Η πρώτη ανασκόπηση Μητσοτάκη για το 2026: Η διεθνής κοινότητα δεν μπορεί να αδιαφορεί απέναντι σε αυταρχικά καθεστώτα

Με την πρώτη του εβδο­μα­διαία ανα­σκό­πηση για το 2026 στα social media, ο Κυριά­κος Μητσο­τά­κης έδωσε το πλαίσιο των κυβερ­νη­τι­κών προ­τε­ραιο­τή­των για τη νέα χρονιά, εστιά­ζο­ντας τόσο στις διε­θνείς εξε­λί­ξεις όσο και στις παρεμ­βά­σεις στο εσω­τε­ρικό.

Ο πρω­θυ­πουρ­γός ανα­φέρ­θηκε στις γεω­πο­λι­τι­κές προ­κλή­σεις και τη σημασία της στα­θε­ρό­τη­τας και των συμ­μα­χιών, ενώ παράλ­ληλα έκανε απο­λο­γι­σμό για οικο­νο­μία, φορο­λο­γι­κές ελα­φρύν­σεις, Παιδεία, Υγεία, Δικαιο­σύνη και ζητή­ματα καθη­με­ρι­νό­τη­τας, υπο­γραμ­μί­ζο­ντας ότι η πολι­τική της ευθύνης και των μεταρ­ρυθ­μί­σεων συνε­χί­ζε­ται και το 2026.

Ανα­λυ­τικά η ανάρ­τηση:

«Επι­στρέ­ψαμε! Πρώτη ανα­σκό­πηση για το 2026 και εύχομαι να έχουμε μια χρονιά με υγεία και περισ­σό­τερα καλά νέα. Αν κάτι επι­βε­βαιώ­σαμε από τις πρώτες ημέρες του νέου έτους, είναι ότι ζούμε σε έναν κόσμο που αλλάζει με ιλιγ­γιώδη ταχύ­τητα και απρό­βλε­πτο τρόπο. Βεβαιό­τη­τες που δια­μόρ­φω­σαν την μετα­πο­λε­μική τάξη αμφι­σβη­τού­νται πλέον ανοικτά. Σε αυτήν τη νέα πραγ­μα­τι­κό­τητα, η στα­θε­ρό­τητα δεν είναι δεδο­μένη. Και η επιλογή της ευθύνης δεν μπορεί παρά να είναι η πιο ενεργή, η πιο αξιό­πι­στη παρου­σία και η διαρκής υπε­ρά­σπιση του εθνικού συμ­φέ­ρο­ντος σε έναν κόσμο που δοκι­μά­ζε­ται.

H εβδο­μάδα που πέρασε μας υπεν­θύ­μισε με τον πιο εμφα­τικό τρόπο ότι η διεθνής κοι­νό­τητα δεν μπορεί να αδια­φο­ρεί απέ­να­ντι σε παρά­νομα και αυταρ­χικά καθε­στώτα που παρα­βιά­ζουν θεμε­λιώδη ανθρώ­πινα δικαιώ­ματα. Η μόνη βιώσιμη προ­ο­πτική για τη Βενε­ζου­έλα είναι μια ομαλή, δημο­κρα­τική μετά­βαση με σεβασμό στη λαϊκή βούληση και στους διε­θνείς κανόνες. Την ίδια ώρα, όπως δηλώ­σαμε ξεκά­θαρα στο Συμ­βού­λιο Ασφα­λείας του ΟΗΕ, οι αρχές του Κατα­στα­τι­κού Χάρτη των Ηνω­μέ­νων Εθνών και του Διε­θνούς Δικαίου πρέπει πάντοτε να γίνο­νται σεβα­στές.

