Όλγα Κεφαλογιάννη: Με το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό θέτουμε σταθερές βάσεις για ένα ανθεκτικό και βιώσιμο μέλλον

Σε μια συ­γκυ­ρία όπου ο ελ­λη­νι­κός του­ρι­σμός συ­νε­χί­ζει να κα­τα­γρά­φει υψη­λές επι­δό­σεις, αλλά ταυ­τό­χρο­να αυ­ξά­νο­νται οι πιέ­σεις σε υπο­δο­μές, φυ­σι­κούς πό­ρους και το­πι­κές κοι­νω­νί­ες, το Ει­δι­κό Χω­ρο­τα­ξι­κό Πλαί­σιο για τον Του­ρι­σμό (ΕΧΠΤ) επι­χει­ρεί να θέσει στα­θε­ρές βά­σεις για ένα αν­θε­κτι­κό και βιώ­σι­μο του­ρι­στι­κό μέλ­λον.

Στη συ­νέ­ντευ­ξή της στο Αθη­ναϊ­κό-Μα­κε­δο­νι­κό Πρα­κτο­ρείο Ει­δή­σε­ων η υπουρ­γός Του­ρι­σμού, Όλγα Κε­φα­λο­γιάν­νη υπε­ρα­σπί­ζε­ται τη φι­λο­σο­φία του νέου χω­ρο­τα­ξι­κού σχε­δια­σμού, υπο­στη­ρί­ζο­ντας ότι στό­χος του είναι να προ­στα­τευ­θούν οι ήδη επι­βα­ρυ­μέ­νοι προ­ο­ρι­σμοί και πα­ράλ­λη­λα να δη­μιουρ­γη­θούν νέες ανα­πτυ­ξια­κές δυ­να­τό­τη­τες σε λι­γό­τε­ρο προ­βε­βλη­μέ­νες πε­ριο­χές της χώρας.

Όπως επι­ση­μαί­νει, το ΕΧΠΤ είναι ένας ολο­κλη­ρω­μέ­νος σχε­δια­σμός κα­τευ­θύν­σε­ων και κα­νό­νων, που συ­νο­δεύ­ε­ται και από ει­δι­κά κί­νη­τρα, συν­δυά­ζο­ντας την του­ρι­στι­κή ανά­πτυ­ξη με την πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή προ­στα­σία και την κοι­νω­νι­κή συ­νο­χή και θέ­το­ντας στα­θε­ρές βά­σεις για ένα αν­θε­κτι­κό και βιώ­σι­μο του­ρι­στι­κό μέλ­λον.

Ιδιαί­τε­ρη έμ­φα­ση δίνει στις πε­ριο­χές που εντάσ­σο­νται σε κα­θε­στώς αυ­ξη­μέ­νου ελέγ­χου, εξη­γώ­ντας ότι τα αυ­στη­ρό­τε­ρα όρια δό­μη­σης και κλι­νών αφο­ρούν κυ­ρί­ως κο­ρε­σμέ­νους προ­ο­ρι­σμούς και μικρά νησιά, όπου – όπως ανα­φέ­ρει – υπάρ­χει ανά­γκη προ­στα­σί­ας της φέ­ρου­σας ικα­νό­τη­τας και της ιδιαί­τε­ρης φυ­σιο­γνω­μί­ας τους. Η υπουρ­γός επι­χει­ρεί να απα­ντή­σει στις ανη­συ­χί­ες αυ­το­διοι­κη­τι­κών και επεν­δυ­τι­κών φο­ρέ­ων, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας ότι οι πα­ρεμ­βά­σεις αυτές στο­χεύ­ουν στη δια­σφά­λι­ση της μα­κρο­πρό­θε­σμης αν­θε­κτι­κό­τη­τας των προ­ο­ρι­σμών.

