Είκοσι δύο μικρά αεροδρόμια ζητούν άμεσα αναβάθμιση

Λίγο μετά τις 9 το πρωί της Πέμπτης το αερο­πλάνο από την Αθήνα, με μερικές δεκάδες επι­βά­τες, ακου­μπάει τους τροχούς του στον διά­δρομο του «Αρι­στο­τέ­λης» στην Καστο­ριά. Για τους ταξι­διώ­τες της ημέρας η πραγ­μα­το­ποί­ηση της πτήσης είναι κάτι σαν μικρή τύχη. Δεν είναι σπάνιο φαι­νό­μενο το δρο­μο­λό­γιο να ακυ­ρώ­νε­ται λόγω «κακο­και­ρίας», ένας όρος που στην πράξη μπορεί να σημαί­νει από χαμηλή νέφωση μέχρι οποιο­δή­ποτε άλλο ζήτημα προ­κύ­ψει.

Αλλωστε, τα δρο­μο­λό­για είναι μετρη­μένα. Μόλις τρία την εβδο­μάδα από το «Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος» και ισά­ριθμα στην επι­στροφή. Το αερο­δρό­μιο λει­τουρ­γεί οριακά, με τόσο περιο­ρι­σμένο προ­σω­πικό ώστε όσοι το γνω­ρί­ζουν λένε, μισο­α­στεία μισο­σο­βαρά, ότι αν αρρω­στή­σει ένας υπάλ­λη­λος, τότε κατε­βά­ζει ρολά. Σε από­σταση περίπου μιας ώρας στέκει το «Φίλιπ­πος» της Κοζάνης. Και εκεί η εικόνα δεν δια­φέ­ρει πολύ.

Τα δύο αερο­δρό­μια, τα οποία εξυ­πη­ρε­τούν τη Δυτική Μακε­δο­νία, αν και μικρά, θεω­ρού­νται ζωτικής σημα­σίας για την τοπική οικο­νο­μία. Κάθε προ­σγεί­ωση και απο­γεί­ωση φέρνουν μαζί μια αίσθηση σύν­δε­σης της περιο­χής με την υπό­λοιπη χώρα.

«Θα μπο­ρού­σαν, ωστόσο, να εμφα­νί­ζουν καλύ­τερη κατά­σταση και να προ­σφέ­ρουν πιο αισιό­δο­ξες προ­ο­πτι­κές για το μέλλον. Για να συμβεί όμως αυτό χρειά­ζο­νται γεν­ναίες επεν­δύ­σεις και κεφά­λαια, τα οποία σίγουρα δεν έρχο­νται από μόνα τους.

Η Κομι­σιόν παρα­πέ­μπει την Ελλάδα στο Δικα­στή­ριο της Ε.Ε. για τον κανο­νι­σμό PBN

Η Καστο­ριά και η Κοζάνη δεν συγκα­τα­λέ­γο­νται στους δημο­φι­λείς προ­ο­ρι­σμούς και δεν απο­τε­λούν πόλο έλξης για εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες του­ρί­στες. Σε αυτό το πλαίσιο, οι παρα­με­λη­μέ­νες υπο­δο­μές και η χαμηλή έως ανύ­παρ­κτη πτητική δρα­στη­ριό­τητα δεν ξενί­ζουν, για αρκε­τούς μοιά­ζουν σχεδόν δικαιο­λο­γη­μέ­νες.

Αλλά η έκπληξη είναι μεγάλη όταν στρέψει κανείς το βλέμμα στα νησιω­τικά αερο­δρό­μια. Η Πάρος, η Νάξος, η Μήλος και η Σύρος υπο­δέ­χο­νται κάθε καλο­καίρι χιλιά­δες επι­σκέ­πτες από κάθε γωνιά του κόσμου.

