Βασίλης Κορκίδης: «Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις χρειάζονται στήριξη για να αντέξουν τις πιέσεις της αγοράς»

Κύριε Κορκίδη, το λια­νε­μπό­ριο και η μετα­ποί­ηση πιέ­ζο­νται από το ενερ­γειακό κόστος, πλη­θω­ρι­στι­κές πιέσεις και την έλλειψη ρευ­στό­τη­τας. Ποια συγκε­κρι­μένα μέτρα στή­ρι­ξης θεω­ρείτε απα­ραί­τητα από την πολι­τεία για να δια­τη­ρη­θεί η αντα­γω­νι­στι­κό­τητα των ελλη­νι­κών επι­χει­ρή­σεων;

Η ελλη­νική επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα, και ιδιαί­τερα οι ΜμΕ, αντι­με­τω­πί­ζει ένα ιδιαί­τερα δυσμε­νές οικο­νο­μικό περι­βάλ­λον, εξαι­τίας του αυξη­μέ­νου ενερ­γεια­κού κόστους, των υψηλών επι­το­κίων δανει­σμού, της περιο­ρι­σμέ­νης πρό­σβα­σης στη χρη­μα­το­δό­τηση και της ακρί­βειας.

Οι αυξη­μέ­νες τιμές ηλε­κτρι­κής ενέρ­γειας, φυσικού αερίου και καυ­σί­μων επι­βα­ρύ­νουν σημα­ντικά το λει­τουρ­γικό κόστος των επι­χει­ρή­σεων, ενώ η δυσκο­λία εξα­σφά­λι­σης τρα­πε­ζι­κού δανει­σμού και κεφα­λαίων κίνησης περιο­ρί­ζει τη ρευ­στό­τητα και τις επεν­δυ­τι­κές τους δυνα­τό­τη­τες. Παράλ­ληλα, η μειω­μένη αγο­ρα­στική δύναμη των κατα­να­λω­τών οδηγεί σε υπο­χώ­ρηση της ζήτησης και του κύκλου εργα­σιών, επι­τεί­νο­ντας τα προ­βλή­ματα βιω­σι­μό­τη­τας και αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας.

Εμείς έχουμε επι­ση­μά­νει την ανάγκη άμεσης και συντο­νι­σμέ­νης κρα­τι­κής παρέμ­βα­σης, προ­τεί­νο­ντας ένα ολο­κλη­ρω­μένο πλαίσιο στή­ρι­ξης που περι­λαμ­βά­νει:

– Μείωση του ενερ­γεια­κού κόστους, με ιδιαί­τερη μέριμνα για τις ενερ­γο­βό­ρες επι­χει­ρή­σεις και τη βιο­μη­χα­νία.

– Ενί­σχυση της χρη­μα­το­δό­τη­σης, μέσω νέων εγγυο­δο­τι­κών προ­γραμ­μά­των και ευκο­λό­τε­ρης πρό­σβα­σης σε τρα­πε­ζικά κεφά­λαια και κεφά­λαια κίνησης.

– Αξιο­ποί­ηση του Ανα­πτυ­ξια­κού Νόμου και του Ταμείου Ανά­καμ­ψης, για την ενί­σχυση των επεν­δύ­σεων και τον τεχνο­λο­γικό εκσυγ­χρο­νι­σμό.

– Απο­τε­λε­σμα­τική δια­χεί­ριση των οφειλών, μέσω ρεα­λι­στι­κών ρυθ­μί­σεων, όπως ένα κατάλ­ληλα σχε­δια­σμένο σχήμα έως 120 δόσεων.

– Αξιο­ποί­ηση της ενερ­γεια­κής θέσης της Ελλάδας, ώστε ο ρόλος της ως ενερ­γεια­κού κόμβου να απο­φέ­ρει ουσια­στικά οφέλη στην εγχώρια οικο­νο­μία.