Στο ίδιο πλαί­σιο, ανα­φέ­ρε­ται εκτε­νώς και στο ζή­τη­μα των βρα­χυ­χρό­νιων μι­σθώ­σε­ων, ση­μειώ­νο­ντας ότι το νέο χω­ρο­τα­ξι­κό δίνει πλέον τη δυ­να­τό­τη­τα επι­βο­λής χω­ρι­κά δια­φο­ρο­ποι­η­μέ­νων πε­ριο­ρι­σμών ανά πε­ριο­χή, ανά­λο­γα με τις πιέ­σεις που δέ­χε­ται κάθε προ­ο­ρι­σμός. Πα­ράλ­λη­λα, υπο­γραμ­μί­ζει ότι η κυ­βέρ­νη­ση έχει ήδη προ­χω­ρή­σει σε θε­σμο­θέ­τη­ση προ­δια­γρα­φών λει­τουρ­γί­ας και ελέγ­χου για τα ακί­νη­τα τύπου airbnb.

Η υπουρ­γός Του­ρι­σμού στέ­κε­ται επί­σης στην ανά­γκη προ­στα­σί­ας του φυ­σι­κού και πα­ρά­κτιου πε­ρι­βάλ­λο­ντος, κά­νο­ντας ιδιαί­τε­ρη ανα­φο­ρά στις αυ­στη­ρό­τε­ρες προ­βλέ­ψεις για την πα­ρά­κτια ζώνη και στις ει­δι­κές ρυθ­μί­σεις για προ­στα­τευό­με­νες πε­ριο­χές.

Τέλος, απα­ντά στις αι­τιά­σεις φο­ρέ­ων του του­ρι­σμού για ελ­λι­πή δια­βού­λευ­ση, δια­βε­βαιώ­νο­ντας ότι το σχέ­διο πα­ρα­μέ­νει ανοι­χτό σε πα­ρα­τη­ρή­σεις και βελ­τιώ­σεις πριν από την ορι­στι­κή του δια­μόρ­φω­ση.

Ακο­λου­θεί το πλή­ρες κεί­με­νο της συ­νέ­ντευ­ξης της υπουρ­γού Του­ρι­σμού, Όλγας Κε­φα­λο­γιάν­νη στο Αθη­ναϊ­κό-Μα­κε­δο­νι­κό Πρα­κτο­ρείο Ει­δή­σε­ων και την Μαρία Τσι­βγέ­λη

   ΕΡ: Ποια είναι η βα­σι­κή φι­λο­σο­φία του νέου χω­ρο­τα­ξι­κού για τον του­ρι­σμό και ποια προ­βλή­μα­τα επι­χει­ρεί να αντι­με­τω­πί­σει;

ΑΠ: Το ΕΧΠΤ είναι ένα κρί­σι­μο ερ­γα­λείο που ενερ­γο­ποιεί ση­μα­ντι­κούς μη­χα­νι­σμούς υλο­ποί­η­σης της στρα­τη­γι­κής για τον ελ­λη­νι­κό του­ρι­σμό, για ισόρ­ρο­πη και βιώ­σι­μη του­ρι­στι­κή ανά­πτυ­ξη στη χώρα μας.

Στη βάση αυτή, το ΕΧΠΤ έρ­χε­ται, από τη μία πλευ­ρά, να προ­στα­τεύ­σει τους ήδη ανα­πτυγ­μέ­νους προ­ο­ρι­σμούς, οι οποί­οι δέ­χο­νται πιέ­σεις από τις του­ρι­στι­κές ροές, δια­φυ­λάσ­σο­ντας με τον τρόπο αυτό μα­κρο­πρό­θε­σμα την αξία και τη μο­να­δι­κό­τη­τά τους, και από την άλλη να απο­τυ­πώ­σει τις ευ­και­ρί­ες και δυ­να­τό­τη­τες για ανά­πτυ­ξη σε λι­γό­τε­ρο γνω­στούς προ­ο­ρι­σμούς, που έχουν τα πε­ρι­θώ­ρια, απλώ­νο­ντας ου­σια­στι­κά με ισορ­ρο­πία το όφε­λος από τον του­ρι­σμό σε ολό­κλη­ρη τη χώρα.

