Τα 3 βήματα για τη γρηγορότερη έκδοση της σύνταξης

– Oδηγός για υποψήφιους συνταξιούχους

Για την συντριπτική πλειοψηφία των ασφαλισμένων που ετοιμάζονται να υποβάλλουν αιτήσεις συνταξιοδότησης, το γενικό όριο συνταξιοδότησης είναι τα 67 έτη ενώ όσοι έχουν συμπληρώσει 40 έτη ασφάλισης, μπορούν να συνταξιοδοτηθούν στα 62

Στην έκδοση συντάξεων ακόμη και μέσα σε 30 ημέρες στοχεύει ο ΕΦΚΑ, με τη λειτουργία του νέου πληροφοριακού συστήματος  (ΟΠΣ) που εκτιμάται ότι θα τεθεί σε πλήρη λειτουργία έως το τέλος του καλοκαιριού, αλλά και την ψηφιοποίηση του «χαρτώου βασιλείου» των 53 εκατομμυρίων ασφαλιστικών εγγράφων.

Για την συντριπτική πλειοψηφία των ασφαλισμένων που ετοιμάζονται να υποβάλλουν αιτήσεις συνταξιοδότησης, το γενικό όριο συνταξιοδότησης είναι τα 67 έτη ενώ όσοι έχουν συμπληρώσει 40 έτη ασφάλισης, μπορούν να συνταξιοδοτηθούν στα 62. Μόνο από 40.000 άτομα  ( κυρίως μητέρες ανηλίκων και εργαζόμενοι με βαρέα και ανθυγιεινά ) είναι οι εναπομείναντες ασφαλισμένοι που έχουν κατοχυρώσει το δικαίωμα να βγουν στη σύνταξη με ευνοϊκότερα όρια ηλικίας, πριν από τα 62. Η μικρότερη ηλικία συνταξιοδότησης σήμερα είναι 55-57 ετών και αφορά γυναίκα , εργαζόμενη με βαρέα και ανθυγιεινά που έχει θεμελιώσει δικαίωμα συνταξιοδότησης το 2010.

Αν πλησιάζετε λοιπόν την ηλικία των 62 πρέπει να αρχίσετε να προετοιμάζεστε έως δύο χρόνια πριν από την αίτηση συνταξιοδότησης ώστε να περιορίσετε τις καθυστερήσεις. «Κλειδί» για την ταχύτερη έξοδο είναι η εξαγορά πλασματικών ετών ώστε να συμπληρώσετε τα 40 έτη. Βεβαίως η εξαγορά έχει κόστος ,γι αυτό και πρέπει η προσέγγιση να είναι προσεκτική για να δείτε αν σας συμφέρει ή όχι.

Σύμφωνα με τους ειδικούς στην ασφάλιση τρία είναι τα βασικότερα βήματα που πρέπει να ακολουθήσετε :

1. Ανακεφαλαίωση πριν από την αίτηση

Tο πρώτο και σημαντικότερο βήμα καθώς επιταχύνει κατά πολύ τη διαδικασία έκδοσης της σύνταξης είναι η  ψηφιακή ανακεφαλαίωση χρόνων ασφάλισης. Με την ηλεκτρονική αίτηση που θα υποβάλετε στις ψηφιακές υπηρεσίες του ΕΦΚΑ, έως και δύο χρόνια πριν από τη συνταξιοδότηση, θα ζητήσετε την ανακεφαλαίωση των ενσήμων σας στο σύνολο των επιχειρήσεων που έχετε εργασθεί. Στη συνέχεια θα πρέπει να επισκεφθείτε το υποκατάστημα του ΕΦΚΑ όπου ανήκετε για να καταθέστε όσα ένσημα έχετε στο συρτάρι σας χωρίς να ανησυχείτε αν έχετε χάσει κάποια καθώς στις περισσότερες περιπτώσεις οι υπηρεσίες τα βρίσκουν.