Η αντι­με­τώ­πιση της ενερ­γεια­κής κρίσης πρέπει να συν­δυα­στεί με τη διευ­κό­λυνση της χρη­μα­το­δό­τη­σης και τη ρύθμιση των επι­χει­ρη­μα­τι­κών οφειλών. Η εφαρ­μογή στο­χευ­μέ­νων και συν­δυα­στι­κών μέτρων απο­τε­λεί βασική προ­ϋ­πό­θεση για τη δια­σφά­λιση της βιω­σι­μό­τη­τας των ΜμΕ επι­χει­ρή­σεων, τη δια­τή­ρηση της αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας και την ενί­σχυση της παρα­γω­γι­κής ανά­πτυ­ξης της χώρας.

Η μετά­βαση στην πράσινη οικο­νο­μία και τον ψηφιακό μετα­σχη­μα­τι­σμό είναι πλέον υπο­χρε­ω­τική. Είναι οι ελλη­νι­κές μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις έτοιμες να αφο­μοιώ­σουν αυτές τις αλλαγές ή κιν­δυ­νεύ­ουν να μείνουν πίσω λόγω έλλει­ψης πόρων και εξει­δι­κευ­μέ­νου προ­σω­πι­κού;

Η μετά­βαση στην πράσινη οικο­νο­μία και τον ψηφιακό μετα­σχη­μα­τι­σμό απο­τε­λεί πλέον βασική προ­ϋ­πό­θεση για τη βιω­σι­μό­τητα και την αντα­γω­νι­στι­κό­τητα των ελλη­νι­κών μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων. Ωστόσο, η προ­σαρ­μογή τους παρα­μέ­νει μια σημα­ντική πρό­κληση, καθώς πολλές επι­χει­ρή­σεις αντι­με­τω­πί­ζουν περιο­ρι­σμένη πρό­σβαση σε χρη­μα­το­δο­τι­κούς πόρους, υψηλό κόστος επεν­δύ­σεων και έλλειψη εξει­δι­κευ­μέ­νου προ­σω­πι­κού.

Παρά το γεγονός ότι υπάρ­χουν δια­θέ­σιμα χρη­μα­το­δο­τικά εργα­λεία και προ­γράμ­ματα ενί­σχυ­σης, αρκετές ΜμΕ δυσκο­λεύ­ο­νται να τα αξιο­ποι­ή­σουν, είτε λόγω γρα­φειο­κρα­τι­κών δια­δι­κα­σιών είτε επειδή δεν δια­θέ­τουν την απα­ραί­τητη τεχνο­γνω­σία και οργα­νω­τική υποδομή. Η υιο­θέ­τηση νέων ψηφια­κών τεχνο­λο­γιών, η ενερ­γειακή ανα­βάθ­μιση, η εξοι­κο­νό­μηση πόρων και η ενσω­μά­τωση βιώ­σι­μων πρα­κτι­κών απαι­τούν κεφά­λαια, κατάλ­ληλο σχε­δια­σμό και ανθρώ­πινο δυνα­μικό με σύγ­χρο­νες δεξιό­τη­τες.

Επο­μέ­νως, υπάρχει ο κίν­δυ­νος να διευ­ρυν­θεί το χάσμα μεταξύ μεγάλων επι­χει­ρή­σεων, που δια­θέ­τουν μεγα­λύ­τε­ρες δυνα­τό­τη­τες προ­σαρ­μο­γής, και μικρό­τε­ρων επι­χει­ρή­σεων, οι οποίες ενδέ­χε­ται να μείνουν πίσω. Για τον λόγο αυτό, απαι­τού­νται στο­χευ­μένα προ­γράμ­ματα χρη­μα­το­δό­τη­σης, απλού­στευση των δια­δι­κα­σιών ένταξης, ενί­σχυση της επαγ­γελ­μα­τι­κής κατάρ­τι­σης και ουσια­στική τεχνική υπο­στή­ριξη.

