Στουρνάρας: Οι τράπεζες να προετοιμαστούν για ένα πιο δυσμενές περιβάλλον

«Οι εμπο­ρι­κές τρά­πε­ζες πρέπει να προ­ε­τοι­μα­στούν για ένα πιο δυσμε­νές τρα­πε­ζικό και μακρο­οι­κο­νο­μικό περι­βάλ­λον εξαι­τίας της σύσφι­ξης της νομι­σμα­τι­κής πολι­τι­κής», σημεί­ωσε σήμερα (15/9) ο διοι­κη­τής της Τρά­πε­ζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρ­νά­ρας, στο Σεμι­νά­ριο Υψηλού Επι­πέ­δου EUROFI 2023.

Παράλ­ληλα, σημεί­ωσε ότι τα υψη­λό­τερα επι­τό­κια, ο χαμηλός ρυθμός ανά­πτυ­ξης και οι υψηλές απο­τι­μή­σεις των χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κών περιου­σια­κών στοι­χείων συνι­στούν παρά­γο­ντες ανη­συ­χίας για τον μη τρα­πε­ζικό χρη­μα­το­πι­στω­τικό τομέα (αμοι­βαία κεφά­λαια χρη­μα­τα­γο­ράς, hedge funds, private equity funds, εται­ρείες δια­χεί­ρι­σης περιου­σια­κών στοι­χείων, ασφα­λι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις, συντα­ξιο­δο­τικά ταμεία, κ.λπ.)

Πιο ανα­λυ­τικά, τα κεντρικά σημεία της παρέμ­βα­σης του Γ. Στουρ­νάρα:

Οι κεντρι­κές τρά­πε­ζες ενδια­φέ­ρο­νται και για τη χρη­μα­το­πι­στω­τική στα­θε­ρό­τητα, αν και το κύριο καθήκον τους είναι η στα­θε­ρό­τητα των τιμών. Η χρη­μα­το­πι­στω­τική στα­θε­ρό­τητα είναι προ­φα­νώς απα­ραί­τητη, αλλά επι­πρό­σθετα συνει­σφέ­ρει και στην ομαλή μετά­δοση της νομι­σμα­τι­κής πολι­τι­κής. Σε αυτό το πλαίσιο, η αγορά των εντόκων γραμ­μα­τίων και των κρα­τι­κών ομο­λό­γων προ­σελ­κύει την προσοχή των κεντρι­κών τρα­πε­ζών. Η βιω­σι­μό­τητα του δημό­σιου χρέους είναι επο­μέ­νως σημα­ντική τόσο για τις κυβερ­νή­σεις όσο και για τις κεντρι­κές τρά­πε­ζες. Επίσης, η έκθεση των εμπο­ρι­κών τρα­πε­ζών σε κρατικά ομόλογα, ήταν και συνε­χί­ζει να απο­τε­λεί ένα σημείο ανη­συ­χίας για τις επο­πτι­κές αρχές (δια­σύν­δεση κράτους – τρα­πε­ζών).

Λόγω της παν­δη­μίας, ο λόγος του δημό­σιου χρέους προς το ΑΕΠ στην ευρω­ζώνη έχει αυξηθεί σημα­ντικά, αλλά άρχισε να μειώ­νε­ται τα τελευ­ταία δύο χρόνια, επω­φε­λού­με­νος από μια θετική επί­δραση του ‘snowball effect’ (που είναι η διαφορά μεταξύ του ονο­μα­στι­κού ρυθμού ανά­πτυ­ξης και του έμμεσου επι­το­κίου του δημό­σιου χρέους) και παρά το γεγονός ότι υπάρ­χουν ακόμη μεγάλα πρω­το­γενή δημο­σιο­νο­μικά ελλείμ­ματα σε ορι­σμένα κράτη-μέλη. Το 2025, ανα­μέ­νε­ται ότι ο λόγος του δημό­σιου χρέους (ως ποσοστό του ΑΕΠ) στην ευρω­ζώνη θα μειωθεί κατά 4 ποσο­στιαίες μονάδες (στο 87 τοις εκατό του ΑΕΠ) σε σύγκριση με αυτό που είναι σήμερα. Ωστόσο, αυτό εξα­κο­λου­θεί να είναι υψη­λό­τερο από ό,τι πριν από την παν­δη­μία. Καθώς η νομι­σμα­τική σύσφιξη έχει προ­κα­λέ­σει γενική αύξηση των επι­το­κίων και ασθε­νέ­στερη ανά­πτυξη, δεν υπάρχει περι­θώ­ριο εφη­συ­χα­σμού στη δημο­σιο­νο­μική πολι­τική. Στο πλαίσιο αυτό, είναι επι­τα­κτική ανάγκη ο δημο­σιο­νο­μι­κός προ­σα­να­το­λι­σμός να παρα­μεί­νει περιο­ρι­στι­κός και οι νέοι δημο­σιο­νο­μι­κοί κανόνες (που είναι πιο ευέ­λι­κτοι και απο­φεύ­γουν την προ­κυ­κλι­κό­τητα των προη­γού­με­νων) να ισχύουν στην ευρω­ζώνη από τις αρχές του 2024.

