Ιστορικό υψηλό δεκαετίας καταγράφουν τα ενοίκια στα Δωδεκάνησα!

• Η μέση ζη­τού­με­νη τιμή μί­σθω­σης δια­μορ­φώ­νε­ται στα 9,60 ευρώ ανά τε­τρα­γω­νι­κό μέτρο • Η Ρόδος, ως η με­γα­λύ­τε­ρη αγορά μί­σθω­σης του νομού έχει κα­θο­ρι­στι­κό ρόλο στη δια­μόρ­φω­ση του μέσου όρου • Από το 2022 μέχρι σή­με­ρα οι αυ­ξή­σεις είναι συ­νε­χείς

Νέο ιστο­ρι­κό υψηλό δε­κα­ε­τί­ας κα­τα­γρά­φουν το 2025 τα ενοί­κια στην Πε­ρι­φε­ρεια­κή Ενό­τη­τα Δω­δε­κα­νή­σου, σύμ­φω­να με τα στοι­χεία του Spitogatos Property Index για το δεύ­τε­ρο τρί­μη­νο του έτους. Η μέση ζη­τού­με­νη τιμή μί­σθω­σης δια­μορ­φώ­νε­ται στα 9,60 ευρώ ανά τε­τρα­γω­νι­κό μέτρο, ένα­ντι 9,00 ευρώ πέ­ρυ­σι.

Η κα­τα­γρα­φή αφορά το σύ­νο­λο της Πε­ρι­φε­ρεια­κής Ενό­τη­τας, που πε­ρι­λαμ­βά­νει τη Ρόδο, την Κω, την Κάρ­πα­θο, την Κά­λυ­μνο και δε­κά­δες μι­κρό­τε­ρα νησιά, κα­τοι­κη­μέ­να και ακα­τοί­κη­τα. Η Ρόδος, ως η με­γα­λύ­τε­ρη αγορά μί­σθω­σης του συ­μπλέγ­μα­τος, έχει κα­θο­ρι­στι­κό βάρος στη δια­μόρ­φω­ση του μέσου όρου, με τις φε­τι­νές αυ­ξή­σεις να απο­τυ­πώ­νουν τη στα­θε­ρή ζή­τη­ση και την πε­ριο­ρι­σμέ­νη προ­σφο­ρά κα­τοι­κιών, ει­δι­κά σε πε­ριο­χές με υψηλή του­ρι­στι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα.

Ο Spitogatos Property Index, που εκ­δί­δε­ται τρι­μη­νιαία από την ομώ­νυ­μη πλατ­φόρ­μα αγ­γε­λιών, υπο­λο­γί­ζει τις μέσες ζη­τού­με­νες τιμές από την επε­ξερ­γα­σία εκα­τομ­μυ­ρί­ων αγ­γε­λιών σε όλη τη χώρα, αφαι­ρώ­ντας δι­πλο­εγ­γρα­φές και ακραί­ες τιμές. Πα­ρέ­χει έτσι μια αξιό­πι­στη ει­κό­να της τάσης στην αγορά, ακόμη και αν δεν απο­τυ­πώ­νει τα τε­λι­κά συμ­φω­νη­μέ­να μι­σθώ­μα­τα.

Η τάση αυτή δεν απο­τε­λεί συ­γκυ­ρία, αλλά μέρος μιας ευ­ρύ­τε­ρης πο­ρεί­ας που ξε­κι­νά του­λά­χι­στον από το 2015. Με βάση τους δεί­κτες της ευ­ρω­παϊ­κής στα­τι­στι­κής υπη­ρε­σί­ας, τα «πραγ­μα­τι­κά ενοί­κια κα­τοι­κί­ας» στην Ελ­λά­δα είναι σή­με­ρα πε­ρί­που 12% υψη­λό­τε­ρα σε σχέση με τον μέσο όρο του 2015.

Η κα­μπύ­λη, που πα­ρέ­μει­νε σχε­δόν επί­πε­δη κατά την πε­ρί­ο­δο της οι­κο­νο­μι­κής κρί­σης και με­τριά­στη­κε μόνο για μικρό διά­στη­μα την πε­ρί­ο­δο της παν­δη­μί­ας, έχει πάρει ξανά ανη­φο­ρι­κή πο­ρεία μετά το 2021. Στη νη­σιω­τι­κή χώρα, όπου η οι­κο­δο­μι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα είναι πε­ριο­ρι­σμέ­νη και τα δια­θέ­σι­μα οι­κό­πε­δα σπα­νί­ζουν, οι με­τα­βο­λές αυτές απο­τυ­πώ­νο­νται πιο έντο­να.

