Kοιτάζει ψηλά ο ελληνικός τουρισμός: Η αύξηση στις αφίξεις και το βάρος σε Κινέζους και Αμερικανούς

Θετικά μηνύ­ματα εκπέ­μπει ο ελλη­νι­κός του­ρι­στι­κός τομέας για το 2025, επι­βε­βαιώ­νο­ντας τη δυνα­μική του ακόμα και σε περι­βάλ­λον υψηλής αβε­βαιό­τη­τας.

Σύμφωνα με νέα έκθεση της Διεύ­θυν­σης Οικο­νο­μι­κής Ανά­λυ­σης της Εθνικής Τρά­πε­ζας της Ελλάδος οι επι­δό­σεις στον κλάδο δια­τη­ρούν ανοδική πορεία, με τις αερο­πο­ρι­κές αφίξεις να κατα­γρά­φουν άνοδο 10% στο πρώτο τετρά­μηνο του έτους και τις προ­γραμ­μα­τι­σμέ­νες αερο­πο­ρι­κές θέσεις για την περίοδο Μαΐου – Οκτω­βρίου να κινού­νται αυξη­τικά κατά 4%.

Την αισιο­δο­ξία ενι­σχύ­ουν και οι δείκτες προσ­δο­κιών των ξενο­δο­χείων που κινού­νται ανοδικά. Συγκε­κρι­μένα, ο δείκτης μελ­λο­ντι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας υπε­ρέ­χει του μεσο­γεια­κού αντα­γω­νι­σμού (Ιανουάριος-Απρίλιος: 45 έναντι 7 μονάδες πάνω από τον μακρο­πρό­θε­σμο μέσο όρο). Θετική είναι και η εικόνα της απα­σχό­λη­σης, με το πρώτο τρίμηνο του έτους να κλείνει με 27.000 καθαρές προ­σλή­ψεις.

Οι μικρο­με­σαίες ξενο­δο­χεια­κές επι­χει­ρή­σεις (ΜμΕ) ανα­μέ­νουν αύξηση 5% στις αφίξεις το 2025 (έναντι ανόδου 10% το 2024). Υπό αυτό το πρίσμα, εκτι­μά­ται ότι το 2025 ο ελλη­νι­κός του­ρι­σμός μπορεί να επι­τύ­χει επίδοση της τάξης του 3%-5% (συμβατή με την εκτι­μώ­μενη τάση του παγκό­σμιου του­ρι­σμού) συνε­χί­ζο­ντας την ανοδική πορεία των τελευ­ταίων ετών, παρά το πρό­σκαιρο «μού­δια­σμα» που προ­κά­λεσε η σει­σμική δρα­στη­ριό­τητα στις Κυκλά­δες τον Φεβρουά­ριο.

Όπως σημειώ­νε­ται στην έκθεση της Εθνικής Τρά­πε­ζας, οι παρα­πάνω προσ­δο­κίες συνο­δεύ­ο­νται από αβε­βαιό­τητα, καθώς οι διε­θνείς γεω­πο­λι­τι­κές και οικο­νο­μι­κές εξε­λί­ξεις επη­ρε­ά­ζουν τη διάθεση για ταξι­διω­τι­κές δαπάνες (ενδει­κτικά ο δείκτης κατα­να­λω­τι­κής εμπι­στο­σύ­νης στις κύριες αγορές προ­έ­λευ­σης της Ευρώπης (Γαλλία, Γερ­μα­νία, Ηνωμένο Βασί­λειο, Ιταλία, Ισπανία και Ολλαν­δία) είναι πέντε μονάδες χαμη­λό­τερα του μακρο­πρό­θε­σμου μέσου όρου. Με τον ελλη­νικό του­ρι­σμό να συνε­χί­ζει τις ανο­δι­κές επι­δό­σεις σε όρους αφίξεων (+63% την περίοδο 2013-2024), το ενδια­φέ­ρον μετα­το­πί­ζε­ται πλέον από τα ρεκόρ στο ανα­πτυ­ξιακό πρότυπο.