Επί της ουσίας, η πράσινη και ψηφιακή μετά­βαση δεν πρέπει να απο­τε­λέ­σει πρό­σθετο οικο­νο­μικό βάρος για τις μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις, αλλά ευκαι­ρία εκσυγ­χρο­νι­σμού και ανά­πτυ­ξης. Προ­ϋ­πό­θεση είναι η δημιουρ­γία ενός υπο­στη­ρι­κτι­κού πλαι­σίου που θα εξα­σφα­λί­ζει ισότιμη πρό­σβαση σε χρη­μα­το­δό­τηση, τεχνο­γνω­σία και εξει­δι­κευ­μένο ανθρώ­πινο δυνα­μικό, ώστε καμία επι­χεί­ρηση να μη μείνει εκτός της νέας οικο­νο­μι­κής πραγ­μα­τι­κό­τη­τας.

Έχουμε τοπο­θε­τη­θεί στα προ­τάγ­ματα της πολι­τι­κής για την στήριξη των επι­χει­ρή­σεων για το μεί­ζο­νος σημα­σίας ζήτημα της εκπαί­δευ­σης αλλά και μετεκ­παί­δευ­σης του προ­σω­πι­κού των επι­χει­ρή­σεων στις νέες ψηφια­κές τεχνο­λο­γίες και ιδιαί­τερα της ΑΙ με στόχο να αξιο­ποι­η­θούν τα δυνατά δια­θέ­σιμα εργα­λεία προς όφελος της ανά­πτυ­ξης των επι­χει­ρή­σεων.

Ενόψει της Black Friday (Cyber Monday κ.λπ.) και της εορ­τα­στι­κής περιό­δου που ακο­λου­θεί, ποιο είναι το προσ­δο­κώ­μενο πρόσημο για τον τζίρο των κατα­στη­μά­των; Οι κατα­να­λω­τές έχουν τη δυνα­τό­τητα να στη­ρί­ξουν την αγορά ή η συμπί­εση του δια­θέ­σι­μου εισο­δή­μα­τος θα περιο­ρί­σει τις αγορές στα απο­λύ­τως ανα­γκαία;

Η αγορά προσ­δοκά αυξη­μένη εμπο­ρική κίνηση ενόψει της Black Friday, της Cyber Monday και της εορ­τα­στι­κής περιό­δου, ωστόσο οι συν­θή­κες δεν επι­τρέ­πουν υπερ­βο­λική αισιο­δο­ξία. Η ακρί­βεια, το αυξη­μένο κόστος δια­βί­ω­σης και η συμπί­εση του δια­θέ­σι­μου εισο­δή­μα­τος εξα­κο­λου­θούν να περιο­ρί­ζουν την αγο­ρα­στική δύναμη των νοι­κο­κυ­ριών, επη­ρε­ά­ζο­ντας άμεσα την κατα­να­λω­τική συμπε­ρι­φορά.

Οι κατα­να­λω­τές ανα­μέ­νε­ται να είναι περισ­σό­τερο προ­σε­κτι­κοί και επι­λε­κτι­κοί στις αγορές τους, ανα­ζη­τώ­ντας πραγ­μα­τι­κές προ­σφο­ρές, συγκρί­νο­ντας τιμές και δίνο­ντας προ­τε­ραιό­τητα στις βασικές ανάγκες. Αυτό σημαί­νει ότι, παρά την πιθανή αύξηση της επι­σκε­ψι­μό­τη­τας και των συναλ­λα­γών κατά τις εκπτω­τι­κές περιό­δους, δεν είναι δεδο­μένο ότι θα υπάρξει αντί­στοιχη αύξηση του συνο­λι­κού τζίρου και της κερ­δο­φο­ρίας των κατα­στη­μά­των.

Ιδιαί­τερα σε κλάδους όπως η ένδυση, η υπόδηση και τα είδη δώρων, η κατα­να­λω­τική δαπάνη θα εξαρ­τη­θεί σε μεγάλο βαθμό από την πραγ­μα­τική αγο­ρα­στική δυνα­τό­τητα των νοι­κο­κυ­ριών. Παράλ­ληλα, οι επι­χει­ρή­σεις θα χρεια­στεί να προ­σφέ­ρουν αντα­γω­νι­στι­κές τιμές και ουσια­στι­κές εκπτώ­σεις, γεγονός που ενδέ­χε­ται να πιέσει περαι­τέρω τα περι­θώ­ρια κέρδους τους.

