Πού χάθηκαν τα διαθέσιμα διαμερίσματα και γιατί η στέγη έγινε άπιαστη

Σπίτια υπάρ­χουν αλλά δεν νοι­κιά­ζο­νται! Χιλιά­δες ακίνητα μένουν κλειστά ή μπαί­νουν σε βρα­χυ­χρό­νιες μισθώ­σεις και η αγορά στε­νά­ζει. Το απο­τέ­λε­σμα είναι η Ελλάδα να εμφα­νί­ζει έλλειμμα περίπου 180.000 κατοι­κιών σε σχέση με το 2011 (σύμφωνα με έρευνα της τρά­πε­ζας Πει­ραιώς), με την αγορά να μιλά για μια στε­γα­στική ασφυξία χωρίς προη­γού­μενο.

Η εικόνα που απο­τυ­πώ­νει η ΕΛΣΤΑΤ είναι απο­κα­λυ­πτική. Από τα 6,6 εκα­τομ­μύ­ρια σπίτια της χώρας, τα 4,3 εκατ. χρη­σι­μο­ποιού­νται ως κύρια κατοι­κία. Από τα υπό­λοιπα 2,2 εκατ., τα 857 χιλ. είναι εξο­χι­κές, τα 627 χιλ. δευ­τε­ρεύ­ου­σες, τα 327 χιλ. κενές και περίπου 466 χιλ. δηλώ­νο­νται «προς πώληση ή ενοι­κί­αση». Όμως, όπως τονί­ζουν μεσίτες και φορείς της αγοράς, μεγάλο μέρος αυτών δεν μπορεί να αξιο­ποι­η­θεί: είναι παλιά, χωρίς ανα­και­νί­σεις, ενερ­γο­βόρα ή μπλεγ­μένα σε τίτλους και κλη­ρο­νο­μιές.

Στο μεταξύ, οι βρα­χυ­χρό­νιες μισθώ­σεις, σύμφωνα με την Πει­ραιώς έχουν αφαι­ρέ­σει περίπου 208.000 ακίνητα από τη μακρο­χρό­νια αγορά. Στην Αθήνα, ειδικά στο κέντρο και σε του­ρι­στι­κές γει­το­νιές, η δια­θε­σι­μό­τητα έχει σχεδόν εξα­φα­νι­στεί. Στη Θεσ­σα­λο­νίκη, όπου η βρα­χυ­χρό­νια μίσθωση εξα­πλώ­θηκε σε περιο­χές γύρω από τα πανε­πι­στή­μια και το παρα­λιακό μέτωπο, οι μόνιμοι ενοι­κια­στές βρί­σκουν ελά­χι­στες επι­λο­γές. Στα νησιά, όπως η Σαντο­ρίνη και η Μύκονος, η κατά­σταση έχει φτάσει στα άκρα: οι εργα­ζό­με­νοι στον του­ρι­σμό ανα­γκά­ζο­νται να μοι­ρά­ζο­νται σπίτια ή να μένουν σε πρό­χει­ρες λύσεις γιατί η Airbnb απορ­ροφά σχεδόν όλο το απόθεμα.

Η οικο­δομή δεν ακο­λου­θεί. Με μόλις 35.000 νέες κατοι­κίες τον χρόνο, το έλλειμμα δύσκολα θα καλυ­φθεί. Οι εργο­λά­βοι προει­δο­ποιούν ότι με τις άδειες οικο­δο­μής να έχουν πέσει κατά 50% το 2025, «η παρα­γωγή έχει παγώσει» και το πρό­βλημα θα μεγα­λώ­σει. Η Τράπεζα Πει­ραιώς υπο­λο­γί­ζει ότι με αυτούς τους ρυθμούς θα χρεια­στούν του­λά­χι­στον πέντε χρόνια για να καλυ­φθεί το κενό, αν και η εικόνα δείχνει ότι η τάση είναι καθο­δική.

Η κοι­νω­νική πίεση είναι ασφυ­κτική. Η Τράπεζα της Ελλάδος κατα­γρά­φει ότι ένα στα τρία νοι­κο­κυ­ριά ξοδεύει πάνω από το 40% του εισο­δή­μα­τός του για στέγη, η χει­ρό­τερη επίδοση στην ΕΕ. Οι ιδιο­κτή­τες μέσω της ΠΟΜΙΔΑ τονί­ζουν ότι χωρίς κίνητρα για ανα­και­νί­σεις και λύσεις στις κλη­ρο­νο­μιές, χιλιά­δες δια­με­ρί­σματα θα μείνουν κλειστά. Οι μεσίτες ζητούν κανόνες που θα βάλουν όρια στη βρα­χυ­χρό­νια μίσθωση σε συγκε­κρι­μέ­νες περιο­χές, ενώ οι κατα­σκευα­στές πιέζουν για επι­τά­χυνση αδειο­δο­τή­σεων, επεν­δύ­σεις σε ανα­πλά­σεις και νέα προ­γράμ­ματα προ­σι­τής κατοι­κίας.

Η εικόνα που προ­κύ­πτει είναι πως η κρίση δεν αφορά μόνο τις τιμές αλλά κυρίως τη δια­θε­σι­μό­τητα. Εκα­το­ντά­δες χιλιά­δες σπίτια βρί­σκο­νται εκτός μακρο­χρό­νιας αγοράς και το έλλειμμα των 180.000 κατοι­κιών δείχνει ότι το στε­γα­στικό πρό­βλημα είναι δομικό.

Πηγή: newmoney.gr