Γιαννης Σταυλάς: «Το σύστημα αερομεταφορών στην Ρόδο, έχει εντυπωσιακή εξέλιξη!»

Εξαι­ρε­τι­κά εν­δια­φέ­ρο­ντα στοι­χεία αλλά και προ­τά­σεις για να πε­ριο­ρι­στεί η επι­βά­ρυν­ση που υφί­στα­νται η Ρόδος και οι Δη­μο­τι­κές Ενό­τη­τες Ια­λυ­σού και Πε­τα­λού­δων από τις οχλή­σεις του αε­ρο­δρο­μί­ου, πα­ρου­σιά­ζει σή­με­ρα σε συ­νέ­ντευ­ξή του στην ‘δη­μο­κρα­τι­κή’, ο γε­νι­κός γραμ­μα­τέ­ας της Ελ­λη­νι­κής Αε­ρο­πο­ρι­κής Ένω­σης, κ. Γιάν­νης Σταυ­λάς.

Όπως ανα­φέ­ρει, το σύ­στη­μα αε­ρο­με­τα­φο­ρών στην Ρόδο, έχει μια εντυ­πω­σια­κή εξέ­λι­ξη στα τε­λευ­ταία χρό­νια ιδιαί­τε­ρα μετά τα χρό­νια της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού.

Επι­πλέ­ον, μι­λά­ει για την ανά­γκη ανά­πτυ­ξης της Γε­νι­κής Αε­ρο­πο­ρί­ας ως εναλ­λα­κτι­κής μορ­φής του­ρι­σμού, αξιο­ποιώ­ντας τα εγκα­τα­λε­λειμ­μέ­να αε­ρο­δρό­μια της Ιτα­λο­κρα­τι­κής πε­ριό­δου, Μα­ρι­τσών, Κα­λά­θου, και Κατ­τα­βιάς.

• Κύριε Σταυ­λά, να ξε­κι­νή­σου­με από την πο­ρεία των αε­ρο­με­τα­φο­ρών στην Ρόδο, στα τε­λευ­ταία χρό­νια. Πόσο ση­μα­ντι­κός είναι ο ρόλος τους;

Το σύ­στη­μα αε­ρο­με­τα­φο­ρών στην Ρόδο, βλέ­που­με ότι έχει μια εντυ­πω­σια­κή εξέ­λι­ξη στα τε­λευ­ταία χρό­νια –με εξαί­ρε­ση τα χρό­νια της παν­δη­μί­ας του κο­ρω­νοϊ­ού. Ήδη το 2022 ξε­πε­ρά­σα­με τις επι­δό­σεις του 2019 και από ό,τι φαί­νε­ται, στο πρώτο τε­τρά­μη­νο του 2023 έχου­με μια αύ­ξη­ση στην κί­νη­ση των επι­βα­τών, που υπερ­βαί­νει το 30%. Πέραν αυτής της εξε­λί­ξε­ως, θα έλεγα ότι η το­πι­κή κοι­νω­νία, θα πρέ­πει να εστιά­σει σε δυο σο­βα­ρά θέ­μα­τα: το ένα είναι το πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κό απο­τύ­πω­μα των αε­ρο­με­τα­φο­ρών και το άλλο, είναι η Γε­νι­κή Αε­ρο­πο­ρία –η οποία είναι μια πολύ ση­μα­ντι­κή αγορά και δυ­στυ­χώς, δεν έχει αξιο­ποι­η­θεί κα­τάλ­λη­λα στον τόπο μας.

• Μι­λή­στε μας για τα πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κά προ­βλή­μα­τα και πώς συν­δέ­ο­νται με τις αε­ρο­με­τα­φο­ρές.

Όπως είναι γνω­στό, όλες οι προ­σεγ­γί­σεις των αε­ρο­σκα­φών στον αε­ρο­λι­μέ­να ‘Δια­γό­ρας’ περ­νούν πάνω από την πόλη της Ρόδου, με απο­τέ­λε­σμα ο αε­ρο­πο­ρι­κός θό­ρυ­βος –εκτός από την όχλη­ση και εν­δε­χο­μέ­νως, από τις επι­πτώ­σεις στην στα­τι­κή επάρ­κεια της Με­σαιω­νι­κής Πόλης που είναι μνη­μείο πα­γκό­σμιας κλη­ρο­νο­μιάς- δη­μιουρ­γεί σο­βα­ρό πρό­βλη­μα στην ποιο­τι­κή ορ­γά­νω­ση εκ­δη­λώ­σε­ων που φι­λο­ξε­νού­νται σε ανοι­χτούς χώ­ρους, π.χ. στο Πα­λά­τι του Με­γά­λου Μα­γί­στρου, στο θέ­α­τρο Με­λί­να Μερ­κού­ρη στην τάφρο, στο αρ­χαίο στά­διο και στον θε­ρι­νό κι­νη­μα­το­γρά­φο “Ρόδον”. Οι οχλή­σεις από τις υπερ­πτή­σεις των αε­ρο­σκα­φών, ξε­περ­νούν τα όρια ανο­χής των καλ­λι­τε­χνών και των θε­α­τών.

