Οι δύο ταχύτητες στον τουρισμό: Οι προορισμοί που κερδίζουν και αυτοί που ψάχνουν το last minute

Προ­ο­ρι­σμοί δύο τα­χυ­τή­των, προ­σφο­ρές για προ­σέλ­κυ­ση επι­σκε­πτων στο… παρά πέντε και μία χρο­νιά που επι­μη­κύ­νε­ται αι­σθη­τά προς το φθι­νό­πω­ρο.

«Ισχυ­ρή δυ­να­μι­κή δεί­χνουν η Κρήτη και τα Ιόνια Νησιά, πιο σύν­θε­τη είναι η ει­κό­να σε τμήμα του Αι­γαί­ου, ενώ οι Ελ­λη­νες στρέ­φο­νται στην ηπει­ρω­τι­κή Ελ­λά­δα φέτος», ανα­φέ­ρει χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά ο κ. Μάρ­κος Γε­ωρ­γί­ου, Managing Director γε­νι­κός διευ­θυ­ντής της Loguers, η οποία δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στην πα­ρο­χή υπη­ρε­σιών δια­χεί­ρι­σης πω­λή­σε­ων και marketing στον κλάδο της φι­λο­ξε­νί­ας, έχο­ντας ένα χαρ­το­φυ­λά­κιο που υπερ­βαί­νει τον πήχη των 140 ξε­νο­δο­χεια­κών κα­τα­λυ­μά­των σε πε­ρισ­σό­τε­ρους από 25 του­ρι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς στην Ελ­λά­δα και το εξω­τε­ρι­κό.

Σε σχέση με την ει­δο­ποιό δια­φο­ρά για τη θε­ρι­νή σεζόν του 2026 ο ίδιος εντο­πί­ζει τη βα­σι­κή δια­φο­ρά όχι σε αυτή κα­θαυ­τή τη ζή­τη­ση, «αλλά στο χρο­νι­σμό της. Ερ­χό­μα­στε από δύο χρο­νιές-ρεκόρ, με τις αφί­ξεις να ξε­περ­νούν τα 35 εκα­τομ­μύ­ρια και τις ει­σπρά­ξεις να αγ­γί­ζουν τα 23,6 δισ. ευρώ το 2025. Το 2026 ξε­κί­νη­σε εξί­σου δυ­να­τά -το α’ δί­μη­νο οι αφί­ξεις αυ­ξή­θη­καν πάνω από 38% και οι ει­σπρά­ξεις πάνω από 70%– όμως η κλι­μά­κω­ση στη Μέση Ανα­το­λή την άνοι­ξη πά­γω­σε προ­σω­ρι­νά τον ρυθμό και με­τέ­θε­σε τις απο­φά­σεις των τα­ξι­διω­τών.

Το last minute, λοι­πόν, δεν είναι πλέον τάση· έχει γίνει δο­μι­κό χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό της αγο­ράς. Ο επι­σκέ­πτης δεν ακυ­ρώ­νει, ανα­βάλ­λει. Πα­ράλ­λη­λα, βλέ­που­με τη σεζόν να επι­μη­κύ­νε­ται αι­σθη­τά προς Σε­πτέμ­βριο, Οκτώ­βριο και Νο­έμ­βριο. Αυτό αλ­λά­ζει ρι­ζι­κά τον τρόπο που δου­λεύ­ει μια ξε­νο­δο­χεια­κή μο­νά­δα: το «γέ­μι­σμα» δεν κρί­νε­ται πια τον Μάρ­τιο, αλλά μέσα στις τε­λευ­ταί­ες εβδο­μά­δες πριν την άφιξη.

Για να προ­σεγ­γί­σεις πε­λά­τη την τε­λευ­ταία στιγ­μή χρειά­ζο­νται τρία πράγ­μα­τα: ευ­ε­λι­ξία τι­μο­λό­γη­σης σε πραγ­μα­τι­κό χρόνο, πλή­ρης και τα­χεία πα­ρου­σία σε όλα τα κα­νά­λια κρα­τή­σε­ων και στο­χευ­μέ­νες ενέρ­γειες ανά αγορά αντί για ορι­ζό­ντιες εκ­πτώ­σεις. Κα­θο­ρι­στι­κό ρόλο παί­ζουν επί­σης οι ευ­έ­λι­κτες πο­λι­τι­κές ακύ­ρω­σης, η αξιο­ποί­η­ση της υπάρ­χου­σας πε­λα­τεια­κής βάσης και η στενή συ­νερ­γα­σία με τους tour operators».