Θα πρέπει, επίσης, να δια­κρί­νουμε την αύξηση του ονο­μα­στι­κού τζίρου από την πραγ­μα­τική αύξηση του όγκου των πωλή­σεων. Ένας υψη­λό­τε­ρος κύκλος εργα­σιών δεν σημαί­νει απα­ραί­τητα ότι οι επι­χει­ρή­σεις πωλούν περισ­σό­τερα προ­ϊ­ό­ντα ή ότι βελ­τιώ­νε­ται η οικο­νο­μική τους θέση.

Το προσ­δο­κώ­μενο πρόσημο για την αγορά είναι συγκρα­τη­μένα θετικό, με την επι­φύ­λαξη ότι η εορ­τα­στική περί­ο­δος από μόνη της δεν αρκεί για να αντι­σταθ­μί­σει τις πιέσεις που δέχεται το λια­νε­μπό­ριο. Η ουσια­στική τόνωση της κατα­νά­λω­σης προ­ϋ­πο­θέ­τει ενί­σχυση του δια­θέ­σι­μου εισο­δή­μα­τος, απο­κλι­μά­κωση του κόστους δια­βί­ω­σης και απο­κα­τά­σταση της εμπι­στο­σύ­νης των κατα­να­λω­τών. Στόχος μας πρέπει να είναι όχι απλώς περισ­σό­τε­ρες αγορές λόγω εκπτώ­σεων, αλλά μια αγορά με πραγ­μα­τική κατα­να­λω­τική δυνα­μική, υγιείς επι­χει­ρή­σεις και βιώσιμο κύκλο εργα­σιών.

Είναι πλέον ή βέβαιο ότι το κατα­να­λω­τικό κοινό είναι επη­ρε­α­σμένο από το ενερ­γειακό και την ασάφεια που έχει «καλ­λιερ­γη­θεί» ως προς τον ορί­ζο­ντα και τη δια­φαι­νό­μενη λύση του προ­βλή­μα­τος που ταλα­νί­ζει την παγκό­σμια οικο­νο­μία. Ευελ­πι­στούμε ότι το κατα­να­λω­τικό κοινό θα εμπι­στευ­τεί τις προ­σφο­ρές της αγοράς κινού­μενο όπως την τελευ­ταία διετία στην αγορά των ανα­γκαίων προ­ϊ­ό­ντων δίνο­ντας την ανα­γκαία ανάσα στην αγορά που ασφυ­κτιεί.

Παρά τα μέτρα που ανα­κοι­νώ­θη­καν, ο αντα­γω­νι­σμός από ασια­τι­κές πλατ­φόρ­μες ηλε­κτρο­νι­κού εμπο­ρίου χαμηλού κόστους είναι ενεργός. Πώς επη­ρε­ά­ζε­ται το εγχώριο λια­νε­μπό­ριο και τι δικλεί­δες προ­στα­σίας χρειά­ζο­νται οι ελλη­νι­κές μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις;

Η ραγδαία ανά­πτυξη ασια­τι­κών πλατ­φορ­μών ηλε­κτρο­νι­κού εμπο­ρίου χαμηλού κόστους, όπως η Temu, η Shein και η AliExpress, δημιουρ­γεί σημα­ντι­κές πιέσεις στο εγχώριο λια­νε­μπό­ριο, με τις απώ­λειες για τις ελλη­νι­κές επι­χει­ρή­σεις να εκτι­μώ­νται σε περίπου 650 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ ετησίως.