Επι­πλέ­ον, στην Δη­μο­τι­κή Κοι­νό­τη­τα Πα­ρα­δει­σί­ου, οι κά­τοι­κοι κα­τα­δι­κά­στη­καν να ζουν ισό­βια σε σκλη­ρές συν­θή­κες. Αφέ­θη­καν απρο­στά­τευ­τοι στον αε­ρο­πο­ρι­κό θό­ρυ­βο και στην μό­λυν­ση του αέρα από τις πάσης φύ­σε­ως εκ­πο­μπές καυ­σα­ε­ρί­ων λόγω της επι­χει­ρη­σια­κής λει­τουρ­γί­ας του αε­ρο­λι­μέ­να.

Δυ­στυ­χώς, το απρό­σω­πο κε­ντρι­κό κρά­τος με τη συμ­με­το­χή της ΥΠΑ δεν φρό­ντι­σαν ποτέ να δο­θούν κί­νη­τρα, στους δη­μό­τες των κοι­νο­τή­των της πε­ρια­ε­ρο­λι­με­νι­κής ζώνης, ούτε ελή­φθη­σαν ποτέ μέτρα για την πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή δια­χεί­ρι­ση ηχο­προ­στα­σί­ας των κα­τοι­κιών ή άλλα αντι­σταθ­μι­στι­κά οφέλη.

Οι κά­τοι­κοι αλλά και οι επι­σκέ­πτες των Δη­μο­τι­κών Ενο­τή­των Ια­λυ­σού και Πε­τα­λού­δων, έχουν αρ­κε­τά προ­βλή­μα­τα από την λει­τουρ­γία του αε­ρο­δρο­μί­ου. Στα δυ­τι­κά του αε­ρο­δρο­μί­ου, οι δια­δι­κα­σί­ες ανα­χώ­ρη­σης των αε­ρο­σκα­φών, τα­λαι­πω­ρούν οι­κι­στι­κές πε­ριο­χές και ξε­νο­δο­χεια­κές επι­χει­ρή­σεις. Οι κύ­ριες αι­τί­ες που συ­νέ­βα­λαν στην εξέ­λι­ξη της κα­τά­στα­σης αυτής, ήταν η έλ­λει­ψη χω­ρο­τα­ξι­κού σχε­δια­σμού και χρή­σε­ων γης στην πε­ρια­ε­ρο­λι­με­νι­κή ζώνη και η έλ­λει­ψη σχε­δια­σμού για τον έλεγ­χο και πε­ριο­ρι­σμό της ηχορ­ρύ­παν­σης.

Στο δια ταύτα, η τε­χνο­λο­γία σή­με­ρα, επι­τρέ­πει να απαλ­λα­γεί η πόλη της Ρόδου από τον θό­ρυ­βο που προ­κα­λούν τα αε­ρο­σκά­φη κι αυτό μέσω κά­ποιων δια­δι­κα­σιών που χρη­σι­μο­ποιούν τη δο­ρυ­φο­ρι­κή τε­χνο­λο­γία αλλά και τα επί­γεια ρα­διο­βοη­θή­μα­τα και μπο­ρούν να ρυθ­μί­σουν την προ­σγεί­ω­ση στο αε­ρο­δρό­μιο, έως και 3 μίλια (μετά το Ρόδος Παλάς, πε­ρί­που).

Επι­προ­σθέ­τως, υπάρ­χουν και άλλοι τρό­ποι για να πε­ριο­ρι­στεί η ηχορ­ρύ­παν­ση στην Κρε­μα­στή. Όπως προ­τεί­νει και η Διε­θνής Ορ­γά­νω­ση Πο­λι­τι­κής Αε­ρο­πο­ρί­ας, θα μπο­ρού­σε να με­τα­το­πι­στεί το κα­τώ­φλι του δια­δρό­μου όπου προ­σγειώ­νο­νται τα αε­ρο­πλά­να.

Μέτρα απαι­τού­νται και για την ηχορ­ρύ­παν­ση στο Πα­ρα­δεί­σι. Αυτό θα ήταν η χρήση ηλε­κτρι­κών οχη­μά­των για την εξυ­πη­ρέ­τη­ση των αε­ρο­σκα­φών στο έδα­φος, η εγκα­τά­στα­ση ηχο­πε­τα­σμά­των πε­ρι­με­τρι­κά του αε­ρο­δρο­μί­ου (προς το Πα­ρα­δεί­σι) και άλλα όπως ο προ­γραμ­μα­τι­σμός πτή­σε­ων κ.λπ.