Ως προς τις αγο­ρές που πα­ρου­σιά­ζουν τη με­γα­λύ­τε­ρη δυ­να­μι­κή και αυτές που εφέ­τος κι­νού­νται με με­γα­λύ­τε­ρη δυ­σκο­λία η γερ­μα­νι­κή αγορά κι­νεί­ται κα­λύ­τε­ρα γιατί «ωφε­λεί­ται από τη με­τα­τό­πι­ση ζή­τη­σης από αντα­γω­νι­στι­κούς προ­ο­ρι­σμούς της Ανα­το­λι­κής Με­σο­γεί­ου, αν και εμ­φα­νί­ζει πιο επι­φυ­λα­κτι­κή συ­μπε­ρι­φο­ρά με κρα­τή­σεις της τε­λευ­ταί­ας στιγ­μής. Φέτος, ξε­χω­ρί­ζει επί­σης η δυ­να­μι­κή της Γαλ­λί­ας και της Ιτα­λί­ας, ενώ ανερ­χό­με­νες αγο­ρές όπως η Πο­λω­νία και η Ρου­μα­νία διευ­ρύ­νουν στα­θε­ρά τη βάση μας.

Το Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο πα­ρα­μέ­νει αν­θε­κτι­κό, αλλά κρατά «στο χέρι» τις κρα­τή­σεις λόγω του αυ­ξη­μέ­νου κό­στους ζωής». Όπως δη­λώ­νει ο κ. Γε­ωρ­γί­ου, οι πέντε με­γα­λύ­τε­ρες αγο­ρές σε όρους ει­σπρά­ξε­ων -Γερ­μα­νία, Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο, ΗΠΑ, Γαλ­λία, Ιτα­λία- κα­λύ­πτουν πάνω από το 40% των αφί­ξε­ων και πάνω από τις μισές ει­σπρά­ξεις. Η Γερ­μα­νία και το Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο πα­ρα­μέ­νουν οι δύο με­γα­λύ­τε­ρες δε­ξα­με­νές μας: το Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο δια­τή­ρη­σε το 2025 την πρώτη θέση με 5,4 εκατ. αφί­ξεις και η Γερ­μα­νία ακο­λού­θη­σε με 5,1 εκατ., κα­τα­γρά­φο­ντας τη με­γα­λύ­τε­ρη από­λυ­τη αύ­ξη­ση.

«Η αγορά που θέλει προ­σο­χή είναι οι ΗΠΑ. Πα­ρα­μέ­νει η πιο υψη­λής δα­πά­νης αγορά μας -ο Αμε­ρι­κα­νός επι­σκέ­πτης ξο­δεύ­ει κατά μέσο όρο ση­μα­ντι­κά πε­ρισ­σό­τε­ρα από τον μέσο του­ρί­στα- όμως οι πρό­σφα­τες εν­δεί­ξεις στις ει­σπρά­ξεις δεί­χνουν επι­βρά­δυν­ση και δεν πρέ­πει να τη θε­ω­ρού­με δε­δο­μέ­νη. Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, η με­γα­λύ­τε­ρη διαρ­θρω­τι­κή πρό­κλη­ση δεν είναι μία με­μο­νω­μέ­νη χώρα· είναι η ίδια η εξάρ­τη­ση από λίγες με­γά­λες αγο­ρές. Είναι χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό ότι καμία αγορά δεν ξε­περ­νά το 17,4% των συ­νο­λι­κών αφί­ξε­ων – κι αυτό, στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα, είναι στοι­χείο αν­θε­κτι­κό­τη­τας, όχι αδυ­να­μί­ας».