Η σημασία των μακρι­νών αγορών προ­έ­λευ­σης

Ιδιαί­τερο βάρος δίνεται στη μεσο­πρό­θε­σμη στρα­τη­γική εξω­στρέ­φειας, με την Ελλάδα να επεν­δύει στις λεγό­με­νες «long haul» αγορές όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα. Μια συντο­νι­σμένη στρα­τη­γική προ­σέλ­κυ­σης του­ρι­στών από μακρι­νές αγορές εκτι­μά­ται ότι θα επι­τρέ­ψει στην Ελλάδα αύξηση των του­ρι­στι­κών αφίξεων και μετά­βαση σε ένα νέο μοντέλο του­ρι­σμού, μικρό­τε­ρης επο­χι­κό­τη­τας και υψη­λό­τε­ρης δαπάνης ανά άφιξη (αξιο­ποιώ­ντας τα ποιο­τικά χαρα­κτη­ρι­στικά των μακρι­νών αγορών).

Οι πρό­σφα­τες επι­δό­σεις του χειμώνα, (i) δια­τή­ρη­σαν την τάση μείωσης της επο­χι­κό­τη­τας αφίξεων (+9% ετησίως, έναντι +6% ετησίως το καλο­καίρι 2024), (ii) ενί­σχυ­σαν το μερίδιο της Ελλάδας στη μεσο­γειακή αγορά (2,5%, από 2,4% το χειμώνα του 2024), ενώ παράλ­ληλα (iii) επι­βε­βαιώ­νουν την άνω τάση στις αγορές προ­έ­λευ­σης. Συγκε­κρι­μένα, υψη­λό­τερη δυνα­μική εντο­πί­στηκε στις αφίξεις του­ρι­στών από τις ΗΠΑ (+33%) – παρα­δο­σιακή long haul αγορά του ελλη­νι­κού του­ρι­σμού – που συνει­σέ­φερε το ⅕ της ανόδου. Μάλιστα, ξεχω­ρί­ζει έναντι λοιπών «παρα­δο­σια­κών» ευρω­παϊ­κών αγορών της Ελλάδας για:

– Το καλύ­τερο προφίλ επο­χι­κό­τη­τας, αφού το ½ των του­ρι­στών φθάνει στη χώρα μας εκτός καλο­και­ριού (έναντι ⅓ για τις άλλες χώρες)

– Τη διπλά­σια δαπάνη ανά άφιξη σε σχέση με τις άλλες αγορές, η οποία μάλιστα αυξή­θηκε τον χειμώνα του 2025 κατά 19% (ετησίως σε πραγ­μα­τι­κούς όρους) αντι­σταθ­μί­ζο­ντας σε μεγάλο βαθμό την πτώση 5% στις μεγάλες ευρω­παϊ­κές αγορές (Γαλλία, Γερ­μα­νία και ΗΒ).

Κατα­λύτη στην παρα­πάνω προ­ο­πτική απο­τε­λεί η ενί­σχυση των αερο­πο­ρι­κών συν­δέ­σεων (άμεσων και έμμεσων) με μακρι­νές αγορές όπως οι ΗΠΑ (φθά­νο­ντας τις περίπου 100 πτήσεις/εβδο­μάδα το καλο­καίρι 2025, σχεδόν διπλά­σιες έναντι προ παν­δη­μίας), αλλά και η Κίνα (φθά­νο­ντας τις περίπου 12 πτήσεις/εβδο­μάδα το καλο­καίρι 2025, σχεδόν τρι­πλά­σιες έναντι προ-πανδημίας). Σημειώ­νε­ται ότι η προ­σθήκη νέων σημείων προ­έ­λευ­σης από την Κίνα όχι μόνο επι­τρέ­πει την υπέρ­βαση των επι­δό­σεων του 2019, αλλά τοπο­θε­τεί τον ελλη­νικό του­ρι­σμό σε πλε­ο­νε­κτική θέση ώστε να αξιο­ποι­ή­σει τη έντονη δυνα­μική της συγκε­κρι­μέ­νης αγοράς για την επόμενη δεκα­ε­τία (σχεδόν ½ του νέου κύματος του­ρι­στών προς την Ευρώπη ανα­μέ­νε­ται να προ­έλ­θει από την Ασία).