• Ποιος όμως έχει την αρ­μο­διό­τη­τα να κάνει τέ­τοιες πα­ρεμ­βά­σεις;

Όσον αφορά στις δια­δι­κα­σί­ες που προ­α­νέ­φε­ρα, επα­φί­ε­νται κυ­ρί­ως στην ΥΠΑ. Ωστό­σο, θα μπο­ρού­σαν να απο­τε­λέ­σουν μέρος ενός ευ­ρύ­τε­ρου σχε­δια­σμού. Θα μπο­ρού­σε να ανα­τε­θεί είτε στο Eurocontrol είτε σε κά­ποια ιδιω­τι­κή επι­χεί­ρη­ση να προ­χω­ρή­σει στον σχε­δια­σμό για την απο­φυ­γή των υπερ­πτή­σε­ων. Πρέ­πει να τε­θούν όλα όμως, στο τρα­πέ­ζι του δια­λό­γου και από τις το­πι­κές αρχές, πιέ­ζο­ντας τους αρ­μό­διους (ΥΠΑ, Fraport, Υπουρ­γείο Με­τα­φο­ρών, Αρχή Πο­λι­τι­κής Αε­ρο­πο­ρί­ας) προ­κει­μέ­νου να σχε­δια­στούν οι επό­με­νες κι­νή­σεις.

Το ίδιο συμ­βαί­νει και με τη βελ­τί­ω­ση του πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κού απο­τυ­πώ­μα­τος του αε­ρο­λι­μέ­να για την ηχορ­ρύ­παν­ση στο Πα­ρα­δεί­σι. Πά­ντως, σε πολλά αε­ρο­δρό­μια της Ευ­ρώ­πης έχουν λη­φθεί αντι­σταθ­μι­στι­κά μέτρα για τις οχλού­σες δρα­στη­ριό­τη­τες στις πε­ριο­χές που επη­ρε­ά­ζο­νται άμεσα.

• Μιας και επι­στρέ­ψα­με στην ‘κα­νο­νι­κό­τη­τα’ μετά την παν­δη­μία του κο­ρω­νοϊ­ού, θα ήθελα να μας ανα­φέ­ρε­τε τι γί­νε­ται με την βιω­σι­μό­τη­τα των αε­ρο­με­τα­φο­ρών. Το εί­χα­με συ­ζη­τή­σει ξανά σε συ­νέ­δριο που είχε γίνει στην Ρόδο. Τι ανα­μέ­νου­με να αλ­λά­ξει στον τρόπο που τα­ξι­δεύ­ου­με;

Φέτος, θα διορ­γα­νώ­σου­με το Summer Aviation Forum’ στις 29 & 30 Αυ­γού­στου 2023, με την στή­ρι­ξη του Δήμου Ρόδου και της Πε­ρι­φέ­ρειας Νο­τί­ου Αι­γαί­ου. Και πάλι θα κά­νου­με μια συ­ζή­τη­ση για το θέμα της βιω­σι­μό­τη­τας των αε­ρο­με­τα­φο­ρών. Υπάρ­χουν αντι­δρά­σεις κυ­ρί­ως στις βο­ρειο­ευ­ρω­παϊ­κές χώρες αλλά και σε χώρες όπως η Αυ­στρία, οι οποί­ες απα­γό­ρευ­σαν τις αε­ρο­πο­ρι­κές συν­δέ­σεις, για απο­στά­σεις κάτω των 200 χι­λιο­μέ­τρων (!) δί­νο­ντας με­γα­λύ­τε­ρη βα­ρύ­τη­τα στις με­τα­κι­νή­σεις με τα τρένα. Ήδη οι αε­ρο­με­τα­φο­ρές, επεν­δύ­ουν πολύ με­γά­λα κε­φά­λαια, στο να μειω­θεί το πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κό απο­τύ­πω­μα. Π.χ. γί­νο­νται επεν­δύ­σεις στην υδρο­γο­νο­κί­νη­ση (όπως η Airbus που έχει θέσει ως στόχο, μέσα στα επό­με­να 50 χρό­νια να πε­τούν τα αε­ρο­σκά­φη της με υδρο­γό­νο ώστε να μη­δε­νι­στούν οι εκ­πο­μπές διο­ξει­δί­ου του άν­θρα­κα). Άλλη στό­χευ­ση είναι να χρη­σι­μο­ποιού­νται βιώ­σι­μα καύ­σι­μα που προ­έρ­χο­νται είτε από διο­ξεί­διο του άν­θρα­κα, από σκου­πί­δια κ.λπ. Συ­νε­πώς, το σύ­στη­μα αε­ρο­με­τα­φο­ρών προ­σπα­θεί να προ­σαρ­μο­στεί στις πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κές επι­τα­γές και στους κα­νό­νες που έχει θέσει ο ΟΗΕ. Πρέ­πει κά­ποια στιγ­μή, οι αε­ρο­με­τα­φο­ρές να είναι βιώ­σι­μες καθώς οι με­τα­κι­νή­σεις είναι ανα­γκαί­ες και δεν μπο­ρούν να στα­μα­τή­σουν.