Συ­νο­λι­κά, είναι ένας ολο­κλη­ρω­μέ­νος σχε­δια­σμός κα­τευ­θύν­σε­ων και κα­νό­νων, που συ­νο­δεύ­ε­ται και από ει­δι­κά κί­νη­τρα, συν­δυά­ζο­ντας την του­ρι­στι­κή ανά­πτυ­ξη με την πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή προ­στα­σία και την κοι­νω­νι­κή συ­νο­χή και θέ­το­ντας στα­θε­ρές βά­σεις για ένα αν­θε­κτι­κό και βιώ­σι­μο του­ρι­στι­κό μέλ­λον.

 
   ΕΡ: Τι ση­μαί­νει στην πράξη για ένα δήμο ή ένα νησί η έντα­ξή του στις πε­ριο­χές αυ­ξη­μέ­νου ελέγ­χου; Τι αλ­λά­ζει πρα­κτι­κά για τις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες και τους επεν­δυ­τές;

ΑΠ: Στις πε­ριο­χές ελεγ­χό­με­νης ανά­πτυ­ξης (Α) υπάρ­χει αυ­ξη­μέ­νη μέ­ρι­μνα, ανα­φο­ρι­κά με τη δη­μιουρ­γία νέων υπο­δο­μών φι­λο­ξε­νί­ας και την επέ­κτα­ση των υφι­στά­με­νων.

Έτσι, για τις πε­ριο­χές αυτές προ­βλέ­πε­ται η δυ­να­τό­τη­τα κα­τα­σκευ­ής νέων κα­τα­λυ­μά­των σε κα­τη­γο­ρί­ες 4 και 5 αστέ­ρων, ενώ για τα νησιά τί­θε­ται όριο μέχρι 100 κλί­νες.

Πε­ραι­τέ­ρω, για τις εκτός σχε­δί­ου και εκτός ορίων οι­κι­σμών πε­ριο­χές, το ελά­χι­στο απαι­τού­με­νο εμ­βα­δόν γη­πέ­δου ορί­ζε­ται σε 16 στρέμ­μα­τα.

   ΕΡ: Δήμοι και νη­σιω­τι­κές πε­ριο­χές εκ­φρά­ζουν φό­βους ότι τα αυ­στη­ρό­τε­ρα όρια δό­μη­σης και κλι­νών μπο­ρεί να επη­ρε­ά­σουν την το­πι­κή οι­κο­νο­μία και τις μι­κρό­τε­ρες επεν­δύ­σεις. Πώς απα­ντά­τε σε αυ­τούς τους προ­βλη­μα­τι­σμούς; Υπάρ­χει πε­ρι­θώ­ριο προ­σαρ­μο­γών ανά πε­ριο­χή;

ΑΠ: Πρέ­πει να ξε­κα­θα­ρί­σου­με ότι τα αυ­στη­ρό­τε­ρα όρια και οι πε­ριο­ρι­σμοί αφο­ρούν στις πε­ριο­χές ελεγ­χό­με­νης ανά­πτυ­ξης και τις ανα­πτυγ­μέ­νες πε­ριο­χές (σε ηπιό­τε­ρο βαθμό) με βάση τη σχε­τι­κή κα­τη­γο­ριο­ποί­η­ση, καθώς και τα νησιά έκτα­σης από 0 έως 250 τ.χλμ. Πρό­κει­ται, δη­λα­δή, αφε­νός μεν για πε­ριο­χές ήδη εξαι­ρε­τι­κά ανα­πτυγ­μέ­νες ως του­ρι­στι­κοί προ­ο­ρι­σμοί, και αφε­τέ­ρου για τα μικρά νησιά και την ανά­γκη να προ­στα­τευ­τούν από δυ­σα­νά­λο­γες προς τη φέ­ρου­σα ικα­νό­τη­τά τους επι­βα­ρύν­σεις σε του­ρι­στι­κές υπο­δο­μές, αλλά και από φαι­νό­με­να ανο­μοιο­μορ­φί­ας επεν­δυ­τι­κών πα­ρεμ­βά­σε­ων ως προς το τοπίο και την ταυ­τό­τη­τά τους.

