Σπύρος Αποστόλου: «Είμαστε εδώ για τους νησιώτες, δίνουμε μάχες και προσπαθούμε να διασφαλίζουμε τα συμφέροντα τους»

Στην τελευ­ταία συνε­δρί­αση του Περι­φε­ρεια­κού Συμ­βου­λίου Νοτίου Αιγαίου, ο περι­φε­ρειάρ­χης κ. Γιώργος Χατζη­μάρ­κος προέβη σε σχετική ενη­μέ­ρωση για την κατά­σταση όπως ενδέ­χε­ται να δημιουρ­γη­θεί μετά το τέλος του ΕΣΠΑ (2027 συν δύο χρόνια, 2029), οπότε ίσως τα ευρω­παϊκά προ­γράμ­ματα να μην τα δια­χει­ρί­ζο­νται οι περι­φέ­ρειες. Θα ήθελα το σχόλιό σας και πόσο αρνη­τική θα μπο­ρούσε να είναι αυτή η εξέλιξη για τα νησιά μας;

Κυρία Ντόκου, πρώτα επι­τρέψτε μου να σας ευχα­ρι­στήσω για τη φιλο­ξε­νία και να ευχηθώ στις νησιώ­τισ­σες και τους νησιώ­τες μας Καλές Γιορτές και ένα υγιές, χαρού­μενο και παρα­γω­γικό 2026! Τώρα, στην ερώτησή σας. Το συνο­λικό πλαίσιο στο οποίο καλού­μα­στε να ενερ­γή­σουμε σαν αυτο­διοι­κη­τι­κοί της Ευρώπης, πλήτ­τε­ται από έντονες γεω­πο­λι­τι­κές αβε­βαιό­τη­τες οι οποίες, αναμ­φί­βολα, έχουν έντονο απο­τύ­πωμα στην πολι­τική στό­χευση της Ένωσης για την επόμενη δεκα­ε­τία. Μη γελιό­μα­στε. Η συζή­τηση για την οικο­νο­μία και τους επί μέρους τομείς της, καθώς και το πώς αυτοί θα προ­τε­ραιο­ποι­η­θούν είναι άμεσο απο­τέ­λε­σμα των αναγκών και των συν­θη­κών που παρου­σιά­ζο­νται σε πολι­τικό επίπεδο.

Πράγ­ματι, υπήρξε μια συζή­τηση σε επίπεδο Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής για να, επι­τρέψτε μου τον όρο, «κεντρο­ποι­η­θούν» τα προ­γράμ­ματα τα οποία δια­χει­ρί­ζο­νται σήμερα οι Περι­φέ­ρειες. Δηλαδή, να περά­σουμε από την απο­κέ­ντρωση, μία από τις βασικές Ευρω­παϊ­κές ανα­πτυ­ξια­κές συν­θή­κες, σ’ ένα μοντέλο κεντρι­κού σχε­δια­σμού και μετέ­πειτα δια­νο­μής από τις κυβερ­νή­σεις των κρατών-μελών, με το πρό­σχημα της μείωσης της αλυ­σί­δας των απο­φά­σεων. Κατα­λα­βαί­νετε πως η αντί­δραση της Αυτο­διοί­κη­σης μέσα από τα ευρω­παϊκά συλ­λο­γικά μας όργανα, υπήρξε άμεση και σύσσωμη. Και το απο­τέ­λε­σμα της αντί­δρα­σης αυτής, υπήρξε κατα­λυ­τικό. Προ­ε­ξε­χό­ντων δύο Ευρω­παίων επι­τρό­πων, του Από­στο­λου Τζι­τζι­κώ­στα από την Ελλάδα και του Raffaele Fitto από την Ιταλία, και οι δύο μέχρι πρό­σφατα περι­φε­ρειάρ­χες στις χώρες τους, το Κολ­λέ­γιο των Επι­τρό­πων απο­φά­σισε στις 12 Νοεμ­βρίου ότι ο ρόλος των Περι­φε­ρειών στα προ­γράμ­ματα όχι μόνο δεν πρέπει να απο­λε­σθεί αλλά του­να­ντίον, να ενι­σχυ­θεί. Είχαμε την τιμή να μας το ανα­κοι­νώ­σει ο ίδιος ο επί­τρο­πος Από­στο­λος Τζι­τζι­κώ­στας, στη Γενική Συνέ­λευση της Ένωσης Περι­φε­ρειών Ελλάδος, στις 13 Νοεμ­βρίου μέσω ζωντα­νής σύν­δε­σης από τις Βρυ­ξέλ­λες. Συνεπώς κυρία Ντόκου, γευό­μα­στε τη χαρά μιας πρώτης νίκης αλλά δεν εφη­συ­χά­ζουμε… Το βασι­κό­τερο όλων δε; Οι νησιώ­τες μας θα πρέπει να γνω­ρί­ζουν πρώ­τι­στα και πάνω απ’ όλα πως εμείς βρι­σκό­μα­στε εκεί, δίνο­ντας κάθε μάχη για να δια­σφα­λί­σουμε τα συμ­φέ­ρο­ντά τους. Και στη μάχη αυτή, έχουμε ισχυ­ρούς συμ­μά­χους…