• Κλεί­νο­ντας, θα ήθελα ένα σχό­λιο για την ανά­πτυ­ξη της Γε­νι­κής Αε­ρο­πο­ρί­ας. Έχετε δη­λώ­σει ξανά, ότι δεν έχει αξιο­ποι­η­θεί κα­τάλ­λη­λα ενώ θα μπο­ρού­σε να απο­τε­λέ­σει μία τε­ρά­στια πηγή εσό­δων για την χώρα αλλά και για την Ρόδο, ει­δι­κό­τε­ρα.

Πράγ­μα­τι, η Γε­νι­κή Αε­ρο­πο­ρία δεν έχει αξιο­ποι­η­θεί. Είναι μια αγορά η οποία μπο­ρεί να φέρει πολλά έσοδα και πλε­ο­νε­κτή­μα­τα σαν εναλ­λα­κτι­κή μορφή του­ρι­σμού. Από το 2021 πα­ρα­τη­ρή­θη­κε ση­μα­ντι­κή αύ­ξη­ση σε ιδιω­τι­κές πτή­σεις Γε­νι­κής Αε­ρο­πο­ρί­ας πα­νευ­ρω­παϊ­κά. Όχι όμως στη Ρόδο. Αυτό οφεί­λε­ται κυ­ρί­ως στην πο­λι­τι­κή της δια­χει­ρί­στριας εται­ρεί­ας και βέ­βαια στο υψηλό κό­στος χρή­σης του αε­ρο­λι­μέ­να. Τέλη προ­σγεί­ω­σης και επί­γειας εξυ­πη­ρέ­τη­σης κα­θι­στούν σχε­δόν απα­γο­ρευ­τι­κή την προ­σέλ­κυ­ση πτή­σε­ων Γε­νι­κής Αε­ρο­πο­ρί­ας. Από­δει­ξη η εξέ­λι­ξη της κυ­κλο­φο­ρί­ας στην προ και μετά Fraport πε­ρί­ο­δο. Το 2014 διεκ­πε­ραιώ­θη­καν 1173 ενώ το 2019 μόλις 371 κι­νή­σεις, δη­λα­δή μεί­ω­ση της τάξης του 69%. Το ερώ­τη­μα που τί­θε­ται είναι αν έχει εν­δια­φέ­ρον για τον τόπο η αγορά αυτή. Αρκεί να ανα­λο­γι­στεί κα­νείς ότι 950 εκ­παι­δευό­με­νοι χει­ρι­στές αε­ρο­σκα­φών στη χώρα μας αφή­νουν κάθε χρόνο σχε­δόν τόσα χρή­μα­τα όσα όλες οι ει­σπρά­ξεις από αρ­χαιο­λο­γι­κούς χώ­ρους, δη­λα­δή πε­ρί­που 100 εκα­τομ­μύ­ρια. Αλλά και ο αε­ρο­πο­ρι­κός του­ρι­σμός με μικρά ιδιω­τι­κά αε­ρο­σκά­φη από Μέση Ανα­το­λή – Κύπρο και Τουρ­κία έχει εν­δια­φέ­ρον για τον τόπο μας. Η επι­κρα­τού­σα κα­τά­στα­ση μπο­ρεί να ανα­τρα­πεί αν οι αρ­μό­διες κρα­τι­κές υπη­ρε­σί­ες απο­φα­σί­σουν να αξιο­ποι­ή­σουν κά­ποια από τα τρία εγκα­τα­λε­λειμ­μέ­να αε­ρο­δρό­μια της Ιτα­λο­κρα­τι­κής πε­ριό­δου, Μα­ρι­τσών, Κα­λά­θου, και Κατ­τα­βιάς. Ταυ­τό­χρο­να όμως θα πρέ­πει να προ­βλε­φθεί η απρό­σκο­πτη άφιξη ιδιω­τι­κών αε­ρο­σκα­φών χωρίς την υπο­χρέ­ω­ση πρώ­της προ­σγεί­ω­σης και τε­λευ­ταί­ας ανα­χώ­ρη­σης σε/από διε­θνή Αε­ρο­λι­μέ­να, και να βελ­τιω­θεί η ορ­γά­νω­ση και κα­τη­γο­ριο­ποί­η­ση του ενα­έ­ριου χώρου της Τερ­μα­τι­κής Πε­ριο­χής του Αε­ρο­λι­μέ­να Ρόδου.