Ει­κό­να δύο τα­χυ­τή­των

Σε σχέση με τους προ­ο­ρι­σμούς, «η φε­τι­νή ει­κό­να είναι σαφώς «δύο τα­χυ­τή­των». Ισχυ­ρή δυ­να­μι­κή δεί­χνουν η Κρήτη και τα Ιόνια Νησιά. Στο Ιόνιο οι διε­θνείς αε­ρο­πο­ρι­κές αφί­ξεις ξε­πέ­ρα­σαν τις 600 χι­λιά­δες στο πε­ντά­μη­νο, αυ­ξη­μέ­νες πάνω από 10%, με την Κέρ­κυ­ρα και τη βρε­τα­νι­κή αγορά να λει­τουρ­γούν ως ατμο­μη­χα­νή. Η Κρήτη πα­ρα­μέ­νει κο­ρυ­φαία επι­λο­γή για Γερ­μα­νούς και Γάλ­λους και αντέ­χει στις πιέ­σεις, ενώ οι Βρε­τα­νοί στρέ­φο­νται κατά κύριο λόγο στα Ιόνια.

Η Αθήνα κρά­τη­σε εξαι­ρε­τι­κό α’ δί­μη­νο και δια­τη­ρεί από τους υψη­λό­τε­ρους δεί­κτες ικα­νο­ποί­η­σης στην Ευ­ρώ­πη, με πο­σο­στά πάνω από 80%, αν και με απο­κλί­σεις από ξε­νο­δο­χείο σε ξε­νο­δο­χείο. Συ­νο­λι­κά, ο ελ­λη­νι­κός του­ρι­σμός πα­ρα­μέ­νει έντο­να συ­γκε­ντρω­μέ­νος: πέντε πε­ρι­φέ­ρειες -Νότιο Αι­γαίο, Ατ­τι­κή, Κρήτη, Ιόνια Νησιά και Κε­ντρι­κή Μα­κε­δο­νία- συ­γκε­ντρώ­νουν τη με­γά­λη πλειο­νό­τη­τα αφί­ξε­ων, δια­νυ­κτε­ρεύ­σε­ων και ει­σπρά­ξε­ων.

Πιο σύν­θε­τη είναι η ει­κό­να σε τμήμα του Αι­γαί­ου, με ορι­σμέ­νους προ­ο­ρι­σμούς των Δω­δε­κα­νή­σων να επη­ρε­ά­ζο­νται -ψυ­χο­λο­γι­κά πε­ρισ­σό­τε­ρο παρά πραγ­μα­τι­κά- από την εγ­γύ­τη­τα στη Μέση Ανα­το­λή. Πα­ράλ­λη­λα, στην εγ­χώ­ρια αγορά κα­τα­γρά­φε­ται μια στρο­φή προς την ηπει­ρω­τι­κή Ελ­λά­δα, κυ­ρί­ως για λό­γους κό­στους. Δεν θα μι­λού­σα όμως για «προ­βλη­μα­τι­κούς» προ­ο­ρι­σμούς, αλλά για προ­ο­ρι­σμούς που φέτος χρειά­ζο­νται πιο επι­θε­τι­κή προ­βο­λή και πιο έξυ­πνη δια­χεί­ρι­ση κα­να­λιών για να κα­λύ­ψουν τη δια­φο­ρά. Ο χάρ­της δεν αλ­λά­ζει· αλ­λά­ζει η τα­χύ­τη­τα με την οποία γε­μί­ζει το κάθε κομ­μά­τι του.

Ξε­χω­ρι­στή ανα­φο­ρά αξί­ζουν οι δύο «ναυαρ­χί­δες» του premium του­ρι­σμού. Η Σα­ντο­ρί­νη πα­ρα­μέ­νει το πιο αδύ­να­μο ση­μείο φέτος: αν και ανα­κάμ­πτει, δεν έχει επι­στρέ­ψει στα επί­πε­δα του 2024, καθώς εξα­κο­λου­θεί να επω­μί­ζε­ται το πλήγ­μα στην ει­κό­να της από τη σει­σμι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα του χει­μώ­να και τη με­γα­λύ­τε­ρη επι­φυ­λα­κτι­κό­τη­τα αγο­ρών όπως οι ΗΠΑ – με μέρος της υψη­λής ζή­τη­σης να με­τα­το­πί­ζε­ται σε πιο προ­σι­τούς κυ­κλα­δί­τι­κους προ­ο­ρι­σμούς, όπως η Πάρος και η Νάξος. Η Μύ­κο­νος, αντί­θε­τα, μετά από τρεις απαι­τη­τι­κές χρο­νιές δεί­χνει σαφή ση­μά­δια ανά­καμ­ψης. Είναι η κα­λύ­τε­ρη από­δει­ξη ότι ούτε οι κο­ρυ­φαί­οι προ­ο­ρι­σμοί είναι δε­δο­μέ­νοι».