Σε λίγο καιρό, κλείνει ακόμη ένα έτος για το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο Νοτίου Αιγαίου. Κατά την εκτί­μησή σας, επι­τεύ­χθη­καν οι στόχοι; Παρα­μέ­νει το ανώτατο πολι­τικό όργανο στο Νότιο Αιγαίο, όπου λαμ­βά­νο­νται απο­φά­σεις, για τα σοβαρά ζητή­ματα και την ανα­πτυ­ξιακή πορεία μίας πολυ­νη­σιω­τι­κής περι­φέ­ρειας;

Και να σημειώσω, ένα ιδιαι­τέ­ρως πυκνό και σημα­ντικό έτος. Μη ξεχνάμε κυρία Ντόκου ότι με την εκλογή του περι­φε­ρειάρχη μας Γιώργου Χατζη­μάρ­κου στη θέση του προ­έ­δρου της Ένωσης Περι­φε­ρειών, που συνάμα απο­τε­λεί την κορυ­φαία θέση στον αυτο­διοι­κη­τικό χάρτη της χώρας, η Νησιω­τι­κό­τητα, Συνταγ­μα­τική Επιταγή ναι θα πει κάποιος, αλλά στην πραγ­μα­τι­κό­τητα είναι η πρώτη φορά που απα­σχο­λεί τους θεσμούς σε επίπεδο πρα­κτι­κής εφαρ­μο­γής. Με ρωτάτε εάν το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο παρα­μέ­νει το ανώτατο αυτο­διοι­κη­τικό όργανο του Νοτίου Αιγαίου. Η απά­ντηση λοιπόν σχε­τί­ζε­ται άρρηκτα με την ίδια τη φύση αυτού του μονα­δι­κού τόπου που έχουμε την ευλογία να απο­κα­λούμε σπίτι μας. Το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο ενώνει, συμπλη­ρώ­νει και ανα­μορ­φώ­νει με τις απο­φά­σεις και το έργο του ό,τι η φύση μας στέρησε. Την εδαφική συνέ­χεια. Είναι μονα­δικό να ζεις στο Νότιο Αιγαίο. Παρά ταύτα, θα εθε­λο­τυ­φλού­σαμε εάν λέγαμε ότι δεν υπάρ­χουν ανάγκες ή ότι οι ανάγκες αυτές εξυ­πη­ρε­τού­νται ομοίως με αυτές των πολιτών στα αστικά πλέγ­ματα. Σκε­φτείτε το. Πώς μπορούν να συγκρι­θούν οι ανάγκες της Ρόδου με του Κου­φο­νη­σίου, της Μυκόνου με της Νισύρου, της Σύρου με της Αστυ­πά­λαιας ή της Νάξου με του Καστελ­λο­ρί­ζου; Βεβαίως αντι­λαμ­βά­νε­στε ότι τα παρα­δείγ­ματα είναι τυχαία και εν τη ρύμη του λόγου, ωστόσο η απά­ντηση στο ερώτημα είναι η μεγάλη αλήθεια που ενυ­πάρ­χει. Η Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου και η Περι­φε­ρειακή Αρχή, σκύ­βουμε σε κάθε ένα ξεχω­ρι­στό πρό­βλημα, κάθε ξεχω­ρι­στού νησιού με όλη τη δύναμη και την προ­σή­λωσή μας στο παρα­γό­μενο και μετρή­σιμο απο­τέ­λε­σμα. Βρί­σκό­μα­στε δίπλα σε κάθε Δήμο της Επι­κρά­τειάς μας, και ελλεί­ψει στε­λε­χια­κού δυνα­μι­κού στους ΟΤΑ Α’ βαθμού, εργα­ζό­μα­στε καθη­με­ρινά «εντός και εκτός» ωραρίου, «εντός και εκτός» αρμο­διό­τη­τας, για να μπο­ρέ­σουμε να αντα­πο­κρι­θούμε στις προ­κλή­σεις αυτής της περί­πλο­κης δια­φο­ρε­τι­κό­τη­τας των τόπων μας. Κατα­λα­βαί­νετε λοιπόν ότι ναι, το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο είναι το ανώτατο συλ­λο­γικό όργανο του Νοτίου Αιγαίου και ότι η στο­χο­θε­σία είναι πάντοτε σε ανοικτή γραμμή με την κοι­νω­νία. Όσους στόχους και να επι­τύ­χουμε, πάντα θα θέσουμε παρα­πάνω. Επι­δί­ωξή μας είναι να πετυ­χαί­νουμε πάντα περισ­σό­τε­ρους από αυτούς που αρχικά πιστεύ­αμε ότι θα μπο­ρού­σαμε να επι­τύ­χουμε…

