ερώτημα που τίθεται, όπως και στις άλλες περι­πτώ­σεις, δεν αφορά μόνο στο πρόσωπο αλλά και στον μηχα­νι­σμό. Ο νόμος επι­βάλ­λει στην οικο­νο­μική υπη­ρε­σία αυτε­πάγ­γελτο έλεγχο όλων των ανα­κη­ρυ­χθέ­ντων αιρετών και άμεση ενη­μέ­ρωση της επο­πτεύ­ου­σας αρχής. Το ό,τι η υπόθεση ανα­κύ­πτει τώρα, σχεδόν 3 χρόνια μετά τις εκλογές, αφήνει ανοιχτό το ζήτημα αν ο έλεγχος αυτός έγινε πλήρως και εγκαί­ρως ή αν η οφειλή εντο­πί­στηκε μόλις το θέμα του ασυμ­βι­βά­στου ήρθε στη δημο­σιό­τητα.

Το εκκρε­μές αίτημα δημο­τι­κού συμ­βού­λου

Παράλ­ληλα με τις νέες περι­πτώ­σεις, πρό­βλημα έχει ανα­κύ­ψει και για μια υπόθεση που θεω­ρού­νταν κλει­σμένη. Ο δημο­τι­κός σύμ­βου­λος ο οποίος πλέον ασκεί τα καθή­κο­ντά του ως ανε­ξάρ­τη­τος δημο­τι­κός σύμ­βου­λος, δικαιώ­θηκε στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας με την απόφαση 184/2026. Το δικα­στή­ριο ακύρωσε τη δια­πι­στω­τική πράξη έκπτω­σής του, κρί­νο­ντας ότι δεν προ­έ­κυ­πτε από τον φάκελο ότι είχε ενη­με­ρω­θεί προ­ση­κό­ντως για τις οφειλές πριν από την εγκα­τά­στασή του.

Η δικαί­ωση εκείνη, ωστόσο, αφο­ρούσε στη δια­δι­κα­σία και όχι στην ουσία της οφειλής. Το ΣτΕ δεν εξέτασε αν το ποσό οφεί­λε­ται πράγ­ματι, καθώς οι λοιποί λόγοι ακύ­ρω­σης κρί­θη­καν αλυ­σι­τε­λείς μετά την αποδοχή του κεντρι­κού λόγου. Το ζήτημα της ουσίας παρέ­μεινε έτσι ανοιχτό και ο αιρετός φέρεται να το έθεσε ο ίδιος ενώπιον της διοί­κη­σης.

Συγκε­κρι­μένα, κατά πλη­ρο­φο­ρίες, ο δημο­τι­κός σύμ­βου­λος υπέβαλε αίτημα προς τις αρμό­διες υπη­ρε­σίες, με το οποίο κατέ­στησε σαφές ότι δεν οφείλει τα χρήματα που του έχουν κατα­λο­γι­στεί, επι­κα­λού­με­νος το γεγονός ότι έχει δικαιω­θεί από τα ποινικά δικα­στή­ρια για την υπόθεση από την οποία προ­έ­κυψε ο κατα­λο­γι­σμός. Επί του αιτή­μα­τος αυτού οι υπη­ρε­σια­κοί παρά­γο­ντες δεν έχουν μέχρι σήμερα απο­φαν­θεί.

Η σιωπή της διοί­κη­σης δημιουρ­γεί ένα πρό­σθετο νομικό κενό. Δεν είναι σαφές αν η παρέ­λευση του χρόνου χωρίς απά­ντηση συνιστά σιωπηρή απόρ­ριψη του αιτή­μα­τος, με ό,τι αυτό συνε­πά­γε­ται για τις προ­θε­σμίες προ­σφυ­γής, ή αν το αίτημα θεω­ρεί­ται ακόμη εκκρε­μές. Σε κάθε περί­πτωση, το ουσιώ­δες είναι ότι κανένα διοι­κη­τικό δικα­στή­ριο δεν έχει απο­φαν­θεί για τη νομι­μό­τητα ή μη της συγκε­κρι­μέ­νης οφειλής, ούτε πριν ούτε μετά τη δικαί­ωση του αιρετού στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τείας. Η οφειλή, δηλαδή, εξα­κο­λου­θεί να εμφα­νί­ζε­ται στα βιβλία του Δήμου, ο αιρετός εξα­κο­λου­θεί να την αμφι­σβη­τεί και η διοί­κηση δεν έχει πάρει θέση.

Αυτό σημαί­νει πρα­κτικά ότι η υπόθεση μπορεί να επα­νέλ­θει. Αν η υπη­ρε­σία θεωρεί την οφειλή ενεργή, οφείλει να ενη­με­ρώ­σει τον αιρετό με τον τρόπο που απαιτεί πλέον η νομο­λο­γία και να κινήσει εκ νέου τη δια­δι­κα­σία. Αν τη θεωρεί μη απαι­τητή, οφείλει να το δια­πι­στώ­σει με πράξη της. Η ενδιά­μεση κατά­σταση, στην οποία ούτε το ένα ούτε το άλλο συμ­βαί­νει, δεν εξυ­πη­ρε­τεί ούτε τον αιρετό ούτε τον Δήμο.

Το παρα­σκή­νιο μιας υπό­θε­σης που διευ­ρύ­νε­ται

Το ζήτημα του ασυμ­βι­βά­στου λόγω οφειλών άνοιξε με το δημο­σί­ευμα της 17ης Σεπτεμ­βρίου 2026 και απέ­κτησε νέες δια­στά­σεις με την απο­κά­λυψη της περί­πτω­σης του δημο­τι­κού συμ­βού­λου με την εξα­ψή­φια οφειλή, ο οποίος είχε ρυθ­μί­σει το χρέος του λίγες ημέρες πριν από τις εκλογές του Οκτω­βρίου 2023, έχασε τη ρύθμιση τον Ιούνιο του 2024 και στη συνέ­χεια έλαβε από την υπη­ρε­σία νέα ρύθμιση για μόλις 25.000 ευρώ, με τα παλαιό­τερα χρέη να παρα­μέ­νουν στα βιβλία χωρίς πράξη δια­γρα­φής.

Η προ­σθήκη της αντι­δη­μάρ­χου στον κατά­λογο δείχνει ότι ο έλεγχος που διε­νερ­γεί­ται τώρα φέρνει στην επι­φά­νεια περι­πτώ­σεις δια­φο­ρε­τι­κού βάρους, από ποσά που αγγί­ζουν το όριο μέχρι οφειλές που το υπερ­βαί­νουν κατά εκα­το­ντά­δες φορές. Ο νόμος τις αντι­με­τω­πί­ζει με τον ίδιο κανόνα. Η κοινή γνώμη, ωστόσο, δύσκολα θα τις σταθ­μί­σει με το ίδιο μέτρο, και εδώ ακριβώς βρί­σκε­ται η δυσκο­λία της δημο­τι­κής αρχής, η οποία έχει κινήσει ανα­γκα­στικά μέτρα σε βάρος δημοτών με ληξι­πρό­θε­σμες οφειλές την ώρα που τα δικά της έδρανα δεν έχουν ακόμη εκκα­θα­ρι­στεί.