Η ψηφιακή ανακεφαλαίωση, δυστυχώς έως και σήμερα είναι μια δυνατότητα που παρέχεται μόνο στους ασφαλισμένους του πρώην ΙΚΑ. Από τα υπόλοιπα ταμεία μπορείτε να ζητήσετε βεβαίωση ασφάλισης, χειρόγραφη σε αρκετές περιπτώσεις , η οποία όμως συμβάλλει εξίσου στην ταχύτερη απονομή της σύνταξης και είναι πολύτιμη ιδίως αν έχετε διαδοχική ασφάλιση σε περισσότερα ένα ταμείο , συνθήκη που αφορά τους μισούς Έλληνες εργαζόμενους . Σε γενικές γραμμές η ανακεφαλαίωση ολοκληρώνεται εντός 6 μηνών εκτός αν είστε άτυχοι και ανήκετε σε κάποια δύσκολα υποκαταστήματα της Αττικής που είναι πρωταθλητές στην καθυστέρηση, οπότε μπορεί να περιμένετε έως και δύο χρόνια

2. Εξαγορά πλασματικών ετών – Ποιους συμφέρει

Η αναγνώριση πλασματικών χρόνων μπορεί να αποβεί σωτήρια για τη συμπλήρωση του χρόνου ασφάλισης που απαιτείται ώστε να εξασφαλιστεί η γρηγορότερη έξοδος. Σύμφωνα με τους ειδικούς στην ασφάλιση  τουλάχιστον οι μισοί ασφαλισμένοι εξαγοράζουν σήμερα έτη ασφάλισης κυρίως  για να θεμελιώσουν χρόνο συνταξιοδότησης στο δημόσιο και για να συμπληρώσουν 40 έτη ασφάλισης ώστε να συνταξιοδοτηθούν στα 62. Η έξοδος στη σύνταξη στο 62ο έτος ηλικίας είναι εφικτή για όσους έχουν τουλάχιστον 33-34 έτη πραγματικής ασφάλισης και προχωρούν σε εξαγορά πλασματικών ετών ώστε να φτάσουν τα 40 συνολικά έτη. Η εξαγορά πλασματικών ετών που οδηγεί στη ταχύτερη έξοδο προς τη συνταξιοδότηση έχει σημαντικό κόστος ( 20% επί του μισθού) και εξαρτάται από το μισθό και το ημερομίσθιο που λαμβάνει ο εργαζόμενος, τη δεδομένη χρονική στιγμή που αποφασίζει να προχωρήσει στην εξαγορά.

Μάλιστα , από την 1η Απριλίου το κόστος για την εξαγορά πλασματικών ετών  είναι κατά 8 ευρώ αυξημένο  για όσους συνταξιοδοτηθούν με βάση τις κατώτατες αμοιβές ως απόρροια της αύξησης του κατώτατου μισθού.

Δηλαδή το κόστος με βάση το νέο κατώτατο μισθό των 920 ευρώ θα είναι 184  ευρώ το μήνα και 2208 ευρώ ετησίως  . Δηλαδή ο ασφαλισμένος με τις κατώτατες αμοιβές που θέλει να εξαγοράσει 3 έτη θα πρέπει να καταβάλλει 6.624 ευρώ.

Για τους ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους επιστήμονες η εξαγορά γίνεται με βάση την ασφαλιστική κατηγορία. Το κόστος κυμαίνεται από 244 έως 659 ευρώ μηνιαίως ανά πλασματικό έτος. Η επιλογή χαμηλότερης κατηγορίας μειώνει το κόστος, χωρίς σοβαρές επιπτώσεις στο ποσό της σύνταξης. Η συμπλήρωση 40ετίας είναι ο πιο συμφέρων τρόπος εξόδου καθώς από το 2022 και μετά, οι συνταξιούχοι ελεύθεροι επαγγελματίες  μπορούν να συνεχίσουν να εργάζονται χωρίς απώλεια στη σύνταξή τους, δημιουργώντας διπλό εισόδημα. Σύμφωνα με τους ειδικούς , 2 στους 3 ελεύθερους επαγγελματίες συνεχίζουν να εργάζονται μετά τη συνταξιοδότηση.

Η εξαγορά  για όλους τους ασφαλισμένους μπορεί να γίνει εφάπαξ η με παρακράτηση από το μικτό ποσό της μηνιαίας σύνταξης.

Η εφάπαξ εξόφληση προσφέρει έκπτωση 2% για κάθε χρόνο εξαγοράς

Στην περίπτωση της εξόφλησης μέσω σύνταξης  η αίτηση εξαγοράς γίνεται μαζί με την ψηφιακή αίτηση συνταξιοδότησης.