Στη Ρόδο, η ανα­ζή­τη­ση κα­τοι­κί­ας για μα­κρο­χρό­νια μί­σθω­ση έχει γίνει δύ­σκο­λη υπό­θε­ση για όσους ανα­ζη­τούν κε­ντρι­κή το­πο­θε­σία ή ζώνες με υπο­δο­μές. Τα μικρά δια­με­ρί­σμα­τα 50–70 τε­τρα­γω­νι­κών μέ­τρων, που απο­τε­λούν τη βα­σι­κή επι­λο­γή για ζευ­γά­ρια και μι­κρές οι­κο­γέ­νειες, ξε­κι­νούν πλέον από τα 500–550 ευρώ τον μήνα, τιμές που πριν από πέντε χρό­νια αντι­στοι­χού­σαν σε με­γα­λύ­τε­ρα και πιο ανα­και­νι­σμέ­να ακί­νη­τα.

Σε οι­κι­σμούς όπως η Ια­λυ­σός, η Κρε­μα­στή και το Φα­λη­ρά­κι, οι τιμές ανε­βαί­νουν αι­σθη­τά τους μήνες αιχ­μής, καθώς η δια­θε­σι­μό­τη­τα πε­ριο­ρί­ζε­ται όταν μέρος του απο­θέ­μα­τος στρέ­φε­ται στη βρα­χυ­χρό­νια μί­σθω­ση.

Η ει­κό­να ενι­σχύ­ε­ται από το γε­γο­νός ότι η του­ρι­στι­κή οι­κο­νο­μία λει­τουρ­γεί ως στα­θε­ρός αντα­γω­νι­στής για τη μα­κρο­χρό­νια μί­σθω­ση. Τα έσοδα που μπο­ρεί να απο­φέ­ρει μια κα­τοι­κία μέσω πλατ­φορ­μών τύπου Airbnb, με πλη­ρό­τη­τες που για τη Ρόδο ξε­περ­νούν το 70% ετη­σί­ως, δη­μιουρ­γούν ισχυ­ρό κί­νη­τρο για τους ιδιο­κτή­τες να απο­φύ­γουν τις πο­λυ­ε­τείς συμ­βά­σεις. Αυτό δεν ση­μαί­νει ότι όλα τα ακί­νη­τα με­τα­τρέ­πο­νται σε του­ρι­στι­κά κα­τα­λύ­μα­τα, αλλά η επιρ­ροή στην προ­σφο­ρά είναι υπαρ­κτή. Οι ίδιες οι το­πι­κές με­σι­τι­κές εται­ρεί­ες ανα­γνω­ρί­ζουν ότι τα πιο πε­ρι­ζή­τη­τα ακί­νη­τα, ιδιαί­τε­ρα τα νε­ό­δμη­τα ή τα πρό­σφα­τα ανα­και­νι­σμέ­να, δύ­σκο­λα κα­τα­λή­γουν σε μό­νι­μους μι­σθω­τές αν δεν πλη­ρούν υψη­λές οι­κο­νο­μι­κές απαι­τή­σεις.

Η δε­κα­ε­τία 2015–2025 απο­τυ­πώ­νει την κλι­μά­κω­ση του φαι­νο­μέ­νου. Στις αρχές της πε­ριό­δου, η αγορά ενοι­κί­ων στα Δω­δε­κά­νη­σα πα­ρέ­με­νε σχε­τι­κά στα­θε­ρή, με τιμές που κι­νή­θη­καν ήπια ανο­δι­κά και με ελά­χι­στες με­τα­βο­λές σε σχέση με την υπό­λοι­πη χώρα. Η υπο­το­νι­κή οι­κο­δο­μι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα μετά την κρίση πε­ριό­ρι­ζε τη νέα προ­σφο­ρά, αλλά η χα­μη­λή ζή­τη­ση δια­τη­ρού­σε ισορ­ρο­πί­ες. Η πρώτη ση­μα­ντι­κή αλ­λα­γή ήρθε μετά το 2017, με την του­ρι­στι­κή άν­θη­ση να αυ­ξά­νει στα­δια­κά τις αξίες σε κε­ντρι­κές το­πο­θε­σί­ες και πα­ρα­θα­λάσ­σιες ζώνες.

Η παν­δη­μία το 2020 πά­γω­σε προ­σω­ρι­νά την ανο­δι­κή πο­ρεία, αλλά η επα­να­φο­ρά της του­ρι­στι­κής κί­νη­σης το 2021–2022 οδή­γη­σε σε επι­τα­χυ­νό­με­νη αύ­ξη­ση τιμών. Στη Ρόδο, η ζή­τη­ση από ερ­γα­ζό­με­νους στον του­ρι­σμό και νέες οι­κο­γέ­νειες συ­νέ­πε­σε με την επι­στρο­φή των διε­θνών επι­σκε­πτών, εντεί­νο­ντας τον αντα­γω­νι­σμό για τα δια­θέ­σι­μα ακί­νη­τα. Από το 2022 μέχρι σή­με­ρα, οι αυ­ξή­σεις είναι συ­νε­χείς, με κάθε νέο έτος να το­πο­θε­τεί την αφε­τη­ρία λίγο ψη­λό­τε­ρα από την προη­γού­με­νη.