Και στο σημείο αυτό, επι­τρέψτε μου να ανα­γνω­ρίσω και να υπο­γραμ­μίσω τον αγώνα και το αίσθημα ευθύνης των εργα­ζο­μέ­νων στις υπη­ρε­σίες της Περι­φέ­ρειας μας, διότι τα συγ­χα­ρη­τή­ρια και το ευχα­ρι­στώ είναι λέξεις μικρές για τη δουλειά τους.

Στις συνε­δριά­σεις, δημιουρ­γού­νται πολλές φορές εντά­σεις από συμ­βού­λους της μειο­ψη­φίας που επι­τί­θε­νται στην Περι­φε­ρειακή Αρχή, ενώ κάποιες άλλες φορές θέτουν αιτή­ματα για ψηφί­σματα ή συζή­τηση θεμάτων, για τα οποία δεν έχει αρμο­διό­τητα το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο. Σας έχουμε δει να παρεμ­βαί­νετε, επι­τα­κτικά. Πώς βλέπετε αυτό το κλίμα που επι­κρα­τεί στις συνε­δριά­σεις; Θα ήταν πιο εύκολο εάν γίνο­νταν όλες διά ζώσης;

Οι εντά­σεις είναι συνυ­φα­σμέ­νες με την ουσία του δημό­σιου λόγου. Μου είναι δύσκολο να πιστέψω ότι σε οποιο­δή­ποτε συλ­λο­γικό όργανο, δημο­κρα­τικά εκλεγ­μένο, δεν θα υπάρ­ξουν στιγμές όξυνσης. Αντι­λαμ­βά­νε­στε, ότι αυτό δεν επα­φί­ε­ται στον τρόπο διε­ξα­γω­γής μιας συνε­δρί­α­σης. Του­λά­χι­στον αυτή είναι η δική μου προ­σω­πική άποψη και αυτό λέει η έως τώρα εμπει­ρία μου. Ξέρετε κυρία Ντόκου, η ερώτησή σας θεωρώ ότι έχει ένα βαθύ­τερο νόημα πολύ πιο δομικό, που κατ’ ουσίαν έχει να κάνει με την άσκηση πολι­τι­κής εντός των θεσμι­κών ορίων, τα οποία καλού­μα­στε να υπη­ρε­τή­σουμε. Και εξη­γού­μαι. Προ­σω­πικά, ενσυ­νει­δή­τως επιλέγω να υπηρετώ τον θεσμό της Περι­φέ­ρειας. Οι πολίτες επι­λέ­γουν τον καθένα από εμάς τους αιρε­τούς, για να βρι­σκό­μα­στε εκεί που τους ζητή­σαμε να μας στεί­λουν. Και το έκαναν δίνο­ντάς μας το πολυ­τι­μό­τερο δώρο που υπάρχει στην Πολι­τική: Την εμπι­στο­σύνη τους.