Κι όμως, οι εγκα­τα­στά­σεις θυμί­ζουν περα­σμέ­νες δεκα­ε­τίες και σε πολλές περι­πτώ­σεις μοιά­ζουν περισ­σό­τερο με μικρούς σταθ­μούς λεω­φο­ρείων παρά με πύλες εισόδου σε δημο­φιλή νησιά. Οι περιο­ρι­σμέ­νες προ­σπά­θειες ανα­βάθ­μι­σης, που επα­να­λαμ­βά­νο­νται κάθε χρόνο, απλώς δεν φτάνουν.

Μαζί με την Καστο­ριά, την Κοζάνη, την Πάρο, τη Νάξο, τη Μήλο και τη Σύρο, αερο­δρό­μια όπως Αλε­ξαν­δρού­πο­λης, Λήμνου, Αστυ­πά­λαιας, Ιωαν­νί­νων, Χίου, Καρ­πά­θου, Κυθήρων, Σκύρου, Νέας Αγχιά­λου, Αράξου, Καλύ­μνου, Ικαρίας, Καστελ­λο­ρί­ζου, Κάσου, Λέρου και Σητείας συγκρο­τούν ένα δίκτυο 22 αερο­λι­μέ­νων που παρα­μέ­νουν υπό κρατική δια­χεί­ριση. Σχη­μα­τί­ζουν έναν χάρτη μικρών αλλά στρα­τη­γι­κών σημείων σε όλη την Ελλάδα, από τα βορειο­α­να­το­λικά σύνορα μέχρι τα πιο απο­μα­κρυ­σμένα νησιά του Αιγαίου.

Μόλις τρία δρο­μο­λό­για την εβδο­μάδα Τα δρο­μο­λό­για στο αερο­δρό­μιο «Αρι­στο­τέ­λης» στην Καστο­ριά είναι μετρη­μένα. Μόλις τρία την εβδο­μάδα από το «Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος». Λει­τουρ­γεί οριακά, με τόσο περιο­ρι­σμένο προ­σω­πικό, ώστε όσοι το γνω­ρί­ζουν λένε μισο­α­στεία μισο­σο­βαρά, ότι αν αρρω­στή­σει ένας υπάλ­λη­λος, τότε κατε­βά­ζει ρολά.

Εδώ και καιρό το Υπερ­τα­μείο έχει εξαγ­γεί­λει την πρόθεση να παρα­χω­ρη­θούν σε ιδιώτες μέσω δια­γω­νι­σμού. Στην πράξη, όμως, το εγχεί­ρημα απο­δει­κνύ­ε­ται πιο σύνθετο από ό,τι φαι­νό­ταν αρχικά. Η δια­κή­ρυξη της δια­δι­κα­σίας παρα­μέ­νει στα χαρτιά και η προσ­δο­κώ­μενη παρα­χώ­ρηση, η οποία θα συνο­δευ­τεί από τις απαι­τού­με­νες επεν­δύ­σεις για τον εκσυγ­χρο­νι­σμό τους βρί­σκε­ται σε αναμονή.

Η απόφαση να βγουν όλα ως ενιαίο πακέτο δεν ήταν καθόλου τυχαία. Κρίθηκε ανα­γκαία, ώστε να εξα­σφα­λι­στεί ότι κανένα από αυτά δεν θα μείνει εκτός επεν­δυ­τι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος.

Ο λόγος είναι προ­φα­νής. Μέσα στο χαρ­το­φυ­λά­κιο υπάρ­χουν αερο­δρό­μια που θεω­ρού­νται «δυνατά» και ελκυ­στικά για τους επεν­δυ­τές, αλλά και άλλα που χαρα­κτη­ρί­ζο­νται πιο αδύναμα.

Η ένωση σε ένα πακέτο δημιουρ­γεί μια ισορ­ρο­πία, καθώς θα συγκε­ντρω­θούν προ­σφο­ρές για όλα και όχι μόνο για τα «δυνατά».

