‘Ερχεται νέα νομοθετική παρέμβαση για να αντιμετωπιστεί το θέμα των τραπεζικών προμηθειών

Ειση­γή­σεις να προ­χω­ρή­σει σε νέα νομο­θε­τική παρέμ­βαση προ­κει­μέ­νου να αντι­με­τω­πι­στεί το θέμα των τρα­πε­ζι­κών προ­μη­θειών δέχεται το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο καθώς ανοί­γουν συνεχώς νέα μέτωπα. Στο προ­σκή­νιο αυτή τη φορά βρί­σκε­ται ο τρόπος με τον οποίο επι­βάλ­λο­νται οι χρε­ώ­σεις σε μηνιαία βάση για την τήρηση των λεγό­με­νων «προ­νο­μια­κών» λογα­ρια­σμών.

Όπως σημειώ­νει ρεπορ­τάζ της Καθη­με­ρι­νής, η πρόταση που έχει στα χέρια του ο Κυριά­κος Πιερ­ρα­κά­κης προ­βλέ­πει απα­γό­ρευση επι­βο­λής τέτοιων χρε­ώ­σεων χωρίς να υπάρχει ρητή συναί­νεση του πελάτη. Πρό­κει­ται για τη γνωστή επιλογή του opt-in αντί του opt-out. Δηλαδή το να μπορεί μια επι­χεί­ρηση ή ένα χρη­μα­το­πι­στω­τικό ίδρυμα να επι­βάλ­λει μια χρέωση, δίνο­ντας όμως το δικαί­ωμα στον κατα­να­λωτή να την ακυ­ρώ­σει στη συνέ­χεια ή αν θα πρέπει πρώτα να έχει επι­λέ­ξει εξαρχής ότι θα ανα­λά­βει τη συγκε­κρι­μένη υπο­χρέ­ωση.

Το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών δρο­μο­λο­γεί και δεύτερη νομο­θε­τική παρέμ­βαση η οποία θα αφορά τον τρόπο υπο­λο­γι­σμού των τόκων για τα στε­γα­στικά δάνεια. Μετά την έκδοση της δικα­στι­κής από­φα­σης –η οποία δεν έχει όμως δημο­σιευ­θεί ακόμη– για τον τρόπο υπο­λο­γι­σμού των τόκων στα δάνεια του νόμου Κατσέλη, εξε­τά­ζε­ται το ενδε­χό­μενο νομο­θε­τι­κής ρύθ­μι­σης ώστε να δια­σφα­λι­στεί η «περί­με­τρος» του τρόπου υπο­λο­γι­σμού των τόκων.

Βασικό ζητού­μενο, να περιο­ρι­στεί η αλλαγή μόνο στα συγκε­κρι­μένα δάνεια και να μην υπάρ­ξουν περι­θώ­ρια για επέ­κταση, καθώς σε μια τέτοια περί­πτωση θα μπο­ρούσε να τεθεί σοβαρό ζήτημα με τη στε­γα­στική πίστη στη χώρα. Η συγκε­κρι­μένη διάταξη παρα­μέ­νει –ως σχέδιο– στο συρτάρι, καθώς θα πρέπει να δημο­σιευ­θεί η δικα­στική απόφαση για να γίνουν οι απα­ραί­τη­τες προ­σαρ­μο­γές.

Αν η κυβέρ­νηση υιο­θε­τή­σει τις ειση­γή­σεις για νέα νομο­θε­τική παρέμ­βαση, θα είναι η δεύτερη φορά μέσα σε λιγό­τερο από ένα χρόνο. Ηταν Ιούλιος του 2025 όταν ο υπουρ­γός Οικο­νο­μι­κών κατέ­θεσε τρο­πο­λο­γία για να καταρ­γή­σει τις προ­μή­θειες στις ανα­λή­ψεις από ATM οποιασ­δή­ποτε τρά­πε­ζας μετέχει στο σύστημα ΔΙΑΣ. Με την ίδια τρο­πο­λο­γία ελήφθη μέριμνα ώστε να μην επι­βα­ρύ­νο­νται οι χρήστες των ΑΤΜ στις απο­μα­κρυ­σμέ­νες περιο­χές, αλλά και να επι­βλη­θεί εθνικό πλαφόν 1,5 ευρώ για κάθε ανάληψη που δεν θα καλύ­πτε­ται από το πλαίσιο απαλ­λα­γών.