Ανθε­κτι­κοί οι «ώριμοι» του­ρι­στι­κοί προ­ο­ρι­σμοί

Με τις νέες τάσεις του­ρι­στι­κής ζήτησης να είναι ήδη εμφα­νείς από πλευράς ανα­δυό­με­νων αγορών, στην έκθεση εξε­τά­ζε­ται πώς αντα­πο­κρί­νο­νται οι επι­μέ­ρους του­ρι­στι­κοί προ­ο­ρι­σμοί στις τρέ­χου­σες προ­κλή­σεις. Σημειώ­νε­ται ότι από την πρό­σφατη έρευνα συγκυ­ρίας που διε­ξή­γαγε η Εθνική Τράπεζα για τρίτη συνε­χό­μενη χρονιά σε δείγμα 200 ΜμΕ του κλάδου ξενο­δο­χείων, ανα­δει­κνύ­ε­ται σε μεγάλο βαθμό μια εικόνα δύο ταχυ­τή­των, με τους πιο «ώριμους» του­ρι­στικά προ­ο­ρι­σμούς να εμφα­νί­ζουν υψη­λό­τερη κινη­τι­κό­τητα.

Εστιά­ζο­ντας στην ευρύ­τερη χρη­μα­το­οι­κο­νο­μική εικόνα, οι «ώριμοι» του­ρι­στι­κοί προ­ο­ρι­σμοί (Αιγαίο και Χαλ­κι­δική) εμφα­νί­ζουν στοι­χεία υψη­λό­τε­ρης ανθε­κτι­κό­τη­τας. Ειδι­κό­τερα, ενώ ανα­γνω­ρί­ζουν την υψηλή πίεση που ασκεί η διεθνής συγκυ­ρία στον κλάδο (79% έναντι 91% του τομέα), είναι πιο αισιό­δο­ξοι για το μέλλον καθώς υπε­ρέ­χουν σε δείκτες όπως η μελ­λο­ντική ζήτηση (64 μονάδες έναντι 38 μονάδες) και η μελ­λο­ντική ανά­πτυξη (70% του τομέα με στόχο ανά­πτυ­ξης, έναντι 49%).

Η υπεροχή των ξενο­δο­χεια­κών ΜμΕ των «ώριμων» του­ρι­στικά περιο­χών συν­δέ­ε­ται με τις επι­λο­γές της στρα­τη­γι­κής επεν­δύ­σεων της προη­γού­με­νης τριε­τίας, και την έμφαση στη μεγέ­θυνση των επι­χει­ρή­σεων. Πιο ανα­λυ­τικά, οι ΜμΕ αυτές δια­κρί­θη­καν για την πιο έντονη επεν­δυ­τική δρα­στη­ριό­τητα (70% έναντι 58% του τομέα), δαπα­νώ­ντας μάλιστα υψη­λό­τερο ποσοστό των πωλή­σεων τους (21% έναντι 16%). Επι­πλέον όμως, επέ­δει­ξαν εντο­νό­τερη στό­χευση στην ενί­σχυση της ανθε­κτι­κό­τη­τας τους, με το 31% να επι­διώ­κει αύξηση μεγέ­θους, και το 15% ανά­πτυ­ξης συνερ­γα­σιών με άλλες επι­χει­ρή­σεις του κλάδου (clusters), έναντι μόλις 11% και 4% αντί­στοιχα στις λοιπές ΜμΕ του κλάδου.

Μάλιστα, οι ξενο­δο­χεια­κές ΜμΕ των «ώριμων» του­ρι­στικά περιο­χών ξεχω­ρί­ζουν για την επεν­δυ­τική τους δει­νό­τητα, καθώς παρότι ήταν περισ­σό­τερο ενεργές επεν­δυ­τικά κατά την προη­γού­μενη περίοδο, ανα­γνω­ρί­ζουν σε μεγα­λύ­τερο βαθμό την ανάγκη πρό­σθε­των επεν­δύ­σεων στο μέλλον. Πιο ανα­λυ­τικά, το 34% των ΜμΕ του τομέα ανα­γνω­ρί­ζουν ότι το ύψος των επεν­δύ­σεων που υλο­ποί­η­σαν ήταν χαμη­λό­τερο από το απαι­τού­μενο (έναντι 10% στις υπό­λοι­πες περιο­χές), με τις καθυ­στε­ρή­σεις υλο­ποί­η­σης να ανα­δει­κνύ­ο­νται ως ένας από τους βασι­κούς λόγους της υστέ­ρη­σης (22% του τομέα).