Στα γερά χαρτιά του δικτύου βρί­σκο­νται τα αερο­δρό­μια που εξυ­πη­ρε­τούν τους δημο­φι­λείς νησιω­τι­κούς προ­ο­ρι­σμούς. Πάρος, Σύρος, Νάξος, Μήλος, Κάρ­πα­θος, Χίος, Κύθηρα, Ικαρία και Αστυ­πά­λαια.

Κάθε καλο­καίρι υπο­δέ­χο­νται χιλιά­δες επι­σκέ­πτες και η δυνα­μική τους είναι αδιαμ­φι­σβή­τητη. Στην άλλη όψη του νομί­σμα­τος στέ­κο­νται αερο­δρό­μια όπως της Κοζάνης, της Καστο­ριάς και των Ιωαν­νί­νων: με λιγό­τερη κίνηση, αλλά με σαφείς δυνα­τό­τη­τες ανά­πτυ­ξης και προ­ο­πτι­κές που περι­μέ­νουν να αξιο­ποι­η­θούν.

Η Πάρος, η Νάξος, η Μήλος και η Σύρος υπο­δέ­χο­νται κάθε καλο­καίρι χιλιά­δες επι­σκέ­πτες από κάθε γωνιά του κόσμου. Κι όμως, οι εγκα­τα­στά­σεις θυμί­ζουν περα­σμέ­νες δεκα­ε­τίες και σε πολλές περι­πτώ­σεις μοιά­ζουν περισ­σό­τερο με μικρούς σταθ­μούς λεω­φο­ρείων παρά με πύλες εισόδου σε δημο­φιλή νησιά.

Σήμερα, ωστόσο, ακόμη και τα πιο δυνα­μικά, λόγω του μικρού μεγέ­θους και των απαρ­χαιω­μέ­νων υπο­δο­μών, σε συν­δυα­σμό με το γεγονός ότι εμφα­νί­ζουν έντονα το στοι­χείο της επο­χι­κό­τη­τας, παλεύ­ουν να επι­βιώ­σουν οικο­νο­μικά.

Αυτό δείχνει ότι κάθε σημείο, μικρό ή μεγάλο, κου­βα­λάει την ίδια ανάγκη για ανα­βάθ­μιση, προ­κει­μέ­νου να αντέξει στον χρόνο και να αξιο­ποι­ή­σει πλήρως τη δυνα­μική της περιο­χής του.

Για αυτόν τον λόγο κατά καιρούς έχουν εξε­τα­στεί προ­σε­κτικά δια­φο­ρε­τι­κές προ­τά­σεις για τις προ­δια­γρα­φές του δια­γω­νι­σμού, ώστε να δια­σφα­λι­στεί ότι η δια­δι­κα­σία δεν θα οδη­γη­θεί σε απο­τυ­χία και ότι όλα τα αερο­δρό­μια, μικρά ή μεγάλα, θα έχουν μια ρεα­λι­στική ευκαι­ρία για ανα­βάθ­μιση και βιώσιμη ανά­πτυξη.

Μοντέλο κλει­στού δια­γω­νι­σμού και επεν­δύ­σεις 300 εκατ. ευρώ

Τα μοντέλα που προ­βλέ­πουν τις ταμεια­κές ροές των 22 περι­φε­ρεια­κών αερο­δρο­μίων, τα οποία δια­χει­ρί­ζε­ται η Υπη­ρε­σία Πολι­τι­κής Αερο­πο­ρίας και ανήκουν στο χαρ­το­φυ­λά­κιο του Υπερ­τα­μείου, δεί­χνουν ότι ακόμη κι αν η επι­βα­τική κίνηση διπλα­σια­ζό­ταν, τα ετήσια έσοδα δύσκολα θα ξεπερ­νού­σαν τα 65-70 εκατ. ευρώ, όπως σημειώ­νουν χαρα­κτη­ρι­στικά στην «Κ» πηγές με γνώση του θέματος.