Στη δική μας ήπειρο, η εβδο­μάδα που πέρασε έφερε ξανά στο προ­σκή­νιο το ζήτημα της ευρω­παϊ­κής ασφά­λειας, όχι ως αφη­ρη­μένη έννοια, αλλά ως συλ­λο­γική ευθύνη. Στη συνά­ντηση του Συνα­σπι­σμού των Προ­θύ­μων στο Παρίσι για τη στήριξη της Ουκρα­νίας, επα­νέ­λαβα τη σταθερή μας θέση: υπέρ του διε­θνούς δικαίου, υπέρ μιας δίκαιης και βιώ­σι­μης ειρήνης, υπέρ του απα­ρα­βί­α­στου των συνόρων. Δεν θα απο­στεί­λουμε στρα­τεύ­ματα στην Ουκρα­νία. Θα συνε­χί­σουμε, όμως, να τη στη­ρί­ζουμε. Είμαστε ανοι­χτοί να εξε­τά­σουμε τη συν­δρομή μας με άλλους τρόπους, εκτός Ουκρα­νίας, με έμφαση σε ζητή­ματα θαλάσ­σιας επι­τή­ρη­σης. Εξίσου σαφείς είμαστε και στη στήριξη της Γροι­λαν­δίας. Η προ­σή­λωσή μας στο Διεθνές Δίκαιο είναι η πυξίδα μας σε αυτόν τον νέο, άγριο κόσμο. Ταυ­τό­χρονα, όμως, δεν είμαστε αφελείς. Είμαστε ρεα­λι­στές. Ξέρουμε ότι η υπε­ρά­σπιση του εθνικού συμ­φέ­ρο­ντος περνά μέσα από τις ισχυρές συμ­μα­χίες, αλλά περνά πρω­τί­στως μέσα από την ενί­σχυση των απο­τρε­πτι­κών δυνα­το­τή­των μας. Ας μην ξεχνάμε ότι σε λίγες μέρες κατα­πλέει στον Ναύ­σταθμο της Σαλα­μί­νας ο «Κίμων», μία από τις πολλές πρω­το­βου­λίες μας έτσι ώστε να είμαστε ασφα­λείς.

Το 2026 συνε­χί­ζουμε με την ίδια συνταγή που έχει απο­δώ­σει εδώ και 6,5 χρόνια: να ενι­σχύ­ουμε την οικο­νο­μία με μεταρ­ρυθ­μί­σεις και επεν­δύ­σεις, χωρίς να παί­ζουμε με τα δημόσια οικο­νο­μικά. Έτσι μπο­ρέ­σαμε, μόνο πέρυσι, να στη­ρί­ξουμε νοι­κο­κυ­ριά και επι­χει­ρή­σεις με πάνω από 2 δισ. ευρώ, μέσα από νέες παροχές και μόνιμες μειώ­σεις φόρων. Και ήδη από τις αρχές της χρονιάς, περίπου 4 εκα­τομ­μύ­ρια φορο­λο­γού­με­νοι ξεκί­νη­σαν να βλέπουν αυξή­σεις στο εισό­δημά τους λόγω της φορο­λο­γι­κής μεταρ­ρύθ­μι­σης την οποία εφαρ­μό­ζει η Κυβέρ­νηση (από το 2019 έχουν γίνει συνο­λικά 83 μειώ­σεις φόρων και εισφο­ρών), δίνο­ντας ιδιαί­τερη έμφαση στη μεσαία τάξη, στις οικο­γέ­νειες με παιδιά, τους νέους, τους ένστο­λους και τους πιο ευά­λω­τους συμπο­λί­τες μας όπως οι χαμη­λο­συ­ντα­ξιού­χοι, αλλά και στην ελλη­νική περι­φέ­ρεια.