   ΕΡ: Το νέο χω­ρο­τα­ξι­κό επι­χει­ρεί να πε­ριο­ρί­σει την πίεση σε κο­ρε­σμέ­νους προ­ο­ρι­σμούς. Στο πλαί­σιο αυτό, τι πε­ριο­ρι­σμούς θέτει στην ανά­πτυ­ξη νέων κα­τα­χω­ρί­σε­ων τύπου airbnb και πώς επη­ρε­ά­ζει γε­νι­κό­τε­ρα τις βρα­χυ­χρό­νιες μι­σθώ­σεις;

ΑΠ: Για το ζή­τη­μα της βρα­χυ­χρό­νιας μί­σθω­σης, η κυ­βέρ­νη­ση έχει ήδη λάβει ση­μα­ντι­κές πρω­το­βου­λί­ες σε επί­πε­δο ελέγ­χου της συ­γκε­κρι­μέ­νης δρα­στη­ριό­τη­τας. Ταυ­τό­χρο­να, το υπουρ­γείο Του­ρι­σμού, έθεσε από πέ­ρυ­σι σε ισχύ λει­τουρ­γι­κές προ­δια­γρα­φές και προ­δια­γρα­φές ασφα­λεί­ας για τα ακί­νη­τα αυτά, προ­κει­μέ­νου να θω­ρα­κι­στεί η ποιό­τη­τα της φι­λο­ξε­νί­ας που πα­ρέ­χουν, με τις αρ­μό­διες υπη­ρε­σί­ες του να έχουν πλέον τη δυ­να­τό­τη­τα άσκη­σης ελέγ­χων για την τή­ρη­ση αυτών.

Πλέον, και μέσα από το ΕΧΠΤ, η δρα­στη­ριό­τη­τα αυτή μπο­ρεί να υπό­κει­ται σε χω­ρι­κά δια­φο­ρο­ποι­η­μέ­νους όρους και πε­ριο­ρι­σμούς, οι οποί­οι εξει­δι­κεύ­ο­νται με βάση την κα­τη­γο­ριο­ποί­η­ση των πε­ριο­χών (Α, Β, Γ, Δ, Ε) ή/και τα ει­δι­κά γε­ω­γρα­φι­κά χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά αυτών. Οι κα­τευ­θύν­σεις αυτές απο­σκο­πούν ιδίως στην ορ­θο­λο­γι­κή δια­χεί­ρι­ση της ζή­τη­σης και των εν λόγω ακι­νή­των που πα­ρέ­χουν φι­λο­ξε­νία σε επι­σκέ­πτες, στην προ­στα­σία του το­πι­κού του­ρι­στι­κού πλε­ο­νε­κτή­μα­τος από φαι­νό­με­να πί­ε­σης στον προ­ο­ρι­σμό, καθώς και στη δια­σφά­λι­ση της λει­τουρ­γι­κό­τη­τας και της φυ­σιο­γνω­μί­ας των πε­ριο­χών.

   ΕΡ: Με ποιο τρόπο το νέο πλαί­σιο επι­χει­ρεί να ισορ­ρο­πή­σει ανά­με­σα στην του­ρι­στι­κή ανά­πτυ­ξη και την προ­στα­σία του πε­ρι­βάλ­λο­ντος και των υπο­δο­μών;

ΑΠ: Όπως ήδη έχου­με το­νί­σει, η στρα­τη­γι­κή που εφαρ­μό­ζου­με για τον του­ρι­σμό έχει ως πυ­ρή­να της το μέτρο και την ισορ­ρο­πία της του­ρι­στι­κής ανά­πτυ­ξης, με σε­βα­σμό στο φυ­σι­κό και πο­λι­τι­στι­κό πε­ρι­βάλ­λον, καθώς και στις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες.

