Χαμηλή η προσβασιμότητα στον ελληνικό τουρισμό για άτομα με αναπηρία

Η προ­σβα­σι­μό­τητα στον του­ρι­σμό είναι ένα κεφά­λαιο πολύ σημα­ντικό παγκο­σμίως, αλλά και για τη χώρα μας όπου η του­ρι­στική βιο­μη­χα­νία απο­τε­λεί έναν εξαι­ρε­τικά σημα­ντικό οικο­νο­μικό βρα­χί­ονα. Τα άτομα με ανα­πη­ρία πρέπει να μπορούν να ταξι­δεύ­ουν χωρίς περιο­ρι­σμούς στο πλαίσιο της ισό­τη­τας και της συμπε­ρί­λη­ψης, που απο­τε­λούν βασικές επι­διώ­ξεις της βιώ­σι­μης του­ρι­στι­κής ανά­πτυ­ξης για την επόμενη μέρα στον ελλη­νικό του­ρι­σμό, σύμφωνα με το ΙΝΣΕΤΕ. Το ποσοστό των ανθρώ­πων αυτό δεν είναι μικρό: Με βάση τα στοι­χεία της ΕΕ, ποσοστό 17% έως 25% του πλη­θυ­σμού (στην ΕΕ 27) είχε κάποιους περιο­ρι­σμούς, ενίοτε σοβα­ρούς, στην ακοή, στην όραση και στην κίνηση.

Επι­πλέον ένας από τους 17 Παγκό­σμιους Στόχους για τη Βιώσιμη Ανά­πτυξη του ΟΗΕ, εστιά­ζει στη μείωση των ανι­σο­τή­των και συν­δέ­ε­ται με σύγ­χρο­νες τάσεις τόσο της του­ρι­στι­κής προ­σφο­ράς, όσο και της ζήτησης.

Με αφορμή όσα συζη­τη­θή­καν σχετικά, στο 14ο Πανελ­λή­νιο Συνέ­δριο του HAPCO & DES (Hellenic Association of Professional Congress Organizers & Destination Events Specialists) η ανάγκη της προ­σβα­σι­μό­τη­τας στους δημό­σιους χώρους, τα αξιο­θέ­ατα και τα κατα­λύ­ματα συμπο­ρεύ­ε­ται με την ανάγκη ευαι­σθη­το­ποί­η­σης και εκπαί­δευ­σης του κόσμου, ώστε κανείς να μην αισθά­νε­ται απο­κλει­σμέ­νος αλλά και για να ανα­πτυ­χθεί ακόμα περισ­σό­τερο η χώρας μας και ως “προ­σβά­σι­μος” προ­ο­ρι­σμός.

Όπως ανέφερε ο Θωμάς Πανα­γό­που­λος, φυσι­κο­θε­ρα­πευ­τής Παίδων και μέλος της επι­στη­μο­νι­κής ομάδας τμή­μα­τος Αθλη­τι­κής Αρι­στείας της Α΄ Ορθο­παι­δι­κής Χει­ρουρ­γι­κής Κλι­νι­κής του ΕΚΠΑ, η Ελλάδα έχει σημειώ­σει πρόοδο, αλλά δεν είναι ακόμα αρκετά φιλική για άτομα με ανα­πη­ρία. “Η προ­σβα­σι­μό­τητα, με την τεχνική της έννοια, βελ­τιώ­νε­ται σε ξενο­δο­χεία, όπως και σε πολλές παρα­λίες, αλλά οι μετα­φο­ρές και κάποια μνημεία παρα­μέ­νουν δύσκολα προ­σβά­σιμα. Ωστόσο, η πραγ­μα­τική συμπε­ρί­ληψη σημαί­νει ότι τα άτομα με ανα­πη­ρία δεν έχουν μόνο φυσική πρό­σβαση, αλλά και ίσες ευκαι­ρίες να απο­λαμ­βά­νουν υπη­ρε­σίες και εμπει­ρίες χωρίς εμπόδια. Και εκεί δυστυ­χώς έχουμε ακόμη δρόμο να δια­νύ­σουμε”.

“Ωστόσο τα τελευ­ταία χρόνια έχουν γίνει σημα­ντικά βήματα, όπως καμπά­νιες ευαι­σθη­το­ποί­η­σης, βελ­τιώ­σεις στην προ­σβα­σι­μό­τητα ξενο­δο­χείων και δημό­σιων χώρων, καθώς και δημιουρ­γία προ­σβά­σι­μων παι­δι­κών χαρών. Μουσεία έχουν ενσω­μα­τώ­σει προ­σαρ­μο­γές, ενώ υπάρ­χουν και καλές πρα­κτι­κές συμπε­ρί­λη­ψης. Η προ­σπά­θεια βέβαια πρέπει να είναι συλ­λο­γική, καθώς δεν αρκεί να υπάρ­χουν μεμο­νω­μέ­νοι προ­σβά­σι­μοι χώροι, αν το άτομο δεν μπορεί να φτάσει ως εκεί λόγω έλλει­ψης υπο­δο­μών”, σημεί­ωσε ο κ.Πανα­γό­που­λος.