Ανα­γκαία η ευθυ­γράμ­μιση με τις νέες τάσεις του του­ρι­σμού

Η επεν­δυ­τική κινη­τι­κό­τητα στις «ώριμες» του­ρι­στικά περιο­χές δεν περιο­ρί­ζε­ται μόνο στη μεγέ­θυνση των επι­χει­ρή­σεων, αλλά επίσης τις προ­ε­τοι­μά­ζει να αντα­πο­κρι­θούν στις νέες συν­θή­κες που δια­μορ­φώ­νουν στον κλάδο οι αλλαγές στις προ­τι­μή­σεις των πελατών.

Πιο ανα­λυ­τικά, οι ελλη­νι­κές ΜμΕ του κλάδου ξενο­δο­χείων ανα­γνω­ρί­ζουν το αυξη­μένο ενδια­φέ­ρον των πελατών τους για ψηφια­κές υπη­ρε­σίες (72%), τοπικές δρα­στη­ριό­τη­τες (61%) και προ­ϊ­ό­ντα (59%) και το περι­βαλ­λο­ντικό απο­τύ­πωμα των κατα­λυ­μά­των (49%). Ωστόσο, οι ξενο­δο­χεια­κές ΜμΕ στις «ώριμες» του­ρι­στικά περιο­χές είναι την τελευ­ταία διετία πιο δρα­στή­ριες στην προ­σπά­θεια κάλυψης αυτών των προ­τι­μή­σεων. Ειδι­κό­τερα, το 59% των ΜμΕ του τομέα υλο­ποί­η­σαν δράσεις ψηφια­κού marketing, έναντι μόλις 36% στις λοιπές περιο­χές. Αντί­στοιχη εικόνα εμφα­νί­ζε­ται και σε επίπεδο συνερ­γα­σιών με τοπικές επι­χει­ρή­σεις (49% του τομέα, έναντι 28% στις λοιπές), με απο­τέ­λε­σμα να έχουν δια­μορ­φώ­σει καλύ­τε­ρες δυνα­τό­τη­τες παροχής ολο­κλη­ρω­μέ­νης του­ρι­στι­κής εμπει­ρίας εμπλου­τι­σμέ­νης με ιδιαί­τερα τοπικά στοι­χεία (φύση, γαστρο­νο­μία, πολι­τι­σμός). Υψη­λό­τε­ρος είναι επίσης ο βαθμός αντα­πό­κρι­σης στις περι­βαλ­λο­ντι­κές ανη­συ­χίες των πελατών τους, με το 54% να έχει υλο­ποι­ή­σει δράσεις ενερ­γεια­κής ανα­βάθ­μι­σης, έναντι μόλις 25% στις λοιπές περιο­χές.

Καθώς ο παγκό­σμιος του­ρι­σμός μετα­σχη­μα­τί­ζε­ται εξαι­τίας των αλλαγών στις προ­τι­μή­σεις των του­ρι­στών και της ανά­δει­ξης νέων αγορών, η διαφορά στην ένταση των επεν­δύ­σεων μεταξύ των επι­μέ­ρους περιο­χών λει­τουρ­γεί προς την κατεύ­θυνση διεύ­ρυν­σης του χάσμα­τος μεταξύ «ώριμων» και λοιπών του­ρι­στι­κών προ­ο­ρι­σμών.

Το προφίλ του σύγ­χρο­νου του­ρί­στα αλλάζει, με έμφαση σε αυθε­ντι­κές εμπει­ρίες και βιώ­σι­μες πρα­κτι­κές. Οι επι­χει­ρή­σεις που κατα­φέρ­νουν να ενσω­μα­τώ­σουν αυτές τις προ­τι­μή­σεις φαί­νε­ται πως θα δια­δρα­μα­τί­σουν πρω­τα­γω­νι­στικό ρόλο στο νέο μοντέλο του­ρι­στι­κής ανά­πτυ­ξης της χώρας.

Πηγή: newmoney.gr