Και επα­νέρ­χο­μαι στο θέμα του Θεσμού. Τι σημαί­νει υπηρετώ τον Θεσμό; Σημαί­νει ότι πρω­τί­στως τον αντι­λαμ­βά­νο­μαι. Γνωρίζω τη φύση του, απο­δέ­χο­μαι το πλαίσιό του και δρω ανάλογα με το ζητού­μενό του. Υπηρετώ τον Θεσμό, προ­σπα­θώ­ντας να σταθώ στο ύψος του, δεν κατε­βάζω τον Θεσμό στα μέτρα μου. Τα πρόσωπα είναι περα­στικά, οι θεσμοί όχι. Προϊόν της αντί­λη­ψης αυτής, είναι το έργο που βαθ­μιαία αλλάζει προς το καλύ­τερο τη ζωή των πολιτών. Εν γένει, η αυτο­διοί­κηση δεν προ­σφέ­ρε­ται για ιδε­ο­λη­πτι­κές αντι­πα­ρα­θέ­σεις και σίγουρα δεν είναι κομ­μα­τικό παρα­κο­λού­θημα. Είναι βολικά εσφαλ­μένη η άποψη ότι στην αυτο­διοί­κηση υπάρχει χρω­μα­τι­σμός. Στην αυτο­διοί­κηση υπάρχει ρεα­λι­σμός. Υπάρχει στόχος, στρα­τη­γική, υλο­ποί­ηση, απο­τέ­λε­σμα. Και η απόδοση του απο­τε­λέ­σμα­τος δεν κρί­νε­ται από ποιος κατέχει κάθε φορά τα κυβερ­νη­τικά έδρανα και ποιος είναι στην αντι­πο­λί­τευση. Διότι το απο­τέ­λε­σμα και δη, το παρα­γό­μενο απο­τέ­λε­σμα της Περι­φε­ρεια­κής Αρχής προ­έρ­χε­ται με δια­φο­ρε­τι­κές κυβερ­νή­σεις στο τιμόνι της χώρας.

Στο πρόσωπό μου έχει ανα­τε­θεί από το ίδιο το Περι­φε­ρειακό Συμ­βού­λιο, η θέση του προ­έ­δρου. Αυτό σημαί­νει να στέ­κο­μαι ως εγγυ­η­τής και εκπρό­σω­πός του, δια­τη­ρώ­ντας και δια­σφα­λί­ζο­ντας πάντοτε το θεσμικό του ύψος. Και είναι απόλυτη τιμή και υπο­χρέ­ωσή μου να το κάνω, ακόμη και αν ενίοτε θα πρέπει να το κάνω επι­τα­κτικά.

Πώς θα περι­γρά­φατε τη μέχρι τώρα εμπει­ρία σας στην Περι­φέ­ρεια Νοτίου Αιγαίου; Μήπως θα έπρεπε να έχει περισ­σό­τε­ρους δια­θέ­σι­μους πόρους και αρμο­διό­τη­τες; Έχει απο­δεί­ξει στην πράξη, ότι είναι απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τερη από την κεντρική διοί­κηση σε πολλά θέματα –ακόμη κι αν δεν είναι της αρμο­διό­τη­τάς της.

Εμπει­ρία ζωής. Αναμ­φί­βολα και χωρίς περι­στρο­φές!

Με ρωτάτε για τα οικο­νο­μικά εργα­λεία. Δεν τίθεται καν το θέμα αν θα έπρεπε να έχει περισ­σό­τε­ρους πόρους. Είναι αδήριτη η ανάγκη να έχει. Και θα έχει…

Για πρώτη φορά εδώ και δεκα­ε­τίες βγαίνει, εντός του προ­σε­χούς δεκαη­μέ­ρου στη δημόσια δια­βού­λευση, ο Νέος Κώδικας της Αυτο­διοί­κη­σης. Ένα τιτάνιο πραγ­μα­τικά έργο του Υπουρ­γείου Εσω­τε­ρι­κών και προ­σω­πικά του υπουρ­γού Θοδωρή Λιβά­νιου, το οποίο θα απο­τε­λεί­ται από χίλια περίπου άρθρα και πέντε τόμους συνο­λι­κής έκτασης 1800 σελίδων. Αυτό θα αλλάξει και θα τακτο­ποι­ή­σει εκκρε­μό­τη­τες και παθο­γέ­νειες εμπλο­κής αρμο­διο­τή­των και ελλεί­ψεων ζωτικών για την αυτο­διοί­κηση πόρων, με τους οποίους θα μπο­ρέ­σουμε να ορα­μα­τι­στούμε την εφεξής πορεία μας με δια­φο­ρε­τι­κούς όρους. Ξεκά­θα­ρους και με κανόνες. Το πετύ­χαμε! Λίγη υπομονή ακόμη…