Λόγω του κόστους οι ειδικοί στην ασφάλιση συμβουλεύουν τους ασφαλισμένους να μη σπεύσουν  να πληρώσουν για την εξαγορά των πλασματικών ετών είτε για θεμελίωση της σύνταξης πριν από τα  67 είτε για προσαύξηση του ποσού της ανταποδοτικής σύνταξης,  εκτός αν απέχουν ελάχιστα από την αίτηση συνταξιοδότησης Το καλύτερο είναι να υπολογίσουν με προσοχή τον τελευταίο έτος πριν από τη συνταξιοδότησή τους πόσα χρόνια έχουν πραγματικά ανάγκη να εξαγοράσουν.

3. Τακτοποίηση οφειλών

Για να υποβάλλουν αίτηση συνταξιοδότησης οι μη μισθωτοί πρέπει να έχουν εξοφλήσει τα χρέη τους προς τον ΕΦΚΑ έως του ποσού των 30.000 ευρώ  οι ελεύθεροι επαγγελματίες )και των 10.000 ευρώ οι αγρότες. Έτσι , σήμερα όσοι έχουν χρέη άνω των 30.000 ευρώ και θέλουν να συνταξιοδοτηθούν θα πρέπει  να πληρώσουν το υπερβάλλον ποσό εφάπαξ  εντός διμήνου από την αίτηση συνταξιοδότησης, αλλιώς η αίτηση ακυρώνεται. Εναλλακτικά, μπορούν να  ρυθμίσουν το υπερβάλλον ποσό και  να επανέλθουν με νέα αίτηση αφού κατεβάσουν την οφειλή στις 30.000 ευρώ και στη συνέχεια να συμψηφίσουν το υπόλοιπο χρέος με τη σύνταξη.

Η νέα ρύθμιση των 72 δόσεων σαφώς δίνει μια ανάσα στους «εγκλωβισμένους» ώστε να περιορίσουν την οφειλή και προχωρήσουν σε αίτηση συνταξιοδότησης. Ωστόσο σύμφωνα με τον εργατολόγο , ειδικό σε θέματα ασφάλισης Δημήτρη Μπούρλο ,  η νέα ρύθμιση  των 72 δόσεων δε θα βρει μεγάλη ανταπόκριση καθώς η ένταξη σ΄αυτήν κρύβει τρεις παγίδες.

1. Δεν προβλέπει μείωση των πρόσθετων τελών που σε πολλές περιπτώσεις είναι υψηλότερα από την αρχική οφειλή.
2. «Κλειδί» για τη  ρύθμιση οφειλών προς τα ταμεία σε 72 δόσεις αποτελεί η ημερομηνία 31/12/2023 πέραν της οποίας δεν πρέπει να υπάρχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές. Αν υπάρχουν , συνθήκη που αφορά τους περισσότερους οφειλέτες θα πρέπει αυτές να ενταχθούν στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων που είναι μέχρι σήμερα και η μόνη ενεργή.
3. Το δεύτερο «κλειδί» είναι οι ληξιπρόθεσμες οφειλές κατά την 31/12/2023 να παρέμειναν αρρύθμιστες ως τις 21/4/2026 που ανακοινώθηκε η ρύθμιση των 72 δόσεων.

Αυτό σημαίνει ότι οι οφειλέτες που έχουν ήδη εντάξει τα χρέη τους στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων  δε μπορούν να ενταχθούν στη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων.

Ο αποκλεισμός αφορά τόσο  χρέη που κατέστησαν ληξιπρόθεσμα έως το τέλος του 2023 όσο και τα χρέη  μετά το 2024 με το σκεπτικό ότι η νέα ρύθμιση καλύπτει μόνο αρρύθμιστες οφειλές.

Σε κάθε περίπτωση , αν ο ασφαλισμένος καταφέρει να περιορίσει την οφειλή κάτω τα όρια που ορίζει ο νόμος , το υπόλοιπο ποσό αποπληρώνεται σε 60 δόσεις, με κρατήσεις που φτάνουν έως και το 60% του μηνιαίου ποσού της σύνταξης. Ωστόσο ισχύουν προϋποθέσεις όπως η άρση του τραπεζικού απορρήτου που δυσκολεύουν τη διαδικασία. Οι τραπεζικές  καταθέσεις δεν πρέπει να ξεπερνούν το ποσό των 12.000 ευρώ γενικά ή 6.000 ευρώ, εφόσον πρόκειται για οφειλέτη αποκλειστικά προς τον π. ΟΓΑ.

Πηγή: Ημερήσια – Μαίρη Λαμπαδίτη