Την ίδια λογική υπευ­θυ­νό­τη­τας και μεταρ­ρύθ­μι­σης εφαρ­μό­ζουμε και στην Παιδεία, με τη νέα χρονιά να βρίσκει τα Δημόσια Πανε­πι­στή­μια με επι­και­ρο­ποι­η­μέ­νους φοι­τη­τι­κούς κατα­λό­γους, μετά την ολο­κλή­ρωση της πρώτης φάσης δια­γρα­φής μη ενεργών φοι­τη­τών, 308.605 στο σύνολο, που είχαν εγγρα­φεί ακόμη και πριν από δεκα­ε­τίες. Το καθε­στώς των «αιωνίων» αδι­κούσε τα Ιδρύ­ματα και τους ενερ­γούς φοι­τη­τές. Η φοι­τη­τική ιδιό­τητα δεν ισχύει εφ’ όρου ζωής σε κανένα σύγ­χρονο ευρω­παϊκό πανε­πι­στή­μιο. Βέβαια, το νέο πλαίσιο δεν είναι άκαμπτο: προ­βλέ­πει εξαι­ρέ­σεις και ευε­λι­ξία για εργα­ζό­με­νους φοι­τη­τές, λόγους υγείας και σοβαρές οικο­γε­νεια­κές υπο­χρε­ώ­σεις, δίνο­ντας σε χιλιά­δες νέους μια πραγ­μα­τική δεύτερη ευκαι­ρία να ολο­κλη­ρώ­σουν τις σπουδές τους, κάτι που έκαναν. Αυτός ο σχε­δια­σμός είναι προ­ϋ­πό­θεση για την ανα­βάθ­μιση της ποιό­τη­τας των σπουδών και της καθη­με­ρι­νής ακα­δη­μαϊ­κής λει­τουρ­γίας, καθώς και για τη βελ­τί­ωση των ποιο­τι­κών κρι­τη­ρίων που συνε­κτι­μώ­νται στην αξιο­λό­γηση των ελλη­νι­κών πανε­πι­στη­μίων στις διε­θνείς κατα­τά­ξεις.

Με την ευκαι­ρία να θυμίσω τον τερ­μα­τι­σμό μιας πολυ­ε­τούς κατά­λη­ψης σε κοι­νό­χρη­στους χώρους στη Φοι­τη­τική Εστία του Πανε­πι­στη­μίου Αθηνών στου Ζωγρά­φου. Με τη συνερ­γα­σία της Πρυ­τα­νείας και της διοί­κη­σης του Ιδρύ­μα­τος Νεο­λαίας και Δια Βίου Μάθησης, η Ελλη­νική Αστυ­νο­μία απο­μά­κρυνε τους κατα­λη­ψίες -άτομα που ουδεμία σχέση είχαν με το Πανε­πι­στή­μιο -και πλέον οι χώροι, ένα γυμνα­στή­ριο και 32 απο­θή­κες, αφού απο­κα­τα­στα­θούν θα δοθούν πάλι για χρήση από τους ενοί­κους της φοι­τη­τι­κής εστίας.

Περνώ τώρα στον τομέα της δημό­σιας υγείας. Από την Πέμπτη ο «Άγιος Σάββας», το μεγα­λύ­τερο ογκο­λο­γικό νοσο­κο­μείο της χώρας, κάνει ένα μεγάλο βήμα μπροστά: από τις 5 χει­ρουρ­γι­κές αίθου­σες, λει­τουρ­γούν πλέον 11, χάρη στην ανα­καί­νιση 9 αιθου­σών. Η σημα­ντική εν λει­τουρ­γία ανα­βάθ­μιση της υπο­δο­μής του Νοσο­κο­μείου ήταν ένα απαι­τη­τικό εγχεί­ρημα που κατέστη δυνατό, όπως επι­σή­μανε και ο Υπουρ­γός Υγείας, χάρη στις υπε­ράν­θρω­πες προ­σπά­θειες των εργα­ζο­μέ­νων και την απο­φα­σι­στι­κό­τητα των Διοι­κή­σεων. Έτσι, ο «Άγιος Σάββας» ενι­σχύ­ε­ται ουσια­στικά, ώστε να συνε­χί­σει για τις επό­με­νες δεκα­ε­τίες να προ­σφέ­ρει ποιο­τι­κές υπη­ρε­σίες υγείας στους ασθε­νείς, με λιγό­τε­ρες ανα­μο­νές. Πρό­κει­ται για ακόμη μία εμβλη­μα­τική επέν­δυση στη δημόσια υγεία για την οικο­δό­μηση του νέου ΕΣΥ.