Το ΕΧΠΤ κι­νεί­ται ακόμη πιο στο­χευ­μέ­να προς αυτή την κα­τεύ­θυν­ση καθώς κε­ντρι­κή επι­δί­ω­ξή του είναι η προ­σαρ­μο­γή των προ­ο­ρι­σμών στην κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή, η πρά­σι­νη ανά­πτυ­ξη και η στα­δια­κή μεί­ω­ση του πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κού απο­τυ­πώ­μα­τος της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας συ­νο­λι­κά, με στόχο μια πιο βιώ­σι­μη και αν­θε­κτι­κή του­ρι­στι­κή ανά­πτυ­ξη.

‘Αλ­λω­στε, και από την κα­τη­γο­ριο­ποί­η­ση των πε­ριο­χών βάσει της χω­ρι­κής κα­τα­νο­μής της του­ρι­στι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας, γί­νε­ται φα­νε­ρή η κλι­μα­κού­με­νη πρό­βλε­ψη κα­νό­νων και πε­ριο­ρι­σμών για την προ­στα­σία του το­πί­ου και του φυ­σι­κού πε­ρι­βάλ­λο­ντος και της ιδιαί­τε­ρης φυ­σιο­γνω­μί­ας κάθε πε­ριο­χής.

Επι­πλέ­ον, είναι ιδιαί­τε­ρα ση­μα­ντι­κοί οι αυ­στη­ροί κα­νό­νες προ­στα­σί­ας που προ­βλέ­πο­νται για την πα­ρά­κτια ζώνη – για πα­ρά­δειγ­μα η πλή­ρης απα­γό­ρευ­ση νέων δια­μορ­φώ­σε­ων και κα­τα­σκευών σε από­στα­ση 0 έως 25 μέτρα από την ακτο­γραμ­μή -, οι οποί­οι επί­σης στο­χεύ­ουν στη δια­τή­ρη­ση του φυ­σι­κού το­πί­ου και την προ­στα­σία του πα­ρά­κτιου χώρου.

Πα­ράλ­λη­λα, το ΕΧΠΤ προ­βλέ­πει πρό­σθε­τες ρυθ­μί­σεις προ­στα­σί­ας ει­δι­κά για τις πε­ριο­χές του Εθνι­κού Συ­στή­μα­τος Προ­στα­τευό­με­νων Πε­ριο­χών, δί­νο­ντας έμ­φα­ση και κί­νη­τρα στην ήπια και βιώ­σι­μη του­ρι­στι­κή ανά­πτυ­ξη.

   ΕΡ: Υπάρ­χει πρό­βλε­ψη ώστε το χω­ρο­τα­ξι­κό να ανα­θε­ω­ρεί­ται τα­κτι­κά ανά­λο­γα με τις ανά­γκες και τις πιέ­σεις που θα προ­κύ­πτουν σε κάθε πε­ριο­χή;

ΑΠ: Ο ελ­λη­νι­κός του­ρι­σμός έχει ανα­πτύ­ξει μια τε­ρά­στια δυ­να­μι­κή, με τους ποιο­τι­κούς δεί­κτες, πλέον, να δυ­να­μώ­νουν ση­μα­ντι­κά. Αυτό συμ­βαί­νει βε­βαί­ως μέσα σε ένα πα­γκό­σμιο πε­ρι­βάλ­λον εξαι­ρε­τι­κά ευ­με­τά­βλη­το, που όμως οι τά­σεις για τα­ξι­διω­τι­κές με­τα­κι­νή­σεις και εμπει­ρί­ες ανα­ψυ­χής αυ­ξά­νο­νται ρα­γδαία.

Είναι βέ­βαιο, λοι­πόν, ότι το θε­σμι­κό πλαί­σιο το οποίο θα λει­τουρ­γή­σει ρυθ­μι­στι­κά ως προς τις το­πι­κές κοι­νω­νί­ες και τους προ­ο­ρι­σμούς που θα απορ­ρο­φή­σουν τη δυ­να­μι­κή αυτή δεν μπο­ρεί να πα­γώ­νει τον χρόνο στο σή­με­ρα. Ταυ­τό­χρο­να βέ­βαια, η χω­ρι­κή ορ­γά­νω­ση βα­σί­ζε­ται σε ένα σύ­στη­μα κα­νό­νων που αντα­να­κλά σε μα­κρο­πρό­θε­σμους στρα­τη­γι­κούς στό­χους και όχι σε απο­σπα­σμα­τι­κές ενέρ­γειες, οπότε σαφώς δεν μπο­ρεί να έχει ευ­και­ρια­κό χα­ρα­κτή­ρα.