Όπως επι­ση­μαί­νει το ΙΝΣΕΤΕ, η περαι­τέρω ευαι­σθη­το­ποί­ηση της κοι­νω­νίας, η βελ­τί­ωση της προ­σβα­σι­μό­τη­τας των δημό­σιων χώρων, η διάχυση έγκυρης πλη­ρο­φό­ρη­σης, η εκπαί­δευση των εργα­ζο­μέ­νων στον του­ρι­σμό και οι στο­χευ­μέ­νες δράσεις του ιδιω­τι­κού τομέα με ανά­πτυξη συμπε­ρι­λη­πτι­κών εται­ρι­κών πολι­τι­κών και ταξι­διω­τι­κών εμπει­ριών, συμ­βάλ­λουν στη δημιουρ­γία μιας προ­σβά­σι­μης αλυ­σί­δας ώστε όλοι οι επι­σκέ­πτες να έχουν ισότιμη πρό­σβαση στις ταξι­διω­τι­κές επι­λο­γές. Σύμφωνα με πρό­σφατη μελέτη του Ινστι­τού­του, προ­κύ­πτει η επι­τα­κτική ανάγκη για μια περισ­σό­τερο προ­σβά­σιμη του­ρι­στική αλυσίδα με δεδο­μένο ότι, πλέον, από την πλευρά τής ζήτησης οι ταξι­διώ­τες κατά την ανα­ζή­τηση και την κράτηση δίνουν μεγα­λύ­τερη προσοχή στο πόσο συμπε­ρι­λη­πτι­κές -ή όχι- είναι οι διά­φο­ρες ταξι­διω­τι­κές επι­λο­γές.

Σύμφωνα με την Ευστρα­τία Αρα­μπα­τζή, επαγ­γελ­μα­τία Υπο­στη­ρι­κτι­κής Τεχνο­λο­γίας, τα άτομα με κινη­τι­κές ανα­πη­ρίες συχνά δυσκο­λεύ­ο­νται περισ­σό­τερο λόγω ελλιπών υπο­δο­μών. Όμως και άτομα με αισθη­τη­ρια­κές ανα­πη­ρίες αντι­με­τω­πί­ζουν εμπόδια, καθώς κάποιες φορές λείπουν ηχη­τι­κές ειδο­ποι­ή­σεις, υπό­τι­τλοι ή οποιο­δή­ποτε άλλο προ­σαρ­μο­σμένο υλικό σε του­ρι­στι­κούς χώρους. Η πραγ­μα­τικά προ­σβά­σιμη εμπει­ρία πρέπει να λαμ­βά­νει υπόψη όλες τις ανάγκες. “Για να βελ­τιω­θεί η κατά­σταση, χρειά­ζε­ται συντο­νι­σμένη δράση σε επίπεδο υπο­δο­μών και νομο­θε­σίας. Η ενί­σχυση της προ­σβα­σι­μό­τη­τας σε μετα­φο­ρές, η δημιουρ­γία ενιαίων προ­σβά­σι­μων δια­δρο­μών που συν­δέ­ουν τα μνημεία, τα του­ρι­στικά σημεία και τις υπο­δο­μές, είναι κρίσιμη. Επίσης, η εκπαί­δευση του προ­σω­πι­κού στον του­ρι­στικό τομέα και η ενί­σχυση της πλη­ρο­φό­ρη­σης και των ψηφια­κών εργα­λείων θα διευ­κό­λυ­ναν την εμπει­ρία των ατόμων με ανα­πη­ρία. Ένα σημα­ντικό στοι­χείο είναι η ενσω­μά­τωσή των ατόμων με ανα­πη­ρία στον σχε­δια­σμό προ­σβά­σι­μων χώρων, καθώς εκείνοι γνω­ρί­ζουν καλύ­τερα από τον καθένα τις πραγ­μα­τι­κές ανάγκες και προ­κλή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν”, υπο­γράμ­μισε η κυρία Αρα­μπα­τζή.

Όπως είπε η ίδια “παρα­δείγ­ματα καλής πρα­κτι­κής είναι η Σκαν­δι­να­βία, η Αγγλία και η Ολλαν­δία, καθώς είναι χώρες που έχουν προ­χω­ρή­σει σε σημα­ντικά βήματα προ­σβα­σι­μό­τη­τας. Στη Σκαν­δι­να­βία συγκε­κρι­μένα, η προ­σβα­σι­μό­τητα είναι εξαι­ρε­τική, με συνε­χι­ζό­με­νες προ­σπά­θειες για ακόμα μεγα­λύ­τερη ένταξη. Ωστόσο, η ποιό­τητα της προ­σβα­σι­μό­τη­τας μπορεί να δια­φέ­ρει ανάλογα με την περιοχή και τις υπο­δο­μές σε κάθε χώρα”.