Από αύριο ξεκινά το Πρό­γραμμα Πρώιμης Παι­δι­κής Παρέμ­βα­σης, καθώς ολο­κλη­ρώ­θη­καν οι δια­δι­κα­σίες για την εκπαί­δευση των παρόχων. Έχουν εγκρι­θεί περίπου 2.500 αιτή­σεις γονέων και κηδε­μό­νων, οι οποίοι θα λάβουν voucher έως 800 ευρώ τον μήνα για εξει­δι­κευ­μέ­νες θερα­πείες, όπως εργο­θε­ρα­πεία, λογο­θε­ρα­πεία και άλλες υπη­ρε­σίες ψυχο­κοι­νω­νι­κής στή­ρι­ξης των παιδιών τους. Είναι μια παρέμ­βαση που ξέρουμε ότι δεν λύνει τα πάντα, αλλά κάνει κάτι πολύ συγκε­κρι­μένο: βοηθά έγκαιρα, μειώνει ένα μέρος του κόστους και δίνει στις οικο­γέ­νειες περισ­σό­τε­ρες επι­λο­γές σε μια απαι­τη­τική καθη­με­ρι­νό­τητα. Η στήριξη παρέ­χε­ται πέραν των θερα­πειών που ήδη καλύ­πτο­νται από τον ΕΟΠΥΥ για παιδιά με νευ­ρο­α­να­πτυ­ξιακά προ­βλή­ματα και λει­τουρ­γι­κές δυσκο­λίες και τις οικο­γέ­νειές τους. Και αυτός είναι ένας τρόπος να κάνουμε την καθη­με­ρι­νό­τητα λίγο πιο δια­χει­ρί­σιμη για τις οικο­γέ­νειες αυτές.

Συνε­χίζω με ένα ζήτημα που αφορά όλους μας: το νερό. Η ΕΥΔΑΠ έχει σχε­διά­σει ένα πρό­γραμμα ύψους 2,5 δισ. ευρώ για να θωρα­κί­σει την Αττική έναντι της λει­ψυ­δρίας, καθώς το λεκα­νο­πέ­διο είναι αντι­μέ­τωπο με τη μεγα­λύ­τερη κρίση της τελευ­ταίας τρια­κο­ντα­ε­τίας ως προς την επάρ­κεια νερού. Πρό­κει­ται για ένα σχέδιο δεκα­ε­τίας, με νέες υπο­δο­μές και ανα­βάθ­μιση των υφι­στά­με­νων, καλύ­τερη δια­χεί­ριση των απο­θε­μά­των, αυστη­ρό­τερη παρα­κο­λού­θηση του δικτύου ύδρευ­σης, αλλά και με επα­να­χρη­σι­μο­ποί­ηση του νερού. Για τη χρη­μα­το­δό­τηση των ζωτικής σημα­σίας αυτών έργων έγινε ανα­προ­σαρ­μογή των τιμο­λο­γίων, τα οποία ωστόσο παρα­μέ­νουν τα φθη­νό­τερα στην Ευρώπη. Είναι μια μάχη που πρέπει να τη δώσουμε όλοι μαζί: το κράτος με τις κατάλ­λη­λες υπο­δο­μές και οι πολίτες με συνετή δια­χεί­ριση του νερού και αποφυγή της σπα­τά­λης.

Να έρθω στον χώρο της Δικαιο­σύ­νης, καθώς και εδώ η νέα χρονιά φέρνει αλλαγές, με την εφαρ­μογή του νέου Κώδικα Πολι­τι­κής Δικο­νο­μίας. Εκτός των άλλων, καθιστά υπο­χρε­ω­τικό τον ορισμό δικα­σί­μου κάθε υπό­θε­σης το αργό­τερο σε 210 ημέρες από την κατά­θεση της αγωγής, δηλαδή 7 μήνες και έως 10 μήνες αν πρό­κει­ται για κατοί­κους εξω­τε­ρι­κού. Για να συγκρί­νουμε με ό, τι συνέ­βαινε έως 31/12/2025, οι υπο­θέ­σεις στην τακτική δικαιο­σύνη είχαν δικά­σιμο σε 1.170 έως 1.315 ημέρες από την κατά­θεση της αγωγής. Μιλάμε για χρόνια ανα­μο­νής. Αυτά τελειώ­νουν.