Θα χρεια­στούν του­λά­χι­στον δύο με τρία χρόνια μέχρι την ανα­κή­ρυξη τελικού ανα­δό­χου στον δια­γω­νι­σμό παρα­χώ­ρη­σης των 22 αερο­δρο­μίων. Στη φωτο­γρα­φία ο αερο­λι­μέ­νας Καβάλας. (Φωτο­γρα­φία: Shutterstock)

Την ίδια στιγμή, οι εκτι­μή­σεις για τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό των απαι­τού­με­νων επεν­δύ­σεων για την ανα­βάθ­μισή τους ξεκι­νούν από τα 300 εκατ. ευρώ και αυξά­νο­νται ανάλογα με την έκταση των παρεμ­βά­σεων που θα απο­φα­σι­στούν και θα σχε­δια­στούν ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε αερο­δρο­μίου. Γι’ αυτόν τον λόγο, το μοντέλο που φαί­νε­ται να προ­κρί­νε­ται προ­βλέ­πει μια δια­γω­νι­στική δια­δι­κα­σία με περιο­ρι­σμένη συμ­με­τοχή.

Στη δια­δι­κα­σία θα κληθούν μόνο οι τρεις υφι­στά­με­νοι παρα­χω­ρη­σιού­χοι των μεγα­λυ­τέ­ρων ελλη­νι­κών αερο­πο­ρι­κών υπο­δο­μών: ο Διεθνής Αερο­λι­μέ­νας Αθηνών, παρα­χω­ρη­σιού­χος του «Ελευ­θέ­ριος Βενι­ζέ­λος», η Fraport Greece, που δια­χει­ρί­ζε­ται τα 14 περι­φε­ρειακά αερο­δρό­μια τα οποία παρα­χω­ρή­θη­καν το 2017, καθώς και επι­κε­φα­λής της κοι­νο­πρα­ξίας που θα ξεκι­νή­σει στις αρχές του έτους τη δια­χεί­ριση του αερο­δρο­μίου Καλα­μά­τας και η κοι­νο­πρα­ξία ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ – GMR Airports Ltd, που θα δια­χει­ρί­ζε­ται το νέο αερο­δρό­μιο στο Καστέλλι Ηρα­κλείου Κρήτης. Οι παρα­χω­ρη­σιού­χοι αυτοί θα υπο­βά­λουν τις επεν­δυ­τι­κές τους προ­τά­σεις και τα επι­χει­ρη­σιακά τους σχέδια για τα 22 περι­φε­ρειακά αερο­δρό­μια, και ως αντάλ­λαγμα θα λάβουν παρά­ταση στις υφι­στά­με­νες συμ­βά­σεις τους. Η παρά­ταση αυτή θα αυξήσει τη συνο­λική αξία των συμ­βά­σεων και θεω­ρεί­ται δίκαιο αντάλ­λαγμα για τις επι­πλέον επεν­δύ­σεις που θα πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν.

Οι ίδιες πηγές διευ­κρι­νί­ζουν ότι η εφαρ­μογή του μοντέ­λου εξαρ­τά­ται από την έγκριση των αρμο­δίων υπη­ρε­σιών της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής, αφού ο δια­γω­νι­σμός θα είναι από τη φύση του κλει­στός. Το χρονικό διά­στημα για την έγκριση δεν ανα­μέ­νε­ται να είναι μικρό­τερο του ενός έτους, ενώ ο σχε­τι­κός φάκελος προ­ε­τοι­μά­ζε­ται ήδη για υποβολή. Αυτό πρα­κτικά σημαί­νει ότι μετά την έγκριση θα προ­κη­ρυ­χθεί ο δια­γω­νι­σμός και μέχρι να οδη­γη­θούμε στην ανα­κή­ρυξη του τελικού ανα­δό­χου, θα χρεια­στούν του­λά­χι­στον δύο με τρία χρόνια.

Πηγή: kathimerini.gr