Σύμφωνα με το ΙΝΣΕΤΕ, στην Ελλάδα η Κομο­τηνή απο­τε­λεί το καλύ­τερο παρά­δειγμα προ­σβά­σι­μης πόλης ενώ παρά­δειγμα καλής πρα­κτι­κής από το εξω­τε­ρικό απο­τε­λεί η Γερ­μα­νία η οποία ήδη δια­θέ­τει ένα σύστημα σήμαν­σης σε όλη τη χώρα με την ονο­μα­σία “Του­ρι­σμός για Όλους” (Inclusive Germany) που καλύ­πτει το σύνολο της του­ρι­στι­κής αλυ­σί­δας.

Να σημειω­θεί ότι σύμφωνα με τον Παγκό­σμιο Οργα­νι­σμό Υγείας, υπο­λο­γί­ζε­ται ότι πάνω από 1 δισε­κα­τομ­μύ­ριο άνθρω­ποι -περίπου το 15% του παγκό­σμιου πληθυσμού- αντι­με­τω­πί­ζουν κάποια μορφή ανα­πη­ρίας, ενώ σχεδόν όλοι θα βιώσουν -προσωρινά ή μόνιμα- κάποια μορφή ανα­πη­ρίας σε κάποιο διά­στημα της ζωής τους.

“Για να βελ­τιω­θεί η κατά­σταση, πρέπει να ανα­γνω­ρί­σουμε ότι η ανα­πη­ρία είναι κάτι που μπορεί να συμβεί σε οποιον­δή­ποτε από εμάς, σε οποια­δή­ποτε στιγμή της ζωής μας. Συνήθως, η ανα­πη­ρία μας φαί­νε­ται κάτι απο­μα­κρυ­σμένο ή “μακριά” από εμάς, γιατί την αντι­λαμ­βα­νό­μα­στε ως κάτι που αφορά άλλους. Πολλοί από εμάς πιστεύ­ουμε ότι “δεν θα συμβεί σε εμάς”, αλλά η αλήθεια είναι ότι όλοι έχουμε την ίδια πιθα­νό­τητα να ξυπνή­σουμε αύριο και να αντι­με­τω­πί­σουμε μια βλάβη ή έναν τραυ­μα­τι­σμό που θα μας οδη­γή­σει στην ανα­πη­ρία. Κάθε άνθρω­πος μπορεί να βρεθεί σε αυτήν την κατά­σταση, ανε­ξαρ­τή­τως ηλικίας ή υπο­στή­ρι­ξης, και όταν το κατα­λά­βουμε, θα μπο­ρέ­σουμε να κάνουμε πραγ­μα­τι­κές αλλαγές. Η ανα­πη­ρία δεν είναι μόνο ένα ιατρικό πρό­βλημα· είναι κυρίως κοι­νω­νικό φαι­νό­μενο. Είναι τα εμπόδια που συνα­ντάμε στην καθη­με­ρι­νό­τητά μας, όπως οι απρό­σι­τοι δρόμοι, τα κτίρια χωρίς ράμπες ή οι ελλι­πείς πλη­ρο­φο­ρίες. Όταν τα εμπόδια αυτά υπάρ­χουν, το άτομο δεν έχει τη δυνα­τό­τητα να συμ­με­τέ­χει ισότιμα στην κοι­νω­νία, ανε­ξαρ­τή­τως αν έχει κάποια ιατρική πάθηση ή όχι”, τόνισε ο κ.Πανα­γό­που­λος και προ­σέ­θεσε: “Εμείς οι ίδιοι, με τις πράξεις και τις παρα­λεί­ψεις μας, δημιουρ­γούμε αυτά τα εμπόδια. Για να γίνει αυτό, πρέπει να δρά­σουμε όλοι μαζί, συλ­λο­γικά. Να δημιουρ­γή­σουμε έναν κόσμο που να μην έχει εμπόδια για κανέναν, ώστε όλοι να μπορούν να ζουν, να εργά­ζο­νται και να ταξι­δεύ­ουν με ισό­τι­μους όρους. Η αλλαγή αυτή δεν αφορά μόνο τις πολι­τι­κές και τις υπο­δο­μές, αλλά κυρίως τη νοο­τρο­πία μας. Ας ανα­λά­βουμε όλοι την ευθύνη, γιατί η προ­σβα­σι­μό­τητα και η συμπε­ρί­ληψη είναι δικαί­ωμα για όλους μας. Ας γίνουμε άνθρω­ποι ζεστοί, με ουσια­στική φιλο­ξε­νία προς όλους, ώστε να δημιουρ­γή­σουμε έναν του­ρι­σμό και μια κοι­νω­νία που να υπο­δέ­χο­νται κάθε άνθρωπο με σεβασμό και αγάπη”.

Πηγή: capital.gr