Από τη Δικαιο­σύνη περνώ στην καθη­με­ρι­νό­τητα όλων μας, στην ασφά­λεια στους δρόμους, καθώς ο αυστη­ρο­ποι­η­μέ­νος Νέος Κώδικας Οδικής Κυκλο­φο­ρίας και η εντα­τική αστυ­νό­μευση στους δρόμους απο­δί­δουν. Το 2025 σημειώ­θηκε η μεγα­λύ­τερη ποσο­στιαία μείωση θανα­τη­φό­ρων τρο­χαίων που έχει κατα­γρα­φεί ποτέ από χρονιά σε χρονιά στη χώρα μας, ύψους 21,5%. Με βάση τα επίσημα στοι­χεία της Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας, 522 άνθρω­ποι έχασαν τη ζωή τους στους δρόμους, αριθμός χαμη­λό­τε­ρος ακόμη και από το έτος της παν­δη­μίας, όταν η κυκλο­φο­ρία ήταν δρα­στικά περιο­ρι­σμένη. Το δε 2024 οι νεκροί είχαν φτάσει τους 665. Δεν πανη­γυ­ρί­ζουμε για αριθ­μούς. Τους ανα­φέ­ρουμε για τις ζωές που σώθηκαν. Είναι ενδει­κτικό ότι την εορ­τα­στική περίοδο διε­νερ­γή­θη­καν χιλιά­δες αλκο­τέστ, με ανα­λο­γικά ελά­χι­στα θετικά απο­τε­λέ­σματα, κάτι που δείχνει ότι οι οδηγοί αλλά­ζουν στα­διακά συμπε­ρι­φορά. Η προ­σπά­θειά μας για λιγό­τερα τροχαία θα συνε­χι­στεί, με παρεμ­βά­σεις και κανόνες που ήδη εφαρ­μό­ζο­νται και με σεβασμό στην ανθρώ­πινη ζωή.

Την Τετάρτη, στη συνά­ντηση του Υπουρ­γού Ανά­πτυ­ξης με τους εκπρο­σώ­πους των λαϊκών αγορών, επι­βε­βαιώ­θηκε η συμ­φω­νία για την ουσια­στική ενί­σχυση του θεσμού, ως απο­τέ­λε­σμα ενός δια­λό­γου που κράτησε σχεδόν τέσ­σε­ρις μήνες. Το Υπουρ­γείο Ανά­πτυ­ξης έχει πλέον έτοιμη μια νομο­θε­τική πρω­το­βου­λία που ανα­βαθ­μί­ζει ριζικά τη λει­τουρ­γία των λαϊκών αγορών, μειώ­νο­ντας τη γρα­φειο­κρα­τία και διευ­κο­λύ­νο­ντας έμπρα­κτα την είσοδο νέων παρα­γω­γών και επαγ­γελ­μα­τιών. Οι βασικές παρεμ­βά­σεις περι­λαμ­βά­νουν την πλήρη ψηφιο­ποί­ηση των αδειών και τη μετα­τροπή τους σε αορί­στου χρόνου, την προ­κή­ρυξη όλων των κενών θέσεων, την καθιέ­ρωση ηλε­κτρο­νι­κής κλή­ρω­σης και τη δημιουρ­γία μιας σύγ­χρο­νης Ψηφια­κής Πύλης Λαϊκών Αγορών. Παράλ­ληλα, προ­βλέ­πε­ται ο καθο­ρι­σμός ανώ­τα­του ημε­ρή­σιου τέλους, η απλο­ποί­ηση δια­δι­κα­σιών όπως η αλλαγή θέσης ή αγοράς και η βελ­τί­ωση του πλαι­σίου μετα­βί­βα­σης και ανα­πλή­ρω­σης. Επι­πλέον, θεσμο­θε­τεί­ται ποσοστό 10% επο­χι­κών θέσεων για παρα­γω­γούς σε κάθε λαϊκή αγορά, καθώς και η δυνα­τό­τητα δημιουρ­γίας λαϊκών αγορών παρα­γω­γών, με πρω­το­βου­λία των δήμων και των φορέων λει­τουρ­γίας. Στην ίδια κατεύ­θυνση στή­ρι­ξης, κινή­σεις όπως η κατάρ­γηση της υπο­χρέ­ω­σης φορο­λο­γι­κής και ασφα­λι­στι­κής ενη­με­ρό­τη­τας για την ανα­νέ­ωση αδειών τον Δεκέμ­βριο του 2024 δια­σφά­λι­σαν την απρό­σκο­πτη εργασία χιλιά­δων ανθρώ­πων, απο­τρέ­πο­ντας τον κίνδυνο απώ­λειας της δου­λειάς τους.