Η φε­τι­νή κα­τα­γρα­φή των 9,60 ευρώ ανά τε­τρα­γω­νι­κό ση­μα­το­δο­τεί το νέο «πά­τω­μα» τιμών για πολ­λές πε­ριο­χές, ακόμη και εκτός των πιο δη­μο­φι­λών του­ρι­στι­κών ζωνών. Στην πράξη, ση­μαί­νει ότι ένα δια­μέ­ρι­σμα 70 τ.μ. κο­στί­ζει κατά μέσο όρο πάνω από 670 ευρώ τον μήνα, χωρίς να υπο­λο­γί­ζο­νται τα πάγια έξοδα. Για με­γα­λύ­τε­ρα ακί­νη­τα, το κό­στος ανε­βαί­νει ση­μα­ντι­κά, ιδίως όταν βρί­σκο­νται σε προ­νο­μια­κές θέ­σεις.

Η επί­ση­μη στα­τι­στι­κή ενι­σχύ­ει την ει­κό­να. Ο εθνι­κός δεί­κτης τιμών κα­τα­να­λω­τή για τα ενοί­κια ανε­βαί­νει με ρυθ­μούς στα­θε­ρά υψη­λό­τε­ρους από τον γε­νι­κό πλη­θω­ρι­σμό, επι­βε­βαιώ­νο­ντας ότι η στέ­γα­ση επι­βα­ρύ­νει ανα­λο­γι­κά πε­ρισ­σό­τε­ρο τα νοι­κο­κυ­ριά. Τα ευ­ρω­παϊ­κά στοι­χεία το­πο­θε­τούν την Ελ­λά­δα στις πρώ­τες θέ­σεις της ΕΕ ως προς το πο­σο­στό του ει­σο­δή­μα­τος που κα­τευ­θύ­νε­ται στη στέ­γα­ση, με μέσο όρο άνω του 35% τα τε­λευ­ταία χρό­νια υπερ­δι­πλά­σιο από τον μέσο όρο της Ένω­σης.

Η κα­τά­στα­ση αυτή ανα­δει­κνύ­ει και το ζή­τη­μα της κοι­νω­νι­κής συ­νο­χής. Σε μια αγορά όπως αυτή της Ρόδου, όπου η επο­χι­κή απα­σχό­λη­ση προ­σελ­κύ­ει χι­λιά­δες ερ­γα­ζό­με­νους κάθε χρόνο, η πε­ριο­ρι­σμέ­νη προ­σφο­ρά μα­κρο­χρό­νιων μι­σθώ­σε­ων οδη­γεί σε προ­σω­ρι­νές λύ­σεις, συχνά με υψηλό κό­στος. Οι το­πι­κοί φο­ρείς έχουν επι­ση­μά­νει ότι η έλ­λει­ψη δια­θέ­σι­μης και προ­σι­τής κα­τοι­κί­ας λει­τουρ­γεί απο­τρε­πτι­κά για την προ­σέλ­κυ­ση ερ­γα­τι­κού δυ­να­μι­κού, ιδίως σε θέ­σεις που απαι­τούν εξει­δί­κευ­ση και πο­λυ­ε­τή εμπει­ρία.

Η προ­ο­πτι­κή για τα επό­με­να χρό­νια εξαρ­τά­ται από πα­ρά­γο­ντες που υπερ­βαί­νουν την το­πι­κή αγορά. Η αύ­ξη­ση της οι­κο­δο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας, η εν­δε­χό­με­νη ρύθ­μι­ση της βρα­χυ­χρό­νιας μί­σθω­σης και η εξέ­λι­ξη των τιμών πώ­λη­σης κα­τοι­κιών θα κα­θο­ρί­σουν την κα­τεύ­θυν­ση των ενοι­κί­ων.

Ωστό­σο, τα δε­δο­μέ­να του 2025 δεί­χνουν ότι, ακόμη και αν ο ρυθ­μός αύ­ξη­σης επι­βρα­δυν­θεί, τα ενοί­κια στα Δω­δε­κά­νη­σα θα πα­ρα­μεί­νουν σε υψηλά επί­πε­δα για τους επό­με­νους κύ­κλους μι­σθώ­σε­ων.

Στη Ρόδο ει­δι­κά, η ανά­γκη για μό­νι­μες και προ­σι­τές κα­τοι­κί­ες έχει αρ­χί­σει να απα­σχο­λεί όλο και πε­ρισ­σό­τε­ρο τον δη­μό­σιο διά­λο­γο. Η φε­τι­νή αύ­ξη­ση, αν και μι­κρό­τε­ρη από ορι­σμέ­νες άλλες πε­ριο­χές της χώρας, δια­τη­ρεί την αγορά σε ένα πλαί­σιο που απαι­τεί προ­σε­κτι­κή πα­ρα­κο­λού­θη­ση. Το 9,60 €/τ.μ. του 2025 είναι η κα­θη­με­ρι­νή πραγ­μα­τι­κό­τη­τα για χι­λιά­δες μι­σθω­τές που βλέ­πουν το κό­στος στέ­γα­σης να απο­τε­λεί πλέον τον πιο απαι­τη­τι­κό στα­θε­ρό τους λο­γα­ρια­σμό.