Επίσης θεσπί­στηκε πλαφόν 50 λεπτών και για τα εισερ­χό­μενα και τα εξερ­χό­μενα εμβά­σματα, αλλά και δωρεάν ερω­τή­σεις υπο­λοί­που. Αιτία της συγκε­κρι­μέ­νης νομο­θέ­τη­σης ήταν η απόφαση –τότε– της Τρά­πε­ζας Πει­ραιώς να μετα­βι­βά­σει σημα­ντικό αριθμό μηχα­νη­μά­των αυτό­μα­των συναλ­λα­γών σε τρίτη εται­ρεία, με απο­τέ­λε­σμα οι πελάτες της να βρεθούν αντι­μέ­τω­ποι με χρε­ώ­σεις που δεν υπήρχαν για όσο διά­στημα τα ATM έφεραν το σήμα της συγκε­κρι­μέ­νης τρά­πε­ζας.

Από το καλο­καίρι του 2025 άνοιξε νέο «μέτωπο», το οποίο αυτή τη φορά αφο­ρούσε την επιβολή μηνιαίας χρέωσης για την τήρηση τρα­πε­ζι­κών λογα­ρια­σμών με «αντάλ­λαγμα» την παροχή κάποιων πρό­σθε­των υπη­ρε­σιών (π.χ. δωρεάν εμβά­σματα κ.λπ.). Αυτή η πρα­κτική, την οποία ακο­λού­θη­σαν πολλές τρά­πε­ζες, βρέθηκε στο στό­χα­στρο των κατα­να­λω­τι­κών οργα­νώ­σεων. Βασική αιτία το γεγονός ότι η χρέωση επι­βλή­θηκε χωρίς να εξα­σφα­λι­στεί η συναί­νεση των κατα­θε­τών. Απλώς τους δόθηκε η δυνα­τό­τητα –κυρίως μέσω της ηλε­κτρο­νι­κής εφαρ­μο­γής του e-banking– να ακυ­ρώ­σουν τη συγκε­κρι­μένη χρέωση αρνού­με­νοι τις πρό­σθε­τες παροχές.

Η ΕΚΠΟΙΖΩ προ­σέ­φυγε στα δικα­στή­ρια κατά της Εθνικής Τρά­πε­ζας και δικαιώ­θηκε, καθώς το Πρω­το­δι­κείο έκρινε ότι πρέπει να στα­μα­τή­σουν άμεσα οι χρε­ώ­σεις των 80 λεπτών ανά μήνα για τη μετα­τροπή απλών λογα­ρια­σμών ταμιευ­τη­ρίου σε προ­νο­μια­κούς, ενώ έχει τεθεί και ζήτημα επι­στρο­φής των χρη­μά­των που έχουν ήδη κρα­τη­θεί από την τράπεζα. Η Εθνική, με επι­στολή της προς τους εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες πελάτες της, ενη­μέ­ρωσε ότι ανα­στέλ­λει για δύο μήνες τη χρέωση και δίνει το συγκε­κρι­μένο χρονικό περι­θώ­ριο ώστε να ενα­ντιω­θούν οι ενδια­φε­ρό­με­νοι στη συγκε­κρι­μένη χρέωση, εφόσον το επι­θυ­μούν. Με βάση την επι­στολή της τρά­πε­ζας, για όσους δεν δηλώ­σουν αντί­θεση, η χρέωση θα επα­νέλ­θει και πάλι μετά την παρέ­λευση των δύο μηνών.

Ετσι, το θέμα παρα­μέ­νει «ανοικτό». Και όχι μόνο για τους πελάτες της Εθνικής Τρά­πε­ζας αλλά και για άλλες, καθώς εκκρε­μεί η έκδοση αντί­στοι­χων δικα­στι­κών απο­φά­σεων για παρό­μοιες χρε­ώ­σεις.