Από τα «μικρά» που όμως κάνουν τη διαφορά: στο εξής θα γίνεται ηλε­κτρο­νικά η δια­κί­νηση των απαι­τού­με­νων δικαιο­λο­γη­τι­κών για την έκδοση δια­βα­τη­ρίων από τις Υπη­ρε­σίες παρα­λα­βής των αιτη­μά­των προς τη Διεύ­θυνση Δια­βα­τη­ρίων και Εγγρά­φων Ασφα­λείας του Αρχη­γείου Ελλη­νι­κής Αστυ­νο­μίας. Στην πράξη αυτό σημαί­νει λιγό­τερη γρα­φειο­κρα­τία, ταχύ­τερη και ασφα­λέ­στερη εξυ­πη­ρέ­τηση των πολίτων τη μείωση της γρα­φειο­κρα­τίας και την ενί­σχυση της ασφά­λειας της δια­δι­κα­σίας. Η νέα εφαρ­μογή σχε­διά­στηκε και υλο­ποι­ή­θηκε χωρίς καμία επι­βά­ρυνση σε βάρος του κρα­τι­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, με απόλυτη δια­σφά­λιση της προ­στα­σίας των προ­σω­πι­κών δεδο­μέ­νων.

Κλείνω με μια εξαι­ρε­τικά θετική είδηση για τον αθλη­τικό κόσμο. Ολο­κλη­ρώ­θηκε η τοπο­θέ­τηση σε θέσεις του Δημο­σίου 111 δια­κε­κρι­μέ­νων πρω­τα­θλη­τών και πρω­τα­θλη­τριών μας -τόσο τυπικών όσο και Ατόμων με Αναπηρία- με δικαιώ­ματα διο­ρι­σμού, που εκκρε­μού­σαν ακόμη και από το 2014 και καλύ­πτουν όλη την περίοδο από τότε έως και το πρώτο εξάμηνο του 2025. Η απο­κα­τά­στασή τους σημα­το­δο­τεί την ομα­λο­ποί­ηση ενός πολύ σημα­ντι­κού θεσμι­κού προ­νο­μίου για τις σπου­δαίες διε­θνείς δια­κρί­σεις τους, το οποίο σε ορι­σμέ­νες περι­πτώ­σεις οι πρω­τα­θλη­τές και οι πρω­τα­θλή­τριές μας περί­με­ναν έως και 11 χρόνια. Έγινε πράξη, λοιπόν, με σεβασμό στην προ­σφορά των αθλητών και αθλη­τριών που τίμησαν τη χώρα και τον αθλη­τι­σμό μας.

Αυτά για την πρώτη μας ανα­σκό­πηση του έτους. Ελπίζω να μην σας κούρασα! Ραντε­βού, φυσικά, την επόμενη Κυριακή. Καλη­μέρα!»

Πηγή: protothema.gr