Στο ερώ­τη­μα αν οι τιμές είναι χα­μη­λό­τε­ρες εφέ­τος λόγω προ­σφο­ρών και γιατί οι αφί­ξεις ανε­βαί­νουν αλλά τε­λι­κά πολ­λοί δια­μαρ­τύ­ρο­νται ο κ. Γε­ωρ­γί­ου κανει λόγο για μια πα­ρα­νό­η­ση «που αξί­ζει να ξε­κα­θα­ρί­σου­με. Οι «επί­ση­μες» τιμές δεν είναι χα­μη­λό­τε­ρες· αντι­θέ­τως, η μέση τιμή ανά δια­νυ­κτέ­ρευ­ση κι­νή­θη­κε ανο­δι­κά και στο πρώτο τρί­μη­νο το εσοδο ανά δω­μά­τιο κα­τέ­γρα­ψε αύ­ξη­ση. Αυτό που συμ­βαί­νει είναι ότι, για να κα­λύ­ψουν την αιχμή με last-minute ζή­τη­ση, αρ­κε­τές μο­νά­δες κα­τα­φεύ­γουν σε προ­σφο­ρές, ρο­κα­νί­ζο­ντας μόνες τους την πραγ­μα­τι­κή τιμή διά­θε­σης. Έτσι, η ανά­πτυ­ξη στη­ρί­ζε­ται πε­ρισ­σό­τε­ρο στην τιμή παρά στην πραγ­μα­τι­κή ζή­τη­ση – και η κερ­δο­φο­ρία πιέ­ζε­ται.

Εκεί ακρι­βώς λύ­νε­ται και το φαι­νο­με­νι­κό πα­ρά­δο­ξο «αφί­ξεις πάνω, αλλά πα­ρά­πο­να». Ο του­ρι­σμός πάει πολύ καλά ως εθνι­κό μέ­γε­θος· δεν πάει εξί­σου καλά ως κερ­δο­φο­ρία της με­μο­νω­μέ­νης επι­χεί­ρη­σης. Τα συμ­βό­λαια κλεί­δω­σαν πέ­ρυ­σι σε συ­γκε­κρι­μέ­νες τιμές και η ξε­νο­δο­χεια­κή μο­νά­δα δεν έχει πε­ρι­θώ­ριο να τις προ­σαρ­μό­σει, τη στιγ­μή που η ενέρ­γεια, το μι­σθο­λο­γι­κό και το λει­τουρ­γι­κό κό­στος εκτο­ξεύ­ο­νται – με τον πλη­θω­ρι­σμό στην κα­τη­γο­ρία ξε­νο­δο­χεί­ων–εστί­α­σης να αγ­γί­ζει το 8,5%. Με απλά λόγια, ο τζί­ρος ανε­βαί­νει και το πε­ρι­θώ­ριο κέρ­δους μένει πίσω.

Η απά­ντη­ση δεν είναι η έκ­πτω­ση· είναι η πει­θαρ­χία. Σωστή δια­χεί­ρι­ση εσό­δων, δια­φο­ρο­ποί­η­ση κα­να­λιών και τι­μο­λό­γη­ση με βάση την αξία -όχι τον πα­νι­κό- είναι αυτό που κρατά την κερ­δο­φο­ρία όρθια. Σε μια χρο­νιά που κρί­νε­ται στην απο­δο­ση και όχι στον αριθ­μό των κλει­διών, η δια­φο­ρά ανά­με­σα σε μια καλή και μια μέ­τρια σεζόν δεν θα είναι πόσοι ήρθαν, αλλά πόσο σωστά τι­μο­λό­γη­σε ο κα­θέ­νας αυτό που είχε να προ­σφέ­ρει».

Πηγή: newmoney.gr