Η αύξηση των βασικών επι­το­κίων της ΕΚΤ και η συρ­ρί­κνωση του ισο­λο­γι­σμού της (μέσω της στα­δια­κής απο­πλη­ρω­μής των στο­χευ­μέ­νων πράξεων πιο μακρο­πρό­θε­σμης ανα­χρη­μα­το­δό­τη­σης και της παύσης των επα­να­γο­ρών στο πλαίσιο του προ­γράμ­μα­τος αγοράς στοι­χείων ενερ­γη­τι­κού) επη­ρέ­α­σαν μέχρι τώρα θετικά την κερ­δο­φο­ρία των εμπο­ρι­κών τρα­πε­ζών μέσω της αύξησης του καθαρού περι­θω­ρίου επι­το­κίου (επειδή τα επι­τό­κια των δανείων ανα­προ­σαρ­μό­ζο­νται άμεσα ενώ τα επι­τό­κια κατα­θέ­σεων με σημα­ντική χρονική υστέ­ρηση). Ωστόσο, αυτό δεν ανα­μέ­νε­ται να συνε­χι­στεί, εξαι­τίας της στα­δια­κής αύξησης των επι­το­κίων κατα­θέ­σεων, της αύξησης του κόστους χρη­μα­το­δό­τη­σης στις αγορές χρή­μα­τος και της μείωσης της ζήτησης για δάνεια. Κατά συνέ­πεια, οι εμπο­ρι­κές τρά­πε­ζες πρέπει να προ­ε­τοι­μα­στούν για ένα πιο δυσμε­νές τρα­πε­ζικό και μακρο­οι­κο­νο­μικό περι­βάλ­λον εξαι­τίας της σύσφι­ξης της νομι­σμα­τι­κής πολι­τι­κής.

Ο μη τρα­πε­ζι­κός χρη­μα­το­πι­στω­τι­κός τομέας (αμοι­βαία κεφά­λαια χρη­μα­τα­γο­ράς, αντι­σταθ­μι­στικά κεφά­λαια, ιδιω­τικά επεν­δυ­τικά κεφά­λαια, εται­ρίες δια­χεί­ρι­σης περιου­σια­κών στοι­χείων, ασφα­λι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις, συντα­ξιο­δο­τικά ταμεία, κ.λπ.) έχει αντα­πο­κρι­θεί καλά σε γενικές γραμμές παρά τις πολ­λα­πλές ανα­τα­ρα­χές των τελευ­ταίων ετών. Ωστόσο, τα υψη­λό­τερα επι­τό­κια, ο χαμηλός ρυθμός οικο­νο­μι­κής ανά­πτυ­ξης και οι υψηλές απο­τι­μή­σεις των χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κών περιου­σια­κών στοι­χείων συνι­στούν παρά­γο­ντες ανη­συ­χίας, πολύ δε περισ­σό­τερο λόγω των δια­φό­ρων μορφών έκθεσης των τρα­πε­ζών στο μη τρα­πε­ζικό χρη­μα­το­πι­στω­τικό τομέα.

Κατά συνέ­πεια:

α) οι επόπτες και οι ρυθ­μι­στι­κές αρχές των μη τρα­πε­ζι­κών χρη­μα­το­πι­στω­τι­κών επι­χει­ρή­σεων οφεί­λουν να ενι­σχύ­σουν τις επο­πτι­κές απαι­τή­σεις ειδικά ως προς την εται­ρική δια­κυ­βέρ­νηση, την ασυμ­φω­νία στη ληκτό­τητα απαι­τή­σεων και υπο­χρε­ώ­σεων και την κεφα­λαιακή επάρ­κεια,

β) η υπερ­βο­λική έκθεση σε επαγ­γελ­μα­τικά και οικι­στικά ακίνητα μπορεί να αντι­με­τω­πι­στεί με μέτρα για τη δανειακή επι­βά­ρυνση που εφαρ­μό­ζο­νται σε επίπεδο δανειο­λή­πτη και με κεφα­λαιακά απο­θέ­ματα ασφα­λείας,

γ) οι προ­τά­σεις της Ευρω­παϊ­κής Επι­τρο­πής του Απρι­λίου 2023 για τη δια­χεί­ριση κρίσεων και την εγγύηση κατα­θέ­σεων πρέπει να προ­χω­ρή­σουν χωρίς καθυ­στέ­ρηση ως ένα βήμα προς την ολο­κλή­ρωση της Τρα­πε­ζι­κής Ένωσης στην Ευρω­παϊκή Ένωση,

δ) όλοι οι επόπτες (για τις τρά­πε­ζες, τις ασφα­λι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις, τις κεφα­λαια­γο­ρές, τις αγορές χρή­μα­τος και ομο­λό­γων κ.λπ.) θα πρέπει να εμβα­θύ­νουν τη συνερ­γα­σία τους, το συντο­νι­σμό τους και την ανταλ­λαγή πλη­ρο­φο­ριών μεταξύ τους,

ε) οι επόπτες πρέπει να απο­λαμ­βά­νουν ανε­ξαρ­τη­σία στην άσκηση των αρμο­διο­τή­των τους και να δια­θέ­τουν επαρ­κείς πόρους,

στ) ο Ενιαίος Επο­πτι­κός Μηχα­νι­σμός, μολο­νότι έχει συστα­θεί σχετικά πρό­σφατα, έχει επο­πτεύ­σει με επι­τυ­χία τις ευρω­παϊ­κές τρά­πε­ζες και μπορεί να απο­τε­λέ­σει πρότυπο για άλλους οργα­νι­σμούς.

Πηγή: Reporter.gr