Ακριβώς για να κλείσει ορι­στικά το θέμα μπαίνει στο «κάδρο» η κατά­θεση νομο­θε­τι­κής ρύθ­μι­σης. Ουσια­στικά προ­τεί­νε­ται η χρέωση να επι­βάλ­λε­ται σε τρα­πε­ζι­κούς λογα­ρια­σμούς μόνο εφόσον έχει συναι­νέ­σει προ­κα­τα­βο­λικά ο κατα­θέ­της, έτσι ώστε να είναι δια­σφα­λι­σμένο ότι έχει κατα­νο­ή­σει και τις παροχές που του δια­σφα­λί­ζει αυτό το πάγιο. Ουσια­στικά, το ζητού­μενο είναι όχι να παρέμ­βει το κράτος στο ύψος της χρέωσης, αλλά να δια­σφα­λί­ζο­νται η δια­φά­νεια και η ενη­μέ­ρωση. Με το ισχύον καθε­στώς, αυτό δεν είναι ξεκά­θαρο, καθώς πολλές από τις παροχές που προ­βάλ­λο­νται ως «αντάλ­λαγμα» για το πάγιο, δίδο­νται ούτως ή άλλως δωρεάν (π.χ. πληρωμή λογα­ρια­σμών).

Σε εκκρε­μό­τητα παρα­μέ­νει για το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο και το θέμα με τον τρόπο υπο­λο­γι­σμού των τόκων για τα δάνεια όσων έχουν κατα­φύ­γει στον νόμο Κατσέλη. Το περιε­χό­μενο της από­φα­σης που δικαί­ωσε τους δανειο­λή­πτες –προ­βλέ­πε­ται ότι ο τόκος θα υπο­λο­γί­ζε­ται επί της δόσης και όχι επί του συνο­λι­κού κεφα­λαίου που εξα­κο­λου­θεί να χρω­στάει ο δανειο­λή­πτης– έχει γίνει γνωστό από τον Φεβρουά­ριο, αλλά το πλήρες κείμενο της από­φα­σης δεν έχει δημο­σιευ­θεί ακόμη.

Το ζητού­μενο για το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο είναι να δια­σφα­λι­σθεί ότι ο συγκε­κρι­μέ­νος τρόπος υπο­λο­γι­σμού των τόκων (σ.σ. ο οποίος εξα­σφα­λί­ζει όφελος ακόμη και εκα­το­ντά­δων ευρώ σε μηνιαία βάση) θα αφορά μόνο συγκε­κρι­μένα δάνεια δανειο­λη­πτών που έχουν κατα­φύ­γει στον συγκε­κρι­μένο νόμο και ότι δεν θα τεθεί θέμα να ανοίξει η περί­με­τρος, κάτι που θα επη­ρέ­αζε συνο­λικά τη στε­γα­στική πίστη στη χώρα, σε μια περίοδο μάλιστα μεγάλης όξυνσης του στε­γα­στι­κού προ­βλή­μα­τος. Το θέμα έχει και δημο­σιο­νο­μική διά­σταση, καθώς πολλά από αυτά τα δάνεια έχουν τιτλο­ποι­η­θεί μέσω του προ­γράμ­μα­τος «Ηρακλής».

Αυτό σημαί­νει ότι τίθεται και θέμα επι­βά­ρυν­σης –μέσω των κρα­τι­κών εγγυ­ή­σεων που έχουν δοθεί– του δημο­σίου χρέους της χώρας. Αρμόδια στελέχη εκτι­μούν ότι αν δια­σφα­λι­σθεί η σχετική «περι­χα­ρά­κωση», η επί­πτωση στο χρέος θα κινηθεί ανάμεσα στα 500 εκατ. και στο 1 δισ. ευρώ. Η κατά­θεση της συγκε­κρι­μέ­νης νομο­θε­τι­κής ρύθ­μι­σης τοπο­θε­τεί­ται σε χρόνο μετα­γε­νέ­στερο της έκδοσης της από­φα­σης από τον Αρειο Πάγο.

Πηγή: moneyreview.gr