Έτσι, ορί­ζε­ται ότι το ΕΧΠΤ στο σύ­νο­λό του δεν μπο­ρεί να ανα­θε­ω­ρεί­ται σε σύ­ντο­μο διά­στη­μα, αλλά ταυ­τό­χρο­να προ­βλέ­πε­ται ότι για την κα­τη­γο­ριο­ποί­η­ση των πε­ριο­χών με βάση τη χω­ρι­κή κα­τα­νο­μή του του­ρι­στι­κού φαι­νο­μέ­νου (πε­ριο­χές Α,Β,Γ κλπ), δί­νε­ται η δυ­να­τό­τη­τα ανα­θε­ώ­ρη­σης κάθε 5 χρό­νια και με βάση προη­γη­θεί­σα σχε­τι­κή με­λέ­τη. Η συ­γκε­κρι­μέ­νη πρό­βλε­ψη πα­ρέ­χει το κί­νη­τρο στους προ­ο­ρι­σμούς να εξε­λίσ­σο­νται ενι­σχύ­ο­ντας τη φέ­ρου­σα ικα­νό­τη­τά τους, με έργα γε­νι­κών υπο­δο­μών ή και του­ρι­στι­κών υπο­δο­μών με χα­μη­λό πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κό απο­τύ­πω­μα.

   ΕΡ: Πώς απα­ντά­τε στους φο­ρείς του του­ρι­σμού (ΣΕΤΕ, ΠΟΞ) που το τε­λευ­ταίο διά­στη­μα εξέ­φρα­σαν τον έντο­νο προ­βλη­μα­τι­σμό τους για το ότι δεν συμ­με­τεί­χαν στη δια­δι­κα­σία δια­μόρ­φω­σης του χω­ρο­τα­ξι­κού πλαι­σί­ου. Θα δοθεί η δυ­να­τό­τη­τα ου­σια­στι­κής πα­ρέμ­βα­σης του κλά­δου πριν τη λήψη ορι­στι­κών απο­φά­σε­ων;

ΑΠ: Ήδη από την πα­ρου­σί­α­ση του ΕΧΠΤ το­νί­σα­με πως το σχέ­διο επι­δέ­χε­ται εν­δε­χό­με­νων αλ­λα­γών. Ωστό­σο, το ίδιο το σχέ­διο όπως δια­μορ­φώ­θη­κε και πα­ρου­σιά­στη­κε πρό­σφα­τα, φα­νε­ρώ­νει πως εί­μα­στε ανοι­χτοί στον διά­λο­γο. Μην ξε­χνά­με πως είναι το απο­τέ­λε­σμα της δου­λειάς που κά­να­με όλα αυτά τα χρό­νια από την στιγ­μή που βγήκε σε δη­μό­σια δια­βού­λευ­ση το κα­λο­καί­ρι του 2024, λαμ­βά­νο­ντας υπόψη τα εκα­το­ντά­δες σχό­λια που έγι­ναν εκεί, πολλά από το οποία εν­σω­μα­τώ­θη­καν στο κεί­με­νο.

Επι­πλέ­ον, θα ήθελα να υπεν­θυ­μί­σω πως μέχρι τις 25 Μαΐου πα­ρέ­χε­ται η δυ­να­τό­τη­τα για δια­τύ­πω­ση πα­ρα­τη­ρή­σε­ων και επί της δη­μό­σιας ανα­κοί­νω­σης του σχε­δί­ου που αναρ­τή­θη­κε από την ημέρα της πα­ρου­σί­α­σής του.

Πηγή: newmoney.gr