Η εξέλιξη αυτή δια­μορ­φώ­νει συν­θή­κες άνισου αντα­γω­νι­σμού, καθώς οι συγκε­κρι­μέ­νες πλατ­φόρ­μες επω­φε­λού­νταν από φορο­λο­γικά και τελω­νειακά κενά, δια­θέ­το­ντας προ­ϊ­ό­ντα σε εξαι­ρε­τικά χαμηλές τιμές, χωρίς πάντοτε να υπό­κει­νται στο ίδιο πλαίσιο ελέγχων και υπο­χρε­ώ­σεων που ισχύει για τις ευρω­παϊ­κές επι­χει­ρή­σεις, ιδίως ως προς την ποιό­τητα, την ασφά­λεια και τη συμ­μόρ­φωση των προ­ϊ­ό­ντων με τα ευρω­παϊκά πρότυπα. Την ίδια στιγμή, η περιο­ρι­σμένη αγο­ρα­στική δύναμη σημα­ντι­κού μέρους των κατα­να­λω­τών ενι­σχύει τη στροφή προς τις οικο­νο­μι­κό­τε­ρες δια­δι­κτυα­κές αγορές, επι­τεί­νο­ντας την πίεση που δέχο­νται οι ελλη­νι­κές μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις.

Σε ευρω­παϊκό επίπεδο έχουν δρο­μο­λο­γη­θεί παρεμ­βά­σεις για την αντι­με­τώ­πιση του φαι­νο­μέ­νου, όπως η κατάρ­γηση της απαλ­λα­γής από δασμούς για μικρο­δέ­ματα χαμηλής αξίας, η θέσπιση δασμού 3 ευρώ ανά κατη­γο­ρία προ­ϊ­ό­ντος και η εισα­γωγή τέλους διεκ­πε­ραί­ω­σης, με στόχο την ενί­σχυση των τελω­νεια­κών ελέγχων και την απο­κα­τά­σταση πιο ισό­τι­μων όρων αντα­γω­νι­σμού. Παράλ­ληλα, η Ευρω­παϊκή Επι­τροπή εντεί­νει την επο­πτεία της αγοράς, δίνο­ντας έμφαση στην ασφά­λεια των προ­ϊ­ό­ντων και στην τήρηση της ευρω­παϊ­κής νομο­θε­σίας.

Ωστόσο, οι θεσμι­κές παρεμ­βά­σεις δεν αρκούν από μόνες τους. Απαι­τεί­ται και η ουσια­στική προ­σαρ­μογή των ελλη­νι­κών μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων στις νέες συν­θή­κες, μέσα από τον ψηφιακό μετα­σχη­μα­τι­σμό, την ανά­πτυξη σύγ­χρο­νων ηλε­κτρο­νι­κών κατα­στη­μά­των και την αξιο­ποί­ηση πολυ­κα­να­λι­κών υπη­ρε­σιών πώλησης και εξυ­πη­ρέ­τη­σης.

Παράλ­ληλα, οι ελλη­νι­κές επι­χει­ρή­σεις καλού­νται να επεν­δύ­σουν σε ένα δια­φο­ρε­τικό αντα­γω­νι­στικό μοντέλο, το οποίο δεν θα βασί­ζε­ται απο­κλει­στικά στη χαμηλή τιμή, αλλά στην ποιό­τητα, την πιστο­ποί­ηση και την ασφά­λεια των προ­ϊ­ό­ντων, την ταχύ­τητα παρά­δο­σης, την προ­σω­πική εξυ­πη­ρέ­τηση και την αξιό­πι­στη υπο­στή­ριξη μετά την πώληση.

Το ζητού­μενο είναι η δια­μόρ­φωση ενός δίκαιου και δια­φα­νούς πλαι­σίου λει­τουρ­γίας του ηλε­κτρο­νι­κού εμπο­ρίου, με ίδιους κανόνες και υπο­χρε­ώ­σεις για όλους τους συμ­με­τέ­χο­ντες στην αγορά. Μόνο έτσι θα δια­σφα­λι­στούν ο υγιής αντα­γω­νι­σμός, η προ­στα­σία των κατα­να­λω­τών και η βιω­σι­μό­τητα των ελλη­νι­κών ΜμΕ.